GAZE

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1836.07.27 Nr173

Wielkiego

TA

Xiestwa

NAŃ SKI EGO

Nakładem Drukarni Nadwornej W. Dehera i Spółki. - Redaktor: A. Wannuwki.

JW 173. - W Srodę dnia 27. Lipca 1836.

_ AAA _ A _lIMAAmAuA1AA)iA AM A A AASlM»lIAMTMSI-» _ _ _ A«AmMiIAIIIAIII_ AAa«U A lI«AA» _ AAA -l- AA

WiadoIIIOŚOi Zagraniczne.

Królestwo P o l skie.

Z War s z a w y, dnia 21 Lipca.

'Wypis z protokółu Seireiaryatu Stanu Królestwa Polskiego, Z Bożej Laski My Mikołaj [SZy, Cesarz Wszech Rossyj Król Polski etc. etc, etc.

Statutem organicznym, w dniu 14. Lufego 1832 r. Królestwu Polskiemu nadanym, określając ogólne prawa wszystkich mieszkańców tego kraju, już wtedy zamierzaliśmy następnie oznaczyć prawa każdemu stanowi właściwe. Zgodnie z tym zamiarym Naszym, uznaliśmy za przyzwoite przedewszystkiem urządzić stan rzlachecki. Ze zmianą kształtu rząd u, wielokrotnie zmieniała się w Królestwie Polskiem pierwiastkowa posiać szlacheckiego dostojeństwa, W roku 1507. zmieszane, pod względem praw swoich, ze wszystkiemi inne mi stanami szlachectwo stało się prostym honorowym tytułem. Takowe położenie onego nie może być odpowiedniem obecnemu rzeczy porządkowi. W rządzie ściśle Monarchicznym wszystkie stany używając zarówno opieki ustaw krajowych, powinny mieć oznaczone i zabezpieczone terni ustaWami oddzielne istnienie, właściwe prawa i powinności. Za podstawę praw dostojeństwa szlacheckiego uznaliśmy eprawiedliwem przyjąć w Królestwie tęż samą

główną zasadę, na której szlachectwo, ugruntowane jest w Cesarstwie, a mianowicie: imię nabyte przez znakomite zasługi w wojskowym i cywilnym zawotjzie. Tym sposobem otwiera się pole; jednym do nabywania odtąd szlachectwa przez odznaczającą sie, teraźniejszą służbę, drugim do przywrócenia świetności im.enia przodków, skoro po udowodnieniu porządkiem przepisanym pochodzenia, ona połączoną będzie z rzeczywistą teraźniejszą służbą. Zatwierdziwszy ułożone na tych głównych zasadach i do niniejszego przyłączone prawo o szlachectwie w Królestwie Polskiern, po należy tern on<go roztrząśnieniu przez Departament Rady Państwa do spraw tegoż Królestwa, Rozkazujemy: 'l. Prawo powyższe wprowadzić w wykonanie. 2. Gdy z utworzeniem w skutek tegoż prawa JHeroldyi, ustanowiony w roku J832. Kotnitet tymczasowy w Warszawie, staje się niepotrzebnym, takowy przeto Komitet rozwiązać i akta onego przenieść do Heroldyi. - Dan w Peterhofie, 85. Czerwia (7 Lipca) roku pańsko 1836.» apanowania N aszego jedenastego. (Tu podpisy).

(Prawa całego z przyczyny obszerności jego w piśmie naszem umieścić nie możemy. Zamieszczamy przeto w całości tylko Rozdział I. a z reszty Rozdziałów tylko napisy, co się w nich zawiera).

PRAWO o szlachectwie w Królestwie Polskie m.

Rozdział f.

