GAZE

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1837.07.24 Nr170

Czas czytania: ok. 20 min.

Wielkiego

ZNANSKIEGO

TA

Xi ęs twa

Nakładem Drukarni Nadwornej w. jDekera i Spółki. - Redaktor: A. Wannomhf

.T\i 170.- W Poniedziałe K dnia 24. Lipca 1837.

Wiadoll1ości krajowe.

E Berlina, dnia 20. Lipca, j. K. M. Xi'ąźę Wilhelm Adalbert przybył tu z Mogunc\i. Z dnia 21. Lipca.

Wyjechał z tąd: J. Excellencya GenerałPorucznik i Inspektor L inspekcyi inżynierów, Reiche, do PoznaniatjW,} "WVkV,} jWvVMb

Wiadolllości zagranICZne.

Polska.

Z Warszawy, dnia i8 Lipca.

Postanowieniem z d. 4. (16.) Maja r b. Rada Administracyjna mianowała JX. Antoniego Białobrzeskir g o, Kanonika honoralnego Au gustowskiego, Proboszczem w Łomży, na Preiaturę, Scbolasteryą zwaną, w Kapitule Me tropolitalnej Warszawskiej, Dnia 1. Sierpnia r. b., o godzinie 10. zrana, przy ulicy Święto-Jerekiej pod Nr. 1778, od. będzie się publiczne posiedzenie władz Towarzystwa Kredytowego Ziemskiego, na Ktorem Dyrekcya Główna zda sprawę z czynności, w upłynionem półroczu dokonanych. R o s s y a.

Z Petersburga, d. 28- Czerwca (10. Lipca).

Kommiesya likwidacyjna Wołyńska ogłaszanastępny spis nazwisk osób, mających udział w byłem powstaniu, których majątki postanoiouo skonfiskować. W Powiatach gubemii Wołyńskiej, Łuckim; 1) Szlachcica Józefa Bułeckiego; Kowelskim: 2) Szlachcica któremu imię niepokazano Jendrzejewakiego. 3) Francis'-fca Wierzbickiego. 4) Bez imienia Jasińskiego; Włodzimierskim: 5) Diaczka Klasztoru xx. Bazylianów Piotra Medyńskiego. 6) Ucznia Jana Lewickiego. 7) Wojciecha Niebrzydowekiego (syn Stanisława Ekonoma).

8) Obywatelki Maryanny Gutowskiej i córek jej: gAEwlalii, 10) Nepomuceny, 11) Reginy; Żytomierskim: 12) Ignacego Batowekiego . 13) Ludwika Szczyiskiego (czyli Cyrski); Zaslawskim: 14) Syna obywatelskiego xiecia Władysława Sanguszki. 15) Szlachcica Erazma Wiercińskiego \, Dubieńskim: 16) Aloizego Manugawicza. 17) Nauczycielskiego syna Krystyna Wyźewskiego; Krzemienieckim: 18) Posseseora wsi Dunajewa Kaspra Mary nowekiego. 19) Mianującego się Mnichem Dederkalskiego Franciszkańskiego Klasztoru Szymona Leszewskiego. Oprócz tych uległy jeszcze skonfiskowaniu majątki osób następujących, jako to: 20) Wojciecha Maszkowskiego. 31) Karola Kamińskiego. 22) Antoniego Jastrzębskiego. 23) Janawskiego, 24) Leona Babireckiego. 25) Szwejkowskiego, syna posiadacza wsi Prejźary. 26) Michała Poznań scu pokazanego mylnie po siódmej publikacyi przedłużającej się z d. 7. Kwietnia 1836 roku pod N. 25, Jana Kułakowskiego). 28) Łukasza Mazurkiewicza. 29) Franciszka Jakubowskiego. 3 O) Wincentego Zawiskiego. 31) Mikołaja Szukiewicza. 32) Michała Sadowskiego. 33) Piotra Przewińskiego. 34) J 0zefa Miślińakiego. 35) Marcina Kwiatkowskiego. 36) Wojciecha Tomaszewskiego. 37) Pawła Mierzwińskiego. 38) Franciszka Krasińskiego. 39) Fabina Poddilekiego i 40) Staro» zakonnego Lejbisza Faywelowicza. F 2 a n c y a.

Z P a ryż a , dnia 13 . Lip ca.

