GAZETA

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1833.08.24 Nr197

Wielkiego

Xicstwa

POZNANSKIEGO

Nakładem Drukarni Nadwornej W Dektra i Spółki. - Redaktor: A. Wannowshi.

JW 197.

W Sobotę dnia 24. Sierpnia 1833.

Wiadolllości zagraniczne.

Szwajcarya.

Gazeta Karlsruhska donosi z Lorrach pod d, ii. Sierpnia: "Sprawy bazylejskie znowu inną przybrały postać. Towarzystwa bronne (Schutz-Vereine), oddziały ochotników (Freischaaren) i podobne bandy niebyły Konten te z postanowień Sejmu zjednoczonego; był on w ich oczach zanadto łagodny, ponieważ zabronił zrabowania majętnych. Przeto też sprzeciwiali się naprzód JLiestalczykowie wejściu wojska zjednoczonego. Blarer z 600 ludźmi zastąpiwszy im drogęwHaardfwald żądał, jako zwycięzca pod Pratteln, aby go przypuezczono jako zarządzcę przy obsadzeniu miasta. Pułkownik Duiour nie przystał na to. Wedle pogłoski, wezwali Liestalczykowie pomocy tak nazwanych towarzystw bronnych i oddziałów ochotników. Kompanią miejską bazylejską, która oświadczywszy, źe wolałaby dać się zamordować niż broń złożyć, z bronią przeniesiona została do tegostronnych miasteczek ziemi bazylejskiąj, przywołano znowu do miasta a na wałach zatoczono działa. - Wojska zjednoczone, składające sie z 2800 piechoty, 60 jazdy i 180 artylerzystów, weszły do Bazylei. Przyjęto je dość uprzejmie; nawet kompania miejska w zgodzie dotąd żyła Z wojskiem zjednoczonym. <-» Polacy, którzy teraz znowu w dawniejszych swoich są stanowiskach, prosili Sejmu zjednoczonego, aby im pozwolono walczyć w szeregach zjednoczonych. Odpowiedzi jeszcze nie dano. Wszakże sposób myślenia 1 działania wychodźców tych sprzeciwia się zasadom szwajcarskim, tak dalece, źe o istomern połączeniu interesów ani myśleć." Z Z u ry c h, dnia 10. Sierpnia.

Sejm zjednoczony (Tagsatzung) wydał dnia wczorajszego następujące postanowienie: Sejm zjednoczony zważywszy, źe wedle ustaw zwią; zkowych od 1815 r. w pojedynczych kantonach nie powinny istnieć związki niekorzystne dla ogólnego zjednoczenia; Zważywszy, źe stosownie do tychże ustaw związkowych każdy stan Szwajcaryi zobowiązany, mieć zastępcę w gronie Sejmu zjednoczonego, postanawia co następuje: Stowarzyszenie pod nazwą Konferencyi Sarnów (Sarner Konferenz) między kilku stanami zawiązane, odtąd ustaje i znosi się. Każdy stan w niej udział mający powinien natychmiast wrócić do powinności i przysłać re« prezentanta swego do Sejmu zjednoczonego, D o s s y a.

ZPetersburga, d. 31. Lipca (iS.Sierpu.) Ukaz Cesarski do rządzącego Senatu.

I. Lipca. "Pragnąc lym z liczby poddanych naszych wyznania Rzymsko- katolickiego, którzy zabierają się do ważniejszych du ki nabycia wszelkich ku temu potrzebnych wyżs»ycb wiadomości teologicznych, rotka»ujemy. J) Założyć w Wilnie wyższą Rzysłeko katolicka szkolę Teologii, pod nazwaniem Rzymsko-katolickiej duchownej Akademii.

