GA

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1836.03.03 Nr53

Wielkiego

ET

Xiestwa ZNANSKIEGO

Nakładem Drukarni Nadwornej W. Dekera i SpółhU - Redaktor: A. Wannomhi.

<JI/53._ W Czwartek dnia 3. Marca 1836.

Wiadolll ości zag raniczne.

Wolne miasto Krakom.

Z Krakowa, dnia 30. Lutego.

D n. 17. b. m. o g ł o s z o n o : " W skutku nastąpionego w dniu dzisiejszym pierwszego obwieszczenia, wyjaśn ającego pobudki i cele poStanowionego przez trzy Opiekuńcze Mocarstwa chwilowego wojskiem zajęcia kraju M, Krakowa i jego okręgu, podaje się dalej do publicznej wiadomości, co następuje: Wszystkie w kraju W. M. Krakowa nieurodzone osoby, które jako officerowie, podofficerowie, lub żołnierze w bywszem polskiem wojsku, albo w innym jakimkolwiek sposobie w ostatniej rewołucyi polskiej czynny udział miały, i które swojego pobytu w mieście Krakowie i jego okręgu paszportem, lub szczegolnem pozwoleniem, przez właściwe Władze Opiekuńczych Mocarstw wydanem, usprawiedliwić nie 6ą w stanie, obowiązanemi są, nawet w tenczas, gdyby do cywilnej lub wojskowej służby kraju W. M, Krakowa przyjęteini zostały, a nawet następnie prawo obywatelstwa kraju tegoż otrzymały, m. Kraków i jego okrąg w przeciągu dni 6ciu opuścić, końcem czego zostanie im droga przez Podgórze otwartą. To z wyżej wymienionych indiwiduów, które w przeciągu zakreślonego terminu ninleJszemu do nich czyniącemu się wezwan'14 zadosyć nie uczynią, i które inną drogą, jak tą, która im wskazaną została, usiłować będą z kraju oddalać się, równie jak i mieszkańcy m. Krakowa, ktokolwiekby oni byli, którzyby wychodniów takich u siebie mieścili, pobyt ich starali się ukryć, albo udzielali im w jakikolwiekbądź sposóp pomocy do ucieczki, wpadają w zasłużone ciężkie kary. Rachuję, z resztą z pewnością na rzetelne współdziałanie władz i mieszkańców m. Krakowa w osią* gnieniu wzmiankowanego celu, ile ie chodzi szczególniej o ich własne dobro i bezpieczeństwo. - (podpisano) Fran. Kaufmaa de T r a u e n s t e i n b u r g, Jego Cesarsko-Królewskiej Apostolskiej Mości Generał-Major i Dowódca wojsk Kraj W. Miasta Krakowa v imieniu trzech Opiekuńczych Mocarstw zajmujących. " Tegoż dnia Senat ogłosił co następuje: Wojska Opiekuńczych Mocarstw zajęły Wolne Miasto Kraków z okręgiem, w celu przywiedzenia do wykonania Najwyższej Jch woli wydalenia z kraju tutejszego osób nifltutejBzo-krajowych, które miały udział czynny wostatniej rewołucyi w Królestwie Polskiem,-o ile jeszcze takowe :i kraju W, M. Krakowa znajdowaćby się mogły; podające się nr dniu dzisiejszym do publicznej wiadomości obwie Apostolskiej Mości Generał Majora JW-. F r a n .