Donoszą z Tulonu pod dn. 9. b. m.: Afrykańska eskadra składać się będzie z 4. okrętów liniowych, 2. brygów i 4. korwet. Ostamie z nich już odpłynęły do Oranu dla przewiezienia stamtąd wojska do Bony, a parowe okręty przewiozły instrukcye dotyczące się nowej wyprawy do Algieru, Oranu i Bony, Armia składać się zapewne będzie z 15,000 ludzi, a między tymi jest 10,000 Francuzów i 5000 krajowców, którzy Pułkownikowi Duvivier przyobiecali połączyć się z nami, skoro wyprawa do Konstantyny rozpoczęła będzie. W ciągu czterech dni przybędzie armia z Guelmy do Konstantyny i zaraz miasto to obiegnIe. K o n s t y t u c Y o n i s t a umieścił pismo z Odessy z d. 15. Czerwca z wyraźnem oświadczeniem, że pochodzi od jego Korrespondenz ta. Korrespondent ten daje niezawodny dowód ducha wieszczego, donosi bowiem, że Król hanowerski ma przybyć do Odessy na wielkie ćwiczenia wojskowe. Wiadomość ta należy w każdym razie do nadzwyczajnych, bo Król Wilhelm umarł dopiero w 5 dni po napisaniu listu tego w Odessie. Otóż marny nowy dowód, że Korrespondenz dziennikarzy francuzkich nie są zwyczajnymi Korrespondentami. Czytamy w jednym dzienniku ministeryalnym: Rząd królewski nie pozwalając Marszałkowi Clauzelowi udać się do Hiszpanii dla objęcia naczelnego dowództwa nad wojskiem Królowej, pozostał tylko wiernym zasadom swej polityki ni e mieszania się do spraw ob» cych, której się zawsze pod względem półwy. epn pirenejekiego trzyma i którą Hrabia Mole po rewolucyi lipcowej tak szczęśliwie na miejsce świętego przymierza zaprowadził. Dziennik handlowy tak się w tej mierze odzywa: My z naszej strony tak się Pana Molege zapytujemy: Oświadczył on na mównicy, że rząd francuzki nie pozwoli Don Carlosowi wkroczyć do Madrytu, i dla tego pytamy się,jakich się chwycił środków dla zapobieżenia temu? Rząd odebrał dziś następującą depeszę telegraficzną: Bajonna dn. ic. Lipca: Mirasol przybył do Bajonny; Jaureguj objął tymczasowo dowództwo, a w miejsce jego O'Donnell przewodniczy straży przedniej. Wojsko odebrało swój żołd i spokojność w Hernani przywrócona. Podobne zaburzenia wydarzyły się także w Bilbao i Castro, ale bez krwi rozlewu. - Espartero , mianowany Naczelnym W odzem wojsk działających przeciw Don Carlosowi w Katalonii, Walencyi, Aragonii i Kastylii, zatrzymuje zarazem tytuł N aczelnego Wodza armii północnej, której teraz Generał Escalera przewodniczy. Espartero udał się natychmiast do głównej kwatery Oray w Teruelu, gdzie eię z nim d. 9. dywizya Buerensa połączy, Dywizya Noguerasa stała w Alcanizie, a druga w Hijarze. Don Carlos był d 5. w Cenii, gdzie się z nim połączył Quilez z jazdą, który go po przejściu przez Ebro był wyprzedził. Generał Escalera powrócił z calem swojem wojskiem do Logrono. Karoliści przebywający w Inkartacionach także się wrócili. Gazeta karlsruhska umieściła następujące doniesienie z Paryża z d. 10. Lipca: Krąży tu wieść o zaślubieniu Xięźniczki Klementyny z Następcą tronu Sasko-koburgskiego. Rodzina Xiecia miała jednak wynurzyć życzenie, aby dzieci obojej płci, spłodzone w tern małżeństwie w religii luterskiej w>chowane były, a to zapewne Królowej nie może się podobać. Rozwiązanie Izby deputowanych codzień Staje się podobn elszem do prawdy; jednak okoliczność ta nie doszła do takiego stopnia, jak to powszechnie mniemają. Opinia publiczna łatwo daje wiarę temu co sobie życzy, zwłaszcza że podobne pogłoski od niejakiego czasu wielkiej nabierały pewności. J eźliby to prawdą było, że Ministrowie na radzie postanowili rozwiązać Izbę i jeżli to mają dokonać w pierwszych dniach miesiąca Sierpnia, to bardzo żałuj erm , iż zginie ułuda jaka dotąd u wielu etronnikówwidziećsię dawała. Mniemanie to, iż ministerstwo śmiało na swoje położenie zapatruje się i obiera krótką drogę do wykonania zamiarów, jest dla niego bardzo korzystnem. Minister stanu, a raczej osoby najwięcej wpływu w gabinecie mające, mogą mieć zamiar rozwiązać Izbę przed ukończeniem listy na wybory, aby tym sposobem zapewnić sobie wsparcie i znieść przeszkody. Do tego potrzeba wiele wytrwałości i siły.

Plan ten miał P. Mole przedstawić Gabinetowi. Zdaje się jednak, że trudno ażeby mini przedstawić się mogło« Dla tego z rozwiązaniem Izby zmiana w ministerstwie jest podobną. Lecz czy PP, Lacave Laplagne, Martin i Salvandy popierać będą te środki, które pociągną za sobą wyłączenie ich z Gabinetu? Dla tego długo jeszcze czekać należy, nim zmiana nastąpi. Rozwiązanie Izb jest interesem P. Mole, który koniecznie potrzebuje okazać, iż jego polityka amnestyi pozys a widoczną większość. Opozycya życzy sobIe rozwiązania, gdyż Izba dotąd okazuje mało użytku a opinia niema narzędzia swego. Nie , .

ma jednak P. Mole osobistego w tern Interes u ; bo jakiekolwiek teraz są stosunki w rok może sobie zapewnić korzystniejsze sta* nowisko. Z dnia 14. Lipca.

Pewna gazeta twierdzi, Król Belgijczyków ani w Bruxelli ani w Paryżu się nie znajduje, lecz w ścisłem incognito do Anglii się udał. T e mp s powiada w wczorajszym numerze swoim, że wkrótce uzupełnienia amnestyi wyglądać można. Z Bajonny piszą z d. 10. m. b.: "Powstania wojskowe w Bilbao, Cadyxie, Waltncyi i Katalonii, są, jak się zdaje, dziełem przew dniczącego komitetu w Madrycie. Za temI na pozór rewolucyjnemi zabiegami łatwo dążność karolistowska ukrywać się może. Wiadomość o buncie podniesionym przez wojsko Barona Meer dzisiaj dopiero zrana przez Saragossę (u nadeszła. Słychać, że wspomniany Generał zniewolony opuścić wojsko swoje, do Madrytu się udał. Brygadyerowi Leonowi Nawarette żołnierze zrokoszowanej dywizyi polecili, aby zażalenia ich zaniósł do Madrytu." W giełdzie tutejszej wiadomości tej nie dawano wialY,- sądzono bowiem powszech.nie, e je żeliby prawdziwą była, telegraf JUŻ pIerwej ją byłby zwiastował. Z dnia 15, Li pca.

