.. 6AZETAmabjlt«A
Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1842.04.18 Nr89
Czas czytania: ok. 21 min..b rbvnsy.
fctlisqt
VVi elki e go
. M n. '«.; .>..-'1
Whfm 3M?1I IIIJI W'
Wf
* St
:> ? < »
TM .
IW *łb<rt . III A MM*$ijOjJ/\ PO ZNA N SKIE G
-w !qbu O»'lo lwie
N nklndcni Drukarni Nadwornej IK. )J,eJI«?ro Spółki.
Redaktor: A. tltittmnrs/:i.
Jjg g II #
14 Poniedziałek dnia 18. Kwietnia.
184 *. -
> ' >'
Wiadomości zagraniczne.
Francya.
z_ Paryża, dnia 8. Kwietnia. , Na posiedzeniu wczorajszym Izby Deputowanych podczas obrad nad nadzwyczajnemi kredytami rozbierano następująca poprawkę J'ana M.tlleville.s »Od r. 1844. i odtąd co. 10 I*t ma być Izbom nowy projekt rozkładu po**'tków osobistych i od ruclwmości, oraz od IIfz\vi i okien, przekładany; nastąpi więc zmia» na, tak nazwanych loi de recensement. W tym li w każdej gminie przez urzędników pobo?Ch wspólnie z mairem ma być ułożona a e *>zawierająca iiczbę podatkujących osób, okien idrzwi "fw
..
Iv rr 10 r al podczas, posiedzenia ciągle obie1 01 e M I o bli *kiej zmianie ministeryalnćj, Kto J« nastręczały rnateryi do rozmów, że 1)3 na ID o W C P a n a Thierse mało co uwa5IaII H _ MI Ufzono podobno życzenie, żeby Hrabia Mo'* nastąpił w miejsce Pana Guizot, chociaż i w tyoj f a z i e w j e 1 e Z O J łaj e trudności do zwalczenia. N ajgłośniejsza, byłoby, skłonić. Hrabiego Mołe aby przed ukończeniem Wyborów przyjął Prezesostwo. Hrabia miał oświadczyć, ze Wtenczas tylko kierunku spraw się podejmie, gdyby mu przydano kolIegę, kto. ryby, jak np. P- Ihiers, wielki miał wpływ
na wybory. Ale Pan Tliiers nie zechce zapewne w nowo-tworzącym się gabinecie podrzędnego przyjąć miejsca, bywszy już raz wszechwładnym Ministrem i przewodnikiem wydziału spraw zagranicznych. Te i tym podobne trudności utworzenie nowego gabinetu może długo jeszcze przewleką i Pana Guizota przy sterze utrzymają. Ale wszyscy na dworze bywający w tern się zgadzają, że czas wziętości Pana Guizota upłynął" i że go tylko zatrzymują, ponieważ dotychczas nie maja, sposobności wyręczenia go. Do hotelu poselstwa austryackiego przybył goniec nadzwyczajny z Wiednia. Przywiózł on łez podobno od Posła naszego tamecznego, Hr. Flahault, depesze do Pana Guizota,. w któ-.r>eh donoszą, że pytanie tureckegreckieibliskiem jest zupełnego załatwienia. - Wczoraj', rano odebrano tu depesze od Pana Bourquenay z Konstantynopola, brzmiące bardzo pomyślnie. Porta nową notę do Sir Stratforda Canninga wydać postanowiła, w celu domagania się zupełnego ustąpienia AnglikófW, z b yryi. Podczas gdy dodatkowe dopłaty dla Algieru uchwalają i podczas gdy same raporta Generała KuKeauda o; odniesionych umieszczają zwycięstwach, zjawia się nagle tylokrotnie pobity Abdel Kader na czele dość licznego od» Z l-ondynu, dnia 7 Kwietnia.
