Wielkiego

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1836.10.07 Nr235

... MK, "jXiestwan 1 (

PO ZNANSKIEGO

Nakładem Drukarni Nadwornej W. lIrAera i Spółki. - Redaktor: A. Warmi.wsM.

JI?235. - W Piątek dnia 7. Października 1836.

Wiadolllości krajowe.

Z Berlina, dn. 3. Paździem.

-1 K. M, Xięźna Karolowa przybyła tu z Wejmaru. h dnia 5, Października. Wyjechał stąd: NV. Królewsko - Wirten, berski" Generał Porucznik, nadzwyczajny Poseł i pełnomocny Minister przy dworze tutejszym, Hr, lliemark, do Drezna.

Wiadolllości zagraniczne. ·

Królestwo Pols kie, Z War s z a w y , dnia 1. Października.

Bankier warszawski, Piotr S teinkeller, za> jęty ciągle wprowadzaniem nowych dla kraju pożytecznych wynalazków, w tych dniarh udtawil w młynie parowym wóz na kolejach żtlaznycb, z Anglii nad tszły, a "Wkrótce od młyna parowego, aż do Wisły ułożoną będzie kolej żelazna do różnych transportów. Pierwszą tę dróg? żelazną w Królestwie Polakiem winni będziemy niezmordowanym usiłowaniom Pana Steinkellera, spodziewać się zaś należy, iż za tym przykładem na większą, nierównie skdlę koleje żelazne w kraju nae«ym zaprowadzone "zostaną. - Młyn parowy warszawski, w ręku dzisiejszego właściciela,

bankiera Steinkellera, elanie się tyle użytecznym, ile epodziewać się kazało początkowe przeznaczenie jego, w naszym zbożowym kraju; obecnie zaś w> restaurowany i wydzierżawiony dwom znakomitym domom handlowym warszawskim, zacznie przerabiać zboże na handel wewnątrz i zewnątrz. - W młynie parowym można oraz widzieć maszynkę (nakształt kołowrotka używanego do przędzenia), również przez Pana Steinkellera z Anglii sprowadzona, do rznięcia [urnirów dla stolarzy i innych wyrobkow podobnych, która przy nadzwyczajnej łatwości i regularności, w mo. mencie przerzyna sztukę drzewa lub kość wedle podobania prostopadle, albo ukośnip. Z dnia 2. Października.

Onegdaj przybył, wracając z zagranicy do Rossyi, Hr. Woroncow Daszków, Wielki Mistrz obrzędów Dworu J. C. M., z swą małżonką; zabawią przez kilka dni w tutejszej stolicy. Zdnia3 Października, J O. Feldmarszałek, Xiąźę Warszawski wró« cii do Warszawy. R o s s y a, Z » P e t e r s b u r g a, d. r 4. ( 26. ) W r z e ś nia .

Buhtyny o stanis zdrowia N. Cesarza Jmci, N. Cesarzowa J mć rozkazała podać do powszechnej wiadomości odebrane następne bulctyny o stanie zdrowia N. Cesarza J mci, - dżinie wieczór. J. C. Mość czuje się zupełnie dobrze. Zrastanie się przełamanego miejsca coraz się lepiej umacnia i N. Pan, korzystając z ciepłego i jasnego powietrza, kilka razy eię przechadzał. (Podpisano:) Lejb-medyk Arendt. - Powiatowy lekarz Zwerner. - Czternasty. 8 Września, o 8 godz, wieczór, N. Cesarz J m ć czuj ąc, że zrastanie się złamanej części, należycie już umocnione, pozwala mu bez obawy puścić się matemi przejazdami w powrotną podróż, wyjechał dnia dzisiejszego z mia6ta Czembara do miasta Kireanowa, dokąd szczęśliwie przybył na nocleg o godzinie 4 popołudniu. W ogólności zdrowie J. C Mości znajduje się w stanie najbardziej zaspokajającym-, (Podpisano:) Lejb me dyk Arendt. - Piętnasty, g. Września, o 8 godz. wieczór. N. Pan odbył pomyślnie przejazd od miasta Kirsanowa do Tambowa; i J. C Mość czuje się zupełnie dobrze. (Podpisano:) Lejb medyk Arendt. - Szesnasty. 10. Wrzeinia, o godz. 8 wieczór. N. Cesarz J mć odbył przejazd z miasta Tambowa do Kozłowa szczęśliwie i pa przybyciu nie czuł innego znużenia, prócz tego; jakie pochodziło od, bandażu, (Podpisano:) Lejb medyk Arendt. - Siedmnasty. 11, Września, o 8 godz. wieczór. J. C. Mość podróżując dalej szczęśliwie, przybył do miasta H ażska w nader zaspokajającym stanie zdrowia. (Podpisano:) Lejb-medyk Ar e n d t, Dowódzca 5 korpusu piechoty Generał adjuvant Murawjew, uwiadomił P. Ministra Spraw Wewn. że kiedy pod miasteczkiem Tulczynem zatrzymaną została partya rekrutów z Królestwa Polskiego, w liczbie 243 ludzi, dla wypocznienia i nabrania sił po dalekim marszu, Ziemski Sprawnjk powiatu Bracławskiego, od samego przybycia tej partyi, nie przestawał troszczyć się o przysposobienie dla niej ulepszonego jedzenia, a za nadejściem wielkiego postu dawał rekrutom własnym kosztem codzienne porcye wódki, aż do samego ich wy maszerowania na miejsce przeznaczenia. N. Cesarz Jmć, po doniesieniu otem, raczył rozkazać: Ziemskiemu Sprawnikowi Butkiewiczowi, za gorliwość jego O wygodę wojskowych, oświadczyć Monarsze zadowolenie, f r fi n c y a. Z P a ryż a, .dnia 23. Września, N a t i o n a l powiada: Oprócz licznego orlizaku zbrojnego towarzyszącego teraz pojazdom Ludwilca Filipa" cala droga do jNeuilly obsadzona jest żandarmami" stojącymi w pewnych przedziałach; kilkunastu gwardzistów municypalnych w oywilnym ubiorze i agenci policyjni KOIlHp, udający, fe się tylko dia zabawy przejeżdżają, udają się od jednego do drugiego i z miną, jakby ich nieznali, obwieszczają im hasła. Mimo to środki te ostrożności jeszcze niedostatecznemi się być zdają, bo ciągle zmieniają drogę, którą Ludwik Filip czylito z Neuilly, czyli też z Paryża jedzie. Podczas bowiem, gdy n. p. dn. 16. Września policya uprzątała Pontroyal i nadrzecze, przejechał Król małą bramą Echelle. Jedna gazeta powiada co następuje o rozsiewanych od dni kilku pogłoskach o amnestyi dla więźniów politycznych; Za czasów Ministerstwa z d. 82. Lutego polecono łasce Królewskiej około 40 politycznych więźniów. Z tych 22 otrzymało wolność, a reszcie złagodzono karę. W chwili rozwiązania się tego Ministerstwa postanowiono ułaskawić U więźniów kwietniowych w Ooulletis; postanowienia już były ułożone, gdy rozwiązanie Ministeryum czynność tę opóźniło. Co się więźniów w Marnie dotyczy, zgodzono się na to, że chwila ich całkowitego ułaskawienia jeszcze menadeazła, a co się złagodzeń losu ich dotyczy, to li tylko na wywołaniu z kraju ograniczyć się może; lecz ponieważ kara trzech Panów Peyronneta, Chantelauzego i Guemona de Rativille nie jest hańbiącą, wygnanie zaś jest niem, przeto tym sposobem w miejsce złagodzenia jeszczeby obostrzono Kare.

