>K JU

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1839.03.15 Nr63

Czas czytania: ok. 9 min.

Wielkiego

POZNA

Xiestwa

K I E G O.

Nakładem Drukami Nadwornej H. De/cepa i Spółki. - Redaktor: A, WannowsM,mes.

W Piątek dnia 15. Marca.

1839.

Wiadomości zagraniczne.

R o s s y a.

Z P e t e r s b u r g a, dn. 20. Lutego (3.) Marca, Rada Państwa nową poniosła strata: dnia 14 b mieś. umarł Rzeczywisty Tajny Radzca Kuszników, Prezes Departamentu Spraw cywilnych i duchownych w tej Radzie. F 2 a n c y a.

Z Paryża, dnia- 6. Marca.

Dwa jeszcze pozostałe wybory paryzłcie obecnie rozstrzygnięte, ale na korzyść koalicyi. Obrano bowiem Pana Lascases ojca i Pana Vavin. - Dziennik sporów z wiadomych dotychczas wyborów następujący "Wyprowadza rezultat: Ministeryalni deputowani 194, Deputowani koalicyi . 206, Niepewni . . . . .. 3 .

Niedostaje -więc jeszcze 56 wyborów. W ogóle dotychczas z ministeryalnych deputowanych nie obrano 26, a z deputowanych koa A licyi 28. Przeciwnie stronnictwo ministeryalne uzyskało 21 nowych deputowanych, a koalieya, 32. Między nieobranymi powtórnie ministeryalnymi deputowanymi znajdują się PP. S1. Marc Girardm i Edmond Blanc.

Giełda z dnia 6. Marca Ogłoszony dotychczasowy wypadek wyborów głębokie

W giełdzie sprawił wrażenie. Upowszechniło się mniemanie, ie Ministrowie wkrótce dymissyą dostaną a PP. Soult i Thiers do Ministeryum 'wstąpią. Słychać, źe zwołanie Izby do dn. 15. albo 17- Kwietnia odioźą. Niektórzy tego zdania, ie i Pan Odiloa Barrot dogabinetu wstąpi. A n $ 1 i a, Z Londynu, dnia 5. Marca, Kuryer wyraża: »Stosownie do pisma z Konstantynopola z dn. 9. Lutego, obiegała tam pogłoska, źe Sułtan pytanie egipskie mocą oręża rozstrzygnąć postanowił i ze Hafiz Basza otrzymał rozkaz rozpoczęcia kroków nieprzyjacielskich i wysłania wojsk do Syryi. Posłowie obcych mocarstw, których sprawy Wschodu bezpośrednio obchodzą, żądali natychmiast od W. Porty wyjaśnień w tyIn> przedmiocie, a Pan Butenieff był pierwszym" który notę do Podsekretarza Nuri Efendi wyprawił. Otrzymał ustną odpowiedź, ie Porta na teraz ani myśli o tern, aby na Ibrahima Baszę uderzyć i źe uzbrajania wojenne li tylko skutkiem groźnego stanowiska wojska egipskiego. Odpowiedzi tej nie poczytywano za szczerą, kiedy z pewnością wiedziano, żeHafiz Basza otrzymał rozkaz, aby kroki nieprzyjacielskie rozpoczął. W piśmie tern wyrażają oraz, źe gdyby do wojny przyjść mia

io, Turcy ią rażą więcej SIę dołego przyłożyli, aniże i Ibrahim. Na przypadek zwycI<;ztwa Eglpcyan, Rossya interwenować będzie. Rozumiano, ie Mehmed JIM wojsku swemu da rozkaz, aby wyruszyło, i że z tej okoliczności korzystać będzie, aby się ogłosić niepodległym. Ireść pisma tego, które nas zresztą, z dobrego źródła dochodzi, jeżeliby była prawdziwą, wytłumaczyłaby dostatecznie wzmocnienie angielskiej i i'rancuzkiej eskadry w Lewancie., Hiszpania.

Z Madrytu, dnia 24 Lutego.

