(jr

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1833.07.17 Nr164

JI

Wielkiego

JJ l

»

SI »1lęstwa

-Ii » > POZNANSKIEGO

* owew

Nakładem Drukarni Nadwornej W. Dektra i Spółki, - Redaktor: JI. Wannomki, - .... 1 . .*.

, )J( 164. - W Srodę dnia 17. Lipca 1833.

mm

Wiadolllości zagraniczne.

Królestwo Polskie * Z Warszawy, dnia 12. Lipca.

Onegdaj wyjechał do LubJina dowódrca jgo korpusu piechoty, J. C, M. Generał-AdJulstit Generał jazdy Rydygier . Wyjechał u/ie de rożnych miejsc Rossyi i Królestwa Pidetiego p. o. Naczelnika artyleryi cayucej, ił<W«i Generał Lejmant Giilenszmidt,

R o s s y a, · £ P e t e r s b u r g a, d. to. C zerw, (r. Li p c a . ) NJ zasadzie Cesarskiego Manifestu z d, 7» Ybj 1 ijj.17., odbyło się posiedzenie R*dy zatłaiiów kredytowych państwa, w d. 14. b. m., tili rozpairzenia zdań sprawy przez nie ułożonych. P. Minister skarbu,. Generał piechoty Hrabia Kankrin,zagaił posiedzenie na> Stępująca; mową: "Mościwi Panowie! Po ułożeniu zdań sprawy przez zakłady kredytowe z roku 18J2., spieszę przedstawić je na waszą rozwagę. Przyiem ograniczę- się jedynie wskazaniem główniejerycft wydarzeń, mających związek z kredytem państwa. Położenie spraw politycznych w Europie, w roku ubiegłym, lubo nie groźne, ale nie dość pewne, wpływało rozmaicie Ua stan fondow; w uetatnicb miesiącach dnienie ich da znlzenia było nadei wyraźne, lecz nadzieja utrzymani* w Europie pokoju coraz stając się gruntowrnejszą, wkrótce ich cuchowi nadał» obrót pomyśliry i w roku bieżącym mają już one więcej stałości w cenach, zmieniających się tylko Ickkieoft wahaniem, nieodiącznem od ich natury. Go zaś do samej właściwie Rossyi, z uczuciem głębokiej wdzięczności ku troskliwej opiece» użyczanej prze* naszego N. Monarchę, powiedzieć należy, że epokojność, której on» używa, znaczne rozwinięcie jej środków, pomnożeni« działalności, udoskonalenie przemysłu i rozszerzenie handlu cors * więcej pomy sinego wywierają wpływu na dobry byt ojczyzny. W końcu zeszłego roku, rząd inslajł się. w konieczności, dla zasilenia sapaśnego kapitału skarbu państwa, zaciągnąć nową, pod nazwaniem IVtej, pięcio-procentową pożyczkę. Z ukontentowaniem mam ta* szczyt zwrócić uwagę wasję na to, ii pożyczka ta zrealizowaną została w cenie" korzystniejszej dla skarbu, niż poprzedzająca. Z liczby budów skarbu państwa" puszczonych w obieg na 30 ro'Jionnw r. ass. w j83r. roku, zniszczono na 5 milionów w Sierpniu roku zeezłłgo; teraz, stosownie do Ustawy o tych biletach, ma ich b>ć, w waszej obecność», spalono publicznie, też n» 5 mil'ondw. Tym sposobem pozostaje w obiegu %0 jesseze uii 2:ardZiej etę powiększa, ile, ie obok lego pradzających sprawozdań wiadomo warn, Mości- wnego narodu nam inny wcale republikański vi Panowie, ie w wydziale Banku Handlo- naryd wskazują, który ma być równie liczny wego i jego kantorów, szczególniej Astra- i sianowie istność rzeczywistego narodu. chańskiego, znajduje się wiele zaprotestowa- Wszakże trudno też taki znaleść naród, Włanych wekslów na znaczną sucnrnę, tudzież, ściciele dóbr doń nie należą, bo codzień intei* w Banku Pożyczkowym, niektóre poży- res tego prawdziwego narodu stawiają naprzecski, postąpione w dawnych latach, powię- ciw interesom posiadaczy gruntów; ani bankie Iszej części na cel zachęcenia rękodzieluego rowie, właściciele rękodzielni, notaryusze, przemysłu, w braku zaręk, mogący eh je za- adwokaci; bo ci wszyscy w oczach Republikabezpieczać, musiały by6 przyjęte w części na nów są arystokratami, której dumie i przepyrachunek »karbu. Na pokrycie «trat tako- chowi naród niby w ofierze się poświęca; lecą wych, niekiedy, mimo wszelką przezorność, ani Izba, przeciw członkom której Republikado uniknie-nia niepodobnych, nie ustanowio- nie największą czują pogardę. Naturalna rzecz, no wszakże nowego fondu, proce ćoo.OOO, że urzędnicy do tego narodu liczyć się nie moktóre z zysków Banku Handlowego, za «da- gą, których partya Liberalistów poczytuje za niem Rady zakładów kredytow>ch, z dnia 6. pożeraczow budżetu. Aby więc znaleść óer jLipra 1323. były odłożone; lec* te zastąpiu- domuiemauo-prawdziwy naród, trzebaby było S zostaiy przez zy ki bankowe, które, ilo- nasarnprzód wszystkie stany, przez majątek, , jaka, po upływIe roku, po odtrącenIu wy- wykształcenie i mądrość w każdym na* odzie (jatków, pozostaje, powinny wchodzić do Bam dobór tworzące, na bok usunąć. 'Prze-karbu państwa, w liczbie ogólnych docho- cież są, jeśli się nie mylimy, pewne oznaki, dów Cesarstwa. IV roku zeszłym uznano za z których prawdziwie narodowe stronnictwo potrzebną, dl) więks?ej dokładności, ustano- poznać można. Szerzy się ono przez wszywić w bankach z.nasny, na pokrycie strat stkie stany, jedna sobie wszędzie stronników w działania« h bankowych przeznaczony, ka- i nie daje się przytłumić przez żadne środki pital, do »kładu Ktort;;.), zaczynając od t 22. rządu. Taką narodową partyą była oppozyćya roku, zwracają się pozostałości, mogące się za czasów restauracyi i dla tego lei zwyoęztwoanaitść - ilości cyeltnw corocznie podłóg odiiioiła; teraźniejsza oppozycya przeciwnie, Ogólnego etatu państwa nazn:łczanych na skła- nie jest narodową, nie ma też przeto wpływu, danie w (.łownej Kassie. Srodek ten otrzy- chociaż obecne insrytucye obszerniejsze jej mał zatwitrdzenie Monareje w dn. 26. Maja nastręczają pole od tego, które dawniejsza opIgj». r. i już został wykonanym. Wie; chwili pozycya miała.

