GAZE

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1836.05.20 Nr116

Wielkiego

TA

Xiestwa ZNANSKIEGO

Nakładem Drukarni Nadwornej W. Dekera i Spółki. - Redaktor: A. Wannowsfti,

JW 116. - W Piątek dnia 20. Maja 1836.

Wiadoll1ości krajowe.

z B e r l i n a, dnia 15. Maja. Onegdaj byli Xiaieta O r l e a n s i N e m o u r s zaproszeni na obiad do J. K. M. Xi<;cia Wilh e l m a, syna N. Pana, Wieczorem zaszczycili obecnością swoją operę, gdzie balet Taglioni "Sylphide" przedstawiano. Po skończonej reprezenfacyi udali się J J, KK. MM. do pałacu J. K. M. Xiecia Al b r e c h t, gdzie wielki był wieczór. Wczoraj było Dejeuner dansant na zamku królewskim w Charlottenburg, po ukończeniu którego JJ. KK. MM. na chwilę w teatrze zamkowym licznie zgromadzonej publiczności pokazać się raczyli. Dzisiaj wielki obiad uJ. K, M. Xi<;cia N astępcy tronu, Z d n i a 17. M aj a.

Dzisiaj zrana o godzinie 8mej J. K. M. Xi"<;zna, dostojna malionka Xi<;cia Karo l a Prus k i e g o, ku największej radości N. Pana i całej rodziny królewskiej, szczęśliwie powiła Xię£niczkę. Pocieszające to zdarzenie przez wystrzały działowe mieszkańcom stolicy zwiastowane zostało. - Dostojna położnica i nowonarodzona Xiężniczka cieszą się poźądanem zdrowiem. Xiążęta O rl e a n s i N e m o u r s oglądali onegdaj, bywszy na nabożeństwie w kościelekatolickim, muzeum królewskie, gdzie przez Rzeczywistego Tajnego Radzcę i Generalnego Intendenta muzeów królewskich i wszystkich do wydziału tego należących urzędników przyjmowani byli. *JJ. KK. MM. obejrzawszy rozmaite oddziały muzeum, udali się do pracowni w tak nazwanym Lagerhause Professorów Tieck, Rauch i Wach i raczyli znajdującym się tam przedmiotom kunsztu szczególne oddać pochwały / W południe wielki był obiad u J. K. M. Xi<;cia Następcy tronu a wieczorem obydwa dostojni goście obecni byli na przedstawieniu dramatu liricznego "N urmahal" w wielkiej operze. Tegoż dnia przed południem wyszły wojska załogi Poisdamskiej i Spandawskiej na tegoroczne ćwiczenia wiosenne. W skutek tego był wczoraj u N, Pana wielki obiad, na który Generałów czyn. nych i oficerów sztabowych korpusu gwardyi wezwano. Wieczorem był bal na zamku u J. K. M. Xiecia Wilhelma, brata N. Pana, Z dnia 1 8- Maja.

Dzisiaj dał Królewski Tajny Stanu i spraw zewnętrznych Minister, Pan Ancillon, na cześć Xiąźąt Orl eans i Nemours, w przepysznie ozdobionym hotelu swoim, wielki obiad, który też Xiąźęia domu królewskiego przytomnością swoją zaszczycić raczyliimwMnmww zagranIczne.

Królestwo Polskie.

Z Warsza m y , dnia 13. Maja.

Przed kilku dniami namieniliśmy o publiczoem sprawozdaniu z rocznych czynności Banku Polskiego, które się odbyło dnia 6. b.

