(j

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1836.05.28 Nr122

Wielkiego

Xiestwa NANSKIEGO

Nakładem Drukami Nadwornej W. JDekera i Spóiku - Redaktor: A. Wannowsbi.

JIA122. - W Sobotę dnia 28. Maja 1836.

Wiadolllości zagranIczne.

F 2 a n c v a.

Z P a ryż a , dnia 17. Maja.

Izba Parów odbyła znowu wczoraj publiczne posiedzenie, na ktorem przecież nic się ważnego nie wydarzyło. Porządkiem dziennym bowiem zastrzeżone były obrady nad projektem do prawa względem zażądanych dodat. low do przeszforocznego budżetu. N a niektóre uwagi Markiza Dreux Breze nad kosztami korpusu obserwacyjnego wzdłuż Pireneow odpowiedział Minister wojny jak następuje: Korpus ustawiony przez nas wzdłuż Pireneów ma służyć do zabezpieczenia granic naszych w ciągu trwania obecnych zaburzeń w Hiszpanii. Co się wielkich wyda kow dotyczy, na które się poprzedzający mówca uskarża, «wróciły one także na siebie uwagę rząd u, i dla zmniejszenia tychże zaproponowałem Królowi utworzenie dwóch nowych dywizyonów. Liczba żołnierzy zresztą, tworzących tameczny korpus obserwacyjny, i ich żołd naddatkowy, już znacznie zmniej szone, tak że w tym roku będzie można 900,000 fr. oszczędzić, a tak cały wydatek wynosiłby tylko pół miliona. Większe zaś oszczędzenie uwa· iąm za niepodobne, dopóki spokojność i porządek W Hiszpanii przywrócone nie będą,.

Wspomniany projekt do prawa przyjęto naetę,pnie 100 głosami przeciw 6. Dnia 14. b. m. zrana o godzinie ffej dało się w N ante s uczuć lekkie trzęsienie ziemi. Podobne wstrząśnienie dostrzeżone także być miało w Angers i Poitiers lego samego dnia. Według urzędowych wiadomości z Madrytu, naciąg do wojska, zarządzony przez P una Mendijabal dostarcz>ć miał już 71,000 rekrutów. Liczba ochotników, w Katalonii, Burgos, San.

lander, Soria i Logrońo wynosić ma 13,000. A zatem me brakuje do 100.000 nowo-zaciężnych jak 16,000. Kawalerya ma otrzymać w zasiłku 1,2.00 koni. W ogóle więc wynosi wojsko przeciw Don Carlosowi działające 180,000 ludzi i 5,oćć> koni.

Jedna z gazet legitymistowskich donosi z H iszpanii: »Dowódzca Karolistów Tristany w wielki tydzień Ś<:iśle dopełniał powinności swoich, jako duchowny. Jednego dnia podczas odpra. wiania mszy świętej słyszy wystrzały działowe ;' wybiega natychmiast z kościoła z pałaszem w rękuj lecz wkrótce po skończonej bitwie wraca dokończyć przerwanego nabożeństwa i oręż składa na ołtarzu." \ A n g l i a.

Z L o n d y n u, dnia 17. Maja.