Kaufin an de Trauenstejnburg, Dowód« cę rzeczonych wojsk, zapewniają nas, iź cel przybycia ich wypłynął z troskliwości Najjaśniejszych Opiekuńczych Mocarstw o dobro kraju tego; przyjmuijcie więc oneż obywatele i mieszkańcy miasta Krakowa i jego okręgu, z uprzejmością sobie właściwą. Ponieważ oznajmioną nam została wola Najjaśniejszych Dworów, aby w okolicznościach odnoszą» cycli się do bezpieczeństwa publicznego, i przywiedzenia do wykonania wydalenia osób do powyższej kategoryi należących, władze tutejsze cywilne, władzy wojskowej przez opiekujące się Mocarstwa ustanowionej uległość okazywały; władza zaś (a wydała już stosowne rozporządzenia, mające na celu Spełnienie najwyższych rozkazów; w skutku więc tego podaje się do publicznej wiadomości, ii Dyrekcya Policy] w mieście Krakowie, a Wójci gmin w okręgu, w assystencyi oddziałów wojskowych, pod kommendą P P, Officerdw zostawać mających, odebrały polecenia zajęcia się wyszukiwaniem i znagleniem do opuszczenia kraju tutejszego tyle razy rzeczonych indiwiduów. A gdy wedle obwieszczenia J W. Generał Majora i Dowódcy w terminie 6 dniowym wszystkie? osoby do kategoryi wydalenia się należące, kraj ten opuścić i na Podgórze udać się zostały zobowiązane, pod rygorem obwieszczeniem tern zagrożonym i rozciągniętym również i do tutejszych mieszkańców, którzyby wychodniów takich u siebie mieścili, pobyt ich starali się ukryć Inb u> dzielali im w jakikolwiek sposób pomocy do ucieczki, poddając ich pod kary za dopiero rzec z n e' wykroczenia; Senat przeto chąc nadać powyższemu zagrożeniu wyższe oznaczenie wskazaniem stopnia i gatunku kary, stanowi: iź właściciele nieruchomości, naczelnicy wszelkich zakładów, lokatorowie, zgoła wszyscy, którzyby wykroczenia dopiero wspomnionego dopuścić ważyli s ę, zapłacą tytułem kary za każde-tyrn sposobem usunięte indyviduum, *rp, AGO, a gdyby stan ich majątku złożenia tej* kwoty nie dozwalał, kara ta na areszt a miesięczny zamienioną i natychmiast wykonaną zostanie; W ójci zaś gmin i ich zastępcy, którzyby czynu podobnego dopuścili się, lub rozporządzeń w tej mierze udzielających się 1m ściśle nie wykonali, oprócz oddalenia od U rzędu, karze podwójnej ulegną. Kary te * drodze łaski nie będą zlagodzonemi, i owszem ściśle i bez odwłoki wykonanełni zostaną. - (podpisano) Prezes Senatu, Wielogło weki,

Dnia 18. Generał Trauenetelnburg ogłosił; "Doszło do mojej wiadomości, iź individua, stosownie do zrobionego przezemnie obwieszczenia, do niezwłocznego opuszczenia kraju wolnego miasta Krakowa wezwane, mają zamiar uniknąć tym sposobem tego prawidła, iż sfałszowanerai, przez podejście otrzymanemi, lub na cudze nazwiska brzmiącemi dowodami, swoje tu urodzenie, lub okoliczność nie należenia do ostatniej polskiej rewolucyi dowodzić mają na widoku. Koncern zapobieżenia tym występnym zamiarom, podaje eię niniejszem do publicznej wiadomości, iź wszystkie te individua, któreby użycie zrobiły z podobnych dowodów, wedle całej surowości obowiązujących krajowych ustaw karanemi, a następnie rządowi miejsca ich urodzenia wydanemi, ci zaś, 'którzy dowody takowe sporządzili, do najcięższej odpowiedzialności pociągnionemi zostaną, " Tenże Generał dnia 20. bież. m. ogłosił co następuj e: ". Przeszłej nocy usiłowało wiele indywiduów na niektórych punktach w okolicy Plaszowa, w kraj austryacki wcisnąć się i otworzyć sobie w massie zbrojną ręką drogę przez rozstawione straże; zapamiętali zuchwalcy zostali jednak przez wystrzały cesarsko królewsk. wojska ku nim skierowane w tył odpędzonymi. Powyższy wypadek powoduje rnnie do ogłoszenia, iź każdy, ktoby się ośmielił przez wojskowy kordon, z wojsk trzech opiekuńczych mocarstw, otaczających w tej chwili kraj W 01nego miasta Krakowa, złożony, zbrojną ręką przedzierać, przed sąd wojenny stawionym i rozstrzelanym zostanie.«noiwoii«!