Owdowiała Królowa z ostatniej choroby swojej zupełnie już wyzdrowiała. Stosownie do pogłoski Ministrowie teraz postanowili nie rozwięzywać Kortezów, ponieważ się obawiają, żeby przy nowych ogólnych wyborach zagorzalcy zanadto wielkiego wpływu na obiorców nie wywarli. Generałowi Ro.di'1 polecono naczelne dowództwo nad armią środkową, a Generał van Haien udaje się do Katalonii. Portugalia.

. Smutne położenie Algarwii dało powód do Iywych r,ozpraw, ale iMinisteryum przy tej w żn j okoliczności zostało wsparte przez nlektorych dotychczasowych swoich przeciwników, z między inne mi przez Cezara de Yasconcellos, Dowódzcę municypalnej gwardyj. W długiej mowie wystawi! on roztropne środki, jakich M inisteryum użyło na przytłumienie rozbojów,. to nakazało milczenie stronnictwu opozycyjnemu, które czekało tylk? ej pory. p.owstania na Gabinet, a szczególnIej na MInIstra wojny. Gdy przyszło do mowy o wsparcie Królowej Hiszpańskiej, 'Yszyscy deputowani jedno-zgodnie wyrazili Zyczenie, aby w tym celu uorganizowano korpus ze 6000, ale po zastanowieniu sie bliisz m, P?kazało się, że do wykonania tego głowną jest przeszkodą brak pieniędzy, że #atem rzecz ta musi być odłożoną.

Znany ro.zbójnik .Tomasz Joachim Code<;a z przydomkIem QUlngostas, przez długi czas postrach północnych prowj ncyj, .został zastr.ze ony p zez żołnierzy z 13 pułku piechoty, USIłując UCIec z twierdzy Melga<;o.

Tak zwany Lafayette portugalski, Francisco Soares Caldeira, Dowódzca gwardyi narodowej i Cywilny Gubernator Lizbony umarł d. JO. z. ID.

B e l g i il.

Z Bruxelli, dnia 5. Marca.

Z wczorajszego posiedzenia I z b y r e p r e - z e n t a n t ó w przytaczamy jeszcze następujące szczegóły z mowy Ministra N o t h o m b a . Minister len rozbierał dowody, na mocy których do traktatu przychylić się należy. N ajwiększe nieporozumienie zdaniem jego stąd die Belgii wynikło, że Luxemburczykow Niemców . . ' w IstocIe przez 15 lat za Belgijczyków poczyty.wano. Przytoczył na poparcie tego zdanie BIgnona z r. 1830, który wówczas w mowie oświadczył, iż zaród do wojny przyszłej polega właśnie na roszczeniu niesłusznem prawa z strony Belgii do kraju niemieckiego. Wtedy wpływali także do M inisteryum francuzkiego Pana Lafitte i Marszałek Maison, a jednak W wydanych dla Xiecu Tallejranda instrukcyach Ministeryum to Luxemburg za prowincyą niemiecką uważać poleciło. Tymczasem, dodał Pan N othomb, Luxemburczykowie słusznie się do rewolucyi belgijskiej przyłączyli, i niesłusznie jest odłączać ich od Belgii tylko ie Belgia i Luxemburg są za słabe d popierania praw swoich. Gdyby w 1830 r. nie było Ministeryum popełniło błędu, któr go lui teraz naprawić nie można, połączenI t? było,by łatwo nastąpiło. Następnie podZIelIł mowca mowę swoje na 4 części. W pierwszej dowodził, że Niemcy winne e ardziej J?osiadłości swych bronić, gdy jUZ kIlkakrotnIe Francya zbogacała się ich ko.sztem. Błędną jest także rzeczą, jakoby N I ł:łCY , kat licy Bel.gijczykom sprzyjali; byli onI 1m rownle przecIwni jak protestanci. Co do Francyi, Ludwik Filip pragnie utrzymać narodowość Belgii, ale Francya, nie wiedząc że pokój szczęście jej stanowi, pragnęłaby się powiększyć. Ta chęć zaboru nabawia inne panstva obawy i belgijskiemu interesowi szkodzi. W drugiej części broni się Minister od czynionych mu zarzutów i wykazuje że rząd inaczej sobie postąpić nie mógł, jak postąpił. W trzeciej rozbiera pytanie-, jak sobie teraz postąpić należy i broni stronnictwa pokoju, bo pokój tylko utracone prowineye wy» nagrodzić może. W czwartej nareszcie wystawia korzyści wynikające z przyjęcia traktatu a temi będą, uznanie Belgii z strony Króla WIlhelma, ustalenie narodowości i dynastyi belgi skiej, pokój europejski i ukończenie rewolutyi z lb30 roku. Dziś zabrał naprzód w Izbie głos Minister wojny i dowodził niemożności stawiania oporu, hoby na tern Bełgiatyłko straciła Po nim wystąpił deputowany Pan Doignon i mocno przeciw Ministrom i traktatowi powstawał a następnie Urabia Feiex Merode rozprawiał o stosunkach do innych mocarstw, sarkał mocno na Prancyą i Anglią, że tak haniebnie Belgią opuściły, ale skończył nareszcie na tern, ie uledz należy. JI u s t r y a.