Przez H a v r e odebraliśmy wiadomości z Stanów Zjednoczonych aż do dn. 24. Sierpnia. Nic one niewzmiankują o rozpoczę.

ciu na nowo kroków nieprzyjacielskich między Texasem a Mexykiem. Prezydent Jackson, który już dawniej w liście do Gubernatora Tenessu'zganił interwencyą, jakiej Generał Gaines z własnego natchnienia użył, rozkazał w piśmie do Gubernatora Kentucky, aby zwołaną na rozkaz Generała Gaineea rnilicyą znowu rozpuszczono 1 zalecił jak naj surowiej przestrzeganie ścisłej neutralności. - Wojna z Serninola- Indyanami jeszcze nie była ukończona; niedawno dopiero temu został Major Williams przez nich zamordowany.

Messa ger powiada: Lord Howard de Wal den, Poseł angielski w Lizbonie, miał w poleceniu z strony Królowej przesłać swemu rządowi protestacyą N. Pani przeciw gwałtowi, z jakim ją zmuszono do przyjęcia konstytucyi z 182,0. r. Donna Marya miała, odwołując się do dawnych ukla.ldw istniejących między Portugalią a Anglią, oświadczyć żądanie, aby ją rząd angielski wspierał i dopomógł jej do utrzymania powagi korony i kaity Don Pedra. Miała także dość wyraźnie dać do zrozumienia, że chce Portugalią opuścić i do Anglii się udać, Dziennik handlowy powiada: Dziennik jeden, niezupełnie niesprzyjający nowemu Gabinetowi zapewnia, ze pierwszy projekt flo prawa, jakim się Pan l'ersil zajmie, będzie dążył do przytłumienia tajnych towarzystw, które podług tego dziennika w ciągu osiatnich sześciu miesięcy wielkie miały zrobić postępy. Król przyjmował wczoraj Pana Belleyala.

Głoszą, źe tenże musiał dokładnie objaśnić Króla względem spraw szwajcarskich, ale twierdzi, źe Conseila nie znał wcale. Tenże Pan Belleval niema juź powrócić do Szwajcaryi, lecz udać się w charakterze Sekretarza legacyj« nego do Madrytu. Czytamy w M e s s a g er: Pan Campuzano miał wczoraj posłuchanie u Ministra Spraw zagranicznych, a dziś będzie je miał po raz pierwszy u Króla. Instrukcya jego zmierza do tego, aby wymó_,ł u Króla pozwolenie zaciągania wojska na rzecz, Królowej. Miał on się mocno uskarżać na pociski miotane przez ministeryalne dzienniki francuzkie na Królową Izabellę- Zapewniają takie, źe dyplomatyk ten opatrzony jest w finansowe i inne dokumenta, które dążą do tego, aby rząd francuzki przejąć ufnością ku przyszłości Królowej Krystyny. N areszcie miał zapewnić, że Konstytucya zigi2. r. ma być bardzo zmodyfikowana. Podług Dziennika handlowego zamyśla znowu Pan Gisquet o przyjęciu Prefektury policyjnej, i nie tak juź dalekim ma być od swego celu. - Policya cywilna nie jest obecnie tak czynna, gdy Pan Delessert dopiero się z obowiązkami swego nowego urzędowani * obeznać musi. Ale natomiast policya wojskowa nader jest surowa, i jejto przypisują wykrycie domniemanych niebezpieczeństw, jakitby Królowi w podróży do Gompiegne zagrażały. N a t i o n a l donosi, ze sławny chirurg Larrey, który po rewolucyi lipcowej otrzymał urząd Szefa-Chirurga Inwalidów, miejsce to utracił. Wypadek ten przypisuje wspomniony dziennik nieprzyjaźni i intrygom Marszałka Maison. Pan Pasquier młodszy, nie posiadający wielkiej sławy lekarskiej i tę tylko mający zasługę, źe Xieciu Orleańskiemu dwa razy w podróży towarzyszył, otrzymał tę posadę. Tak tedy, powiada National, pięćdziesięcioletnie świetne usługi, życie spędzone na poświęcaniu się i pracowitej poczciwości, nieprzynoszącej żadn ego majątku, nie zdołały zasłonić starego wojownika przed dowolną przychylnością Głównego Sztabu parady. Mąż', o którym Napoleon powiedział: Cokolwiek uczynimy, nigdy się, ludzkość tac<