S) W urządzeniu i zarządzie tej nowoustanawiającej się Akademii duchownej przewodniczyć się przepisami obok z nioiejsaem wydanej, w Radzie Państwa rozważonej i przeć .Na* zatwierdzonej ustawy i etatów. 3) Dla większej dogodności w zarządzaniu Akadeiniją, wcielić do niej lak byle główne, jako i oddzielnie islnące Wileńskie DyecezaJne Seminarium, tudzież nowozakładający się oddział, przeznaczony do kształcenia kleryków wyznania Ormiańsko katolickiego. 4) Na utrzymanie tych zakładów naukowych wyznaczyć: a) dotychczasowy fundusz Wileńskiego Seminarium Pyecezalnego i dwóch brzeskich seminarzystów; b) dobra benefieyaloe, które zostawały w wiedzy Uniwersytetu Wileńskiego, prócz majątku MU;BBY, oddzielonego na utrzymanie SufFragana Irockiego; · c) nadto, z kapitału skassowanycb klaszto rów, przeznaczonego na szkoły duchowne i inne potrzeby Dyecezyi Rzymsko-katolickich, dopłacać taką ilość, jaka niedostawać będaie w dochodach z funduszu Akademii na pokrycie wydatków, etaiem jej zakreślonych. 5) Nadać Akademii prawo przedstawiania zasłużonych w obrębie jej działania duchownych na wszystkie (e posady członków Katedralnych, na jakie, takoweź prawo miał Uniwersytet Wileński. 6) Minister Spraw Wewnętrznych ma obmyślić środki wygodnego pomieszczenia Akademii, oraz należnego do niej Seminarium z oddziałem Ormiańrkokatolickim; niemniej sposób zarządzania lunduszem, na utrzymanie tych naukowych zakładów wskazanym; a «woje W tym w»ględzie projekta powinien przedstawić na Nj szę rozwagę. "

Umieszczamy tu podług Pszczoły północnej, niektóre szczegóły opisania manewrów morskich, odbytych przez N. Cesarza w dniu 17, b, ro., w bliskości przylądka Krasnej górki, niopodal od Kronsztadu. O Olej rannej N. Pan wypłynął z Pełerho.

fu na statku parowym Iżora i szybko zbliżał aię do floty, która szła na Jego spotkanie; niezliczone mnóstwo statków wszelkich rodzajów i wymiarów, wraz z ogroranetni 100 dsiałowemi okrętami, posuwało się w najpiękniejszym porządku; dowodził im Admirał Krobn który łymczasowie przeniósł swą ad.

miralską flaggę na okręt Cererę . "W tera a Iżory wyleciał obłok dymu i U; wystrzałów,

.032z krótkiemi przestankami byty powitaniem od CtS.rza sędziwemu Admirałowi, i w tymże czasie znamię, wywieszone na wysmukłych rB-'*A*!sf o*r<<j;Jyuni r c Awitścito flocie zaJowolenie N. Pana z jej pięknego szyku. Głośne htirrali! które przebiegło po całej linii i daleko odbiło się na wodach, było wyrazem uniesienia i wdzięczności floty. Potem eskadry rozwinąwszy się w linią bojową, przechodziły kontrmarszem mimo statku parowe-go, i Cesarz w miarę zbliżania się okrętów witał % nich każdy; gdy zaś w sym porządku Iżora stała się środkiem obu skrzydeł floty, podniesiono na niej znamię Cesarskie i grom 1800 ciężkich dział rozległ się na falach morskich. Po skończeniu tego powitania i ro. zejściu się dymu, flota już była uszykowaną na innej linii i lekkie statki, utrzymujące się ciągle na wietrze migały, jak ptaki we wszystkich kierunkach. W tym właśnie czasie przybył na statku parowym Alexandra J. C, M W. X. Konstantyn Mikołajowicz. N. Pan rozkazawszy podnieść na maszcie Iżory thgę Generał-Adniiralską, poraź jeszcze pierwszy powiewającą przed flotą, powitał ją i,5eiu wystrzałami. Zaiste, każdy marynarz ze szli« chętną dumą słuchał odgłosów tej czci, oddanej przez banderę Cesarską banderze Naczelnego admirała flot Rossyjskich, i błogo-, sławił w duszy Mouarcbę, który, nadawszy flocie własnego syna za naczelnika, ustalił przez to jej przyszłe powodzenie. Każdy. z nich patrzał z rozrzewieniem na młodego swego wodza, widząc w nim rękojmię przyszłej sławy floty i ostatnie ogniwo, wiążące ją z Tronem. Jeżeliby cokolwiek mugłu powiększyć ich miłość i uwielbienie ku młodemu Generał - Admirałowi, to rzadkie przymioty jego serca i rozumu, sdołne byłyby tego dokonać. Kiedy Wielki Xiąźę po przybyciu na statek Iżora, dowiedział się, że w czasie szykowania okrętów w Jiniją z jednego z nich upadł majtek do morza i, nieszczęściem utonął, J. C M. z anielską dobrodusznością i przezornością, daleko przechodzą, j eą wiekjego, wynajdywał wszelkich środków, , które można było użyć d!a ratowania topiel- ( ca. *) Te dobroczynne nasiona, wcześnie 1a- . szczepione w sercu Cesarskiego pacholęcia, I przyniosą swój owoc i flota czeka tylko eki- "