Z W i e d n i a, dnia 5. Marca.

Onegdaj o godz. 11. zrana W. Xiążę N astępca tronu rossyjskiego przybył tu z nader w Wienerisch-Neustadt, gdzie poseł rossyjski i Hr. Orłów nań oczekiwali. Nazajutrz Arcyxiazgta Franciszek i Jan wyjechali na spotkanie jego. Tymczasem na placu zamkowym, przed wielką bramą gmachu kancellaryi i 'na wszystkich przyległych ulicach wiełkie mnóstwo ludzi się zgromadziło. Niedziela i najpiękniejsza pogoda sprzyjały spełnieniu życzeń obywatelstwa wiedeńskiego, aby widzieć syna tego monarchy, który przez zwiedzenie swoje grobowca ś. p. Cesarza Franciszka serca wszystkich Wiedeńczyków sobie pozyskał, oraz synowca tego władzcy, którego pamiątka z dawniejszych czasów w sereach ludności naszej żyje i żyć będzie. W i eczorem w teatrze natłok był nadzwyczajny, tak że przestwory gmachu większej części ciekawych objąć nie mogły. Już o godzinie 4tej, więc trzy godziny przed zaczęciem się reprezentacyi, widziano strojne damy przed podwojami teatru wysiadające. Dwór ukazał się wraz z W. Xigciem i przybyłym tu W. Xigciem dziedzicznym sasko - Wejmarskim po godzinie 7. w teatrze, gdzie go świetne nader zgrorcadzenie hucznie przywitało. Dziwiono się wytwornym i bogatym ubiorom dam, z których wielu czapki Baskijskie (Borna) na głowie miały. Teatr sam nmiej piękny przedstawiał widok, zdawało się, że na takie zgromadzenie był za nadto prostym i ciasnym; oświetlenie lóż blask dyameritów dam zupełnie przyciemniał. Po reprezentacyi ukazał się W. Xiąźę Następca nie»podzianie w salonie Xiężny Metternich, gdzie dobrane było towarzystwo dostojnych osób. Wczoraj wielki był obiad u Ambassadora rossyjskiego, po którym W. Xieciu Ciało dyplomatyczne przedstawiono. Wieczorem był koncert u dworu, po którym Cesarzewicz powtórnie rodzinę Metternich odwiedzinami swemi zaszczycić raczył. Xigzna Metternichowa przedstawiała mu tutaj sam kwiat i dobór (sommiHiten) towarzystwa naszego, Dzisiaj zrana przy najpiękniejszej pogodzie zaloga tutejsza wystąpiła, aby się przed W. Xigciem popisywać. Widziano przy tej sposobności wiele m und urów rossyjskich; Cesarzewicz miał na sobie m und ur hetmana kozaków i odznaczał się szlachetną postawą swoją. - Prócz Hrabi Orłowa składa się orszak W. Xigcia z Generała Kawelina, Xigcia Dołgorukiego, Pana Tołstoj, Xigcia Boratińskiego i Radzcy stanu Jankowskiego, guwernera W. Xigcia. Do nich przyłączył się przybyły tu właśnie gońcem z Petersburga oficer rossyjski, Alexander Tettenborn, syn sławnego Generała tegoż nazwiska.