Prassa angielska umieszcza wiadomości o szyderstwach" jakich się dzienniki francuzkie, Szczególniej t. h a r i v a r i, względem Biskupa AJe\andra w Jerozolimie dopuszczają. Liberalny Sut\ powiada : "iNie rnamy żadnego pra * wa żalenia się na to. Większego głupstwa zapew ne nigdy jeszcze nie popełniono, jak kiedy angielskiego Biskupa z żoną i dziećmi do miasta JJawidowegQ, dla nawracania mieszkańców Śyryi, Wysłano; gminy bowiem; protestanckie! wcąje tam nie ma. Kąźdy, który Wschód zwiedził, wie bardzo dobrze, lak czystość czyli Lezżeńftwo xiedza jest przedmiotem uszanowania ludności tamecznej. Teraz zaś przybywa Biskup Alexander w orszaku triumfalnym, a tuż za nim przy-, bywa brzemienna żona i 5 czy 6 drobnych dzieci! C zyliż w oczach mieszkańców J ero Zolimy mogło byc coś śmicsriicjbzeAa i przeciwmejszego? Zaraz pierwsze wystąpienie jego bylo uchybieniem w oczach opinii publikilogramów cznej; wyszydzeniem uczonej u stóp Krzyża pokory. Kząd nasz powinienby się starać o naśladowanie postępowania ludzi świato-' 511 Wyeh, którzy słabości sweAo charakteru nat Wet -pried oczami przyjaciół tatją Hzecz z lIIi skupom syryjskim nie jest-eBena priez *ię'nie> .' dorzecznit-jsza, a obok tego ledwo o połowę tyle niesprawiedliwa, iak nie iedna, którą w bliskości codzień robimy; ale o tern dotąd Turcy nic nie wiedzieli, i sami Francuzi także równie mało. Gdyby Syrya była prowin · cyą angielską i gdybyśmy się z nią tak jak z Irlandyą obchodzili, wtedy posłalibyśmy do nici nie tylko jednego ale tuzin cały Biskupów i kilka set wyższych i niższych kapłanów, a nodto ziiHisibbysmy jeszcze każdego tama-' cznego mieszkańca, bądźto żyda, turka, druza, ofmianina, kopta lub katolika do hdjnego utrzymywania tych dygnitarzy duchownych, podobnie jak Baszów i Emirów, z dochodów chrześci.ańskiego podatku, znanego pod nazwiskiem dziesięciny. Wszystko to robinay w łrlandyi i od wieków tak "robiliśmy. Ąle czemuż chcemy się przez propagandę tego sy* stematu wystawić na pośmiewisk@ i szyAąOsiwa? VV bzkocyi systemał ten pie udał »io>
J34dziełu wojska. PrzyfeY«JI JUSlyriŁ ! Vf I : roko, lub -zkądkolwiel/inąd JIaczele 40'-0 piechoty Kabylskiei, batalionu i dwói li szwadronów regularnego wojska i około 100 ) jeźdźców «rabskich. Z lem wojskiem uderza na naszych sprzymierzeńców w llemezenie i walczy pc*£ ciw Generałowi Bedeau, któremu Generalny Gubernator niezwłorznie batalion Żuawów z · swego korpusu expedyry.nego w pomoc posłał.
Także załoga orańska i duary ma il Generałowi Bedeau, wszystkich tfu rrjńiei potrzebnych żołnier?y H5Ia.pTc. ' Wyp a tm te dowodź.), że się całkiem c/.em innem zająć wypadało, uje zaś portem algierskim, i źe poprzednio główne rzeczy załatwić wypadało, zanim do pnłpez nych przystąpiono. Z raportów Generała Hu geauda można było wnioskować, iż iiieprzyjaciół raszych w Afryce wkrótce pokonamy, · źe Abdel Kader w państwie marokańskie m przytułku szukać będzie zmuszony. Śmiały zaś/fep naczelnik w obecnym czasie w dolali; wy na$er przekonywa nas sposób, ii to same były fałsze, i woina dłużej się przewlecze, niż powszechnie we Francyi mniemano. Jak śmie sznemi okazują się obrady nad groblą portowa w Algierze, albo raczej nad systc-matem tfsgo !uJ) owego inźenierą, podczas gdJ cocbu;p nie bój o posiadłości nasze zwodzić i codziennie nowe trudności pokonywać potrzeba. BUasIcpuFQey wykaz przedstawia powcękI7.ająi?ą iią koneumcyą cukru we Francyi od 1815; roku: Roku
1815. .16,000.000 1816 . 24,000,000 1818. .36,000,000 1680 . V... 48,000.000 1823. . .55,000,000 4«26 ,. .61,000,000 1827. .62,000,000 »829. .67,000,000 1831. .80,000,000 JI1333 ". 86,000,000 1837. .'i 92,000,000 W roku 1&41. podniosła się konsumcya cukru włAeć A nii do-lOO milionów kilogr. - Pod panowaniem Henryka IV. cukier był tak rzaóką ipzefeza, że tylko w aptekach na Juty był sp* *fdawany. Roku 1700. konsumcya tego arły,kułu nie wyniosła jak jeden milion kiługr. prwy 16 milionach ludności. Dopiero z 18 stuleciem powiększyła się tak znacznie konsumcya cukru, f toku 1789. ąkonsymowano'23 miliony kilogramów. 'iWydiOJOMąca w Paryżu G a z e t a d a m s k a «J aaette d.es ftfmmes), zawiera artykuł pod napśsern; »Zyeie Xiężniczki Maryi Orleańskiej .« T« q czuły, 'rozrzewniający życiopis, skreślany jeit z tfk.deUkatnem eaucitmi w taki sposób
» ,
» i
7ieH PFWdsIa A peny, ie pod kąi.dym wzgle za wżrtrAftioźe być uważany. em Z d u i a 9. K w i e ł n i a.
Na posiedzeniu Izby Deputowanych d.