iapiul sspaśny wynosi du 1,-350,000 rubli. Kury er Francuzki czyni zarzut rządowa że plan oszańcowauia Paryża uczynił niepopularnym. »Mtnisteryum (powiada między innenu), dopuściło się zdaniem naszem tej niesprawiedliwości, ig wykonanie tego tak pięknego i patryotycznego przedsięwzięcia, jakiem jest; oszańcowanie stoljcy, uczyniło niepodobnent dp uskutecznienia. Gdyby wiatach 1830-, 31., 32. , a nawet i w ciągu bieżącego roku przeło» żyło było izbie projekt, godny celu zamierza« i u g o, więcej jak pewna, że cztery piąte Deputowanych przynajmniej za tym prujektemby głosowały. Przeciwnie systemat pojedynczych twierdz, przez Ministrów podany, powsze» ebne wzbudził nieukontentowanie, nawet ze strony największych przyjaciół Gabinetu. Niektórzy z tych głośno prztciw temu systematowi się oświadczyli, inni do tej części Izby się przyłączyli, która żadnego nie chciała oszańcowauia. Szkoda, że kraj i stolica, pozbawione są taką drogą tak dogodnej sposobności ochronienia się przeciw klęskom i obcej na* paści. " Składwt dla P. Laffitte wynosiła do dn. 2tu z. ID, 167,300 w.

Fzancye.

Z Paryża, dnia 4. Lipca.