Hrabia Pozzo di Borgo dał onegdaj na cześć Xiecia uranii wielki obiad, na którym sie znajdowali Ministrowie Palmerston, Holland Lord Melbourne i Markiz Lansdowne nie mogli się znajdować na tym obiedzie; pierwszy z nich z powodu ciągłej swojej słabości (zapada na pedogrę), a drugi dla obiadu, który właśnie u siebie dawał. Dziś nareszcie przerywają dzienniki ministeryalne swoje milczenie o rozgłoszonych przed kilku dniami przez pisma torysowskie pogłoskach o zamiarze Lorda Melbournego zażąda nia dymissyi. Kuryer i Morning-ChronicIe oświadczają, że podanie takowe zupeł nie jest bezzasadne, i zapewniają, ze nigdy żadnej do tego nie było przyczyny. G lob e powiada także: Pogłoski krążące od kilku dni o szlachetnym Lordzie i o jednej damieAznanej dość zaszcz)tnie z swego talentu aktor« skiego, zostaną wkrótce, jak na dobrej zasa dzie twierdzić możemy, wprost i w nader uderzający sposób odwołane. Tak dla samej Anglii jak dla Niemiec i Rossy! tyle zamówiono szyn do kolei żelaznych, że mimo wielkiego rozgałęźenia się lej odnogi przemysłu narodowego, ledwo w ciągu lat kilku będzie można wszystkim zamówieniom zadosyć uczynić. Sprzęty zniweczone w Porto przez pospólstwu, były po większej części sprowadzone z Hamburga. Szkodę zrządzoną przezto podają na 2OCO funt. szterl. Podług ostatnich doniesień panowało równie w Porto jak w Madrycie w pierwszych dniach Maja niesłychane o tej porze zimno, i obawiano się, żeby wi nozbiór tegoroczny przez to zniweczony nie został. Dnia t« bież. m. odpłynęła angielska fregata "Endymiop", o 50 działach, z Lizbony ku wybrzeżu północnemu Hiszpanii, i zebrana tamże eskadra angielska ma się niezwłocznie zająć, jak słychać, odzyskaniem Plencyi, Lequeityi i Guetaryi. Pod rozkazami Lorda Johna Haja znajduje się obecnie 1209 żołnie rzy morskich i 150 artyk-rzystów morskich. Podług Morning-Chronicle jest,już znowu KXD ludzi w gotowości do wzmocnienia legionu angielskiego w Hiszpanii 'i' zakrycia ubytku zrządzonego przez bitwę d, 5. bież, m. Dowiadujemy eię teraz, że Karojiści mieli w owym dniu tylko 145 zabitych, a 320 ranionych'j, ich szczęśliwe stanowisko, zasłonipne ihocnemi wałami, powiada powyżej wspomniany dziennik, wyjaśnia ich małą stratę w po. foVna'niu Z stratą'slrony zaczepiającej., a ta jeszczeby mniej znaczna była, gdyby"nle'feomfay rzucane,« otrętów, które im wklk A zadały kI k ' I L v ' ęs ę.. . , · rbAtsmuth.Herard zapewnia, że tam ńłfe nadeszły żadne rozkazVj z ktorychby wno-*

BI6 można o przybyciu eskadry francuzkiej z Tulonu, przeznaczonej do wspólnego działania z eskadra angielską na północnem wybrzeżu Hiszpanii. Podług pisma jednego w Kuryerze miał Sagastibelza poledz pod San Sebastianem nie od kuli działowej albo granatu z okrętów angielskich, lecz ugodzony wystrzałem jednego sierżanta wtstminsterskich grenadyerów spadł z konia. W piśmie jednem 2 Madrytu z dn. 7. b. m.

umieszczonem w M o rning - Chro ni c ie zapewniają, że Cordova zaniechał swych planów interwencyjnych i pojednałsię z Mendizabalem. Szambelan hiszpański Munoz, którego śmierć zawcześnie zwiastowano, ozdrowiał znowu po długiej i ciężkiej chorobie, Z Bagdatu dowiadujemy się z jednego pisma w Morning-Herald, że tameczna ludność chrześciańska wpadła przez nierostropność misyonarza jednego, nazwiskiem Jakoba Samuela, w bardzo wielkie niebezpieczeństwo.