Q. Kwietnia poprawka Mallevilla przepadła j cały projekt do prawa dotyczący dodatkowych kredytów większością 2'20 głosów przeciw 143 na korzyść ministrów przyjęty został. "o o g ó lnej zniechęcenia. Ponieważ I>A Albx» nder , biskup jerozolimski * jest istotnie u pfzejaiym i uczonym mężem» najlepsza przeto b )łoby rzeczą, gdyby go ?ir Robert Peel jak ™aippcdzej rządowym parostatkiem Wraz i le8° rodziną znowu na powrót do Anglii spro kadził. Początek jui okazał, źe się na takie posłannictwo nie zda, mimo tego, źe jest do* skonałym oryentalilta. Gdyby był wziął z so bą biblię, a ciężarne swoję zonę w domu zostawił, byłby miał niejakie widoki osięgnięcia nareszcie zamierzonych korzyści, szanując uprzedzenia Syryjczyków.» ( S u n zanadto »ię zajmuje dowcipkowaniem dzienników francuzkich. Prawda, źe wjazd biskupa z całym orszakiem małżeńskim za sobą, ma coś komicznego W sobie; ale pytanie, czyli to szrzególniei na Wschodzie czuja, gdtie sie każdy do stanu małżeńskiego grecki« h duchownych i mabometariskich sług religii przyzwyczaił,). Rzeźbiarz U'yatt ukończył już nową statuę Xi.,cia Wellingtona, która jest cztery razy "iyksza od naturalnej wielkości i przedstawia Xi.;.ia w mundurze, jaki miał pod Waterloo.
Z Stanów Zjednoczonych donoszą, że na wniosek l'ana Upshur o potrzebie utworzenia Wy I.szych stopni w marynarce odpowiednio obcym marynarkom, Komitet __'..'..' * W N!! Reprezentantów zaproponował" aby oznacz.) c stopnie dla 3 Admirałów, 3 Wiceadmirałów i 3 Kontradmirałów. Według listów z Kartageny, powstańcze poruszenie Carrnony zakończyło się na tern, że Deputowani z Kartageny, Santa Martha i Cioegas, udali się do l're/.ydenta N owej Grenady, (Jenerała Heran, i. prz>rzekłszy mu poddanie powstańców, wyjednali zapewnienie, ie Karmona będzie miał sobie życie dafowane, poczem tenże cofnął się do Cinegas» A» rtagena została następnie zaiętą pazei. woj*ko rządowe.
Z dnia 9. Kwietnia.
'!- a- Co do wypadków w Afghanistanie, I e Przynajmniej juź' teraz twierdzić można, e Tt4ń angielski nie ma wyboru, osadziwszy pz r 13 tronie słabego i niepopularnego Szacha, evv aż bowiem po wykryciu zabiegów a 8 e n . A«syjskiego, Kapitana Wikowicza,. oczewibcie o to c h o d z,40, które z dwóch współ, ubiegających s' 4 , n o c a ł S l w nad granicą lndyj usadowić się ID i li I Oj ID o s i a ł a < b Angjjs dJej się posunąć , n; e C 2 Y n i I a ł e g O w namiarze próżnym zaborów i podbojów, lecz tylko dla własnego bezpieczeństwa i o c a I e n] a · Wszakże zdaje się, ze tenże agent, który popadłszy w n)ełaskę u lesari-a z powodu zbytecznej *WSj gorliwości" «zJ?»' raczej niezręcznościi»pray pAsfefpołpeAro awAm na dwof »<* C II: . nów indyjskich, z rozpaczy się zastrzelił, ob.ącnie może znowu się »Iawi i w korzyetniej. «ej parze II» scenie wystąpi, ,. Ofctatn"i»n» dzaey równaeeeśrwe z windomdśeią ci zjirniefzefttj powtórnie wyprawie Szacha Per-kiego praee»w Heracie, czytaliśmy w l gazetach, »e P»J$kownik Duhamel, Poseł rossyieki w Teheranie, z pcrwodu bardzo zręcznego sprawowania swej służby orderem Wysokim'od'Cesarza ozdobiony został. Wprawdzie korresponiieąl gazety Times (z d. 30. m. z.) duwbrieLs pOf rownania dat, że poprzednik Pana Duh&WP'f Hrabia .6i mon icz 'iuż dawno przed nadejściem reklainaey i angielskich, wi ę c z przyczyny ze rząd Kossyjski sam udziału jego W wypre> Wie przeciw Heratowi ni« pochwalał" a tli* Tr skutek niepowodzenia. tej wyprawy o, dwA» łany został; bo podług depeszy do Mac, N eillf Lord Palnierston już d. 7, Kwiotn. 1838. r. O tern odwołaniu był zawiadomionyA d 9s Wcąal dopiero owo oblężenie cofnięto, nie już d. 2<j. Czerw, stanął układ między Hundschit Singeru i Szachem Sudszą względem przejścia praet -Indus, co było porywczym początkiem nieszczęsnej wojny Ałgha-ńskiej a dopiero.d. 29. Paźdz. polecono Lordowi Clanricarde aby * tErJktp r:n. a f Y a rl1 L !TI-h yr .r aż p. rc ę ii-. ' S! za J ' ze, choćby tak i w istocie było, jednakże wyprawa przeciw Chiwie dostatecznie dowiodła źe Rossya zamiaru odzyskania straconego na chwilę wpływu na Azyę środkową bynajmniej nie zaniechała. Tak tedy oba mocarstwa,jak zostawały tak i zostają w stosunku zawisnege,. to potajemnie się krzątającego, to znowu n» jaw się wydoby waiacego rywa Utwa - ciągłego ścierania się między interesem posiadania i ambicyi a zatrzymanie Afghanistanu już z tego -względu nie ustało być koniecznością dla A«glii; nie może ona moralnego wrażenie, sprawionego przez tę klęskę, zostawić bez napra> wy. Zastanawia oraz, źe Ukbar Chan, syn l Dosta Mohammeda, który tak wielkąw Ka» bulu grał rolę, nagle z llochary przybył opatrzony w znaczne summy pieniężne. Pytaniem więc, skąd te pieniądze wzi%ł? Hiszpania.