Po przyjęciu na posiedzeniu wczorajszem Izby Parów budżetu dochodów znamienitą głosów większością i po odłożeniu obrad nad prawem solne m aż do przyszłego posiedzenia, dzisiaj w obydwuch Izbach postanowienie królewskie przeczytano, na mocy którego sessya na r. 1837 rozwiązaną zostaje. Parowie · Deputowani rozeezli się natychmiast w śród okrzyków: Niech żyje Król! Na przedmieściu St. Germain dawano dzisiaj na uczczenie urodzin Xiecia Bordeaux wielkie festyny. Wielu Legitymistów udało się do Kirchberga, aby młodemu Henrykowi osobiście złożyć hołdy powinszowania i znajdować się na popisie naukowym, mającym się w dniu tym odbyć, kiedy od dnia tego wy

chowanie Xiecia ma być uważane za ekończone. W G a z e t t e d e s T r i b u n a u x czytamy: Władza onegdaj odebrała doniesienie, że łody rzemieślnik, znany z swego politycznego zagorsalstwa, w podróży po prowineyach głosił, iż w Paryżu nową machinę piek elną w kształcie haubicy zostawił, którą pewnI ludzie do pojazdu Króla wrzucą, a tak go niechybnie zgładzą. Policya rozpoczęła natychmiast u osoby, w mieszkaniu której to nowe dzieło zniszczenia znajdować się miało, dokładne badania, i znaleziono istotnie machinę podobną do małej! bomby. Osobę tę natychmiast przyaresztowano i w więzieniu osad " zono,

Anglia, Z Londynu, dnia 13. Lipca.

Według dzisiejszego numeru gazety Times Xiąźę Ludwik Buonap.,rle już istotnie w Londynie stanął, Z dnia 14. Lipca.

Kuryer donosi, że Królowa d. 18. (podług innych gazet już d. 17.) m. b. Parlament o s o biście odroczy i że już w tym celu stosowne poczyniono kroki. Tymczasem obie Izby w toku będące sprawy jak najśpieszniej po« kończyć się starają. Gazety dzisiejsze zawierają obszerne pismo Lorda Durhama do wyborców północnego dystryktu Hrabstwa Durham, które nadzwyczajne tu zrobiło wrażenie a przez swoje oczewiście liberalną treść rozsiewane przez Torysów pogłoski, jakoby Hrabia w skutek pobytu swego w Petersburgu swoich dotychczasowych zasad politycznych odstąpił, zupełnie zbija. Listy, które Kuryer z Paryża odebrał, głoszą, że o sprawie Królowej Krystyny powszechnie w Francyi już zwątpiono. Korrespondent tej gazety rozumie, że Karoliści chcąc zająć Madryt, na dzielny opór nie natrafią. W Paryżu poczytywano bunt w Hernani wybuchły za znak wzmagającej się w wojsku Królowej demoralizacyi; mówiono oraz, że ludność na południu równą przeciw rządowi pałać zaczyna nienawiścią, jak w Nawarze i Biskai. Zakonnicy korzystając z wydanego ostatniemi czasy edyktu przeciw kościołom odwołują się do fanatyzmu ludu i za, . .

dają takim sposobem sprawie konstytucyjnej cios śmiertelny. Ministrowie Królowej stracili sami zaufanie w własnych siłach i bardziej do obawy, aniżeli do nadziei skłonni. Stosownie do pisma w dzisiejszej T i m e s umieszczonego, d 2. w Bilbao podobny między żołnierzami wybuchnął bunt, jak dnia-4. w Hernani. Lubo go w zarodach przytłumiono, zbiegło jednak wielu żołnierzy do Ka dn. 4. odniesionych skonać. Jako przyczynę powstania w Bilbao równie, jak w Hernani podają zniechęcenie żołnierzy z powodu me pobierania żołdu. Wszakże inni rozumieją, że oba wypadki eą tylko przepowiednią powszechnego bumu w wojsku, Podług doniesień z Lizbony z dnia 9. m. b.

takie i w Portugalii duch niekarności między żołnierzami szerzyć się zaczyna, tak dalece że dowodzący w Algarbii generał brygady Coelestino przed wojskiem, «a Kartą Don Pedro się oświadczającem, ujść musiał. Obawiano się, żeby załogi w Elvas, Esiremor i Carnpo Mayor podobnie za tą kartą się nie oświadczyły. Brzemienność Królowej dostąpiła Ogo miesiąca, została więc dn. 3. Patryar eze Lizbońskiemu przez ministra spraw wewnętrznych urzędownie doniesioną. Dwór po zgonie Wilhelma IV. na miesiąc przywdział żałobę. Po nowych projektach ministrów pod względem skarbowości nie spodziewano się wiele dobrego. W Do ver-Tele gr a p h czytamy: "Donoszą nam z pewnego źródła, że zaślubienie Królowej 'naszej nastąpi, skoro tylko etykieta na to zezwoli, podobno ju5 na pizyszłą wiosnę. Szczęśliwy narzeczony, na kiorego padł wybór Monarchini, nie jest bynajmniej, jak głoszono, obcym Xieriem, lecz potomkiem starodawnej i dostojnej angielskie) rodziny; Xięźna Kent aż do zamęścia córki swojej u niej mieszkać będzie, poiem zaś zamek Clarenton zajmie, gdzie stosowny do swej wysokiej rangi apanai pobierać będzie." · Times obejmuje nieco osobliwe pismo a Odessy z dn. 15. m. z. pod względem przy. gotowań do oDrotów wojskowych pod Wosnessenskiein, na których prócz wielu innych wysokich osób Sułtan też i Marszałek Mar mont obecnymi będą. Tenże korespondent dowiedział się przez Tiflis, że w Czerkassyi dwaj wystąpili pretendenci; jeden mieni sę być synem Jerzego XI I I., ostatniego Króla Georgii, a drugi synowcem Chana Gerai, ostatniego władzcy Krymu; obaj wielu mają stronników między nogajskimi Tartarami. Hiszpania.