A n g l 1 a4 Posiedzenie Izby Niższej d. 19. Lut e g o . (Dokończenie mowy Lorda Palmerstan.) - Jeżeli rzecz tak się m a, tedy przyjaciel mój koniecznie politykę pochwali, której celem jest utrzymanie pokoju w E u ro p i e; bo najlepszą drogą, aby tamować postępy Rossyi jest ta, jeśli propozycyi zacnego członka z Birmingham (Attwood) t. j. rozpocząć wojnę i koszta onej albo w złocie albo w papierze ponosić, nie pochwalimy, lecz ile możności do ustalenia spokoju się pizyłoźymy, Co się tyczy ważności, jaką ma utrzymanie niepodległości Turcyi pod względem polityki i handlu" zgadzam się zupełnie z zdaniem, mego szanownego kollegi. Minieteryum równie jak oh, a może i więcej przekonane, źe interes Anglii 'i całej Europy wymaga, aby Turcya i nadal została ńiepodległem )J; ;POtęinem mocarstwem, Zważywszy na ważność

tego pytania 1 na ambaras, j'aklego ono Ministra korony nabawia, jeśli o stosunkach Turcji ku innym mocarstwom ma pewne wynurzyć zdanie, sądzę, źe najlepiej powinności mojej dopełnię, kiedy n i e na wszystkie odpowiem punkta, na które szanowny przyjaciel mój uwagę Izby zwrócił. Tylko względem związku celnego Niemiec zdanie moje wynurzę. Szanowny moj kollega mniema, źe to dziełem Rossyi. Przekonany jestem, źe mój kollega w tej mierze się myli. Związek rzeczony zmierza bez wątpienia do korzyści i interesów Prus». Prussy pierwszą onego powzięły myśl, ale nie mogłyby były doprowadzić ją do skutku, jeżeliby injeres innych państw niemieckich, należących do tego związku, nie sprzyjał temu pomysłowi. Upowszechniło się bowiem w Niemczech przekonanie, ii korzyść wszystkich państw tego wymaga, aby przeszkody stawiane handlowi przez mnóstwo domów celnych, usunąć i związkom wewnętrznym większą nadać wolność. Związek celny jest li tylko niemieckim i. nie pochodzi Wcale z Rossyi; co do Anglii, to nie przyniesie jej ani wielkiej korzyści, ani wielkiej szkody. (Słuchajcie!) Mój szanowny przyjaciel bardzo żywo względem Polski się tlómaczył, nie żądał wszelako od rządu, aby sc powodu położenia kraju tego gwałtownych chwycił się środków. Czuł on bez wątpienia, że, jakkolwiek Izba ta wepóiuczuciem dla narodu tego przejęta, jednak pytanie to nie jeet takiego rodzaju, aby przy obecnej sposobności rząd do użycia środków zniewalających względem niego zachęcać." - Co się tyczy zażądanego przedłożenia papierów, oświadczył Minister, iż tylko traktat z Chunkiar- Skelessi, urzędownie gabinetowi udzielony, przedłożyć może, inne papiery nie doszły rządu drogą urzędową, niemogłyby więc być Izbie przedłożone. Korrespondencye względem spraw polskich bez nadwerężenia służby publicznej nie mogą b>ć Izbie udzielone; przyczynę tego już dawniej w Izbie :ej podano. Izba przekor« się zatem, ii nic dobrego z tego wyniknąć nie może, jeśliby po upływie 3ch lat korrespondencye rządów W. Bryiąnii i Rossyi względem przedmiotu, o klóryrn obydwa te gabineta różnego były zdania, ogłoszone zostały, kiedy w tym czasu przeciągu niesie nie wydarzyło, coby udzielenie takowe usprawiedliwić mogło. Tylko w tym razię, jeśliby Anglia wojnę rozpoczynała, będzie.stósownern, rzeczone korrespondpncye do publicznej podać wiadomości, aby światu pokazać, źe przyczyna ważna i walka sprawiedliwa. " P o d względem traktatu % Chunkiar-Skelessi (rzekł