Z Madrytu, dnia 2. Kwietnia! Sądząc podług tonu w jakim gazety minieteryalne ciągle przemawiają, zdaje się źe rząd' postanowił p r z e p r z e ć swój kortezoroprzedłożony projekt do prawa, tyczący się odłączę»nia kościoła hiszpańskiego od Stolicy Apostolskiej, aby sprawy kościelne podług swego upodobania urządzić. (Inne gazety donoszą, że' wspomniany pro,ekt do prawa zapewne eie; tak prędko kojptozem przedłożony »ortaiUity <nIIr się oświadczyła a Han Olozaga nie chce byo-w tym interesie sprawozdawcą) '- «Mant D. Francisco* de Paula otrzymał nareszcie od Rejenta pozwolenie, przeniesienia się z Bourgos na inny punkt półwyspu, byle nie do stolicy Zdaje się, źe Infant obierze sobie Sewillę za stałe zamieszkanie, gdyż ciepły klimat Andaluzyi zuośniejszym będzie dla Miego-od' klimatu w bonrgos, gdzie w czasie zimy iiocno się zaziembił. Drugi syn jego prosił -o pozwolenie wejścia do marynarki wojennej, 5/; natychmiast otrzymał od, Rejenta noininaeyq -m Porucznika fregaty. Najstarszy syn, który obecnie podróżuje, powróci wkrótce do Hiszpanii, i za zezwoleniem Rejenta zaciągnie się iflo armii. J eden z dzienników, uważany tak *źb Organ rządu jako też za wspierającego inłcressa Infanta Don Francisco, mówi: «Ścisłe porozumienie się, panujące pomiędzy najbliższym' krewnym naszej konstytucyjnej Królowej, a niezwalczoiiym bohaterem, który kieruje losami tego narodu, posłuży do utrwalenia, prawego stanu wyszłego z powstania Wrześniowego.« IWły Prezes junty Barceloriskiej, ogłoszonej JJI bjmtawuiczą, P- Elinas, wszedł do Kongresu Redaktor"V cpub 1 ikańskiego '" az: vA4 ISfrH c b a1t, Don Patricio Olavarria, zajął miejsce w Kongresie jako Deputownny prowincyi Coruna. Dania.
Z Kopenhagi, dnia 28. Marca.
Według wiadomości z fet. Cr'oix pod dniem 17- Lutego, wojenny bryg »Alert" uderzywszy o rafię zatonął, ale cała osada uratowaną została, i na parostatku angielskim powróciła na wyspę S1. Tomasza. To nieszczęście miało aajść w czasie pięknej i spokojnej pogody. G r e c y a.
Z A t e n, dnia 20. Marca.
Ucichła przecie wrzawa wojenna na otoraańsko- hellensHej granicy, i spokojnym dolinom nad Achelousem i Sperchiusem dalszy pokój zapewniony został. Lepiej, że-się na tem* skończyło, lubo wypadek walki nie powinien był przerażać, choćby Turcy byli nawet W 50,000 ludzi na Termopile ruszyli, choćby się nawet byli przez nie przerżnęli i w pierwszym napadzie rozlali hufce swoje po rumeliockich eparchiach aź do lstmusu. Skoro by tylko Król Otto był wezwał swoje helleńską propagandę j powołał naród do świętej walki za swobody kraju od Pinusu aź do Dunaju, skoroby Kapitanowie Olympu byli na dół zeszli, cała Macedonia i Turcya byłaby powstała, wojsko greckie zebrałoby się, kroki za« czepne byłyby przedeję wzięte, iskoroby Kriesis,
-waleczny Admirał, z 400 brygantami swetra drogi do morza był zamknął, pytanie, czy z owej sodoraskiej niedołężnejarmidy byłby choć jeden człowiek cały wyszedł, aby zawieźć do Stambułu buletyn wojny. Greków trudnoby było utrzymać, widzieli oni za wiele sławy i zaszczytu z ostrza ich szpady spadających, ale byłoby to wysilenie, i lepiej ie się bez niego obeszło. Młoda Grecya wiele krwi luż utraciła i znajduje się teraz w stanie rekonwalescencyi. Turcya.