Dziennik Sporów podawszy pytanie, gdzieby szukać wypadało narodowego stronnictwa we Francy i, tak na to odpowiada: "Gdybyśmy chełpliwe oświadczenia stronnictw słownie za prawdę poczytywać chcieli, istotnie nader trudnąby było rzeczą, dowiedzieć się, gdzie u nas naród się znajduje. Każda partya odwołuje się do niewidzialni go narodu, który nie jest tym, który my przed sobą widzimy i znamy, który w izbie glosuje, służbę pełni, własność gruntów posiada i hatidkin i rzemiosłem się trudni. Stosownie do dzienników dawniejszej dynastyi, prawdziwy naród jest na ich stronie i odwołałby natychmiast, oswobodzony oil teraźniejszego ucisku, wygnaną rodzinę starodawnych Burbonow. Al e, giiziei jest ten uciemiężony natod? Sążli nim wyborcy? Bynajmniej. Gwardya narodowa? Bynajmniej. Nawet w zachodnich prowincjach nie sprzyjała ona zbytecznie sprawie dy£3«tyi z tronu złożonej. Ambaras nasz tein Z M a d r y t u , dni a 25. C s e rw c t» Tutejszy Poseł sycylijski wręczył O worowi naszemu następująca protestacyą: "My Ferdynand I I ., z łaski Bożej, Król obojga Sycylii 1 U; d. i t. d. Dowiedzieliśmy się z nadzwyczajnym żalem, źe J ego Katolicka Mość dekretem pod d. 4. Kwietnia Konezy hiszpańskie na dzień 20. Czerwca zwołał, aby Jej K. Mości Infantce Donnie Maryi Izabelli, Ludowice, jako dziedziczce korony hiszpańskiej słoźyły przysięgę wierności, mającą uświęcić nowe następstwo tronu, postanowione przez aankcyą pragmatyczną pod d. 29. Marca r.1&30., przez co się znosi następstwo tronu przez tilipa V'. w prawie pod d, ro. Maja r. 17«3. zaprowadzone. Wśród takich okoliczności rozważaliśmy, źe wymienione prawo r. 1713. przez głowę dynaetyi naszej z dochowaniem wszystkich do nadania mu powagi potrzebnych formalności, w chwili, kiedy nadzwyczajne i nieszczęśliwe stosunki nowe prawo sukcesiyjue usprawiedliwiały, ogłoszone<<! zostało; źe nieprzerwane istnienie przez przeszło wiek caf y prawo 10 uświęciło, źe b>lo koniecznym sku»kiem warunków, «abezpieczających Iron hiszpański wnukowi Ludwika i jego męzkim potomkom, które to ważne przyczyny iiotyciiczas zachodzą. Rozważaliśmy ora/ -, ze ten porządek następstwa tronu po przyzwoleniu 1 gwarancyi pierwszych mocarstw iiuiopy zaprowadzony i przez szereg traktatów uznawany, się stał zobowięzującym i niezmiennym, oraz, źe dal wszystkim potomkom filipa V. prawa, których ci, jako nabytych po zrzecztn.u się innych praw, bez własnego uszczerbku i naruszenia szacunku, winnego naj dostojniejszemu założycielowi dynasty i, odstąpć nie mogą,. Przekonani także jrsieśmy, ze po przyjęciu takiego prawa Węgielnego, stosownie do zasad każdego prawodawstwa, nikomu nie wolno, dopóki dynastY]l sprawcy istni» je, pod jakimkolwiek pozorem, pizedS'ęwziąść w uiemzmia iiy lub nowości. J ak więc prawo suktestyi na koronę Hiszpanii należy się potomkom męzkim Filipa V., każdemu pierworodnemu po śmierci ostatniego posiadacza, tak też następstwo tronu na pierworodnych najbliższej linii przechodzi, jako na najbliższych krewnych zmarł e g o, a następca tronu nie wyptowadza prawa swego od żadnego uczynku poprzednika swego, lecz od samego boga i niciy kalnyrh ustaw tego porządku sukcessyjnego. U piocz tego jest rzeczą jasrią, że, gdyby to prawo zniesiono, wszystkie usiłowania mocarstw europejskich przy początku wieku przeszłego, aby równowagę między państwami ugruntować, zostałyby zniweczone i sprawiedhwaby była obawa, że nowej krwawej wojny sukreseyjnejdo» iyjetny. Przeto więc i zgodnie z środkami przedsięwziętemi d. 22. Września r. ISjO.przes? Ojca Naszego ś. p. ku obronie praw własnych, poczytujemy za powinność włożoną na N as przez honor, prawa Królewskie i obowiązki stanowiska, na które N as Opatrzność Boska wynieść raczyła, niniejszćm uroczyście przed prawnymi Monarchami wszystkich narodów protestować przeciw saukcyi pragmatycznej dn. ag. Marca r, 1&30., jakoteź przeciw każdemu czynowi, mogącemu zmiifuć albo naruszyć zasady, na których dotychczas potęga i świe» tność domu Burbonów polegała i na których się niezaprzeczone i święie opierają prawa, które nam wedle niezmu nnych dotąd praw węgielnych następstwa tronu, po poniesieniu w oberże pierwszej wielkości, się dostały w udz ale. Ta Nasza uroczy s<a protestacyą ma być wszystkim Dworom zakomunikowana i kopie onej z Królewską pieczęcią Naszą j akotei N aszego Ministra »praw zewnętrznych, mają być w archiwum Mmisteryum łaek i sprawie? dliwości, oraz w archiwum Prezesa Rady Mi« nistrow złożone. Dano w pałacu Naszym w Neapolu d. Ig. Maja r. 1833. (Podp.) J/e rd y na lid." Dnia 22. i 23. dawane tu b\ły przed nieźli« czoiiem mnóstwem ludu «alki byków; w pbrę. bie wystawionego w tym celu amfiteatru, znajdowało się około 40,000 ludzi. Czterej Toreadorowie, synowie najznakomitszych rodzin, walczyli konno w ubiorze starolnszpańskim z siedmiu bykami i dwóch trupem .położyli.