iv. Teraz umieszczamy w całej obszerności rriowę miana przy tej sposobności przez JWW. Morawskiego. Głos JW. Morawskiego, Członka Rady Stanu, miany w zastępstwie Jaśnie Wielmożnego Dyrektora Głównego Prezydojącego w Kommissyi Rządowej Przychodów i Skarbu: "P anowie ! Rozpoczynając w zastępstwie Jaśnie Wielmożnego Dyrektora Głównego Przychodów i Skarbu, posedzenie dzisiejsze połączonych władz nad* zorczej i zarządzającej Bankiem Polskim, tern przyjemniej dopełniam włożonego na mnie obowiązku, że zebranie to, przeznaczone na wysłuchanie zdania sprawy za rok 1833, jest poniekąd zarazem obchodem ósme) rocznicy otwarcia Instytucyi, dawniej w kraju naszym nieznane), a mądrością i ojcowską pieczołowi - tością Najjaś<-ielszego Pana urządzonej i wyposażonej. Z chlubą, jaką uwieńczone pomyślnym skutk ein przedsięwzięcie usprawiedliwia, przyznać musimy, że odróżniająca Bank Polski od innych podobnych zakładów rozmaitość przeznaczeń, etanowi jedną z głównych jego załft, bo i eam postęp czasu dowiódł, i- Ustawodawca pojął l gruntownie ocenił rzeczywistą kraju potrzebę. Porównywając otółowo stan teraźniejszy działań Bankowych z pieruiastkowemi zamiarami, skutki w ośmioletnim przeciągu czasu osiągnięte, z początknwemi nadziejami, które nawet obawa niemożności korzystnego użycia zakładowego kapitału osłabiała, dojdziemy łatwo do przekonania, ie trudności towarzyszące każdemu rozwijającemu się przedsięwzięciu, szczęśliwie zwalczone; że bez ubliżenia zaufaniu publicznemu, wytrzymana ciężka próba w czasie zaburzeń, które wstrząsnęły całą budową towarzyską, że rolnictwu wsparcie, handlowi dźwignia, przemysłowi skuttezna pomoc, a Skarbowi Publicznemu znakomity zasiłek dostarczony. Słowem, Bank Polski przez różnorodność i rozciągłość trafnych przedsięwzięć, przez szybki i szczęśliwy wzrost swych działań, przyłożył się znakomicie do ogólnej kraju pomyślności. N ie wątpię, ie ó«me Sprawo zdanie, do odczytania którego przystąpić mamy, ujawni dalszy ciąg pożytecznych rezultatów; lecz wyrzeczenie czyli i w tyrn ostatnim okresie Bank Polski wiernie celowi ustanowienia swego zadość uczynił, należeć będziedo Was Szanowni Kommissyi U morzenia Dlii. gu Krajowego Członkowie; zajmiecie się wa» źną swą pracą z tą rnłością prawdy l bezstronnością, jakich ciągłe dając dowody, mieliście szczęście zasłużyć na najwyższe Jego CesarskoKrólewskiej Mości zadowolenie; wszyscy więc z natężoną usilnością i wytrwałą pracą, wspie» rając dobroczynne Rządu zamiary, starajmy się zapewnić krajowi łaskawe wspaniałomyślne, go Monarchy względy i opiekę. Z dnia 14. Maja Najjaśniejszy Pan dma ł6. (28) Marca b. r., stosownie do zatwierdzonych w dniu 4. (16.) Października r. z. przepisów, o urządzeniu dóbr, które z mocy donacyi przechodzą na własność prywatną; niemniej tabelli regulującej dochód dzierżawny z dóbr tego rodzaju do wysokości normalnej; jako też nareszcie w związku z zastrzeżeniem w artykule 19, dekretu zd. 4. (16.) Października r. z. o urządzę, niu dóbr skonfiskowanych uczynionym, nadai N ajmiłośctwiej Genera U Gubernatorowi Zachodniej Syberyi Generał Lejtnantowi Sulimie! wiecznemi czasy na dziedzictwo, z lakierni pra wami i użytkami z jakiemi skarb posiada, dobra skonfiskowane Dospuda, położone w Woje» wództwie i Obwodzie Auuustwoskim, z naleiącetni do njch folwarkami, wsiami i innemi użytkami i przynaleiytościami, do wysokości czystego rocznego dochodu złp, 20,000. Również Najjaśniejszy P an raczył N ajmi łościwiej wiecznemi czasy na dziedzictwo, z lakierni pra wami i użytkami z jakiemi skarb posiada, nadać Ab<androwi Swteczyn, małoletniemu synowi Naczelnika 4 dywizyi piechoty Generała - Lejtnanta Swieczyną, dobra Lab.no, położone w Obwodzie l Województwie Augustowskiem, z należącemi do nich folwarkami, wsiami i inne mi użytkami i przynależy tościa-? mi, do wysokości czystego dochodu rocznego złp. 20,000- Także Najjaśniejszy Pan raczył nadać Najmiłościwiej wiecznemi czasy na dziedzictwo z takiemi prawami i uiytkan j Z jakiemi skarb posiada Dowódcy Igo baialjonu lezfrwowpgo saperów, Pułkownikowi Burtnejsier 2, dobra Trzebieszów, położone w Wo je wództwie Podlaskiem, Obwodzie Łukowskim, z należącemi ilo nich folwarkami, wsiami i inne mi użytkami i przynaleźytościami, do wysokości czystego rocznego dochodu złp. 50005 oraz dowódcy 2go bataljonu saperów, Pułkownikowi Staniukiewiczowi, dobra Miętne, położone w Wojewódziwie Podlask era, Obwodzie Łukowskim, w Ekonomii Garwolin, z należącemi do nieb folwarkami, wsiami i inne mi uiyikami i przynaleźy-tościami do wysokości czystego rocznego dochodu szego Pana o tych donacyach» W Dzienniku Praw bidzie umieszczonem.)

R o s s y a.

Z Petersburga.» d. 23. Kwietnia (5. Maja).

Nowiny Dworu.

Dnia 17. D. rn., w rocznicę urodzin J. C, W. Ceearzewicza- Następcy W. X. Altxandra Mikołajewirza, w Cerkwi Zuoowego Pałacu odbyła się msza Św., w obecności N N. Państwa Obojga, JJ. CC. ww. Następcy i Michała i WW. XX. Matyi i Olg* - Nadio znajdowali się Członkowie Rady Państwa, Min st rowi e. Senatorowie, Generałowie wojskow i, urzędnicy dworu » ipne znakomite obojej płci Osoby. Po inszy Sw. N N. Państwo raczyli przyjmować powinszowania w Sali Piotra W, od członków ciała dyplomatycznego, które ciż wkrótce potem złożyli samemu Wysokiemu Solenizantowi, we własnych J. C W. pokojach. Następnie raczyli przyjmować powinszowania: N. Cesarzowa od Dam, w bawialnej Swej sal i, a Następca Cesarzewirz, w tymże czasie, w sali Koncertowej, od Generałów i Officerów wszelkiego stopnia, tudzież od wszystkich wyżej pumienionych osób płci męzkiej. Dnia 21. b. m. z powodu uroczystości imienin N. Cesarzowej Jmci i J. C. W. W. Xczki AleXandry Mikołajowny odbyła ą>ę w Sobornej Cerkwi Zimowego pałacu Msza Św., w obecności N N. Państwa Obojga 1 JJ.