Z Madrytu, dnia 3. Lipca.

Wczoraj rozeszła się tu wiadomość o przejściu Don Carłoea przez Ebro. Wiele dzisiejszych dzienników powątpiewa jeszcze o tym wypadku a E c o d e l C o m e r c i o powiada w tym względzie między innerni: Jakżeby to być mogło, aby Don Carlos po klęsce pod Guisoną mógł jeszcze tak śmiały ruch uskutecznić? Czyliź Baron Meer i Generał Buerene rjie.są równie blisko Ebro jak nawarsey Karoli

ści, i czyliźby ci dwaj Generałowie nie uderzyli natychmiast na szczątki nieprzyjaciela i przyparowawezy takowe do rzeki wytępili, zanimby się jeszcze przeprawić zdołały? Czyliź dalej Generałowie Oraa i N ogueras nie stoją w niższej Aragonii dla wstrzymania Cabrery, strzeżenia dolnego Ebro i udania się niezwłocznie na każde zagrożone miejsce? Gdyby nareszcie Don Carlos miał być tak zuchwałym, żeby się przeprawiał tam, gdzie rzeka jest najszersza, na coby przynajmniej dwa dni musiał poświęcić, czyliźby z całem swem wojskiem nie zginął, gdy po obydwóch brzegach rzeki Ebro mamy znaczną eiłę zbrojną, która się w ciągu SAch godzin na kaźdem miejscu, gdzieby most wystawić zamyślano, zgromadzić może? E s p a n o l powiada o tyra przedmiocie: Pretendent, który w Katalonii grób swój miał znaleźć, przeprawił się przez E b ro! Czy jaź w tern wina? Jeżeli Minister chce się usprawiedliwić w lej mierze, niech winnego wymieni. Donoszą z San Stbastyanu, że szczątki legionu angielskiego prawdziwą są chłostą dla tamecznych mieszkańców, którzy zbierają składkę, aby ich tylko do Anglii wyprawić. Ulice okryte są tymi pijakami, których z miasra wyprowadzać trzeba. Gua rda n acionai, dziennik wychodzący w Barcelonie, powiada, że Don Carlos w chwili, kiedy się przez Ebro przeprawić zamyślał, wysłał do Barona Meera z prośbą o zawieszenie broni na -24 godzin, a tak bez najmniejszej przeszkody przeprawę uskutecznił. Królowa obdarzyła Wielkim Krzyżem Izabelli katolick.ej Sir T, R. Dyera za wspaniałomyślność, z jaką mnóstwo nieszczęśliwych Hiszpanów wspierał. Z dnia 5. Lipca.

Od nadejścia ostatniej wiadomości o wyprawie KaroLsiowskiej często się Ministrowie zgromadzają i zamyślają utworzyć wśród obecnych przykrych okoliczności chwilową dyktaturę. Wszyscy sądzą, że Kortezowie bez oporu władzę tę na Ministrów zleją, gdy takŻe wniosek Panów Carrasco, Nuneza iLeala, aby Ministrów oskarżyć, do Kommissyi odesł ano, t. j. unieważniono. Po zniesieniu ograniczenia w wydawaniu paszportów za granicę, znowu się mnóstwo osób do Francyi wynosi. I tak Xiąźę San Lo. renzo i Margrabowie Albaida, Esseja i Aleanias równocześnie do Francyi wyjechali, a jeżeli bardzo upowszechnionej pogłosce zawierzyć można, Infant Don Francisco de Paula zamyśla także udać się z Walencyi do Włoch, Wyprawiono do Espartery gońca z rożka bastyanie i Fuentarabii załogi zostawi! a 10,000 wojska dla zasłonienia stolicy Wyprawił. Z Bajonny, dnia 2, Lipca.

Potwierdza się wiadomość, źe stronnictwa w Bilbao, w Sao · Sebastian i Wittoria nie chcą składać przysięgi na nową ustawę; lecz żądają, ażeby ich przywileje (fueros) utrzymane były. Jeźli Don Carlos w tym czasie, pędzony za rzekę Ebro przez Krystynistów, nie wróci do Nawarry, w ów czas bardzo łatwo tak w trzech prowinćyach biskajskich, jakoteź w Nawarze może wybuchnąć powstanie, które nie będzie bronić ani Don Carloea ani Kró» lowej Krystyny, a może zgromadzić pod swoje znaki całą ludność tych prowincyj. Donoszą z Saragossy, iź codzień przybywają zbiegi, z których część zaciąga się do wojska Królowej i udaje się ku L t g a n e s; inni zaś wracają do domów. N i e m e -y.

Z Auszburga, dnia 17. Lipca.