rejowi niewypłaci, poświęcony został dla ulubieńca dworu. Dziennik Sporów umieścił artykuł o zmianach giełdowych i wynurzył przekonanie, źe burza ta niezadługo przeminie i wielkiej szkody w Francyi niezrządzi,

Z dnia a6. Września.

Rząd odebrał następującą wiadomość z Perpignanu z d. 23.: "Generał Aldama z komendy swojej został złożony; w miejsce jego następuje dla działań wojennych Generał Gurrea, a dla politycznych czynności Generał Serrano. Związki w Katalonii ciągle zatamowane." Phare Bajoński pisze pod dn. 22. III. b.: "N adeszłe z Madrytu wiadomości brzmią niepomyślnie dla sprawy Liberalistów. Gomez dopiąwszy znacznych w prowincyi Cuenca korzyści opanował kwitnące i zamożne miasto Requena. Zachowywane przezeń postępowanie dowodzi, źe obecnie nie występuje więcej jako przywódzca guerylasów, lecz jako naczelny wódz licznego korpusu armii i pośrednik pokoju; ogłosił bowiem po wejściu swojśm do Requeny powszechną amnestyą a kontrybucyą wojenną nałożył po równe) części tak na Krystynów jak na Karolistów . " C h r o n i q u e d e P a r i s , dziennik ściśle z kilku członkami gabinetu połączony, zawiera dzisiaj następujące słowa: "N ie jesteśmy bynajmniej do D o n Carlosa przy wiązani; ale któżby temu chciał zaprzeczać, źe w obliczu rewolucyi, on jedynym jest zastępcą porządku i ocalenia systematu monarchicznego w Hiszpanii; skoro on ustąpi, nie będzie więcej w tym kraju żadnego ustalonego rządu. Ileż dobrego nie moglibyśmy byli sprawić, gdybyśmy się byli do niego zbliżyli i od n i e g o żądali rękojmi dla utrzymania wolności jako warunek wstąpienia jego na t r o n ! Do przyjaciół Riegi nie trzeba wysyłać Posła, lecz doczekać się wypadków. Europa ostroźniejszą; naśladujmy jej przykład. Między Rzeczpospolitą i Don Catlosem, między tajnemi towarzysiwy i ochotnikami królewskiemi wybór ant na chwilę nie może być wątpliwy.« W D z i e n n i k u s p o rów c zyt am y: » Listy z Lizbony z dn. 12. m. b., nadeszłe tu drogą nadzwyczajną, donoszą, źe pierwszym czynem nowego porządku rzeczy tamże było pozbawienie Xiecia Ferdynanda naczelnego dowództwa nad armią r skasowanie wyznaczonej mu rocznej apanaźy. Królowa% zamknąwszy się z małżonkiem swoim i z całym dworskim orszakiem w pałacu Las N ecessidades, radaby udała się na pokład okrętu angielskiego, ale Xiąźę Ferdynand sprzeciwia się temu zamia

TOWI, chcąc erę wpierw doczekać wiadomości a Londynu od stryja swego, Króla Leopolda." Zdnia 27. Września.

Siósownie do M o n i t o r a odebrał rząd naetapującą wiadomość z Bajonny: "Donoszą, że brygadyer Alaix dnia 21. b. m. uderzywszy na Generała Gomeza, 1360 jeńców, 2 działa j mnóstwo amunicyi mu odebrał. Rodil dnia 21. III. b. z Madrytu wyruszył." Pismo prywatne z Bajonny z d. 23. wyraża, źe Madryt obecnie już nie zagrożony; niebezpieczeństwo minęło a Królowa więcej nie myśli o oddaleniu si? z stolicy, Wojsko odebrało po powrocie do Madrytu żołd od 2 miesięcy zalegający. Wypadek ten, o którym gabinet Junty natychmiast zawiadomił, zawdzięczają Panu Mendizabalowi. Królowa nie ihciała początkowo pracować z Panem Mendizabalern a osoby ją otaczające wzbraniały nawet ministrowi przystępu do Monarchini; ale Pan Mendizabal zająwezy dnia 13. pokój w pałacu oświadczył, iż go nie opuści, zanim się z Królową nie rozmówi, pOCbeT spokojnie czynnościami swemi w pałacu zawiadować za. c?ął. Królowa, nie chcąc się narażać na nieprzyjemności, postanowiła nareszcie o god *. 4. po południu dać Ministrowi posłuchanie.

Z d n i a ag. W r z e ś n i a .