Podług Gazet niemieckich następująca jest treść noty, podanel przez Portę posłom europejskim pod względem wniosku odwołania Ornara baszy zSyryi: ,,1) Ponieważ mocarstwa ciągle i przy kaj.dćj sposobności hatyszeryfem z Giilhane jako proporcem- jakim się zastawiają, przeto na mocy tego i Omara Baszy bez ważnych dowodów z urzędu złożyć nie można. Gdyby jednak obowiązku swego nie wypełniał, dowiodła forta przy każdej sposobności, że tam, gdzie potrzeba wymaga, sprawiedliwość wymierza, i wtedyby nowego tureckiego mianowała Gubernatora. ISa żaden sposób zaś i pod żadnym warunkiem nie można się przychylić do życzenia mocarstw, =bv chrześciańskich naczelników riądzcami gór syIjIjs.Ki A .1. -. Unowar, gdy s l e postępowania takowe do uspokojenia kraiu niedostatecznem okazało. 2) Co się dotyczy żądania mocarstw, aby uzbrajania zaniechano; Porta sarna jedwiie lakowych zaprzestać nie może, dopóki wszystkie zewnętrzne i wewnętrzne stosunki podług jej życzenia załatwione nie zostaną, owszem Sułtan widzi się wśród obecnego stanowiska, jakie zagraniczne mocarstwa zajniuą, zmuszonym podwajać uzbrojenia swoje na lądzie i na morzu i wszelkich użyć sposobów do utrzymania zbrojno swej powagi i zabezpieczenia prawa swego. 3) i>akoniec zmuszają 1 'ortę do oświadczenia raz na zawsze, że żadnego obcego, nieproszonego wmieszania się do spraw wewnętrznych cierpieć nie chce i nie może. Turcya jest mocarstwem pierwszego rzędu, i dla tego musi to Portę mocno zastanawiać, źe się mocarstwa z nią, jakby z narodem drugiego rzędu obchodzą. Być na to jeszcze i nadal pobłażającym nie zga, dza się z lej godnością i musiałoby ją w"oczach Europy i w oczach powierzonych jpj od Boga ludów poniżyć. KKipt.
Z Al e x a n d ry i, dnia 16. Marca.
Przed trzema dniami zawinął (u z Bejrutu parostatek angielski »Cyclop.« Handel w tamecznych okolicach zupełnie prawie jest zatamowany, szczególniej wewnątrz kraju, a M» dróżnych rabują, mordu).), i najwięcej Anglików doznaje tego losu. W Damaszku, Basza tameczny wsadził do więzienia żyda angielskiego, a gdy Konsul, dla uwolnienia go, posłał tara swego dragomana z janczarem, słudzy Baszy napadli na uicb, pobili, dragomanowi rękę zgruchotnli, a Konsul z ządanem zadosyć uczynieniem du Konstantynopola odesłany został. W satnym Bejrucie dowódzca parostatku angielskiego »Vesuvius,« znieważony został. prz«z kupca tureckiego, a przybiegła polieya, zamiast go obronić, jeszcze go ł:a ziemię powaliła. Konsul, nie mogąc takle otrzymać zadosyć uczynienia, wysłał parostatek z raportem do Stambułu. Podobnemi doniesieniami napełnione są listy z Syryi. W górach wszystko jest rozprzęźone, o uiczera tam nie słychać, jak o rozbojach i rabunkach. p e r s y a. (ZGaz. Fnmhfortskiej.) - stosownie do wiadomości z M o s k w y, odebranych w He Hi ni«, 50,000 Persów wyruszyło naprzeciw Heratowio Oodaja" źe Szach przez żadne przedstawienia Posła angielskiego, nawet ani przez pogróżkę, źe Anglia wyprawę tę za wypowiedzenie sobie wojny poczytywać będzie, od raz powziętego planu odstraszyć się nie dał. Podobnie lak powstanie w Aighanistanie, tak i tę wyprawę przemagającemu wpływowi Hossy i przypisują; mówią nawet o 2,000,000 rubli er., które Szach dla przysposobienia wy. prawy te) otrzymać miał, - Wszakże sa. to tylko p o g ł o s ki. Indye Wschodnie.
z Horn bal' o, dnia 1. Marca. Skoro się rząd wscliodnioindyjski o potwierdzeniu wiadomości o nieszczęśliwym od w ro cie wojska angielskiego dowiedział, rozkazał *-atycbmiast zwiększyć każdy pułk armii o jeA e O batalion, przez co całe woisko o 26,000 "Jdzi wzmocnione zostanie. Pierw zaś już, jak »yjadomo, brygadę Pułkownika Wilda i dróg 1 * brygadę pod Generałem Pollockiem, roaJ4 C ym obiąć naczelne dowództwo na od siecz Oschellalabadu wysłał. Pułkownik Wild JI h L c v v 9 w o z Keiberoki opanować, ale dla b raku art y leryi cofnąć się musiał. W ąwozi Vi ,provv,adzi między Peschawrem a Dschellatabadem p r z e z »kałę od O?O do 1.500 stóp wy*oką i na niekt(sryc h mIejscach Jest tylko na JO a nawAł na 12 stóp szeroki, w tó- rymto punkcie itfru'e naj n;ro cytadella AlI Musdchid. Szach N adir okupił sobie przed 100 laty przejście przez ten wąwóz 100,000 f.