Temu bowiem przyszło do głowy, że obładowawszy dwa wielbłądy religijnemi pismami i książkami przeciw Mahometowi i religii mahometańskiej, przybył do Bazaru w Bagdacie, i takowe rozdawać zaczął. Lud zgromadził się zaraz około niego wołając: Zemsta przeciw chrześcianom. Zastępca nieprzytomnego właśnie Gubernatora z znaczną częścią wojska zdołał wprawdzie na chwilę spokojność przywrócić, ale nazajutrz zgromadził się lud na nowo i tylko z wielkątrudnością do porządku wrócił. Sprawca tego nieszczęścia zemknął na statku przy pomocy angielskiego Rezydenta, Pułkownika Ta)losa, do Bussorahu, ale kilka ty» sięcy katolickich i ormiańskich chrześcian znaglono do ukrywania się przez kilka dni z wielkiem niebezpieczeństwem życia po domach i zaniechania wszelkich czynności. Kady i Mufty skazali Jakoba Samuela na śmierć, a tymczasowo, nie mogąc. go ująć, spalili wszystkie przez niego zostawione papiery, Przybycie 3000 żołnierzy zapewniło utrwalenie spokojności. JI u s t 2 Y a.

Z Węgier, dnia 10. Maja.

(Doniesienie prywatne.) - Lubiony powszechnie Arcy Xiążę Palatyn był za powrotem swoim z Presb.urgą z niewymowne mi okrzy-, karni radości w Budzie przyjmowany. Wielu także powracających deputowanych z Sejmii doznało w niektórych komitatach, jak Gazeta węgierska donosi, nader uprzejmego przyjęcia, W czasie ukończonego Sejmu figurowali pomiędzy członkami opozycyi mianowicie następujący deputowani: D,ęak, deputowany zalaefabiągo komitatu, mAi-w.kwiecie mlodoścj obszernych wiadomości i w mowie swojej wielkiej dowodzący logiki, przez co sobie zawsze większość deputowanych zapewniał i tychże, zawsze za sobą, mianowicie w czasie przygotowawczych obwodowych posiedzeniach pociągał. B o 6 t h y, deputowany biharrskiego kemiiatu. Dzielny mówca i gwłatowny mąż opozyci, aczkolwiek katolik, odznaczył się przecież znacznie jako obrońca tak nazwanej przez niego zupełnej emancypacyi protestantów, którzy w pośród siebie nawet nie mogliby byli znaleść gorliwszego obrońcy swej sprawy. Ma on być zwolennikiem nauk i zasad irlandzkiego agitatora (O'Connella) i wybiera się jeszcze w tym miesiącu w podróż do Anglii. Obiorcy jego pragną jego popiersie ustawić w sali swoich zgromadzeń w Grosewardein, obok gienialnego Hrabiego Stefana Szechoeja, lecz on na to zezwolić nie chce.

B e z e r e d y, deputowany tolnaerski.ego Komitatu, odznaczający się narodowym, sposobem myślenia i nienawidzący wszystko, co tylko tchnie cudzoziemczyzną. Zagorzali jego zwolennicy nazywają go orek igazsag (wieczną prawdą). Kla uzaJ, deputowany czongradskiego komitatu. Dobry mówca, zna rzeczy gruntownie, mówi do roz«ulema i każdą rzecz dowodami historycznemi popiera, Baiog, deputowany barserekiego komitatu. Sami Węgrzy nazywają go radykalistą, i skłania się istotnie do zdań excentrycznych,' które prócz zakresu, w którym się porusza, żadnego wrażenia nie czynią. T ar rrae z y B a r se r,-z tejże samej szkoły. Polo czy, deputowany z borsoderskiego komiietj. Będąc ciągle Sekretarzem na przygotowawczych posiedzeniach obwodowych, uważany być może za autora wszystkich projektów do prawa i nuneyów przy drugim Stole obrad (LandtajelJ, Utrzymywał on już w czasie dawniejszych i teraźniejszego Sejmu protokół w obwodowych posiedzeniach i deputowani od drugiego stołu obrad, oceniając jego zasługi, udarowali go przepysznej roboty puharem. Gdy do domu do Miskolza powró «:Q, otrzymał od swoich obiórców z ł o t e p+óro na pamiątkę, a to wśród umyślnie na ten cel urządzonego balu. Borsizky i Marczib a n y e, deputowani trenezinskiego komitatu, należą do gwałtownych i namiętnych członków opozycyi. Pierwszy lo z nich, jako przyjaciel Polaków, popierał tak gorlrwie często wnioski o wstawieniu się za Polakami, przeciw czemu jednak, jak wiadomo, magnaci ciągle królewskich prerogatyw bronili. B e r n a d, deputowany z ungarskiego komitatu, i Szomb a s h e l y' i z bekeskiego komitatu. Obydwaj, należą do umiarkowanej opozycyi. P a a l