CC. WW. Następcy Cl\sarzewicza, W. X. Heleny Pawłowny i WW. XX. Maryi Mikołajowny i 01141 Mikołajowny, Członkowie Rady Państwa, Senatorowie, Generałowie i Oificerowie gwardyi, wojsk linijowych i marynarki, u rzędnicy Dworu i inne znakomite obojej płci osoby, znajdowali się na nabożeństwie, po ukończeniu którego składali N N. Państwu po winszowania: Członkowie Najśw. Synodu w samej Cerkwi, a przy wyjściu z niej, w sali Pio tra W, Członkowie ciała dyplomatycznego. Następnie N. Cesarzowa Jmć raczyła przyjmować powinszowania w swoich pokojach od D a m, Członków Rady Pańsiwa, Senatorów, Sekretarzy Stanu, urzędników Dworu dwóch pit-rwszych stopni, Szambelanów i Kamerjunkrów, Generał- i Fligel - adjutantow, Generalow gwardyi i innych wojsk, i Officerów pulku Kawałf rgardów Jej Cesarskiej Merci i kompanii pałacowych grenadyerów. Wieczorem cała stolica była oświecona. Reskrypt Cesarski Z d. 28- Marca b. r.

"Naszemu Gener. - porucznikowi, Członkowi Rady Państwa, Ministrowi Sekretarzowi Stanu Królestwa Polskiego, Hrabi Grabowskiemu, Długoletnia służba wasza, otnaezona pożyteczną i niezmordowaną pracą, zjednała wam Nasze Monarsze względy. Pragnąc okazać wam wdzięczność Nasze i życzliwość, najłaskawiej mianujemy was kawalerem orderu Sw. Apostołom równego Xiążęcia Włodzimierza pierwszej klaesy, którego ozdoby, przy niniejszym załączone, rozkazujemy wam przywdziać i nosić według Ustawy. Pozostajemy Cesarską łaską Naszą wam przychylni,"

F I a n c y e.

Z Paryża, dnia 9 Maja, M o n i t o r donosi dzisiaj z nadgranTcy h iszpańskej: "Karoliści ustąpili z Cerdagne. Guirta przybył do Martinez w dwie godziny po odejściu ztamiąd rokoszan, którzy zapaliwszy kilka domów, część zdobyczy swojej Krystynom zosiawć musieli. Dina 4, Maja ścierał się wspomniony Generał pod Alas z Karnlistamij ubił kilka ludzi i oswobodził 18>8 jeńców. Jego brygada odpoczywa w Seud'Url\el. Pułkownik Sebastian ściga nie przy jaciela w kierunku ku Fumol. Diria. 25 Kw. uderzył Egojj na c/cle 14 batalionów na Generała Espeletę pod- Holrnast-dą, Ten ostami, lubo tylko 8 miał batalionów, d/h lnie s ę bron ił aż do nadejścia nocy i uiedał się z stanowisk swoich wyparować. Na/ajutrz powtórnie zaczepiony został ale i tą rażą nadaremnie; podczas utarczki odniósł lekką ranę. Strata którą Eguja poniósł, znaczna; dnia 3a. Kwietnia stał ten General w Llodio. Cordova 00puściwszy d n. 27. Wntoryą uda! się w 12.000 wojska do Ordunny i Balmasedy. Pod Lesą połączył się z nim Espeleta." Donoszą z Saragossy z dnia 27. Kwietnia: "Generai · Kapitan wypisał onegdaj przymusową kontrybucyą J mil realow; mieli ją początkowo od samych tylko Kamlistow wybierać, ale Ayontam-iento podzieliło brzemię pomiędzy wszystkich mieszkańców. Dwa mil. realow ma nasze miasto, a 1 mil. prowineya dostawić. Gwałtowny ten środek dowodzi dostatecznie naszego kłopotu finansowego; w kassach naszych niema ani jednego maravedi, tak dalece że ani wojsku nawet żołdu płacić nie mogą. Tymczasem oblega Cabrera w 6000 piechoty i 300 jazdy miasto Daroca." Listy z Madrytu z d. 2. m. b. donoszą teraz na drodze urzędowej o mianowaniu Rodila Ministrem wojny i Hr. Almodovar Ministrem spraw zagranicznych. Mimo tej reorgan'zacyi gabinetu hiszpańskiego i podanych w M o n i - to rze pomyślnych wiadomości z Hiszpanii północnej, renta czynna w giełdzie dzisiejszej w stecz poszła, niami o szkodach zrządzonych po rozmaitych miejscacli przez wezbranie rzek. Generał Allard miał onegdaj prywatne posłuchanie u Króla J mci. Od dnia onegdajezego rozchodzą się tu pogłoski o częściowej odmianie Mmisteryurn. Uważano, iż Król J mć dał onegdaj długie posłuchanie Hrabiemu Poniecoulant, który zaraz potem udał się do Prezesa Rady. Mówią, iż Hrabia ten będzie Ministrem spraw wewnętrznych w miejsce Pana Montai, vet, Pan Thiers miał onegdaj u Marszałka Gerard długą naradę z Panami Dupin, Teste i Sauzet, Wybory'członków bior Izby Deputowanych, wypadły niepomyślnie dla doktrynerow. Prezesarai 9 biór obrano PP. Bedach, Marszałka Clauzel, Calmon, Schonen, Ronille de Fontaine, Duchajtel, Garneron, Keratry i Teste; a Sekretarzami Panów: Dtlespaul, MalevilIe, Mathieu- de la Bedurte, Gilon , JolIwet, Bignon, Muteau, Giraud, i Havin. W 2giem biurze doktrynerowie chcieli utrzymać Pana Guizot, a usunąć Marszałka Clauzel; atoli pierwszy miał tylko 9 kresek, a drugi 18. Z dnia 10. Maja.