O nabywaniu praw Szlarfieckiego stanu tu dzie i o jego przei-hodzciiu i dowodach, Art. i. Szlachectwo jest dziedziczne albo osobiste. O d d z i a ł I. 'O nabywaniu Szlachectwa dziedzicznego. Art. 2. Szlachectwo dziedziczne nabywa się: i) przez służbę wojskową i cywilną. 2) W skutek otrzymania orderu Rossyjskiego Cesarsko Królewskiego, przez 0eoby w służbie zostające. 3) Przez łaskę szczególną Monarchy. "I. O nabywaniu Szlachectwa przez służbę. Art. 3, Przez służbę wojskową nabywa szlachectwa dziedzicznego każdy miesjkaniec Królestwa Polskiego, który obecnie słuiy lub na przyszłość ełużjć będzie jako Officer w wojsku Cesarskiem. Art. 4. Przez ijiźbę cywilna, nabywają szlachectwa dziedzicznego wszyscy, którzy obecnie sprawują lub nadal sprawować będą, w skutek nominacyi, urząd VI. albo wyższej klassy, podług ogólnej klassyfikacyi U rz ę dników Cywilnych Królestwa. Art, 5. Urzędnicy powołani na posady przez Rząd tymczasowy Królestwa Polskiego od dnia ą, (16). Września 1831 r. uważają się za posiadających nominacye, jefeli nie byli następnie oddaleni ze eluźby lub od nićj uwolnieni. I I. O nabywaniu Szlachectwa wskutek otrzymania orderu. Art. 6. W skutek: otrzymania Rossyjskiego CesarskoKrólewskiego orderu, nabywają Szlachectwa dziedzicznego: i) Duchowni Grecko - ItosByjscy, Grecko - Uniccy i Wyznań Ewangielickich. Duchowieństwo Rzymsko - Katolickie, w 6kutek otrzymania Rossyjskiego orderu, uiywa osobiście Wszelkich praw i przywilejów tegoż szlachectwa. 2) Wszystkie osoby zosta jące w służbie wojskowej lub cywilnej. Art. 7. Mieszkańcy Królestwa Polskiego, ozdobieni orderem Sgo Włodzimierza, B alego Orła i S. Anny od dnia 21. Kwietnia (3. Mija) lS15 f., Cesarsko-Królewskim orderem S. Stanisława lej klassy od tegoż dnia i roku, orderem S. Stanisława dalszych fclase od dnia 17. (3.9), Listopada 1831 r. mają prawo proso o nadanie im Szlachectwa dziedzicznego. Podania ich zaniesione będą do N amiestnika Królestwa w terminie tym końcem zakreślonym, a mianowicie przez osoby przebywające w KróleBtwie Polskiem lub w Rossyi w ciągu roku, przez osoby zaś przebywające za granicą z dozwoleniem Rządu, w ciągu dwóch lat od ogłoszenia niniejszego prawa. Art. 3. Szlachta dziedziczna Roseyjska i W, Xieziwa Finlandekiego używa i w Królestwie przywilejów tame» cznej szlachty dziedzicznej. (Dalszy ciąg nastąpi).

F 2 a n c v u.

Z Paryża, dnia 16. Lipca, M e s s ag e r powiada: Głoszą, że Generał Seb3styani dziś do Paryża przybędzie, i że się mocno zajmują obraniem jego następcy. Pra. wa X ęcia Broglie do urzędu poselskiego w Londynie, aczkolwiek dzielnie popierane przez Pana Thiersa, wola potężniejsza usunęła i mówią obecnie o Panu Harante. To tylko jeszcze Mimsteryum zatrudnia, kio miejsce tegoż w Petersburgu obejmie. Generał Sebastyani ma otrzymać laskę marszałkowską.