Journal do Paris i Dziennik Sporów zamykają dzisiaj następujący am kuł: "Wiadomości hiszpańskie wzięły obrót pornyślniejszy. Gomez doznał dnia 21. porażki. Klęska jego była tak stanowczą, że Generał Keilil, który był przybył przyspieszonym pochodem, wojsko swoje do Madrytu odesłał i sam do armii północnej się udał. Wszyscy w tern się zgadzają zdaniu, źe Gomez przez skoncentrowanie sił swoich w jednam miejscu wielki pepełnił błąd. N ie posiadając potrzebnych znajomości wojskowych, aby wielkiemi massami w oiwartćm polu dowodzić, litylko w wojnie guerylasow pomyślnych mógł się spodziewać wypadków. Połączenie się więc wojsk Cabrery i Serradora pod jego rozkatatni, było dla Krystynów szczęśliwym wypadkiem, r którego też nie omieszkali korzystać. Wia. domości z Madrytu równie pomyślne; gwardya narodowa, lubo wedle przewrotnej ustawy z r. 1822 uorganizowana, chwalebnym tchnie d u c h e m; oficerów, którzy w ostaJ nich rozruchach udział mieli, oddalono. Prócz tego zdaje się, źe przez kontrybucye znaczne summy do skarbu publicznego, wpływają, - legiony Angielski i Francuzki otrzymały żołd swój zaległy w całości a ż o ł d. dla armii hiszpańskiej na 3 miesiące zabezpieczony." G a z e t t e de F r a n c e nie. daje wiary'wiadomości o klęsce Gomeza; wyraia bowiem:

"N ie mamy dotychczas żadnych zgoła doniesień o mającej być stoczonej bitwie między wojskiem Gomeza i Krystynami; rozumiemy więc, źe depesza M o n i t o r a i inne siad powslałe pogłoski na kłamstwach i błędach się opierają. Juź pięć razy donoszono uraędowuie o klęsce Gomeza." Z Nantes, dnia 23. Września, Nowy wyrok, wydany d. 22. b. m. na połączonych robotników, szczęśhwem zdarzeniem niepociągnął za sobą nowych zaburzeń. Władze były na to przygotowane, aby każde kuszenie 6ię o naruszenie spokojności publicznej natychmiast przytłumić.

A n g l i a » Z L o n d y n u, d, 27. Września.

Statek przewozowy "T y r i a n" , który onegdaj doFalmouthu zawinął, przywiózł wiadomości z Lizbony z dnia 12- Września których krotką osnowę Gl o be w następujący podaje eposób: "Doniesieni-a z Portugalii nie są pomyślne. Dnia 10. wydano dekret, mianujący nowych Ministrów, afe obawiają się co chwila kontrerewolucyi. Królowa zasłabła; obiegały rozliczne pogłoski o knowanych buntach i cata Lizbona dyła w nadzwyczajnym wzburzeniu. "

Naj>rawiony okręt gociodziałowy " Bellerop ho n", udał się do eskadry Admirała Paget przed Plymouth. Wspomniony Admirał zatknął na nim banderę swoje. Eskadrę tę przeznaczono do odbywania ćwiczeń na morzu; widziano ją potem w Cork.

B e 19 i a.

Z B ruxtlli, dn. lą.-Września.

Król nasz wrócił do Ostendy z podróży przedsięwzjętej do Anglii, a dziś uda się do Laeken, dokąd Królowa onegdaj wyjechała.

Pojutrze odprawi Król przegląd tutejszej gwardyi obywatelskiej,s z waj c a 2 y a. Z B e r n u, dnia 22. Września.

(Gaz. powsz, Szwajcarsk.) - Waadt nieclne wydać skompromitowanego zbiega politycznego" nazwiskiem Wienera z Darmstadtu. Hada etanu chce sama śledztwo rozpocząć i wybadać, czyli Wiener istotnie miał udział w zabiegach rewolucyjnych. Obwód Bazylfjski chce pod tym tylko warunkiem wydać miastu Bern innego wychodźcę Skribę do konfrontacyi, jeżeli tenże otrzyma zapewnienie wolnego powrotu. Śledztwo szczegółowe w sprawie Schillera ukończone. Gazeta lauzań-ska sądzi, źe miasto Sejmu zamyśla wyprawić Kommissarzy do Paryża, którzyby dodatkowo wyjaśnili postępowanie Conseilla