*) W. X. Konstantyn dowiedziawszy się o <» l nym nieszczęśliwym przypadku, z mitem wzmsz«. niem, tak pięknem w jego wieku, uczynił między innemi uwagę, czemu, dla uratowania majtka, kto» ; my wpadł do morza, nie «puszczono za nim innego majtka na linie, lub nieużyto znajdującego się jl w Kronsztadzie podwodnego dzwonu? Taki« *. e csucia i pojęcia nje potrzebują panegirykó4! godną jest stanąć oa równi z niezwyciężoną irmią, prowadzoną przez Cesarza Rueeyi, (Po wielu ewolucyacb, dokonanych na przestrzeni 10 wiorst, na dawane przez samego N. Pana znaki, J. C. M. rozkazał flocie rozdzielić się na dwie eskadry, dla wyprawienia rzekomej bitwy, a której obrotów N. Fen był zupełnie zadowolonym).

Fregata. Admiralska danym znakiem przywołaną została ku statkowi liora, i Cesarz Jroć. osobiście wynurzył Admirałowi, dowodzącemu całej flocie, zupełne swe ukontentowanie, dziękował po ktlkakroć za dobry stan eskadry, i raczył pć jego zdrowie. Starzec, do głębi duszy wzruszony, stojąc z odkrytą głową na pokładzie awejej fregaty, znalami tylko mógł wyrażać wdzięczność którą czuł ku swemu miłościwemu Monarsze. ; Potem rozkazano wielu okrętom w porządku żeglować ku Kronsztadowi, a lekkim statkom rozwinąć wszystkie, ile możności, żagle, i o n e, jak stado przelotnych ptaków, zemłnione w gęstą, nieregularną kolumnę, szybko puściły się na wschód, i Cesarz Jmć rozkazawszy na Horze, zamiast tborągwi wystawić znamię Cesarskie, raczył kuljechać do Peterhofu, dokąd przybył o «pól do gtej wieczorem.

1 Zaiste dzień ten, uświęcony dla floty obecnością Cesarza i młodego Generała-Admirali, pozostanie niezatartym w duszy każdego marynarza, stan swój lubiącego, i jeśli wolno mniemać, źe mieszkańcy innego świata nie są obcerni radościom tutejszego, bez wątpienia cień W. Piotra musiał się unosić nad (Iową Mikołaja i błogosławić dostojnemu oukowi, który tak godnie pojął i wypełnił . ." J»go zamIary.

francy«. . Z P a ryż a, dnia 13. Sierpnia.

Gazeta S e n t i n e II e d e s P y r e n e e s donosi: "Dochodzi nas wedle listów z Madrytu ważna tiadomość, że podagra Królowi w piersi wstą)iła.

Obawiają, się rozruchów w Lugdunie, 3,IJ;acon Grenobli. Wyprawiono tam Agentów, któty mają uważać na zabiegi pewnych wychodź[ów zagranicznych, mających udział w żarnie" tonem powstaniu, l U stawy wydane względem Polaków, prz"er ywających w depocie Chateauroux, zostały o skutku przywiedzione. Około 120 Polaków 7 ryjechało stamtąd nie wiadomo dokąd, £ Onegdaj nastąpił tu pojedynek między Pa\ą tern Pellicier i Panem Trobriant, w którym t--- ierwszy zginął, z przyczyny następującej: V kompanii u Pana M, na przedmieściu St.