W Ces. Król. woisku zaszły następujące odmiany: Karol Gorszkowski zGorszkowa, Feldmarszałek-Lejtnant i Uenerał dywizyi, został drugim właścicielem pułku kirysyerów N. 3, Tymoteusz Hrabia Ledochowski, z pułku ułanów Xigcia Schwarzenberga N. 2, przeniesiony został do pułku huzarów Palatyna N. 12, na Maiora i wyniesiony zarazem na Szambelana służbowego przy J. C Mości Arcyxigciu Franciszku Karolu.

Rozmaite wiadomości.

Ze L w o w a. - »Tygodnika rolniczo przemysłowego« Ad. Kasperowskiego wyszedł Nr. Y. i obejmuje: l) Jaka jest różnica gospodarstwa polowego względem przemysłowego, 2) Jakie są skutki ze złego chowu owiec (dokończenie). 3) O przekształceniu wełny. 4) O żywieniu bydła melasą. 5) Bilans cukrowniŁańcuckiej za rok 1836/37. 6) O rolnictwie w Hiszpanii. Z Warszawy. W tych dniach wyszedł z druku pierwszy .. Pamiętnik sceny warszawskiej na r. 1838« (str. 200); zawiera szczegółowy rozbiór zdolności artystów teatra warszawskie składających, z krótką znakomitszych biograliją i kilka słów o dziełach nowych, w roku tym na scenie obu teatrów przedstawionych,- Wyszła tu z druku »Gram* matyka polska,« ułożona przez Teodozego Sierocińskiego, członka komisyi. exam, i prof, jęz. pol. w gimnaz. gub mazow. R o z kr z e w i e n i e k a s z t a n ów, jak o pożywnego owocu. - "Z Bordeaux donoszą: Kasztany, ów nieoceniony rodzaj żywności dla ubogich, powszechnie nie zrodziły w przeszłym roku, a nawet ta mała ilość, którą tej jesieni zebrano, jest bardzo poślednią co do jakości. Drzewo to, pod względem swego owocu, jest jedno z najpożyteczniejszych, ale bardzo trudno rozkrzewić je w naszym departamencie; z tego powodu sposób okulizowania czyli zaszczepiania go na płonce dębowej jest dla nas bardzo przyjemnem odkryciem, przez które je rozkrzewić, a tern samem żywność dla ubogichpomnożyćbędzie można." A Pożądaną byłoby rzeczą doświadczyć, ażaliby sposobem nadmienionym także w zimniejszych klimatach szczepienie tego drzewa się nie powiodło. Miasto G lasgow jest teraz najznaczniejsze po Londynie. Ludność tego miasta z przemyslowemi jego okolicami Paisley, Renirew , Dumbarton, Lanark, Prot-Glasgow i Greenock, dochodzi prawie do 450,000 ludzi. Glasgow jest to Londyn w miniaturze. Obydwa te miasta mają wiele podobieństwa. Obydwa brzegów stoi na kotwicy potróiny rząd statków różnej wielkości. Handlowa część Glasgowa leży, jak City w Londynie, na wschód, a nowsze części na południe i zachód. Rzeka Clyde nie jest wprawdzie tak wielka jak Tamiza, ale wspaniałemi otoczona bulwarami. Bulwary te obsadzone są drzewami, i z pewnej odległości wydają się jak wspaniałe magazyny towarów. N a brzegach panuje wielki ruch: majtki, kupcy podróżni i robotnicy, wszystko to ciśnie się nawzajem, ładują i wynoszą różne towary, zagraniczne drzewa, paki herbaty, wańtuchy bawełny przybyłe z Ameryki północnej, pomieszane są z lnianemi, wełnianemi i źelaznemi wyrobami. Wszystko to jednak dzieje się bez zgiełku i nieporządku, każdy w cichości zatrudnió*ny i zaledwie kiedy niekiedy usłyszeć można nucącego majtka. li alka zwierząt. Wyprawiona tu onegdaj walka zwierząt powszechnie tak się podobała, iż Redakcyi Gaz. wielokrotne doszły -wezwania aby właściciela menazeryi do powtórzenia widowiska tego zachęciła, ile ze wielka część cjekawych dla braku miejsca na pierwszej reprezentacyi znajdować się nie mogła. Nie omieszkujemy więc donieść niniejszem szanownej publiczności, źe właściciel menazeryi życzeniom jej wkrótce zadość uczyni, polecamy go oraz łaskawym względom szanownego obywatelstwa miasta Poznania i okolicy.