W Gazecie Powsz. czytamy: "Odbieramy w tej chwili listy z N eapolu z d. 6. Lipca, stoKownie do których cholera okropnie w Palermo się srożąc, lud do następującego epowodowała czynu: Odebrano Wice-Królowi wszystkie papiery z oświadczeniem, iż wszystkiemi sprawami lud Sycylijski sam zawiadywać a podczas zarazy żadnych summ pieniężnych do N eapolu wysełać nie będzie. T u 2 C Y fi.

M o r n i n g - C h r o n i c i e udziela pisma z Konstantynopola z dn. BI. Cjerwca, które zgodnie z doniesieniami innych gazet angielekich o wielkich rozprawia uzbrajaniach koseyan przeciw Czerkiesom. Słychać, źe się 62,000 wojska zbierze, które na3dywizye po.

dzielą a z pomiędzy tych pierwsza, 28,000 1 U cząca, z Kubana przeciw powstańcom wyruezy, podczas kiedy druga i4,000czna z Sunkahmkaleł* nad brzegam- Abazyi, a trzecia r 20,000 złożona pod wodzą Generałat Rosen 2 Georgii działania swe rozpocznie. Żywności i amunicyą zTaganrogu i Odessy morzem wyprawie tej nadsełać będą. Wszakże i Czerkiesy dzielny opór stawić gotowi, przeto sądzi rzeczony Korrespondent, źe walka ta do nader krwawych doprowadzi rezultatów, kiedy teraz o to chodzi, aby z tymi góralami w głębi ich prawie niedostępnego kraju bój toczyć. Z Ko n s t a n t y n o p o l a, dnia 2 O . C z e rw c a.

Poseł rossyjski, Pan Buteniew, już je« w pogotowiu opuścić miejsce swego urzędowania. Zdaje się, iż dotąd nie wiadomo, czy następca jego już jest mianowany. Lord Ponsonby jest cierpiący, i to mu przeezkadza kierować w tej chwili układami co do ustalenia taryfy celnej. Wszyscy boleją nad tym wypadkiem. Gabinet londyński odstąpił od dawnych zamiarów zawarcia osobnego traktatu z Porta i układa się teraz z takich zasad, aby podług nich można utworzyć ogólną taryfę celną. Niedawno Lord Ponsonby odebrał nowe instrukcye, podług których miał się za« jąć innym interesem, i według postępu, jaki w tym względzie uczyni, miał kończyć rozstrzygnięcie pierwszej kwestyi. Szlachetny Lord spiesznie o lem zawiadomił Porte i swaich towarzyezy, i natychmiast rozpoczął źądane układy, gdy nagle słabość, która wkrótce przejdzie, przeszkodziła mu niespodziewanie, Jest bardzo pożądaną rzeczą uregulowanie ta« ryfy celnej, równe zapewniającej korzyści wszystkim narodom. Wiadomość o widokach Anglii w tym przedmiocie powszechną sprawiła radość. Porta z wyłączną bacznością rozważa kaidą wiadomość z Egiptu co do przyjęcia wyprawionego przez nią Posła i co do wydanych tamże lirmanów. Sądzą powszechnie, źe Meh. med Ali nie okaże się skłonnym w zastóeowaniu się do nowych rozkazów i nie zmniejszy cła nałożonego podług upodobania na kawę i bawełnę. Co ztąd wypadnie trudno przewidzieć, gdf Porta nie jest w stanie przymusić go, a Anglia nie ma zamiaru otwarcie przeciw Baszy wystąpić.

Z Grecyi mniej pomyślne nadchodzą wiadomości jak dawniej. Utrzymują, źe Pan Lyons, Poseł angielski w Atenach, ciągleenuje intrygi i występuje bez żadnego względu przeciwko P an u Rudhart. Król Otto podobno dobrze przewiduje zamiary angielskiego Posła i siale trzyma się zdań swego pierwszego Ministra. Lord Ponsonby gani ten zbieg okoliczności; gani otwarcie Pana Lyons i uważa, iż Poseł przy dworze greckim mało okażuje doświadczenia w czynnościach dyplomatycznych. Jest tego zd;nia, źe Pan Lyons dłużej się na swojem miejscu nie utrzyma i musi Grecyą porzucić, Z S m y r n y, dnia 18- Czerwca, Według ostatnich wiadomości z Aten z d12. Czerwca, prowineye Epiru i Teasalii doznały niespokojności z powodu zbrojnych band, dowodzonych prze* Turków. KrólOtton zawiadomił o tym wypadku posłów Frań. cyi, Anglii i Rossyi, oświadczając, że przez złoźenieopłaty na trzecią seryą pożyczki zawartej pod zaręczeniem tych trzech mocarstw, rząd grecki nie jest w stanie utrzymywać korpusu wojska na stopie wojennej, kióreby mogło c?uwać nad bezpieczeństwem granic. P. Rudhart, Prezes rady Ministrów, zrobił przed sprzymierzonym, w którem utrzymuje, iż stan taki jest bardzo zatrważającym.

ROZlllaite wiadolllOŚci.