N agyj deputowany odenburgskiego komitetu, niegdyś najpopędliwszy mąż opozycyi, zbliżył się w dojrzalszym wieku do zasad prawnego śro dka, i odłączył się zupełnie od, swych popędli wy eh kolegów, podobnie jak P az m audi, deputowany z komornerskiego komitatu. Jako wyborny mówca za prawami królewskierai odznaczał się Andrassy, deputowany z granskiego komitatu. Zresztą wszyscy deputowani należą, jak wiadomo, do ślachty, i zagraniczne ludy mogą być przekonane, że skoroby tylko prawa królewskie Węgrów w 0gole zagrożone być miały, znikłaby cała opozycya, a synowie węgierscy jednego tylko byliby zdania, że należy bronić ukochanego Króla i ustaw krajowych, Włochy.

Z R z y m u , dnia 7 . Maja,' (Gaz.JPowsz.) - Dożyliśmy tu w bliskości wypadku, zgrozą nas przejmującego, ile że sprawcami onego są ludzie do wysokiego stanu należący. Dwaj synowie Xlecia Camino, Lucyana Bonapartego, żyli w dobrach ojca swego (Ganino), gdzie naganne ze wszech miar prowadzili życie. Napomnienia przeciw nim wydane były bezskuteczne. Przed kilku dniami zastrzelili w borze leśniczego i szczycili się czynem tym publicznie. Rząd zawiadomiwszy o tern familią Xiążąt, rozkazał sile zbrojnej, ieby ich aresztowała. Mający sobie polecone wykonanie rozkazu oficer żandarmów, rodem z Rzymu, w towarzystwie wachmistrza, zastaje jednego z Xiążąt w kawiarni miasteczka Canino i zawiadamia go o wydanym rozkazie. Zamiast odpowiedzi, dobywa Xiążę puginału, przeszywa oficera, który na miejscu trupem pada, i rani wachmistrza tak okropnie, że i ten na zajutrz ducha wyzionął. Nawet i doi przyspieszających żołnierzy dał ognia, ale ci go uchwycili i do Rzymu sprowadzili, Drugi"« brat uszedł tym czasem do Toskanii i nie jest jeszcze w. ręku sprawiedliwości. Cały Rzym oburzony taką bezecr.ością i czeka z niecierpliwością toku processu. Spodziewają się po» wszechnie, że wpływ familii zamordowanego i głos całej publiczności rząd do srogości znie? woli. Jeśli pogłoskom wiarę dać można, process wytoczony całe pasmo niesłychanych wykryje zbrodni, których Xiąźęta ci W krótkim czasie się dopuścili. G r e c y a, Z Aten * dnia 14. Kwietnia, (Journal de. Smyme,.) - Wyjazd Króla Ottona przeznaczony na dzień 2. Maja, jeżeli tylko aż do tego czasu przybędzie do Aten, angielska fregata parowa "Medea", na której N. Pan do Ankony ma popłynąć. Król uda się przez Wenecyą i Tyrol do MonachiurnA swoim powrotem do Grecyi odwiedzi Wiedeń. Celem tej podróży ma być zaślubienie N. Pana z Xięźiriczką Wirtembergeką. T u 2 C Y a.

Z S my rny, dnia 19. Kwietnia.