lOS3

Germain, czytał P. Trobriant wiersze, ttore P. Pellicier, Szef biura w Minist« ry um spraw wewnętrznych, poczytywał za obrażające rewolucyą lipcową; żądał wiec, żeby recylacyi tej zaprzestano. W skutek tego nastąpiła żywa kłótnia, a nareszcie wyzwanie. Obrano za broń pistolety; przeciwnicy stanęli na 50 kro» ków naprzeciw sobie i awansowali ku mecie w środku wytkniętej. Ponieważ dotąd nikt nie strzelił, pierwszy wystrzał miał być losem przeznaczony. Pan Trobriant wygrał i udawał jak gdyby chciał wystrzelić w powietrze, ale P, Pellicier zakrzyknął: "Rzecz ważna MPanie! Dziękuję za Waszmości tchórzliwą wspaniałomyślność! Celuj Pata'dobrze, bo ja też to uczynię!" - P. Trobriant wymierzywszy strzelił, i trafiwszy w czoło przeciwnika swego, trupem go na miejscu położył. - Pan Pellicier zostawia wdowę i trojemałychdzieci. Kapitan Trobriant jest synowcem Generała Trobriant, mającego teraz korntndę warmii afrykańskiej. łiyły Minister hiszpański, Calotnarde, mie« wa obecnie rozmowy z Posłem roesyjekim. Me mor. Borde lais podaje warunki układów, pod któremi Hiszpania skłonna uznać Donnę Maryą, w sposób Anastępujący: l) Dora.

Miguel i Dom Pedro oddalają się na zawsze Z półwyspu hiszpańskiego; 2) Markiz Palmella obejmuje regencyą w imieniu Donny Maryi, zatrzymującej władzę wykonawczą wedle dawniejszych ustaw Królestwa, dopóki Portugalia z przyzwoleniem wielkich mocarstw nie nada sobie Karty; 3) Wszyscy cudzoziemcy, którzy udział mieli w wojnie, oddalają się, wyją. wszy tych co na zawsze chcą wstąpić w służbę i otrzymać naturalizacyą; 4) Nieokreślona amnestya dla wszystkich aż do dnia wstąpienia na tron Królowej; 5) Stosowne pensye dla Dom Miguela i Dom Pedra ze skarbu państwa; 6) Uznanie wszystkich za rządów Dom Miguela zaciągniętych długów, oraz orderów i honorów przezeń udzielonych; 7) Formalny traktat knie, dzy Anglią, Francyą i Portugalią, aby nigdy nie uznały innego prawnego następcy tronu hiszpańskiego, jak Xiążąt i Xięźniczek, co we« die starodawnych hiszpańskich w 1830. r. przywróconych praw koronę otrzymają; 8) Gwaraneya Francy i i Anglii, źe granice Hiszpanii nigdy i pod żadnym pozerem przez stronnictwa polityczne niepokojone nie będą; 9) Donnie Maryi nie wolno zaślubić się z Xiążętami rodzin w Anglii, Francyi i Hiszpanii panujących; wybór jej powinien przez państwa wielkie być potwierdzonym; 10) Rząd Donny Maryi nie powinien pod żadnym warunkiem bez przyzwolenia Hiszpanii utrzymywać armii przewyższającej pewną ilość, potrzebna, do utrzymania spokojności w kraju. Z Wiednia, dnia g. Sierpnia.

Xiążęts Michał, Maciej, Dymiiry i ChryStyan Kantakuzeno, przybyli z Jasa do lutej· zej etolicy.

Z dnia 13, Sierpnia.

(ZKorresp.Norymb.}-- Giovane Italia (młode Włochy) dokonały jednego zamachu takie we Włoszech austryackich. Członkowie jej napadłszy na dyliżans idący do Mestre, przytrzymali jednego podróżnego, i przekonawszy aię z paszportu że był tym kogo szukali, zamordowali go na miejscu. Nieszczęśliwy ten należał dawniej do sekty Karbonarów, odpadł od niej i uczynił ważne zeznania. Wedle uStaw tajnego Trybunału powinien więc był śmiercią za to przypłacić. Z p r a g i, dnia 13. Sierpnia.