Wystawa płodów kunsztu w Poznaniu w r. 1837- (dag dalszY.) -- Nr. 654przedstawia nam kompozycyą większej objęto« ści, S t i e l k i e g o "Pielgrzymów na puszczy". Gdyby malarz był sobie zamierzył przedstawić rodzinę rozpaczającą i fizyczną przemoc przyrody nad słabością śmiertelnika, byłby przeciw głównym sztuki zasadom chybił. Dzieło albowiem kunsztu nie powinno w duszy oglądacza uczucia boleści i smutnej opaczności zostawić. Sztuka plastyczna ma władzę umysłową w świecie zmysłowym unaocznić, kunszt bowiem sam wypłynął z zakresów ducha. Trwogę, nawet rozpacz, przedstawić wolno, skoro umysłowa natura człowieka jest przedmiotem napaści, bo na tern polu śmiertelnik opór stawiać i pomny na boskie pochodzenie swoje śmiało o zwycięztwo ubiegać się winien; jeżeli zaś fizyczny człowiek fizycznej przemocy natury ulega, wszelka możność oporu ginie a scena sama w sercu oglądacza żadnego nie sprawi zadowolenia, Twórca wspomnianego obrazu skałę tę szczęśliwie ominął. Miody bowiem, stojący wojownik patrzy w dalekie strony, a wzrok jego wlepiony, ożywiona postać i ręka na ramiona starca spuszczona, dowodzą, choć usta jeszcze zamknięte, że oko jego nie na próżno badało i że lubo wierny rumak zginął i miechy wody wyschły, jednak nadzieja ocalenia nie zniknęła. - Go prócz powyżej opisanych produkcyi szkoły diisseidorfsklej na widok wystawiono, jużto pod względem ograniczonego bardziej przedmiotu, jużto dla mniej doskonałego wykształcenia malarzy, podrzędne zajmuje miejsce. Ale i w liczbie tych dosyć trafnych spostrzegamy dzieł, n p. Szadowa "Templarza" (Nr. 456.), odznaczającego się zaszczytnie pięknemi zarysami twarzy i doskonałym pędzla pociągiem. - Nr. 255. i 256., sceny z Fausta G6thego, są pierwszemi H i l d e b r a n d t a robotami, który później do najwyższego szczebla mistrzostwa doszedł. Wkrótce oglądać będziemy dzieło tego męża z dojrzalszej życia jego epoki. - "Córka J efty", na ofiarę ozdobiona, aby spełnić śluby ojca swego (N r. 13 O.). jest pędzla Adolfa Ehrhard ta; pochwały godne dzieło bardziej dla doskonałości rysunku i technicznych zalet, aniżeli dla uosobnienia charakterów. - Nr. 445. »Umierający Mojżesz« zachwyca dzielnością kolorytu i szczęśliwemwystawieniem stosunków światła i cienia. Stosownie do przyrzeczeń boskich konający widzi przed sobą obiecaną ziemię Kanaan. Twórca dzieła odstąpił zresztą, nie wiadomo dla czego, prawdy w piśmie św. podanej; prócz tego chybił w tern, że kształt głównej figurze Dadany, nie jest właściwy umierającem u, ani upadającemu, ani podnoszącemu się. - Nr. a85> "Pierwsi ludzie" i Nr. 386. "Frithiof i iDgeborg", dzieła Jakoba, zdradzają usiłowania młodzieńca, nie znającego się na siłach własnych. - Tyle niechaj wystarczy na ocenienie płodów wspomnianej szkoły, które prawie wszystkie w swojem gatunku arcydzieła, najwyższą poprawność rysunku z głębokiern pojęciem i uosobnieniern charakterów, oraz z doskonaleni cieniowaniem w nader szczęśliwy łączą sposób. (DalszY ciąg nastąpi.)