(Journal de Smyrne.) - Większa część Posłów zagranicznych przy dworze greckim chce korzystać z nieobecności Króla i oddalić się z Aten w czasie, w którym panują febry. Jedni udadzą się do Eginy a drudzy chcą zwiedzić wyspy Archipelagu. Poseł ausiryacki przepędzi część lata w wsi Burnaba, w blisko* ści Smyrny, gdzie dom najął, a jak twierdzą, przybędzie tu także i Poseł rosyj ski.

» 4

OBWIESZCZENIE.

Dobra Skoki w powiecie Wągrowieckim położone, mają być od Sw. Jana r. b. na trzy po sobie idące lata aż do Sw. Jana 1839- najwięcej dającemu w dzierżawę wypuszczone. Termin licytacyjny wyznaczony został na dzień 22. Czerwca r. b. z południa o godzinie 4, w lokalu Ziemstwa kredytowego. Zdolni i w chęci zadzierzawienia będący z tem nadmienieniem się wzywają, iż tylko ci do licytacyi przypuszczeni będą, którzy na zabezpieczenie licymm 300 Tal. kaucyi złożą natychmiast w gotowanie, 1 w razie poirzeby udowodnią, 'ie, warunkom kontraktu zadosyć uczynić są w stanie. Poznań, dnia 8> Maja 1836.

Dyrekcya Prowincyalna Ziemstwa,

6ła

W dniu 7. Czerwca r, b. wieś szlachecką G o r z e wodo mnie dziedzicznie należącą najwięcej dającemu przedać chcę, a zatem kupić ochotę mających nań zapraszam do' siebie. Poznań, dnia ao. Maja. 1835, Brachvogel, Kom, spraw.

W księgarni Teodora Szerka świeże wyszło dziełko: O chpwie i udoskonaleniu cienkich owiec przez Harona Gans Pana na Putlic. Przełożone na polskie. Cena Zip. I gr. 1 A.

Ceny zboża w Berlinie.

Dnia 31, Maja 1836.

LądemS Tal. » gr. fen. Tal. »gr. fen.

Pszenica Zyto i 5 x 3 Jęczmień wielki 24 5 53 9 Jęczmień mały Owies Groch - .

Wo d a: Tal. egr. fen. Tal. egr. len.

Pszenica (biała) i 23 9 I 20 Zyto i 2 6 1 1 J gczmień wielki 25 Jęczmień mały Owies 23 9 21 3 Kopa słomy 5 20 4 27 6 Cetnar siana 1 i o 20p>

W niedziele, dnia 29. Maja 1836, r, beda mieli kazanie

W ciągu tygodnia od dnia 20. aż do 20. Maja 1836,

N azwy kościołów.

1przedpołudniem.

W kościele katedralnym Tamie dnia 2. Czerwca W kościele farnym S. Maryi Magdaleny ,x. M ultyszewski - Kan, J abtzyńskipopołudniuurodziło się chło- dziepców. wczątślub wzięło parrło płci płci mesk. żeńsko

- Mans. Zeyland 1 Kler. Frolich - Kapl. Tanculski - Mans. Duliński - Mans. Holzmann X. Alumn. Frolich - Wik. Taszarski - Wik. Bayer Gward Akoliński

Tamże dnia 2. Czerwca S. Wojciecha Bernardynów · (Parafia Sgo Marcina) Franciszkanów .

(Parafia Sgo Rocha) Dominikanów - Tomaszewski W klaszt. sióstr miłosierdzia Kler. Nowacki Tamże dnia 2, Czerwca Szynkiewicz W ewangelickim S. Krzyża Superint Fischer I Tamie dnia 2. Czerwca Pastor Friedrich . W ewangelickim S. Piotra Rad. Kons. Di.itachke W kościele garnizonowym Kand. Buchholz

Pastor Friedrich

Ogółen

12 I -18 I 10 I 12 I U