et. Generat Avitabde, Włoch, dowodzący wojskiem siksowskiem, przyjął wojsko angielskie w Peschauersse jak najuprzejmiej i w po
trzeby różne opatrzył. Dnia 5. Stycznia obsadzili Anglicy wspomnianą cytadelę Ali - Mu». dsid, ale w krotce'napadły na nich pokolerfia 1 w p' e n wycięły. Unia 19. chciał Brygadyer Wiłd wąwóz opanować i uwolnić cytadelę, w której jeszcze nieco wojska było pozostało; ?Ie zbity 1 sam raniony musiał nawet rzeczy » kassę pozostawić. Dnia 23 nanowo się o to *amo nadaremnie, kusił. Wygłodniała osada cytadeli opuściła ją d. 24. i starała się do brygady dostać, i dokonała tego utraciwszy 2 Uhcerów i 150 sipahiskich żołnierzy, poczem s.y do Peschaueru cofnięto. Generał Pollock stanął d. 7 - Lutego z działami i amunicyą w Peschauera i trzeba sie było spodziewać ze on wąwóz ten zdobyć i Dschalalabad '?brOII1C PoA-fi- Pokolenie Keiberskie, broniące w ą w o z u, znane ,est z swej dzikości. Ukbar Chan chciał ich na swą stronę 1500 rupiami przeciągnąć, ale im się to zarnało zdawało. Mimo to wnoszą, ie sami wąwozu tego bronić będą. Między pułkami Madraskiemi w Sekunderabad, w kraiu Nisam, groźny wybuchnął bunt, ponieważ kompania Wschodnio-indyiska rozkazała aby dodatki do pensyi dawniej dla woj. , .. ska przeznaczone usiać miały. Zołnierze neJ. lepszych pułków wypowiedziawszy Oficerom swoim posłuszeństwo ośwadczyli, źe woleliby służbę porzucić aniżeli w służbie z głodu umrzeć. Buntowników jednak do posłuszeństwa przywiedziono i czterech uwięziono. Podobne wzburzenie umysłów panuje w całych Indyach. Mieszkańcy w Delhi i okolicach chowają swoje pieniądze i kosztowności, jak gdyby się niebezpieczeństwa obawiali. W Uombaju gruchnęła wieść, że w Beludschislan na południe od Kandaharu powstanie wybuchło. Wojsko angielskie w Dadur imało być zniesione, Kapitan Uavison zabity, a magazyny złupione. Wszakże pogłoska ta ni znajdowała wiary, ile źe listy z Uadur z dnIa 1/. Stycznia nic o tero. nie wspominają.
Wyprawa śieksów przeciw Tybetowi Chińskiemu niepowiodła się podobno. Pod TalJuLhah przyszło do utarczki. w której dowódzca Sieksów, Zarawur Sing, rgieniący się już drugim Timurem albo Diyngiskanem, porażony 1 zabity został. Zwycięzcy uszy i ręce poległych jako znaki zwycięztwa do Las>y posłali. Następca Zarawura wpadł, podobnie jak dowódzca angielski w Kabulu, wskutek układu w zasadzki Chińczyków. Całe wojsko okropnie zginęło i ledwo 300 w najnędzniejszym stanie do Almorah przybyło. Podobnie niepowiodła się wyprawa Tharawaddźego, Króla Birmanów , przeciw Kangun; stracił 3,000 wojska i ledwo sam ujść zdołał. Kandaharu, doWodzątej te powstanie już się dalći ku Zachodniemu Afghanistśnowi roz przestrzeniło donosi B o m b aj T i m e s : »1). 10. Myczn. wieczorem mały oddział 40 Sipahisów, przeprowadzalących na wielbią dach swoicłi żywność do obozu, napadnięty aostał przez hufiec 400 Afghanów, ale mimo przemagajqcej siły nieprzyjaciół dotrzymał miejsca. D. 12. Styczn Mahorned Alta, wysłany z Kabulu do Kandaharu naczelnik buntowników i Xiąźę Sufler Dschung przeciągnąwszy przez dolinę U rgunda mocne zajęli »ta nowisko na prawym brzegu płynące) przez krainę Aschuksei rzeki, o 5 mil na zachód od Kandaharu. Mieli pod rozkazami swemi 3000 ludzi z Dalba a 2000 połączyło się z nimi z wsiów krainy Achukcye.. (**nerał-Major Rott ze świtem wyruszył z Kandaharu naprzeciw nieprzyjacielowi, poczyniwszy wprzód stosow n e kroki dla obrony miasta» Jegosiły zbrój rie składały się z 6 pułków piechoty, 1000 jazdy z 16 dział. Manowisko nieprzyjaciół z przodu kanały i trzęsawisko za>lanialy, oba skrzydła opierały się o obmurowane ogrody. Przez czas nieiaki ustawieni w ogrodach i nad kanałami strzelcy mocny utrzymywali ogień, ale gdy wojsko nasze przeprawiwszy się przez rzekę z naslawionemi bagnetami al ak przypuściło, piechota nieprzyjacielska w rozsypkę poszła. Jazda dłużej opór stawiała ale i tę LoeSbn i Haidane przez dzielnie wykonane ruchy, do ucieczki zmusili. Strata nasza była małoznacznaj 3 poległo a 20 do 30 raniono, między tymi teź 3 olfirerów. Nieprzyjaciel 153 zabitych i około 200 ranionycłi na bomwir sku zostawił. Miasto Kandahar, oraz Kalat-iGildschi są zabezpieczone.