A u s t 2 Y 6. względem utwierdzenia awiązków przyjaźni Z W i e d n i a, dnia 23- Września. między ukochaną Austryą, a drogą mu nad NN. Cesartstwo Jchmość przybyli tu wczo- wszystko ojczyzną jego, utrzymał aż do samej raj popołudniu z podróży przedsięwziętej do śmierci. U podobał on sobie niezmiernie tę Czech, i udali się. do zamiu letniego Sch6n- stolicę Cesarzów, w której pałac wystawił brunn. Obywatele tut« jszej stolicy wraz i imię swoje unieśmiertelnił. Jako przyjaciel z mnóstwem ludu czekającego nadrodze, przy- sztuk, umiejący pozyskać sobie miłość każdejęli N N. Cesarstwo J chmość i powiiali najser- go zbliżającego się do niego, przepędził re«jtczniejszemi radosnemi okrzykami, sztę dni swoich w tym pięknym pałacu i doZ dnia 34. Września. czekałsię sędziwego wieku, kochany od swych (Doniesienie prywatne.)- Wieczór onegdaj- sąsiadów każdego stanu, którzy uznawali szy przy najpiękniejszej pogodzie był dla mie- z wdzięcznością, jak ogromne summy Xiąźę_ szkańców tutejszej stolicy jednym z najwesel- ten przez cały czas w obieg piszczał. Sądzą szych, i najżywsze okrzyki radości rozlegały powszechnie, źe jego pałac i kosztowna biblisię po wszystkich ulicach, ekoro tylłto pier- oteka wraz 2 galeryą obrazów pozostaną wławszy wystizał z armaty przybycie N - Cesar- snością Dworu roesyjskiego, i źe w nim zatwa ogłosił. O godzinie drugiej obsadzili wsze Poseł rossyjski mieszkać będzie. Nie mit-szczanie w mundurach ulice, przez które zostawia on potomstwa. Jutro odbędzie się N. Państwo przejeżdżali, i skoro otoczeni pogrzeb jego podług obrzędu greckiego kotłumami ludu przybyli do mostu na przedmie- ścioła. ściu Leopoldstadt, wręczył Burmistrz Leeb Z dnia 26, Września. N. Państwu powinszowanie mieszkańców Wie- Jego C. K. Mośó, raczył w własnoręcznym dnia, napisane przez Deinhartsteina, znajdu- liście przesłać armii swojej następujące stopnie jące się w bardzo misternie zrobionym, suto i wyszczególnienia: Najwyższy list własnoręwyzlacanym i Cesarską i Królewską koroną czny do Prezydenta Nadwornej Rady Wojenozdobionym futerale. Cesarz przyjął je z wi- nej, Generała Jazdy Hrabiego Hardegg: Kodocznem zadowoleniem i wzruszeniem i zbli- chany Hrabio Hardegg! Ponieważ uchwaliżył się potem wśród niezmiernego natłoku do łem, uroczystość odbytej dnia 7, Września r. miasta, przez które noga za nogą jechał i na- J&36. koronacyi Mojej na Króla Czeskiego, Teezcie w Schoenbrunie wysiadł. Wszędzie uświetnić wiciu oznakami łask i zaszczytnemi był równy natłok i równe okrzyki radości. wyszczególnieniami; przeto czuję się być spoWieczorem defilowały gwardye obywatelskie wodowanym, pf»esłać armii Mojej przy tej po ulicach stolicy. Sądzą, fe Dwór wkrótce sposobności następujące dowody Mojej łaski Schoenbiunn opuści. Xiążę MtUernich zajął i zadowolenia: "Feldmarszałkiem mianuję swoje mieszkanie, w mieście. Łaski wyświad- Mojego stryja, Arcy-Xięcia Ferdynanda, Geczone przez Cesarza w czasie koronacyi w Pra- nerała jazdy; Mojego stryja, Arcy-Xięcia Jadze i wyniesienie wielu osób na wyższe sto- na, Generała jazdy; i dowodzącego Generała pnie, są od dwóch dni przedmiotem rozmów. w Królestwie Lombardzko - Wenckiem, GeneCieszą się, źe nietyiko wyższa i niższa szla- rała jazdy, Hrabię Radeckiego, W ć P a n u dachta, ale także uczeni i stan kupiecki 0- łem order Złotego Runa. Rzeczywistymi tajdebrali dowody uprzejmości dobrego Mo- nymi Radcami mianuję z uwolnieniem od tax: narchy i uziaają w tem zamiar dążący Generała artylleryi, Barona Geppert, Feldmardo uczczenia wzrastającego wykształcenia i szał Lejtnanta, Barona Trapp, i Feldmarszałprzemysłu ludu. Cała stolica chwali je- Lejtnanta Xiecia Bentheim. Feldmarszal Lejtdnomyślnie takie postępowanie. Xiąźę nantowi Mihalowiczowi i. Hrabi Antpniemu Blacas przybył tu wczoraj z Kirchbtrga. Zda- Kińskiemu, daję krzyż komandorski ordtru je się, źe Karol X. uda się niezadługo z ro- Leopolda, a Feldmarszał- Lejtnantowi Gordziną swoją do Goertz. - Wczoraj umarł tu szkowskietnu order korony żelaznej 2ej klassy. w skutek podeszłego wieku weteran dyploma- To postanowienie Moje zalecam W ć P an u 0cvi, sławny Cesarsko rossyjski Minister, Tajny głosić w zwyczajnym sposobie. - Praga, dnia Badzca, Xiąźę Rasumowski, w swoim prze- 17. Września. - F e r d y n a n d m. p." pysznym przez niego wystawionym pałacu, NN. Cesarstwo J chmość opuścili w poźądabędącym ozdobą stolicy. Xiąźę Rasumowski nem zdrowiu stolicę Czech d. 19. Września o wyszedłszy jeszcze z starej szkoły Katarzyny, * godzmie' 10 przed południem, wysłuchawszy miał wielki udział w układach w czasach tak ' mszy Sw., mianej przez Xiqcia Arcy- Biskupa obfitych w ważne zdarzenia. Po'upadku Na- Praskiego w kościele archikatedralnym, nag*opoleona zdawało się, że mało go obchodziły bie Sw. Jarta Nepomucena, inte-ressa polityczne; ale wpływ awój pod Pomiędzy damami, - które" N. Cesarzowa deru krzyża gwiaździstego, z powodu przy« padającej na dniu 14. Września r. b. uroczy* etości podniesienia krzyża, raczyła mianować członkami tegoż dosrojnego orderu, znajdują się: Julia Wanda Hrabina Caboga, z domu Hrabianka Potocka; Julia Hrabina Krasicka, z domu Hrabianka Starzeńska; Sydon a Franciszka Agata Hrabina Re wieka, z domu Szu mlańska, i Leon tyra Hrabina Sandor , z domu Xiezniczka Metternich. Z P r a g i, dnia 24. Września.