Słabość zdrowia N. Cesarza Jmci nie dozwoliła mu dtiś uszczęśliwić mieszkańców tutejszej stolicy obecnością swoją; spodziewamy się atoli, iż za kilka dni nadejdzie ta pożądana, chwila. Dnia 5. b. III. przybyli NN. Cesarstwo Jchmość do Saaz. Naiajutr« odprawił Monarcha przegląd pułku ułanów Coburg, a tymczasem N. Cesarzowa słuchała Mszy S. Dnia 7. b. m. o godzinie 4tej po południu przybyli NN. Cesarstwo Icluność jdo miasta Laun. Monarcha dozwala w podróży przychodzić każdemu do powozu jego, i S nim rozmawia.

W l o c h y.

Z Rzymu, dnia 7. Sierpnia.

Dnia 31. m. z. obchodziło Towarzystwo J ezusowe dzień imienin założyciela swego Ignacego Lojoli z wielką wspaniałością w swoim tutejszym kościele. G r e c y a.

Z N a u p l i i, dnia 31. Czerwca.

Postanowiono, ii Ateny będą stolicą Grecyi, i zdaje się, ie Król przeniesie się tam następującej jesieni. Nowa chorągiew wojskowa grecka ma 9 pasów, 5 błękitnych, a 4 białe; w środku znajduje się korona, jak w herbie bawarskim. Na banderze okrętów wojennych jest biały krzyż na tle błękitnem. Bandera okrętów kupieckich jest laka, jak była dotąd. Słychać, ii Ibrahim Basza wstrzymał się W odwrocie swoim, i ie w Nawarynie spodziewają się powiększenia załogi francuzkiej.

PATENT SUBHASTACYJNY.

Ponieważ na częsc, którą Saalkind Wolff Lachs, modo Michael Wolf Laskę do domuw ulicy żydowskiej w miejscu pod Nr. 35T. IIf łożonego, ma, subhastacyi będącą, a sąd» wnie na Talarów 4043 sgr. 28 fen. 4 otaiowaiijj w przeszłych terminach dostateczne li cyt uo nie podano, przeto nowy termin licytaqjnj peremtoryczny na dzień 26. Października r. b, zrana o godzinie 10. przed Ur. Hellmuth syliarzeui Sądu Ziemiańskiego wyznaczony« został. Wzywamy więc kupienia ochotę roi. jacy eh, aby się stawili L oznajmieniem, iź rj więcej-dający w terminie winien złożyć kaucyj 300 talarów. Taxa i warunki kupna w straturze mogą być przejrzane. Poznań, dnia 1. Sierpnia 1833Królewsko- Pruski S I d Ziemiański

A U K C Y A.

We wtorek dnia 27. Sierpnia r. b.1 dni następnych, przed południem od gocIzi11i 9 do 12. i po południu od godziny 2. do 6tęj sprzedawać będę drogą publicznej aukcyi w do IIIII cukiernika Bely przy ulicy Wilhelma, r» źne meble z mahoniowego i brzozowego cb7» wa, jako to: stoły, krzesła, sofy, zwierciadlł biurka, szafy, łóżka, jako też różne sp1Zci] domowe i kuchenne, żelazną kuchnią rnzczęi dzającą drzewo, z wszelkiemi naleiącemi cg tego porządkami i rożen do nakręcenia. Poznań, dnia 23, Sierpnia 1833.

Castner, Król. Kommissarz aukcyjny, l

0 3 UWIADOMIENIE.

AptekarczYki, Ekonomowie, nauczyciele do mówi, kupczyki, sekretarze i t, d. i t. d. j ku charze, ogrodowi, strzelcy, lokaje i t. p., j1ki też garderobiany, gospodynie i t. d., opltIz« ni w dobre zaświadczenia, mogą znaleśl m i e j s c e i b y ć . w y s z u k a n i za pośrat nictwem Bióra poleceń w stołecznem mieście Wrocławiu w starym u tuszu na pierwszem piętrze. P. S. Od przyjmujących w służbę nie żądł i my żadnej nagrody za fatygę.

Wyieł biały, z brunatnemi centkami, gładki siercią, długiemi brunatnemi kudłattmilusza mi, nazwany Feldman zginął dnia 21. rr:tI zrana; Kto go właścicielowi na'Wronieck ulicę pod Nr. 297. przystawi, albo przytiąj mniej o pobycie jego doniesie, otrzyma pIZy zwoite wynagrodzenie.