Stany Zjednoczone Ameryki północnej.
Z N owegu -Yorku, dniało. Marca.
Z Texas donoszą podnie 24. Stycznia, że rząd tameczny ratyfikował traktat zawarty przez Generała Hamiłton z Lordem Palmerston, względem zniesienia handlu niewolni
Rozmaite wiadomości.
Należytość dla ubogich od widowisk w Paryżu. W Paryża jest ustawa, na mocy której każda tameczna scena obowiązana jest do kasy ubogich składać dziesiątą; część swego dochodu hrulo. Po ukończonym niedawno przez dyrekeyę teatru »C.irque Olimpique 51 bilansie za rok upłyniony, okazało się, że dyrekeya ta odwiezła do nr.dmieniouey kasy 2,127 franków, a więc, że w eałyin l84L syku" 1)21,270 franków, dochodu miała
J u b i l e r y w P a bI B - R ó y a f . P o t t e r a p r« A fektbry w P aryi u, dla większego pubhcMicgobezpieczeństwa i dla stósownicjszego rozrządzenia swoją strażą, dowiadywała się niedawno o galitnku i wartości wszystkich złotych i srebrnych towarów, które się po sklepach w P alais-Royal znajdują. Z wykazu tamecznych jubilerów okazało się, ic wartość zupełnie oprawionych klejnotów, które w ciągu ostatnich zapust na p r z e dai Wystawiono, d z i e s i ę ć milionów franków wynosiła. Ż e g l u g a p a r o w a p o A t l a n t y ck ie"m morzu. Zatonięcie statku parowego »Praesideiit,« stało się ważną pobudką do rozpoznawania żeglugi parowej między Europą a Ameryką. Niebezpieczeństwo tego przedsiębierstwa w obecnym stanie wynalazku, nic podpada żadnej Wątpliwości. Machiny W terażnieyszym swym składzie, niedostateczne ą do tak długiej żeglugi, a oddalenie przechodzi najwyższy stopień siły parowej. Jakoż każde towarzystwo, które takiemiż okrętami usiłowało przywrócić koinunikacyę między Ameryką a Europa, poniosło dotychczas same straty I tak właściciele okrętu parowego »Great Liverpool,« w ciągu jednej żeglugi" ponieśli 6000 funf ów szterliugów straty, a właściciele statku parowego »BiilichQueen,« uchylili się od przedsiębierstwa ze szkodą pizeszło 50,01«) funlów szterliugów. Statki parowe:.
»Synius, Royal William,« tudzież »Uniled Males,« które przedtem między Europą a Ameryką krążyły, odtąd już na innych liniach służbę odbywają. N owy gaz. Pewien kominiarz w Cambray,.
nazwiskiem D u c i e t, wynalazł sposób robienia gazu z sadzy, który czyściej i jaśniej palić się nia, niż gaz z węgli kamiennych. Mara się on obecnie u francuzkiego rządu- o przywilej swobody. Wesoły obchód pogrzebowy. Obchody pogrzebowe nigdzie nie odbywają się smutniej jak. w łliszpunii, gdzie powinowaci i krewni osłonięci grubą zaloba, a na czele ich pobożne bractwa z najokropniejszemi godłami śmierci, śpiewając hymny żałobne" za trumną idą. Tein bardziej zwrócił na siebie uwagę obchód pogrzebowy, który w Barcelonie, jak tamtejsze pismo »Correspousal« donosi, stósowuie do rozporządzenia zmarłej damy nazwiskiem Panliny lilbstrcs, -d. 28. Stycznia b, r. istotnie się odbył I tak zwłoki tej zmarłej damy ubrano najwylworhiej i podług najpicrwszej'mody. Wszystkie artykuły kupowano u takich, profesyouistów, którzy najmniej mają roboty. Dwuiiastu od stóp do głowy kosztem tejże damy zupełnie w nową. edzjeź przybranych ubogich" szło za trumną,. łączyło się 24 muzyków, którzy przegrywając «gyveae U ze pjesoi, przez jiajceluiejsze uljey miasta przeciągali.' Pod wieczór stosowne do testamentu lejiB zmarła, wyprawiono «51/\« Z muzyka d(a dwiestu ubogich.
P i e t y z m. W Allersdorf, niedaleko Bajreut mieszka majętnego włościanina syu, kloty przez _/1_ 1... 2.1. -:.,lnrł,rIIAMII"U d'bsli:f poln\-e:.