Prager Zeitung zawiera co następuje: J ch C. K. Mości w towarzystwie Królestwa Jchmość Saskich, obecnych tu Arcy-Xiążąt i Arcy-Xiężniczek, tudzież najwyższego dworu, raczyli d. 8- b. m" o 10 godz. przed południem, oglądać wystawę wyrobów czeskiej przemysłowości. N N. Państwo, jakoteź inne najznakomitsze osoby, zwracali szczególną uwagę swoją na wystawione płody, a gorliwość, z jaką eię ich rozpoznawaniem zajmowali, każą nam się spodziewać dla przemysłu naszego ciągłej pod panowaniem J ego C, K. Mości opieki. N N. Cesarstwo J chmość, jakoleź najdostojniejsze osoby, raczyli zakupić wiele przedmiotów z wystawy; b cz przez delikatny wzgląd dla publiczności pozwolono, ażeby takowe aż do końca wystawy w salach onejie pozostały. Po południu był -.vielki obiad u dworu, na który wezwano lak N..cesarską rodzinę, jakotez atnbaesadorów zagranicznych i wielu członków najznakomitszej szlachty. Cnia 9. Września wieczorem było zgromadzenie najdostojniejszych, jakoteź wielu znakomitych osób na pokojach J ch C. K. Mości, gdzie członkowie tu«ejsiego konserwatoryum Wyborny wyprawili koncert. Dnia 10. w zamku królewskim na Hradszynie odbyła się installacya J. K. W, Arcy-Xięźniczki Teressy na Xienie szlacheckiego zakładu dla dam. J. K. W. Arcy-Xiąźę Franciszek Karol, umocowany do tego od J.

C, K. Mości i Arcy Xieiniczka Tereesa, w uroczystym orszaku, poprzedzeni wielu furyerami dworu, paziami iszambeianami i w towarzystwie W. Ochmistrza Arcy Xiccia p'ranciezka Karola, Hrabiego Salis, i Zastępcy Ochmistrza J. K. W., Generała Majora Hrabiego Hartmann, tudzież Ochmistrzyni Arcy-Xięźniczki, Hrabina Eliz, udali się przez dziedziniec Jerzego do kościoła pomienionego dla dam zakładu. Przy wstępie do onegoz, Jch K. W, przyjęci byji przez występującego in pontijicalibus Xiecia Arcybiskupa Praskiego, Hrabiego z Posławic Ankwicza, na czele assystującego kleru, przez damy zakładu, przez Zastępcę Najwyższego Kanclerza, Xiecia Augusta Lobkowicza, przez Najwyższego Burgra

biego, Hrabiego Chotka, i przez W, Ochmistrza kraju, Barona H e s s, jako Kommisearza in oeconomicis, i poprowadzili tychże do wielkiego ołtarza, gdzie Najwyższy Burgrabia odczytawszyoba dyplomata, za pomocą których Arcy Xieiniczka Teressa Xięnią Hradszyńskiego zakładu dla dam mianowaną została, i prawo koronowania małżonki Króla Czeskiego przeniesione odtąd na każdą Xienie tegoż zakładu, miał Burgrabia mowę, po której ArcyXieiniczka Teressa od Arcy-Xięcia Franciszka Karola otrzymała podany Mu od Najwyższego Burgrabiego order, a płaszcz zakonny, podany przez 'Dziekankę zakładu, Hrabiankę Gaisruk i pierwszą assystentkę, Hrabiankę A uersperg, poczem się msza św. rozpoczęła. Po jej ukończeniu i podczas śpiewania litanii, Arcy-Xieiniczka klęcząc otrzymała błogosławieństwo od Xiecia Arcy-Biskupa Praskiego, potem pierścień, pedum; mjtrę Xiąźęcą i wręczone jej na złotej tacy przepisy domowe. Co gdy się stało, nastąpiła intronizacya, w ciągu której Xiążę Arcy-Biskup Te Deum laudamus zaintonował, a damy pałacowe miały ttn wysoki zaszczyt, że je Burgrabia Arcy-Xieiniczce przedstawiał. Po skończonych obrzędach J. K, W. Arcy-Xiąię Franciszek Karol powrócił ze zwykłą uroczystością do zamku, a nowo in. etallowana Xięni udawszy się do wewnętrznych. gmachów zakładu, takowe czas niejaki obecnością swoją zaszczyciła. Dnia 10- t, m. był wielki bal parę, dla J ch C. K. Mości i wszystych najznakomitszych przybjłych na koronacyą osób, a to u Najwyższego Burgrabi Czech, Hrabiego Chotka, na którym tak jego, jakoteź jego małżonkę, z powodu śmierci zmarłego niedawno. Xiecia Arcy Biskupa Ołomilnieckiego, brata Hrabiego Chotka, Xiąźę i Xieina Th urn i Taxis zastępowali. Bal ten z rzadką wyprawionym został świetnością.. 'J u 2 C Y a.

D.ostrzegacz austryacki pisze; "Stosownie do doniesień z Bucharestu, zupełne ustąpienie Rossyan z twierdzy Sylistryi dn. 12. Września istotnie przyszło do skutku. Ajenci Francyi i Anglii, którzy udawszy się tam, naocznemi byli świadkami odejścia wojsk Rossyjskieb, zostali przez był' go już do Sylistryi komendanta tureckiego i przez oficerów Roesyjskich jak najgrzecznićj przyjęci. Wojsko Rossyjskie wracając do Rossyi etanie w krotce w Jassach. Liczba jego wynosi 1600 ludzi, którzy w Leowa i Skuleni kwarantanę odbędą. Z Konstantynopola, d. 31, Sierpnia, Przybył tu Kapitan Matdonald, który powiezie do Londynu depesze Posła angielskiego przy Dworze Perskim, Pana Ellis. Tycząc się one protestami, którą wspomniony Poseł Perskiego wyprawie do Herat, a to z powodu, iż wyprawa ta mogłaby przerwać spokojnośc posiadłości angielskich w Ir.dyach Wschodnich.