Minister), oświadczam zacnemu przyjacielowi memu, źe tenże bynajmniej się nie siał powodem do ubliżenia powadze kraju tego w osobie jego Posła i źe rząd nie miał przyczyny czynić w tym przedmiocie niezgadzające się z honorem Anglii kroki. Traktat ten, ile się dotyczy przebycia Dardanellów, jest martwą literą, kiedy tylko w czasie wojny ma znaczenie swoje." - Gdy Lord Stuart uważał, źe Rossya teraz z Czerkassami wojnę toczy, odrzekł Lord Pajmerston: "T o wcale tu nie należy, o takiej wojnie naturalnie tu nie mówimy; przejazd więc przez Dardanelle obecnie równie tak wolny, jak gdyby traktatu takowego wcale nie było. Na mocy starodawnych układów służyło okrętom handlowym angielskim prawo płynienia po morzach tureckich, ale w 2gim artykule traktatu z roku 1809. oświadczyła Porta, iż jest dawnym zwyczajem, nie dozwalać okrętom wojennym przebywania przez Dardanelle, a Anglia odpowiedziała naówczas, że ten starodawny przywilej Porty uznaje i na tern przestaje. Nie mieliśmy więc żadnego prawa, przeselać okręty wojenne przez cieśninę Konstantynopolitańską, chyba tylko za zezwoleniem Porty, a zezwolenia tego nigdy nie odmawiano, ile razy tylko była dostateczna przyczyna" - Nareszcie opowiedział Minister, jak s;ę rzecz ma względem podroży Lorda Duihama do Konstantynopola i przyjęcia jego w Odessie. Tutaj (w Odessie) z przyczyny błędu, którego się Kapitan rossyjski dopuścił, 'przeszło wprawdzie dość czasu, zanim na wystrzały salw odpowiedziano; ale za to przyjęto Lorda w Odessie z strony wtadz z największą dyłtynkcyą, jaka się należy Posłowi W. Brytanii. Oświadczył dalej Minister, iż Lord Stuart bardzo się myli, sądząc, źe traktat z Chunkiar-Skelessi na sposób przyjęcia Durhama wpływał; owszem nie wyda. rzyło się nic takiego, coby należącą się ban. derze angielskiej godność naruszało. (Słuchajcie!) - Wypadkiem ostatecznym tych nadzwyczaj długich obrad, które aź do 12. w północ trwały, było, że Lord Stuart nareszcie na przedłożeniu traktatu z Chunkiar - Skelessi przestał a innych roszczeń swoich odstąpił. Poseł rossyjski, Hr. Pozzo di Borgo, miał wczoraj w wydziale spraw zewnętrznych rozmowę z Lordem Palmerston, Onegdaj umarł koń Xiecia Wellingtona, na którym Xiąźę w bitwie pod Waterloo jechał. Pochowano zwłoki tego rumaka z wojskowemi oznakami honoru i dano salwy nad grobem jego. (!) Zmarła Xięźna kazała sobie już dawniej z włosów konia tego zrobić naramiennik. Z L i z b o n y, dnia 5. L u te g o .

D i a r i o d o G o v e r n o twierdzi, ii warunki intercyzy ślubnej między Donna Maryą a Xięciem Koburgskim, ogłoszone przez dzienniki zagraniczne, eą zupełnie mylne, Zapewnia oraz, źe intercyza będzie wkrótce Izbom przedłożona.

B e 19 i a.

Z Bruxelli, dnia 21, Lutego.