Uherce(wGalicyi). - Na trakcie ces. z Dobromila do Sanoka, niemal 3 mile od Sanoka, leży włość Uherce, 20 milAod stolicy krajowej odległa. Piękna równina zewsząd amfiteatralnie pasmami gór otoczona i przez środek rzeką Olszanicą do Sanu wpadającą przerżnięta, miejsce to nader przyjemnem czyni oku. Od południa mglisty Bieszczad z po za gór wychyla swe poważne czoło, a przylegle wzgórza z rozlicznemi swemi przerwami, to w zieloną szatę urodzajnych smug, to w ciemny płaszcz lasów strojne, nie robią tego widoku dzikim, ale słodko rozmarzającym. Gościniec po pod górę bity, ciągłym swym ruchem zaludnia całe to miłe ustronie. W środku równiny, po za rzeką Olszanicą, widać Uherce, zewsząd zdobne w zielone krzewiny z pomiędzy domków wystające. Piękne i obszerne zabudowania, oraz dobry byt tutejszych włościan, miejscu temu zupełną nadają barwę miasteczka. Szczególniejszą ozdobą tej włości jest gustowny pałacyk, wymurowany przez teraźniejszego dziedzica P, Karola Skibińskiego. Ładny murowany kościółek z oddzielną wieżą, stawiany był z końcem przeszłego wieku; zdobią go piękne malowidła oraz popiersie założyciela i jego żony. Co do kształtu i piękności wątpić należy, aby się w wiosce której piękniejszy znalazł kościółek. Wieś Uherce ma także ruską cerkiew, trwale i ozdobnie w naj nowszych czasach wystawioną. Mieszkań« cdw obecnie liczą tu do 2 II 8. tych gospodarstwo w najlepszym znajduje się etanie. Najciekawszem jednak miejscem jest źródło mineralne, r, 1836. przez samego właściciela tych włości odkryte. Do 200 kroków za pałacem odległe, leży na wzgórzu, który podmywa mały potoczek. Mineralną tę wodę można policzyć do rodzaju źródeł siarczystych, - po ważającej ilości cząstek siarczanych, saletrzanych, żelaznych, chlorowych i naftowych, które tak Znaczną ilość wodorodnego gazu wydają, ii go przy czerpaniu w wypryskującej rosie dostrzedz można. W lekarskim względzie źródła te na szczególniejszą zasługują uwagę; wszelkie rany, choroby skórne, w nąj> prędszym czasie leczą, w niemocach wewnętrznych najpomyślniejszy przynoszą skutek. Mnóstwo mamy przykładów, że tutaj ludzie, którzy straciwszy wszelką nadzieję dalszego życia, opuszczeni już od lekarzy, ostatniej od zbawiennego źródła przyszli żądać pomocy; nadspodziewanego po kilku wziętych kąpielach doznali skutku, a wzmocnieni na siłach z przywróconem zdrowiem wesoło do domu wracali. Były nawet wypadki, iż w suchotach wody te ludziom nad grobem prawie już stojącym, okazały się pomocnemi; słabości hemoroidalne i ból zębów w najkrótszym uśmierzają czasie. Choroby rheumatyczne, oraz fluksyj e wszelkie szybko odpędzają; spruchniale zęby wzmacniając od dalszego psucia się strzegą, a ból oczu przez samo przykładanie tej wody na miejsce bolące, ustaje. Pomocne skutki, których w tak krótkim czasie niemal do tysiąca osób rozmaitych, z okolic przyległych, doznało i codziennie jeszcze doznaje Uakto z listów i świadectw u dziedzica przechowanych naocznie się przekonać można), zjednało tej wodzie u ludu nazwisko świętej. Czerpiąc takową przenoszą i przewożą ją w odlegle Samborskiego obwodu strony. Sami lekarze, których kilku te miejsca ciekawością zdjętych zwiedzało, przyznali z zadziwienitm wodom uhereckirn moc cudowną i coraz więiej osób z okolic Sanoka zjeżdża tu dla kąpieli. Liczne powody te skłoniły gorliwego o dobro cierpiącej ludzkości dziedzica do wystawienia porządnej studni i założenia wygodnych do kąpieli łazienek. Jakoż obudowano źródło, z którego dwoma pompami wodę do ogrzewania i znowu zimną prosto do kąpieli się sprowadza. Ośm zaraz obok porządnie wystawionych łazienek opatrzone są 16 wannami, do których drewniane rury wodę ciepłą lub zimną podług upodobania sprowadzają. Obecnie zamyśla jeszcze właściciel, dla wygody odwiedzających, porządne wystawić pomieszkania. Jako pochwały godny czyn wymienić i to należy, ie posiadacz wiecznemi czasy dwie z łazienek dla duchowieństwa obrządku łacińskiego i greckiego, dyecezyi przemyskiej, trzecią zaś dla ubogich bezpłatnie do użycia zapisał. - Na przyleglem wzgórzu, o kilka kroków od wód siarczystych, odkryto także żelazne kwaskowate

źródło-, do bardyjowskich podobne, które również na kąpiele użyte będą. Przyjemność miejsca, w najrozliczniejsze widoki obfitującego, świeżość powietrza, nadzwyczajna taniość żywności, oraz skuteczność niepospolita tych wód, wnioskować każą, iż kąpiele w Uhercach, skoro tylko znajomszemi w kraju naszym się staną, licznie nawiedzane będą, zwłaszcza, źe co do małych kosztów, z jakiemi się tu leczyć można, żadne im zagraniczne i krajowe źródło nie sprosta. Nie mniej i badacza przyrody Uherce także zastanowią; znajdzie się tu wiele we względzie mineralogii i botaniki ciekawych przedmiotów. Kamień węgielny, nafta, rudy żelazne i srebrne w pokładach ziemi często się pojawiają. Pod historycznym względem uważając Uherce, nadmienić wypada: ie już w i6tym wieku jako obronny zamek przeciw napadom tatarskim i pogranicznych Węgrów spominane bywają. Aż do najpóźniej szych czasów znajdował się tu jeszcze starożytny dwór obszerny, odwiecznemi lipami ocieniony i zewsząd stawami otoczony; prowadziło do niego kilka bram dużych, lecz miejsce to właściciel po wielkim pożarze, który wszystko w perzynę.> obrócił, na gustowniejsze i wygodniejsze w dzisiejszych czasach przerobił pomieszkanie. (Rozm. Lwów. )

Przybył tu wiaśnie drugi i ostatni transport malowań przeznaczony dla naszej wystawy z Wrocławia. Malowania te będą wystawione w hotelu de Dres de (niegdyś gjleryi obrazów Hr, Raczyńskiego) na ulicy Wilhelmo. wskiej aż do początku Sierpnia r. b, i mogą być oglądanemi codziennie od godziny 11, przed południem do godziny 7. odwieczornej. Zawiadujący komitet Poznańskiego Towarzystiva sztuk pieknvch.

ObWIEbZCZENJLE.

W miesiącu Kwietniu r. bież. na tutejszym starym rynku srebrna tabakierka znalezioną została; właściciela onejże wzywa się, ażeby w ciągu dni 14 się zgłosił, gdyż inaczej tabakierka po odtrąceniu kcsztów wynaiezicielowi przysądzoną zostanie. Poznań, dnia 15. Lipca i837> Król. Dyrektoryum policyi miasta i powiatu. SPRZEDAŻ KONIECZNA.

Główny Sąd Ziemiański w Poznaniu.

Wydział I.