M o n i t o r pisze z nad granicy hiszpańskiej: "Dnia 5. rn. bież, zaszła pod Llodio utarczka między Cordova i Egują. Przebywający w Bajonnie Karoliści wiedzą, co się tam stało, ale milczą, a stąd wnosić wypada, że nie otrzymali pomyślnych wiadomości." Z dnia 11. Maja, Nadeszły tu wiadomości z Madrytu z dn. 3.

m. b., stosownie do których Ministeryum hiezpanskie po mianowaniu Pana Ch?con Ministrem marynarki ostatecznie i zupełnie urzą. dzonern zostało. Izba Procerów upraszać chce N. Panią, aby sprzedaży dóbr klasztornych zaprzestała; podobne, zdaniu Ministrów sprzeciwiające się środki, sekretnie przygotowują, - Prowincya Valencya od herszta rokoszan, Cabrera, obecnie oswobodzona; korpus jego opuściwszy Huertę udał się do Teruel i Malina. Generał Rotten ściga go. Wiadomość o zajęciu Ernani przez legion angielski potwierdza się., - Wszakże mimo wszystkie te nowiny, kurs papierów hiszpańskich nie podnosi Bię. Z B o n y, dnia 31. Kwietnia.

Wyprawa Jussufa przeciw Naczelnikowi pokolenia Rann-Djah-Taah nie została pomyślnym uwieńczona skutkiem, ponieważ Jussuf Basza nie kazał Naczelnikowi ściąć głowy, Poddał on się wprawdzie, ale nietylko nie dotrzymał warunków poddania się, owszem dopuścił się wielu kroków nieprzyjacielskich prze

ciw załodze w Bonie, napadów na rozstawiene tu i owdzie czaty i t. p. rzeczy. Za nadejściem wiadomości o t>ch wypadkach rozkazał Jussuf wsięść na koń Spahom i wyruszył w połe ; zabrał 13 jeńców, z których trzem głowy ścięto i takowe na rynku przez kilka godzin na widok publiczny wystawiono. - Dnia 18 wieczorem przybył do Jussufa śpieg i oznajmił, że się Achrnet , Bej Konstanty, zbliża. J uesui rozkazał zaraz uwięzić śpiega i przyobiecał mu 300 franków, jeżeli prawdę powiedział; zarazem jednak pogroził, że głowę utraci, jeżeli skłamał. N astępnej nocy przedarło się około 103 Beduinów przez linią ostępów aż do Bony, zrza A iii wiele spustoszeń i złupili między in. nemi letnie mieszkanie, w ktorem sługę jednego biciem Yataftanern okropnie zbili. Przywieziono tego nieszczęśliwego dziś do miasta i odjęto mu nogę i rękę. Czyn ten oburzył wszystkich i do zemsty pobudził. N a rozkaz Jussufa już przez całą noc przysposabiano namioty, amunicyą i t. d. a zrana d. 19. wyruszyła cała załoga do obozu przed miastem. Przyjdzie zapewne do zapalczywej bitwy, bo d. 18. wyszedł Achrnet z Konstantyny na czele znacznej liczby piechoty i jazdy i z 5 działami. - Aczkolwiek Achrnet ma większą liczbę wojska, niechaj sobie przecież nie pochlebia, żeby nas miał pobić. On przeciwnie przegraną bitwę utratą tronu przypłacić może, ponie waż Jussuf korzystać będzie z pierwszego przestrachu i pobiegnie za nim aż do Konstanty. , Z Tremecenu nadeszły nader pomyślne wiadomości. Mieszkańcy zawarli umowy z większą częścią Arabów, a między innymi z Arabami Angadu; już odeszły dwie karawany do Marokko, z ktoremto państwem spodziewająsię znaczny prowadzić handel. Zresztą wszelkie śroJki obrony miejsca tego tak dobrze są urządzone, że wszyscy razem nieprzyjaciele nie zdołałby go zdobyć, ani też osad okolicznych spustoszyć, A ngl i a.

Z L o n d y n u, dnia 6. Maja.