Hrabia Pozzo di Borgo odjechał stąd wczoraj w towarzystwie swego wnuka i małżonki tegoż do JI>x w Sahaudyi. Zabawi tarn przez lato, zimę w Toskanii przepędzi a na wiosnę do Paryża powróci Przyjaciele jego zapewniają, że już nie obejmie swego urzędu dy. plomatycznego w Londynie, ponieważ powietrze tameczne szkodliwy wpływ na zdrowie jego wywiera, i że w Paryżu jako osoba prywatna żyć zamyśla. W D zje nni ku sporo w czytamy: W osta« tnich dniach odbyło się w Londynie zgromadzenie dla naradzenia się względem środków końcem otrzymania za pośrednictwem rządu angielskiego uwolnienia Pana Beaumonta, uwikłanego w processie kwietniowym i potępionego przez Trybunał parowski. P. O'Connell miał przy tej sposobności mowę, równie niedorzeczną jak nędzną, w której nie szczędzi obelg dla Trybunału perowskirgo. Parowski Trybunał francuzki nie może sobie zaiste rościć żadnego prawa do lepszego obejścia się z strony O'Conriella, jak angielska Izba wyższa, a wybuchy takowe tracą i tak swoje mog z powodu całkowitego braku powagi i godności, tak nieodzownie potrzebnych w czasie obrad równie w Londynie jak w Paryża. Pismo z Daroki z d. 7 b. m. donosi, że siła ,zbrojna karolistowska w Niższej Aragonii wynosi 9000 ludzi; liczbę zaś wojska Królowej podają na 11,000. Generał Montes przybvt do Naszej Aragonii, i spodziewają się, że nie za dlggif» czasem działania swoje rozpocznie. Donoszą z Algieru, iż w pochodzie od Tar fny do Oranu zaozła tylko jedna potyczka, nie wiele znacząca. Abdel Kader mniemał, iż Wojskp francuzkie uda się prosto do Tremę» pen, a gościniec z Oranu słabo osadzi. Dnia %1. Czerwca w nocy wyruszyło wojsko z obozu nąd Tafną, dnia 12. przednia straż spotkają się z nieprzyjacielem, i Generał Bugeaud Lecz zaraz pierwsze uderzenie krajowego woj.

ska pod Ibrabimem zmusiło Arabów do odwrotu, i w całym pochodzie pojedyncze tylko podjazdy jeszcze się pokazywały, Pulk 6? piechoty liniowej, przybyły niedawno z Francyi i jeezcze nieprzyzwyczajony do gorącego klimatu, stracił kilku maroderów , ktorycfi Aiabowie pozabijali. W potyczce dnia 12. mieli Francuzi tylko 4 ranionych ludzi; nieprzyjacielowi zaś ubito 10, których głowy, (jak piBze Journal d.u Commerce) krajowe wojsko posiłkowe przyniosło Generałowi Bugeaud, a za to według zwyczaju żądało nagrody po' 5 franków za głowę. Generał Bugeaud wszedł d. 15 do Oranu, a nazajutrz z rana przybyła tam piechota, strudzona pochodem. Dnia 19. lub 20. miała się rozpocząć wyprawa ku Tteroezen,- w obozie nad Tafną pozostało 2,000 wojska pod dowództwem Podpułkownika Inżenierow Perroi, któremu polecono dalsze roboty fortyfikacyjne. Z dnia 17. Lipca.

N. Królestwo belgijscy wyjeżdżają dziś z Paryża z powrotem do Bruxelli. Dn, a 15. Sierpnia, gdzie kilku zagranicznych Xiąźąt ma być w Paryżu, spodziewany jest znowu przyjazd N. Państwa. M o n i t o r umieścił dziś obszerny buletyn O pochodzie Generała Bugeauda z Oranu do Tremezenu i na powrót, lecz nie ma nic w nim zajmującego, bo wojsko nigdzie nie. przyjaciela nie spotkało. - Piszą z Algieru pod d. g. b. m.: Muszę dziś WP an u ważnych udzielić wiadomości. Generał Rapatel oznajmił pokoleniom w proklamacyi, że stanowczo zawyrokowano obsadzenie całego teryioryum dawniejszej regency i; w razie potrzeby pozo«'anie 10,000 ludzi w Ofanie dla ciągłego trzymania na wodzy Abdel- Kadera; Medeah, Milianę, Blidią i kilka innych punktów w Al pierze mają wojska nasze niezwłocznie obsadzić i fortyfikacyami zabezpieczyć. Takowe wiadomości poczytasz może W Pan po tylu nifpewnościach i sprzecznościach za nie zasługujące na wiarę, lecz możesz być o rzetelności tychże przekonanym. Osadnicy mocno eię z tego cieszą i wielu tu obcych kapitalistów przybywa. Okręt kupiecki Rondinella, który Tunis d.