ROZlllaite wiadolllości.

Z Poznania. - Dsiennik Urzędowy Kr.

Regencyi w Poznaniu z dn. 4. Października, zamyka "'między inne mi następującą kronikę osobistą: Dotychczasowy nauczyciel religii przy tutejszem Król. Gimnazyum Mar. Magd. i regens dołączonego z tym instytutem duchownego alumnatu, X. Andrzej Kidaszeweki, mianowany jest wyższym nauczycielem; doniesienie o chorobie bydlęcej: Kordon z powodu wybuchnienia parch6w pomiędzy owcami w Annaberyu ptu Szamotuiskiego, zarządzony, znosimy niniejezem, gdy choroba ta usiała; - następujące ogłoszenie Królewsk, Regencyi: Wyczytaliśmy z obwieszczenia Kr.

Regencyi w Arnsberg, iż gościnni i szynkarze w niektórych okręgach burmistrzowskich tamecznego departamentu, postanowili, z poświęceniem własnego dobra, starać się o odwrócenie nieszczęśliwych skutków nieumiarkowanego używania wódki. Dla osiągnięcia tego celu ułożyli się, aby nieprzedawać wódki nikomu kieliszkami do p'cia w szynkowni lub miarami za dom, ktoby nadmiernie używał tego napoju, ani też niecierpieć takiego pijaka i próżniaka w swych domach. Wykluczenie takowe spotka każdego, kogo sąd obyczajowy, złożony z burmistrza, plebana miejscowego i starszego gminy, za należącego do tej kategoryi wskaże. Przestępca płaci umówioną karę 1 do 5 r a!, która, po ustanowieniu istoty czynu, przez burmistrza naznaczoną i dokassy ubogich oddawaną będzie. Niewolno nawet notowanym pijakom przedawać wódki za pośrednictwem trzecich osó b, a w razie wiadomości o tern następuje kara. Gdy w naszym obwodzie smutne przypadki nierównie częściej się zdarzają, gdzie wskutek nadmiernego picia wódki majątek, zdrowie, a nawet życie, stają się jego ofiarą, widzimy się powodowanymi polecić dany tu przykład do naśladowania i wezwać wszystkich trudniących się szynkowaniem wódki, aby idąc za tym przykładem podobne pomiędzy sobą kojarzyli związki. Jrnć Radzce Ziemiańscy zechcą się usilnie starać o przywiedzenie do skutku podobnych zamia rów, mamy bowiem nadzieję, iż j e d e n takowy przykład w naszym obwodzie dany, wkrótce licznych znajdzie naśladowców. O każdym podobnym związku raportu oczekujemy;następującą pochwałę: Podczas gaszenia ognia wybuchłego dn. 12. m. b. w Wygnancicach ptu Wachowskiego, odznaczyli się czynną pomocą i przezornością: i) Sędzia Nadz>emiański i Dyrektor Sądu Ziemsko-Miejskiego P. Gebel, q) sołtys gminy Wentzel, i 5) ławnik Laskę; co niniejezem, pochwalając czyny, do wiadomości publicznej podajemy; następujące doniesienia o jarmarkach: N aznaczony w tegorofjznim kalendarzu dla miasta Trzciela jarmark na dzień 10. Październ. r. b" odkładamy, w skutek wniosku tamecznego Magistratu z d. 20. m. b., na dzień 1 j. Paźdz.

r. b.; - N aznaczony w tegorocznim kalendarzu jarmark dla miasta Bojanowa na dzień JO. iii. Październ. r. b., odkładamy, na wniosek tamecznego Magistratu na dzień I I. i 13. t. m. z powodu, iż 2 mile tylko od Bojanowa w mieście Wąsorzu, jarmark także na d. 10. Października przypadaj - nareszcie kronikę osobistą: Zgromadzenie reprezentantów miejskich w Grodzisku obrało według postanowień przejrzanej ordynacyi miejskiej nadanej miastu temu, nowych członków Magistratu, jako to: burmistrzem dotychczasowego burmistrza Rosińskiego, kassyerem miejskim dotychczasowego kassyera Klinger, niepłatnymi ławnikami generalnego plenipotenta Sholz, cukiernika Raschke i piwowara Florjana Gichoszewskiego. Obrani zostali od Król, Regencyi potwierdzonymi i d. ig. m. b. insialiowaui.

Z Krakowa. W tych dniach wyjdzie z pod prassy nowe przerobione i wielce po« mnożone wydanie: "Gramatyki języka polskiego", przez Józefa Muczkowskiego.