Dnia a. b. m. obchodziło towarzystwo wspierama ubogich cudzoziemców 30letnią rocznicę swego założenia obiadem w kawiarni City of London. Prezydował Lord Major, po prawym ręku siedział Baron Ompteda, a po lewym szeryf Salomons. Przez subskrypcyą zebrano 750 funt. szt, a zatem 100 więcej niż w przeszłym roku; między temi było 100 funt. od N. Króla, 30 od Barona Biilowa, 10 od Barona Omptedy i t. d, Kur y e r umieścił znowu artykuł, w którym dowodzi, fe tenże sam szkodliwy szał, wda roku tyle nieszczęść zrządził, znowu się teraz zjawił. Przytacza on, źe dziennik M a n c h e - s t e r G u a r d i a n obejmuje spis takich projektów, które się od początku bież. r. w samym Manchestrze i Liverpoolu wylęgły, i które teraz powiększaj części z premią w cenie zostają; a na uskutecznienie tychże potrzeba kapitału 37,987,500 funt. szt. Zdaje się, jakoby układacze projektów przewidywali odnowienie gorszej zarazy, aniżeli sami są, ponieważ między mmi znajduje się nie mniej, nie więcej jak siedm towarzystw pogrzebowych! W dzisiejszym numerze gazety T i m e s obwieszczono między inneini towarzystwo cukru z buraków dla połączonego Królestwa. Wyszły teraz na widok publiczny sprawozdania dozorców, wyznaczonych przez Parlament do zrewidowania rozmaitych więzień w Anglii. Sprawozdania te oparte są lak na osobistych spostrzeżeniach jak na spokojnem i bezstronnem zbadaniu zeznań świadków. Nie ma bardziej oburzających scen nieładu, zdzierstwa, surowości, opilstwa i hultajstwa nad te, jakie w więzieniu N ewgate odkryto. Pan Wadham Cope, Naddozórca z Newgate, pobierający 600 funt. szt. rocznej pensyi, zeznał międj.y innerni: l) źe od więźniów wśród różnych okoliczności otrzymywał podarunki pieniężne; 2) że wszyscy więźniowie zostają bez najmniejszego zatrudnienia; 3) że uwięzione kobiety, którym małe posługi poruczon o, często mają sposobność do schodzenia się z mężczyznami tego samego rodzaju; 4) źe się znajduje wprawdzie osobny oddział d!a skazanych na wywiezienie z kraju, lecz źe niektórzy z nich nie bywają tam zawsze odprowadzani, tylko się między innymi, przeciw którym jeszcze wyrok nie zapadł, mieszczą; 5) źe więźniowie up jaja się piwem, którego obficie dostarczają tym, co za nie zapłacić mogą ; 6) nie. wie wprawdzie czyli wszeteczne rzeczy obejmujące książki trzymane bywają w więzieniu, lecz źe dozorcy takowe otwarto na siołach znajdują; 7) źe osoby niektóre pod pozorem zwiedzania więzienia przynoszą z sobą zakazane przedmioty,. Z wszystkich portów wybrztea południowego Anglii nadselają doniesienia o straszliwych spustoszeniach zrządzonych przez burze w pierwszych trzech' dniach b. m. Związki z Francyą były przez kilka dni całkiem przerwane, gdy ani na wybrzeżu francuzkiem, ani też angielskiem nie śmiał żaden okręt portur opuścić. W Gowes zostały wybrzeża portowe mocno uszkodzone, a morze, które 10 stóp gruby mur wywróciło, kilka razy wznosiło się nad

domy stojące na tern wybrzeżu. W Brightonie powybijał wicher okna, pozwalał kominy z dachów i nawet kilkoro ludzi na ziemię powalił, przyczem nie jednego z nich znacznego szwanku nabawił. W obliczu Ramsgate zatonęło kilka okrętów z rzeczami i ludźmi i okręt parowy» Vietona" znaczny poniósł uszczerbek. Wszystkie niemal statki nadbrzeżne w Cowes uszkodzone i kilka okrętów przewozowych zatonęło. N a wybrzeżu francuzkiem więka-e jeszcze szkody zrządzone być mają. Statek parowy "Salmander ," przybył do Portsmouth z 120 żołnierzami morskieiui angielskiemi, a wziąwszy ich tam jeszcze 30, popłynął do Santander , dokąd także udały się; z Plymouth 2 statki parowe, jakoto: "Ph6nix« z Majorem Owen, 3 oficerami i 80 żołnierzami, i "Comet, " z resztą ludzi przeznaczonych do służby hiszpańskiej. M o r n i n g - C h r o n i <?le p i s z e, i ź w z a c h 0dniej części tutejszej stolicy, rozchodzi się pogłoska o rozwiązaniu parlamentu. Dwa okręty mają dziś wyjść pod żagle z Plymou th, gdzie także uzbraja się fregata "Buffalo," przeznaczona do południowej Australii. Dowódca tej fregaty, Kapitan Hindmarsh, jest mianowany Gubernatorem nowej osady; bierze z sobą rodzinę swoją, tudzież pewną liczbę rzemieślników. Na okręcie liniowym "Pembroke," dwaj oficerowie tureccy, Mustafa Efendi i Osman Efendi, uczyć się będą służby morskiej. S $ zapisani jako kadeci. C o u r i e r zaprzecza wiadomości, umieszczonej w gazetach szwedzkich, jakoby 8 statków przewozowych angielskich znajdowało się w przystani Kopenhagi, celem wzięcia żywności. Dnia 30. z, m. Malvi Muhammed Ismael Cha u, Poseł Króla kraju Audi, w towarzystwie Kapitana Grindlay, miał posłuchanie u Xiężny Kent i Xiezniczki IViktoryi, które obdarzyły go wizerunkami swemi. Gazeta Dworska donosi o mianowaniu Lorda Belhaven, królewskim naczelnym Kommissafzern na zgromadzeniu duchowieństwa szkockiego; tudzież o mianowaniu Sędziów, Sekretarzy i Archiwistów, połączonych sądów angielsko-hiszpańskich w Sierra Leone i Hawanie, które podług traki atu z dnia 28. Czerwca 1835., mają wydawać wyroki w sprawie okrętów zabranych z powodu prowadzenia handlu niewolnikami. Arcy Biskup kantuaryjski, był dawniej prywatnym Nauczycielem J. K. Mości Xiecia 0ranii, kiedy ten ostatni brał nauki w Oxford. Teraz wspomniany Arcy Biskup miał dozór nego Xigcia, którzy tu przybyli z swoim ojcem. Bil względem reformy władz municypalnych 2 odmianami proponowanemi przez toryeow, nnał być rozstrząsany w wydziale Izby Wyższej, atoli Lord Lyndhuret oznajmił, iż wkrótce ukończy się drukowanie jego. Morze wezbrane do nadzwyczajnej wysokości, zalało niższe części tutejszego miasta, co się od roku 1795. nie zdarzyło. Nie można jeszcze wyrachować zrządzone) szkody. Z dnia 13. Maja.