I, Lipca opuścił i do Genuy przybył, nic nie wie o stoczonej tam bitwie. Sądzono wówczas, ie flota turecka zarzuciła kotwicę w złej przystani w Tripolisie , lecz że tam nie zostanie. Wysłańcy Porty dawali w tej mierze uroczyste przyrzeczenia. Tunizyjpzykowie (sdają się w ogóle być skłonnymi do oparcia się zmianom, jakiemi im Tahii- Basza odgra. Wyżej wspomniany okręt epotbał przy k <lli1rnu 7IalttnD1kii 1kiilllłffi \Włj ,b e z bandery i na wodach sycylijskich fregatę i korwetę, które za angielskie poczytał, chociaż ich dla wielkiej odległości rozróżnić nie mógł. Pismo jedno z Bajonny z d. 13. b. m. takiej jest osnowy: Od niejakiego czasu o niczćm innem nie rozmawiano, jak o wielkiem natarciu przez wojsko angielsko - hiszpańskie tak na lądzie jak i na morzu na Fuentarabią. Działanie to, po którem sobie tyle świetnych obiecywano wypadków, skończyło się na najhaniebniejszym odwrocie, o jakim kiedyś roczniki wojskowe wspominały. 8000 ludzi przy. było z San Sebastyanu i Passage na licznych uzbrojonych statkach pod Fuentarabią, której nowo usypane szańce przez 200 Karolistów dopóty były bronione, dopóki im z Irunu 700 ludzi w pomoc nie przyszło. Ci tedy Ka« roi iści, w bczbie 900, utrzymali wczoraj przea cały dzień na wodzy ow angielsko-krystynowski oddział pod Evansem iJaureguim. Nareszcie przybyły jeszcze trzy karolietowskie bataliony i 80 koni, które z wielką zaciętością na nieprzyjaciela natarły. Po krótkim oporze c 0fnęło się angielsko- hiszpańskie wojsko i cała dolina okryta była uciekającymi. - Korpus Generała Evansa dostał się znowu w wielkim nieładzie i z wielką stratą do Passage i San Sebastyanu. Spodziewam się, że wkrótce będę mógł WPana o bliższych szczegółach tej utarczki zawiadomić. JI n g lia* Z L o n d y n u, dnia 16. Lipca.

Pogłoska o zaślubieniu Xieiniczki Wiktoryi z Xieciem Sasko-Koburgskim, rozsiana przez, zagraniczne dzienniki, nie zasługuje na żadną wiarę. Dr. Bramston, katolicki Biskup w Londynie, umarł przed kilku dniami, przeżywszy 74 lat. Wychowany on był w religii protestanckiej, lecz w wieku już będąc, przeszedł na łono kość oła katolickiego i pobierał nauki w angielskiem kollegiurn w Lizbonie. Niedługo potem powrócił do Londynu, otrzymał tam urząd duchowny i wzniósł się aż do godności biskupiej. Podług angielskiego bilu kościelnego, który w Izbie niższej już tylko trzeciemu przeczytaniu ma uledz, ma Arcybiskup Cantuaryjski otrzymać zamiast swego dotychczasowego dochodu 18,090 funr. szterl. 15,000, Arcybiskup Yorski zamiast )];0.270 funt» IO.opo, Biskup Londyński zamiast 13,890 funt. 10,000, Biskup Durhamski zamiast 10,480 funt, sooo, Biskup Winchesterski zamiast 10,370 funt. 7000, a inni Biskupi podług swych stosunków po 5500 lub 4500 funt, Dalej mają być kapituły przy ko* idej katedrze ma tylko być trzech lub czterech Kanoników, którzy służbą jako Arcydziekani lub duchowni pełnić powinni. Mala tylko liczba kanonii zatrzymaną zostanie dla wyna» gradzania zasłużonych mężów. Oszczędzone przez to po kapitułach summy obrócone być mają na lepsze uposażenie probostw. Co się innego dotyczy bilu względem nieobecności duchownych w swoich probostwach i posiadania kilku beneficydw, ma każdy kapłan przebywać przez 9 miesięcy w swojern probostwie, i żaden ksiądz nie może dwóch posiadać probostw, odległych od siebie na 10 mil angielskich»

Niderlandy.

Z Hagi, dnia ig. Lipca.

Gazety tutejsze obejmują rapport o stanie prowincyi Hollandyi południowej i północnej. Daje on zadowalające objaśnienia o duchu mieszkańców, na ukac h, kunsztach, więzieniach, szpitalach, kanałach, tamach, handlu i t. d. Stany zjednoczone północnej Ameryki.

Z Nowego-Yorku, dnia 15. Czerwca.