Piękność Sławianek. Dziwną jest rzeczą dla czego Niemcy, którzy o wszystkich narodach piszą, a do tego roszczą sobie prawo do gruntowności, o Sławianach najgorsze dają w dziełach swoich wyobrażenie; archeologiczne, historyczne i literackie skarby tego ludu wcale nie obchodzą tych pisarzy alla Gebhardi, dosyć dla nich kiedy mogą zbezcześcić, oczernić jakie z tych sławiańskich plemion, zaledwie znane im z nazwiska - lecz co się tycze oddania hołdu piękności Sławianek (zapewne z bardzo moralnych pobudek) przyznają im zupełny tryumf, i tak: Jeszcze w najdawniejszych czasach w dziele: Lucae de Linda, desctipt. orbis. ano 1615. i t. d.

natrafiamy na te wyrazy: Czem były Ateny w Grecyi, lem dzisiaj Kraków jest dla Polski. Osobliwe panuje tam wykształcenie obyczajów, uprzejmość i gościnność. Płeć żeńska dziwnej tam piękności i urody, onalo nietylko krajowców, ale i cudzoziemców umie hołdo koby w miejecu tera miłość wyłączne obrała sobie siedlisko. Dalej w dziele Rohrer' a o mieszkańcach krajów eławiańskich: "Niejedne Sławiankę, córkę jakiego leśniczego w Czechach, widziałem z tak pięknemi rysy, że tylko w starożytnej J onii mogło się coś podobnego urodzić. Dziewice w wyższej Krainie odznaczają się ćmiącą, białością swojej bi< i'zny i czystością, któraby nawet Wiedeńskiej inodniarce zaszczyt zrobiła." W listach pewnego Niemca o Rossyi, następne zdanie natrafiamy: Między rossyjskiemi kobietami i dziewczętami na wsi, bardzo wiele widziałem takich, któreby Herodot bez namysłu za Amazonki poczytał. W Dzienniku konwersacyjnym z r. i806.

czytamy: "Piękne Polki, najpowabmejsze ze wszystkich ko bi tt, odrywają się od zatrudnień domowych, aby ująć szablę bohatera, lub pióro dyplomaty i t. d." Dalej pewien podróiuik mówi: "Gdybym nie wiele miał jabłek do rozdania, najpiękniejsze oddałbym Polce, która umie swój męzki język w pieszczone akordy zamienić, i attyckim polorem dowcip i rozum z czarodziejskim urokiem połączać." ( Rnzrn. Lw.)

ZAPOZEW EDYKTALNY.

N ad pozostałością zmarłego tu Doktora Chrystyana Bogumiła Gumperta, Radzcy regencyjnego i medycyny, został w dniu dzisiejszym proces spadkowo-likwidacyjny rozpoczętym. W celu podania wszelkich pretensyi do tejże massy likwidacyjnej, wyznaczonym jest termin na dzień 14. Listopada r. b, zrana o godzinie lotej przed Rt ferend3ryu. szem WolIner. Wzywamy przeto ninleJszern wszystkich, którzy do tejże massy pretensye mieć sądzą, aby się w powyższym terminie osobiście lub przez wylegitymowanego pełnome-cnika z tafcowemi zgłosili, z ostrzeżeniem, iż kto w tym terminie nie etanie, utraci wszelkie swe prawa pierwszeństwa, a 2 swą pretensyą tylko do tego odesłanym zostanie, co po zaspokojeniu zgłaszających się wierzycieli, 2 massy jeszcze pozostanie. Poznań, dnia 17. Czerwca 1836".

Królewski Główny Sąd Ziemiański.

Wydział pierwszy.

Wysokiej Szlachcie w prowincyi, jakoież Szanownej Publiczności nieomiesźkujemy doaieść niniejszern, ii w dn. J5" Września r, b,

12S

od sukcessorów śp. Gumprechta, Radzcy handlowego, kupiliśmy istniejący tu od S l t l p r z e S Z 10 l a t handel winny i korzenny, 1 za pozwoleniem tychże sukcessorów dawna; firmę Karola Gumprechta zatrzymaliśmy. N ietylko śmiało polecić możemy zapasy wszelkich innych towarów handki naszegn, ale też nadewszystfco StaFC "Wina WCgierskie, reńskie i francuzkie, pierwsze mianowicie z lat wybornego winobrania 1806., 18II., 1&184 22" 23., 27., jakoteż świeższe wina węgierskie. Zapewniamy przytem, iż rzetelność zmarłego Radzcy handlowego Gumprechta służyć nam będzie za prawidło, podług którego w stosunkach z naszemi inreressentami zawsze postępować będziemy. Poznań, dnia 6, Października 1836Karol Anderseti, Wilhelm Andersch, IXrl firmą,- Karol Gumprecht.

Handel towarów jedwabnych i artykułów mody w d o w y Koenigsbej-ger, w starym rynku Nr. 9r. odebrał w tej chwili właśnie transport towarów z jarmarku Lipskiego, składających się z najnowszych gładkich i w desenie materyi jedwabnych, jakoteż z mnósiwa ulubionych zimowych materyi, jako to z tybetów, M a r i a de G lor i a, E t o f f e de M i n o r k a i t. <1. i t. d.

Z powodu obszerniejszego mieszkania, może b) ć przyjętych więcej studentów na stół i stancyą z korrepeJycyą oraz lekcya rysunków 1 muzyki bez osobnego wynagrodzenia.

Warunki przyjęcia oznajmi w domu Pana Korzeniewskiego ni. Zamkowej Nr. 3M i e I c a r z e w i c z.

Wyciąg z Berlińskiego kursu papierów i pieniędzy.

Dnia 4. Października

Papiera- Gotowi1836, mi znąpo po Obligi długu państwa loil- WIJ Obli i bankowe aź do wł cznie

Zachodnio- PrusAie listy zastal O 2 ! 10 2J

Listy zastawne W, Xitstvva Poznańskiego. " Wschodmo-Pruski* izląsfci« ..,

10[J 10- 21

J8}} i