Pod rubryką różnych czyli mieszanych wy datków w budżecie na rok bieżący, wymieniono summę 10,000 funt. szt. na wsparcie niedo etatnich Polaków w Anglii.

Hiszpania Z Madrytu, dnia 30. Kwietnia.

Generał Manoel de Caea Rodil miał wczoraj posłuchanie u Królowej. Mniemają iż proponowano mu urząd Ministra wojny, bo Hrabia Almodovar ma być mianowany Ministrem spraw zagranicznych. Izba Procerów podała adres do rządu z prośbą o wstrzymanie postanowień względ< m zniesienia klasztorów. Ze zaś Izba Prokuradorowoświadczyła się w przeciwnym duchu; nieuchronna więc jest kollizya między obydwiema Izbami. W Izbie Prokuradorów uczyniono wczoraj wniosek, aby wadiesie upraszano rząd o przedłożenie postanowień, wydanych wzglę dem sekularyzacyi zakonników, iżby stany (Cortee) przyzwoliły na te postanowienia.

Wniosek ten przyjęto, poczerń Minister spraw wewnętrznych przeczytał projekt do prawa o wyborach. Pan Morales zapytał się Prezesa rady, dla czego podaje ten projekt, kiedy Ministeryum nie jest jeszcze uzupełnione. Pan Mendizabal odpowiedział, iż ininisteryum za 2, lub 3 dni będzie uzupelnionem. (Patrz artykuły z Francyi.) B e j g i a.

Z Bruxeili, dnia 6. Maja.

Francuzka Królewna Marya nie wyjechała napowrótdb Paryża, i przez cały Maj zabawi u siostry swojej Królowej Bełgijczyków. Słychać, iż Xiezna A'lelajda przybędzie tu w końcu Maja i razem z Królewną Maryą uda się do Paryża.

Niemcy.

Z G o t h a, dnia 2. Maja.

Xiąźę Sachsen' Koburg Gotha wyjechał z obydwoma synami swemi, Xiąźęami Ernestem i Albertem, do Bruxelli i Londvnu,

Kor r e s p o n d e n t H a m b u r g s k i «foriośii ii pomiędzy znakomitymi cudzoziemcami, zgromadzonymi zeszłego roku w Slązku na Obrotach wojennych, znajdował się takie sławny Generał meksykański Buetamente z swoim siostrzeńcem; a lubo w Ubiorze cywilnym, przypatrywał się pilnie ćwiczeniom wojska, a szczególniej obrony krajowej« której postawa i wprawność, połączona z wielką dokładnością w wykonywaniu wszelkich poruszeń, zwróciły całą jego uwagę i skłoniły go do mimowolnego wynurzenia swego podziwu Ma on zamiar wydać pamiętnik o pruskiej Landwerze, tudzież przedłożyć Senatowi meksykańskiemu plan do utworzenia podobnej obrony kraju z zastosowaniem do miejscowości. - Takim więc sposobem instytucyje pruskie mogłyby się przenieść w następnych latach do nowej części świata.

A u s t 2 Y a.

Z W i e d n i a, dnia 30. Kwietnia.

Ogłoszone środki zmnIejszenia armii są przedmiotem codziennych rozmów, i w obe cnych okolicznościach bardzo ważne pod względem stanu tak na wschodzie, jako też na zachodzie Europy, Większa część wojska wracającego z wyższych Włoch, udaje się do Galicyi, gdzie artykuły żywności są bardzo tanie. Cały landwer zostanie także rozwiązany, a officerowie będą rozdzieleni mię«, dzy pułki liniowe. Dowiadujemy się, iż Xiążę Modeny postawił wojsko swoje na stopie pokoju. J ego Ces. Kroi. Mość racz>ł Radcy rządo» wernu i Proftssorowi chemii tudzież botaniki przy uniwersytecie w Wiedniu, Jozefowi Baronowi de Jacquin, zezwolić na przyjęcie i noszenie danego mu od Najjaśniejszego Cesarza Rossyjskiego orderu Sgo Włodzimierza klassy czwartej. Z dnia 3. Maja.

NN. Cesarstwo J chmość, wyjechali onegdaj do Prezburga, gdzie tegoż dnia o godzinie 8« wieczorem szczęśliwie przybyli. Monarcha z zwykłą uroczystością zamknął Sejm węgierski. Dziś po południu wrócili NN. Cesarstwo J chmość do tutejszej stolicy.

Z d n i a 11. M aj a.