Sessya Izby Reprezentantów d. 10. b. m., na której przyjęto prowineye Michigan i Arkansas do unii, była burzliwą i jedną znajdłuższych; trwała bowiem 25 godzin, to jest od godziny lotej z rana do godziny lisiej przed południem dnia następującego.

T H « M « K NQ M n

Rozmaite wiadomości.

Z Berlina, dnia 23. Lipca. - W jednym z ostatnich numerów wychodzącej w Londynie M o r n i n g - C h r o n i c i e znajdujemy nibyto z Berlina pisany list, w którym donoszą, 'fe dnia 18- m, z. dzień doroczny bitwy pod Waterloo (Beile Alliance) przez Najdostojniejszy dwór nasz uroczyście był obchodzony i że tutejszy Poseł królewsko-francuzki na uroczystości tej był obecnym. Cały ten artykuł pasmem niedorzecznych kłamstw, któremi gazeta wspomniona czyrelników swoich często bawi. Każdemu bowiem wiadomo, że dnia dorocznego rzeczonej bitwy od dawna tułaj już wcale nie obchodzą a stąd wynika, że ponieważ p i e rw s z a z podanych wiadomości jest bezzasadną, druga także szczerern jest kłamstwem.

(Z Gazet Niemieckich). H r a b i A. Raczyńskiego nowe przepyszne dzieło (Prachtwerk).- Im bardziej w nowszych czasach kunszt niemiecki i gust N iemców w przedmiocie kunsztów się wznosi i wziętości swojejdowodzi a nawet i nową sztuki erę stanowić zaczyna, tern bardziej czuć się dała potrzeba historyczno krytycznego opisania tego nowego kierunku sztuki niemieckiej i celniejszych dzieł onej. JW. A. Hrabia Raczyński wydaje teraz właśnie history j ą nowego kunsztu niemieckiego w dziele wybomemi rycinami i sztychami okazale ozdobionem, którego tłumaczeniem na język niemiecki Professor H agen w Berlinie się zajmuje. Stosownie do wy» danego prospektu Tom I. zawierać będzie pod napisem: Diisseldorf i kraje nad Renem mianowicie hietoryą malarstwa w Niemczech od, końca wieku 18 tego i odmian, których kunszt, - i gust w ostatnich 30 latach doznał; traktować potem będzie o Akademii Diieseldorfskiej, o Schadowie i słynniejszych w szkole jego kształconych uczniach. Wycieczka do Paryża wraz z 6 rozdziałami o obecnym stanie malarstwa w Francyi stanowić będzie dodatek do tomu tego, ix Rycin \ 76 sztychów przedstawiać będzie przedniejsze dzieła Schadowa i uczniów jego, podając miłośnikom kunsztu obraz tego, co w nowszych czasach na tej odnodze zdziałano. Drugi Tom zawierać będzie Monachium, trzeci Berlin. Wyjdą dwa wydania dzieła tego, jedno w języku Francuzkim w Paryżu, drugie w niemieckim w Ber» linie. Każdego wydania tylko 500 egzemplarzy wytłoczonych będzie; koszta łożone na wydanie dzieła tego wynoszą 16000 tal ar. mim......IlIMIIl....... ............ .iiiiiMi.......i....M 1 iHMi-HuM MiaaugMi

KT Sera śmietankowego tak bardzo polu.

bionego, a z dawniejszych lat już znanego, otrzymałem znowu w równie smacznym gatunku (jednakże ja sam tylko), znaczną ilość i polecam go tak partjami jako też pojedynczo w umiarkowanej cenie. J. H. P e i B e I.

Ceny zboża w Berlinie.

Dnia 21. Lipca 1836.

Lądem: Tal. »gr. fen. Tal. Igr. fen.

Pszenica 1 Zyto 1 27 6 Jęczmień wielki 26 3 Jęczmień mały - Owies 23 9 21 3 Groch - .

Wo da: Tal. śgr. fen. Tal. igr. fen.

Pszenica (biała) 1 21 6 1 I 20 Zyto 1 1 3 1Jęczmień wielki 35 Jęczmień mały "** Owies 22 6 Groch * Kcpa słomy 5 5 6 4 Cetnar siana * 5 - i * 8 *