Dobra szlacheckie Obra w powiecie Babimostskim, przez Dyrekcyą Ziemstwa oszacowane na 129,187 tal. 23 sgr. 4 fen. wedle tarsy mogącej być przejrzanej wraz z wykazem J iy mają być. dnia 15, Stycznia 1838przed południem o godzinie 10tej w mIeJSCU zwykłem posiedzeń sądowych sprzedane. Niewiadomi z pobytu wierzyciele realni, a mianowicie: i) eukcessorowie Jungmanna, Adwokata Są» du Pokoju w Lesznie, 2) Karol Edtvard Tempelhof, a teraz eukcessorOWIe, 3) Hrabia Mikołaj Ferdynand Józef Burghausen, 4) sukcessorQwie Hrabiny Henryetty z Riehthofów Pin to, 5) eukcessorowie zmarłego Generała Jerzego Fryderyka Karola Huenerbein, szczególnie wdowa tegoż Ulrika Wilhelmina z Knobelsdorf, i dzieci jego, jako to: Beata Wilhelmina Fryderyka Joanna, Henryk Karol Jerzy i Ulryka Eleonora, .zapozywają się niniejszeui publicznie.

Poznań, dnia 24. Maja 1837ZAPOZEW EDYRTALNY.

Nieznajomi eukcessorowie tu dnia 29. Marca 1807. f. zmarłego obywatela Mikołaja Pas z ki e w i c z a się ninitjszym zapozywają, aby w terminie na dniu 8, Września 183 7o godzinie C)(e; wyznaczonym w tutejszem pomieszkaniu sadowem przed Deputowanym Uf. Assessoren Brandt się stawili i prawo swoje sukcessyjne udowodn.li, w przeciwnym bowiem razie będą wykluczeni, a skarb za prawnego sukcessora uznany, i jemu jako takowemu pozostałość do wolnej dispozycyi wydana będzie. Po nastąpionem wykluceniu zgłaszający się eukcessor obowiązany będzie, wezelkie czynności i dispozycye akceptować, równie od skarbu bez żądania rachunków ani nagrody z używanych dochodów i jedynie się z tern komentować, co z pozostałości wspomnionej jeszcze zbywać będzie. Leszno, dnia 5. Listopada 1836. K KBńlewgka Komrniesya sądowa.

OBWIESZCZENIE.

Aby wstępujące tu dotąd dla odbycia tegorocznych jesiennych manewrów w dniach 5, i li. Sierpnia r, b. wojsko pomieścić, wszyscy właściciele domów od wspornnionych dni aż do 8< Września r. b. naturalny inkwaterunek ponosić muszą - takowy zaś z tylu składać się będzie ludzi, ile ich dotąd mają. Właścicieli domów już teraz o tern uwiadomkm y dla potrzebnego na to przysposobienia eic. - Kto inkwaterunek wynająć zamyśla, o tern i u kogo to nastąpić ma, aż do 25, m, b.

urzędowi inkwaterunczo» serwisowemu donIesc obowiązany, Poznań, dnia 14. Lipca 1837« M a g i 8 t r a t.

Niedawno założony handel wód mineralnych Karola Moecke w Wrocławiu przy ulicy Schmiedebrucke Nr. 55, odebrał w Czerwcu f. b. z prawdziwych źródeł czerpane wody, jako to: Salcerską, Faching, Geilnauer, Kissingen Ragozzi, z źródła Adelajdy, Pyrmontską, Stahlbrunn, Marienbadzką, Kreuz- i Ferdinandsbrunn, Eger - Franzenbrunn, EgerSalzquelle, Eger-Sprudel, Saidschutzer i Pilnauską, Wodę gorzką, Ober - Salzbrunn, Muhlbrunn z Salzbrunn, Kudowską, Flinsbergską, Altwasser, Reinerz, Nieder-Langenauer, i prawdziwą sól Karlsbadzką. - Polecając je Szanownej Publiczności, dziękuję oraz za łaskawą pamięć, którą mój niedawno założony handel wód mineralnych zaszczycić raczyła. Zarazem obiecuję, że staraniem rnoim będzie ile możności zadosyć uczynić żądaniom Szanownej Publiczności, i tak za dobroć towaru jako też za ceny jaknajumiarkowańsze ręczę. Od handlu berlińskiego wezwany do kupowania kuponów prowizyonalnych do zapłacenia w najbliższym terminie Bożego N arodzenia przypadających, gotów jestem do nabycia podobnych kuponów od obligów Sianu lub listów zastawnych od osób kupony takowe przed terminem zapłacenia ich zrealizować życzących. Do podobnych czynności będę gotowym co dzień, wyjąwszy dni świątecznych, w biórze moim pod Nr, 110. na Szerokiej ulicy. Kupony przedający zechce oddać takowe z specyfikacyą, w której powinny być wyrażone litera i numer obligu stanu, lub nazwisko dóbr na których list zastawny jeet zabezpieczony, powiat w którym dobra leżą, niemniej numer amortyzacyjny listu zastawnego, do którego kupon należy. Poznań, dnia 31 Lipca t837.

Jakob Abraham Fiata u.

Wyciąg z Berlińskiego kursu papierów i pieniedzy. {pap £" Gotowizną

Dnia 20. Lipca i 83Z

Obligi długu państwa . .

Obligi bankowe aź do włącznie Zachodmo- Pruskie lisjy raMaListy zastawne W. Xit_stwa Poznańskiego. · Wsehodnio- Pruski cpo 102fpo 102f 104 1041 1031 1031 1061

Powyższy artykuł jest częścią publikacji Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1837.07.24 Nr170 dostępnej w Wielkopolskiej Bibliotece Cyfrowej dla wszystkich w zakresie dozwolonego użytku. Właścicielem praw jest Wydawnictwo Miejskie w Poznaniu.
Do góry