(Gaz. Vossa i Merh. Szwabski.) Przy redukcyi wojska naszego (a mianowicie okolicznosc pod względem politycznym na uwagę zasługuj e, fe wszystkie polskie i Węgierskie pułki, stojące od kilku lat w W joskich i niemieckich prowineyach, do rodzinnych krajów swoich - do Galicyi i do Węgier - powrócić maią. Z K on stan ty n o poła, d. 13 Kwietnia.

Turecka Gaz«ta T e k w i m i Wek aj i donosi,.iz" djugo wstrzymana sprzedaż nieruchomości tureckich, leżących w N egreponcie i innych krajach odsiąpionych Grecy», ma niezwłocznie nastąpić stosownie do życzenia Sułtana i układu zawartego już dawniej między Pus'ami trzi eh mocarstw l Posłem Greckim.

Sułtan wysłał tym celem dwóch Kommissarzy dp Grecyi.

Rozll1aite wiadoll1ości.

z P o z n a n i a, - podług nadeszłych doniesień wpływ di)i>chczasowego powietrza sprzyjat w ogólności wzrostowi i krzewieniu się roślin; ż) to szczególniej bujno się wznosi i błogie rokuje żniwo. Rośliny olejne przeciwnie już znacznie przez nocne ucierpiały przymrozki,. podobnie się stało mniej więcej z kwie ciem, jakie-M drzt wa owocowe obficie sa, okryte, a młode listki na dębach zupełnie mróz zwarzył. - Ciągła zmiana powietrza wywarła fakie szkodliwy wpływ na sian zdrowia ludzkiego i pociągnęła za sobą szczególniej wiele z zapaleniem połączonych chorób- Gastryczno - nerwowe febry przeciwnie znikły niemal zupełnie i śmiertelność nie przechodzi zwykłego stosunku. Wybuchła pr*ed niejakim czasem w wielu miejscach tutejszego Departamentu ospa ludzka została przez szybkie uży cie lekarsko-policyjnych środków całkiem wykorzeniona. Nieszczęśliwych przypadków dość wiele się w miesiącu Kwietniu wydarzyło: ośm osób utonęło, dz ewczynę jedąę piasek pr/\ys /\pał, chłopiec j e d tn przy wywróceniu sań zabity, inny przejechany, a trzeci przy wywróceniu się wiatraka zdruzgptany. Dwoje ludzi umarło nagle z powodu zbytecznego użycia wódki. - Ogień zniszczył 27 budynków, a w łych zarazem spali-ło się i 100 owiec i -]0 sztuk rogaiego bydła. - Pięć osób donuŚciło się samobójstwa, z których się 3 powiesiły a a utopiły. - W Powiecie Odolanówskira i Ostrzeszowskhn ciągle jeszcze uwijają się gromady złodziei i osławionych zbrodniarzy, korzystając z zasłony wielkich J asów; spodziewają się przenei, ie za pomocą ,urzą. dzonvch w tej mierze wielkich polowań zdołają, ich ująć.

OBWIESZCZENIE.

Adminisirator Jan Ludw.k Kastnrr w Poznaniu stawił przy objęciu urzędowania swego jako Kornmissarz aukcyjny kaucyą tal. 1000 w obligacyach długu Państwa i takową w lute, szej Król. Regencyi spraw wewnętrznych złożył. Na wniosek ostatniej wzywamy nInIeJszem wszystkich którzy do tej kaucyi z urzędowania Kommissarza aukyjnrgo Kastners pretensye rnitć sądzą, aby takowe najpóźniej w terminIe na dzień 33- Czerwca r. b. o godzinie 10. zrana przed Referendaryuszem Jung w Izbie naszej instrukcyjnej wyznaczonym podali, gdyż w razie przeciwnym, z roszczonemi później pretensyami do tejże kaucyi prekludowanemi będą a jemu takowa wy: daną zostanie. Poznań, dnia 29. Lutego 1836.

Król. Główny Sąd Ziemiański, Wydział pierwszy.

SPRZEDAŻ KONIECZNA.

Główny Sąd Ziemiański w Bydgoe z czy. Majętność Witkowska w Powiecie Gnieźnińskiiri, przez Dyrekcyą Zirrnstwa oszacowana na 4,796 Tał. 15 sgr. 10 jen, wedlp taxy mogącej być przejrzanej wraz z wykazem hypotecznsm i warunkami w Registraturze, mają. być dnia sg. Października 1830- przedpołudniem o godzinie lotej w miejscu zwykłem posiedzeń sądowych sprzedana. Niewiadomi z pobytu wierzyciele, mianowicie sukceseorowie Adwokata Wacłiwa Wilperta zapozywają się niniejszem publicznie.

OBWIESZCZENIE.

JDo wydzierżawienia gruntów do folwarku Pawłowskich pod Nr. 1. położonego najeżanych za czas od Święta Sgo Jana 183/\. xło tegoż czasu 1839 r. wyznaczony jest Termin na dzień sog o Czerwca r. b, po południem o godzinie 3. przed Deputowanym Sędzią Pokoju W. Krau-thofer w Izbfe zwyczajnych posiedzeń Sądu naszego do którego chęć dzierżawienia mających niniejszem za poaywamy. Poznań, dnia S7go Kwietnia 1836.

Król. Pruski Sąd Ziemsko-miejefc 1.

SPRZEDĄ2 KONIECZNA.