"OlfwU -Zi.ZENIETW olne i bezdozorne chodzenie kóz po ulicach i przedmieściach miasta tutejszego zostało przez rozporządzeni« policyjne z dnia 8» Lutego 1836. r. pod karą pieniężną l go do 5 talarów zakazanem, a gdy toż rozporządzenie zdaje się już z pamięci interessującej publiczności wyszło, więc przypominając takowe niniejszew» celem się zastosowania do niego. - Poznań, dnia 7- Marca 1839. Król. Dyrektoryum policyi miasta i powiatu. UBWIESZCZENIE.

Plac pod No. 69. na ulicy łączącej Św. Marcin z ulicą Berlińską położony, objętości 60 prętów kwadratowych w drodze publicznej) licytacyi > - dnia 3go Kwietnia r. b. zrana o godzinie li tej w izbie sessyonalnej Magistratu ma bydź sprzedany.

(Jhęć kupna mający -winni złożyć kancyą 50 talarów w gotowiźnie; Warunki podczas godzin służbowych w Registraturz« mogą bydź doglądane. Poznań, dnia 7- Marca-1839.

Magistrat.

5lm

UWIADOMIENIE.

Z odwołaniem się do . 131. sequ. Powszechnego Prawa Część l. Titt. 17., podaje się niniejszem do wiadomości, iż podział pozostałości M a t e u s z a M a c i e j e w s k i e g o w B i e n k o w i e nastąp i ć ma.

.Szrem, dnia 21. Lutego 1839.

Królewski Sąd Ziemsk o - miejski.

Podaje się niniejszem do wiadomości publicznej, źe Walenty Sehoenfeld kucharz z Szamotuł i N e p o m u c e n a z J ę c h o w - skich owdowiała Jan usze wska z Komorowa, kontraktem przedślubnym z d 4. b. m. wspólność majątku i dombku wyłączyli. ( · «rodzisk, dnia 15. Lutego 1839.

Król. Pruski Sąd Zierosko-miejski.

- .':11:

W poniedziałek dnia 18. Marca I. b.

przyłączony będzie do Nr. 65. tejże gazety mój tegoroczny

. .

SpiS cen naSion, na który zwracam uwagę Szanownej Publiczności. Fryderyk Gustaw Pohl.

Wrocław, ulica Schmiedebriicke Nr. 12.

Nasienia szarych wyk, jako też prawdziwych buraków cukrowych otrzymali w komis i przeda;ą w umiarkowanych cenach D. L. L u b c n a u, wdowa i syn.

Kurs papIerów I pieniędzy giełdy Berlińskiej.

bto

N apr. kurant

Dnia 12. Marca 1839.

prC. papi ramI

Obligi długu państwa .

PI. ang. obligacje 1830.. . .

Obligi premiow handlu morsk Obligi Kuimarchii z bież. kup Obligi tymcz. N owej Marchii dt Berlińskie obligacye miejskie Królewieckie dite Elblągskie dito Gdańskie dito w T.

Zachodnio - Pr. listy zastawne Listy zast. W. X. Poznańskiego Wsrhodnio- PI. listy zastawne Pomorskie dito.

Kur- i Nowomarch. dito Szląskie dito.

Obi. zaległ, kap. iprC. Kur- i Nowa] - Marchii Złoto al marco. .. i 4 ,

109 }, 102f 703 4 f 4 4 , 4 4 3i 4

103J 100,'i W51 f¥ 102f 1031 97 2151 o 5 talarów

*3fl 12b 3goto - wiz n loa; i 1011 lUli 991 1021loof«

IOOfg IOli 101 214j Ę .

mI 4

Powyższy artykuł jest częścią publikacji Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1839.03.15 Nr63 dostępnej w Wielkopolskiej Bibliotece Cyfrowej dla wszystkich w zakresie dozwolonego użytku. Właścicielem praw jest Wydawnictwo Miejskie w Poznaniu.
Do góry