Portugalia.

Z Porto, d, 2b (J?tr»(i, W piśmie z Porto pod d. 25 Czerwca zamie» s / c z o n e m w Kur y e r z e A n g i e l s k i m -cźy, tamyr "Dzisiaj zraua ze świtt m, rozstrzelano na placu Eldofena dwuch biedaków, którym dowiedziono, źe namawiali żołnierzy do zbiegostwa. - W ciąb u dnia dzisiejszego rzucono około 120 bomb z bater y i pod Óaya do miasia. Między M tguelistanii pokazuje się wielki rucłij słycliać, źe Villa N owa słabą tylko ma załogę, kiedy większa część wojska ku brzegom wyruszyła. Tenże Kuryer OJebr.11 jeszcze od znam'łe'Błtego wojskowego list z. Pono pod d 27, Czerwca : "Wyprawa, która przed kilku dniami brzegi uasze'f>piiściła. «zbudziła naprzód najżywsze nadzieje. Wszyscy rozumieli, źe rząd ma zamiar ńrzedsięwzLąśjć wl>rost atak na Li/bonę, 'i źe zajęcie stol.cy c.a!,ej wojziie ni*» ba we III koniec położy. Chciano «<etile pogłoski) około 6000 najlepszego, krajowego i obcego wojska wsadzić na ukięiy, spuszczając s i Iprzy tern mocno na współdziałanie mieszkań- li zmarły w Wiedniu »776., Jan Chrzciciel ców Lizbony. Odkąd zaś z pewnością się do- Piigratn doktor filozofii i proto notarius apostowiedziano, źe odstąpiono zamiaru uderzenia licus W pozostawionym swym testamencie córna stolicę i źe w mIejSCe tego postanowiono ' ce brata swego ś. p. Michała Pilgram , obywawylądować nad brzegami Algarwii, znawcy tela i malarza w Poznaniu 400złot. a obydwom najgorszych skutków się obawiać zaczynają. córkom stryja swego Franciszka Pilgram także Daleka od dokazania stanowczych czynów, ex- obywateta i malarza w Poznani u, imieniem pedycya ta, wedle mniemania, nie sprawi na- Maryi Annie i Jozefie Pilgram, każdej po 200 wet ani diwerzyi znacznej. N ie spowoduje złot. razem 400złotych zapisał. Legata te zoona Dom Miguela ani do wyprawienia części stały w roku 1778 do depozytu sądowego złożowojska pod Porto, ani do zmniejszenia załogi ne i prsez zakupienie publicznych obligów lunlizbońskiej, ponieważ (o czem Ministrowie duszowych na przynoszące procenta obrócone. Dom Pedra dokładną zresztą mają wiadomość) Józefa Pilgram już legat swój w roku 1787- odeW prowmcyach Algarwia i Alentejo 14,000 Mi- brała. Obydwie drugie legaturki zaś, mianogu«-listów sto», wrathowawszy w to załogę for» wicie córka Michała Pilgram, (której imienia fecy Elvas. Nie są oni wprawdzie dobrze ćwi- niepodano ) i Marya Anna Pilgram, zapozy. czeni, ale liczba ich i duch, k.tórym t hn , wają się na wniosek ustanowionego im tu kurawystarczy zapewne, aby te oble prowincje tora w osobie Dr. Hornicker po bezskute» przeciw nie rzyj.acielowi .obronić i. całą wypra- cznem badaniu o ich pobycie' przez niniejszy wę z- ,6.0Qzołnletzy zło zoną, ': SIan r?zpaczy edykt publicznie, aby same lub ich prawni sukprawlc» Procrr tego powszechnIe tu wI.adomo, cessorowie i potomstwo w przeciągu roku i ItI cholera bardzo grasowała na pokładzIe okrę- sześciu tygodni od dnia pierwszego umieów do wyprawy należącyc.h i wielu oficerów szczenia niniejs;ego edyktu w dziennikach pul pro tych sprzątn,ęła, zaUlrrn sk.ad a wyszła blicznych rachując, z pretensyami swemi cło lep o d zagle. Te nIeszczęsne donIesIenIa są rze- t ' . h t l .' ł . 1 ' . . ., . .. . ga ow wspomnlonyc u na eZYCle zg OSI l l teIną prawdą; dZIWIC SIę WIęC nIe wypada, Ie l' r' . . Ib' l dawni« jsze pocieszaiące oczekiwania na gorzką wy gItymowa I dł slę; . t lnacze h j a t OWl t e z . egab . . . ł II tarnI temt po ug IS nącyc u w ej mIerze « awę SIę zamIenI y. . , . .