Sąd Z lemsKo-miejBKi w Poznaniu.

Nieruchomość tu na rogu ulicy Wodnej i Jezuickiej pod Nr. 189- i * * #. sytuowana da oszacowana na 5,642 tal, 9 sgr. 9 fen. wedle taxy, mogącej być przejrzanej wraz z wykazem hypotecznym i warunkami w Registrant» r z e, ma być w terminie do dalszej licytacyi na dniu 5go m. Grudnia 1836. przed południem o godzinie r ttej w miejscu posiedzeń zwykłych sądowych sprzedana. Wszyscy niewiadomi pretendenci realni wzywają się, ażeby się pod uniknieniem prekluzyj zgłosili najpóźniej w terminie oznaczonym,

OBWIESZCZENIE.

Do publicznej sprzedaży wieczysto dzierżawnego w Wągrowieckim powiecie położonego folwarku B u k o w i e c, którego realna wartość podług sądownej taxy 10,334 Tal. 27 sbgr. II fen. wynosi, i z którego kanon roczny w ilości 523 Tal. 20 sbgr. 10 fen. incl. 82/\ Tal. w złocie opłaca się, ale do wyż podane) wartości pociągniętym nic został, wyznaczonym jest Termin przed Wnym Radzca, Sprawiedliwości Kleemann, na dzień 4 go Lipca 1836 r, przed południem o godzinie lisiej w lokalu podpisanego Sądu Zitmsko - Miejskiego, na który ochotę kupna mający z tern nadmienieniem zapozywają się, ii taxa i szczegółowe warunki kupna w Registraturze naszej przejrzanemi być mogą. Przy tern wzywają się wszyscy ci realni wierzyciele których pretensye w księdze hypolecznej folwarku wieczysto dzierżawnym Bukowiec jeszcze nie są zaciągnione, aby z takowerai w wyznaczonym terminie zgłosili się, gdyż w przeciwnym razie z temiż swemi realnemi pretensyami do rzeczonego folwarku wykluczonemi będą, i potem wieczne milczenie nakazane im zostanie. Wągrowiec, dnra a5go Września 1835Król. Pruski Sąd Ziemsko-miejski.

OBWIESZCZENIE.

Wios'e Grodnica w Krubskim Powiecie, milę od Gostynia położona, będzie dnia 20. Czerwca r. b. rano o godzinie iotej w budynku konsystorskim przy Tomie od St. Jana r. b, na trzydzieści lat przez publiczną licytacyą wydzierżawioną, o czem się chęć mający dzierżawienia uwiadom'aja. Warunki dzierżawne mogą być od l. Maja każdego dnia prócz niedzieli świąt od 8 [II ej do i2tej godziny rano, a po obiedzie od 2giej do 6iej w Registraturze naszej przejrzane. Poznań, dnia 18. Kwietnia 1836.

Konsystorz Generalny Arcybiskupi,

*55A*5?AAA9A5A9AAA9A5A5*

JW. i WW. Dziedziców dóbr, których majętności są położone nad spławną rzeką w których zupełnie dostateczna ilość f) drzewa opałowego do wielkiej fabryki znajduje się, wzywam naj uniżeniej, iżby l w razie chęci sprzedania takowych dóbr za cenę umiarkowaną, do mnie zgłosić się raczyli przez listy frankowane, załą: czając szczegółowe opisanie swych dóbr f i warunki sprzedaży w języku niemieckim. f) - Podpisany życzy tylko z samymi wła# ścicielami w rej mierze traktować, mieszafj nie się więc trzeciej osoby przyjętem być - nie moi e .

B art h old M e y er, w Frankfurcie n.jO. l

I)

W tej chwili otrzymałem towary zakupione na ostatnim jarmarku lipskim i polecam Wysokiej Szlachcie i- Szanownej Publiczności w miejscu i w okolicy następujące przedmioty z składów moich, Bydgoskiego i Poznańskieg o: Wybór Jf- J j - wielkich francuzkich tybetowych i bagdatowych chustek n»szyję, jakoteź chustki letnie wszelkiej wielkości; -f-, Ą-, J - fulardowe i atłasowe chustki w najnowszych i najgustowniejezych deseniach; dalej, drukowane muśliny i katuny na suknie damskie, łokieć po 4 sgr,; materye te nie puszczają i znajdują się także w najlepszych gatunkach; również - - lrancuzkie i angielskie tybety; wybór najgustowniejszych jedwabnych i katunowych materyi na westki; materye na tatowe spodnie, bindy, chemisetts i chustki na szyję dla mężczyzn, jakoteż wszelkiego rodzaju materye, które na jarmarku lipskim korzystnie bardzo zakupiłem i z tej przyczyny po jak najniższych cenach sprzedawać je będę. Nakoniec polecam jeszcze dobrany skład płócien moich, wraz ? naleiącemi do tego artykułami, które podobnież w niskich cenach sprzedaję, A. S c h m i d t, w starym rynku Nr. 62,

Wyciąg z Berlińskiego Kursu papietow 1 pieniędzy.

Dnia iT. Maja 1836.

Papiera- JGotowimi zna

Obligi długu państwa .

Obligi bankowe aź do włącznie HL H Zachodmo-Pruskie listy zastawne Listy zastawne W. Xi<;stwa Poznańskiego, Wschodiuo-Pruskie · , , bziąskiepo 102po iOlil < III,

103J

105i