W Liberal czytamy z godłem: "Zgwałcęnie mieszkania, kuszenie się o zabójstwo" następujący artykuł: "W chwiłi, kiedy pismo nasze oddajemy pod prasse, wtargnęło około 20 luuzi, sami policyanci i żołnierze od pułku Guidów, do zakładu naszego; wpadli do naszego bióra i do stykających się z niem pokojów, poniszczyli pałaszami swemi wszystko, nawet kabryolecik w s eniach stojący; po tym czynie bohaterskim i dopuściwszy się tej niegodziwości, ie jednrgo z redaktorów naszych, Pana GilIot, którego samego w pokoju zastali, pięścią po kilka kroć uderzyli, oddalili się jak najprędzej. Niepodobną dla nas w tej chwiłi oznaczyć wartość poniszczonych przez tych Wandalów przedmiotów."

A u s t 2 Y a.

Z Try es tu dnia 16. Lutego.

Dowiadujemy się, ii Król Bawarski, ze Srnyrny miał się udać na zwiedzenie Troi, i niektórych wysp AribipełaguDonoszą z Aten pod dniem 20 Stycznia (1. Lutego): Król Otto dostał szkarlatyny; choroba ta nie okazała się dotąd niebezpieczną i zagrażającą; przeciwnie Kroi ma się już lepiej,

G a I i c y a.

Ze Lwowa, dnia ao. Lutego.

Anna z Hrabiów Małachowskich, Generałowa Poniatowska, przeiywszy lat 96, umarła dnia 16. Lutego r. b. Bogobojność i miłość bliźniego były to przymioty, któremi się ta Pani pośród innych cnót domowych w ciągu długiego iycia swojego wyszczególniła.

OBWIESZCZENIE.

Z zlecenia tutajszego Król. Sądu ZiemskoMiejskiego będzie podpisany następujące przedmioty, jako to: 1) róine meble mahoniowe i inne 2) sprzęty domowe i kuchenne 3) garderobę i bieliznę 4) róine srebra 5) skrzydło mahoniowe

6) kocz na rysorach, i 7) dwa konie wierzchowe.

in loco T u I c e pod Poznaniem dnia 8go Marca r. b. przed południem o lotej publicznie najWIęcej dając<-mu %* gotową zaraz zapłatę sprzedawał. Szroda, dnia i8. Lutego J836.

G r o s s, Komnitssarz aukcyjny.

(£1* Doniesienie tyczące się m nasienia ćwikły na cukier. Poniewai zapas moj nasienia białej i żółtej ćwikły na cukier, jako też pośladu koniczyny białej, został jui rozkupiony i zbywa mi na nasieniu balsaminów róiowych, jako też na nasieniu kwiatów pod Nr. 7, 28-, 30., 70., 98., 156., 166., 17r. i 175., prze:o zamówień wyszczególnionych wyżej nasion przyjmować nie mogę. Odpowiadając na częste zapytania: jaki rabat na J(X) funtach pomieszanego nasienia trawy, kupującemu tę ilość razem, udzielam, oświadizam niniejszem, ie wszystkim kupującym taką ilość naraz, udzielam, bez żadnego względu na o s o b ę, 20 prC. rabatu. Polecając moje nasiona ogrodowe, kwiatowe, gospodarcze tudzież traw rozmaitych na paszę, stosownie do tegorocznego katalogu, zwra. cam szczególniej uwagę Panów gospodarzy wiejskich na nasienie koniczyny czerwonej (zebrane w r. 18340» cetnar pruski po oś m talarów. Wrocław, dnia 23. Lutego 1836.

Fryderyk Gustaw Pohl, przy ulicy Schmiedebriicke Nr. tle

Cenyzboża na Pruska miarg i wagę w Poznaniu. Dnia 29. Lutegę 1836Tal. śgr. Un. do Tal. Igr, feol I 4 I 5 24 25 23 23 15 16 1 4 ij

Pszenica .

Zyto . . .

Jęczmień * Owies .

Tatarka Groch .

Ziemiaki Siana cetnar ił HO ff.. .

Słomy kopa ił 1200 ff .

Masła garniec I 3 11 6 22 4 i 20 I I *Z