przeplsow, pOStąpI SIę. Wiedeń, dnia 13, Listopada f832.

PATENT SUBHASTAOYJNY.

Dobra Trzcianka w bukowskim powiecie lejące" do iiiassy konkursowej: Wiktora Broniło wskiego należące, na wniosek kuratora prze dane być mają. I'axa sądowa wynosi 26.781 lal 6 sgr. 5J len. Terrnina do licytacji wyznaczone są na dzień 2.2. Października r. b." u a d z i e ń a 1. S t Y c z n i a 1-8$4« i -l ttettńi at* Kwietnia 1834» godzinę 10. przed południem. Odbywać się będą w Izbie stron tutejszego Sądu Żiemiań»kiego. przez Radzcę S. Ziem. Uu. Kurnatowskiego - , Gkęć kupienia mający wzywają się ninlej - Brem" aby się na i trinina th wymienionych Stawili, 2 warunkami obznajmili się i hcyta »woje cło promkułu podali. Przybicie nastąpi na rzecz najwięcej dającego, jeżtli przeszkody prawne nie zajdą. - Sporządzoną taxę codziennie w Rtgistratu«ze Sądu Ziemiańskiego prjtjiZ.eć można.. Poznań, dnia 28 Czerwca 1833Król. Pruski SB fi ZIemiańsKi.

Magistrat Cesaisko- Krolt wtki« go- głownrgo> i;840łecznegO' miasta Wiedn. 'a, podaje przez- ni6uejszy edykt do wiadomości t

Podpisany praktyczny lekarz, chirurg i akuszer, będzie teraz praktykował w Gnieźnie. Dr, M ie ha.łsk i.

N anowo przybyło parę belów chmielu brutiszwiikiego. Bielefeld.

Geny zboża w Berlinie.

Dnia i i. Lipca L ą d e m r Tal. »gr- len.

Pszenica l 2 5 Zyto» r Jęczmień wielki l 't Jęczmień mały Owies Groch ., W O d a : Tal. ŹBf. fen.Pszenica (biała)' 2 7 6, Zyto', l 4 9; Jęczmień wielki 'J ęeziuitń mały Owiesi Groch Kopa słomy Gfctnar siana

183jV Tal. Igr. fen.

1 t 12 G l 8 27 6 -- 23 » Tal, źgr. fen.

l 9 t ja 6 6 5 13 20 na 9 f 7 Xl!