ń niltvl<;d 46 'dnia nIC wjccćj jeść nIO b<;»l<;> za dni 40 rozstanę SIę z tym swtitinil i znowu żyć będę.« Od tego czasu nio przyjmuje do siebie żadnego pokarmu ani n<<ipojt1 ; wszelką namową nie moiiia jego stałości przełamać Pouiewai zostaje pod ścisłym dozorem policji, klóra nad nim czuwa nieprzerwanie dniem i nocą, przeto wszelkie podejrzenia, jako by jadł potajemnie, llic ma tu miejsca. Odwidzający g« Jekarz jest tea<» fJ?Miej [zaS olzalec ten w kilku dniach fy*ft "U/\ońąty, bo już zrobił się z niego okropny fi e l e t; a glos jego stał się słabym, i fO"w« zrozumiałym. Żąda on, aby go p" śmierci przez 5 dni nie chowano, a wtedy rzeczony cud sie ppjawi, że znowu do życia powióci. Jyk/\olwijjk trUjdłto. uwierzyć, aby człowiek przez czterdzieści dni obejść się mógł bez wszeikiegf poSarmu, jednakie korespbn dent dziennika/\: Der Humorisł zatoczą, że powyższy lalo. jast istotny. W ivfitHtieip księstwie' Heskiem, powstają mocno damy na to, że chociaż tamtejsza pleć żeńska co do ilości nierównie jest liczniejsza niż rofi /\ka, jednakże trżeih żonatych zapropo: nowelo na sejmie, aby pozwolenie żenienia się ograniczono. I P e w i e n g ość czynił oberżyście wyrzuty, że dobrych trunków nie ma. »W tern winie jest za wiele wody,« rzekł do niego, I.II; »Przęc'wiMe,!' ozwał się'drugi, «w te) wodzie jest Za mało wina.«vi _ OliWlESZCZENIE. . bedawno znowu wściekły pies schwycony I za It 'ostał, JJrzxz k oxe o dWflj ludzie ranltlU > aft pew1Y ę- \($ -t1 lZt6-f-e-psy .-ii-gryrione' hyty -C ?apabieieni,a WICJcszemu nieszczęściu r.eepc- rza( 2a sjt; ujnjejeżem, aąeby wszystkie p*y w. o * ! j /\ C U le policyjnym tutejszym oa 4 tygodnie po mą d /\isieiszęgo rachując, feezpieczute u w ij a n e z O? l? } Y i -Psy na wolność Pvszpzonenietylko »łapane, i-*koroby. wla sc1c ,. C'P takowycf) w 24 godzinach.nie zgłosi)' &!«' Zabit€ zosUn4) ale jej Właściciel* w_ypo/\ąakovca m oprócz tego za
5J9koołrawencyą przeciwko obyrnseczeplu. nI r mejszemii ąlb« 5 lal. k*ry zapłacą, albo tez na 8 dni do więzienia osądzeni zostaną. Przy tej okazyi Publiczność niech zw rafa s /\ oj ą uwagę na przepisy paragrafu 92.do incl. /\Gt. ttegulamirm Policyjnego wbziennikuPra w pod d. 2M. Października l8J5. umieszczonego. Poznan, dnia 14. Kwietnia 1842.
Krrijevvskie I) vrekt oryn m policyi.
m'l" II . ' . .., 'i ..
) " .......... i !..' · · ·
M'HZbDAZ KONIECZNA.
Główny Sąd Ziemiański w Bydgoszczy. Dobra szlacheckie s kok i, w powiecie Wą-, growieekira położone, przez Dyrekcyą Ziemstwa oszacowane na Tał. 30.72J sgr. 8 Jen. 9, maj;) być sprzedane drogą koniecznej u«b łjastacyi w terminie na dzień 21. Lipca 1842. r. zrana o III& litej w sali posiedzeń n,»szy.<-ł, sądowych wyznaczonymTaxa, wyką? hypoteczny i warunki sprzedąży przejrzane być mogą w trzecim oddziale Reg'istratury naszej.
Z pobytu niewiadomi wierzyciele realni', sukcessorowie JYlikołaja Radołińskiego, Wincencya z Świnarskich Szczaniecka I myź je) KJaiidyusz Szczaniecki, i owdowiała z Loewis80nów Bluoą, wzywaiasiedoteAop ij bl iczriie.
SPHZEUĄZ KONIECZNA.
Są.d Ziemsko-miejsk» w Poznaniu.
Nieruchomość tu przy Starym Rynku pod licybą 62. leżąca, do Jadwigi Teressy Jankowskiej. Juliusa i Heleny Franciszki małżonków (iierschbergów, Wojciecha Jana N epomucena, Grzegorza Holesława, Leona Macieja i Hipolita Józefa rodzeństwa Jankowskith należąca, oszacowana na 13,974 Tal. 34 sgr. 40/\ fon. wedle taxy, która wras z wykazem hypotecznyra i warunkami w Begistraturze przejrzana być może, będzie dnia 26go Lipcs 1842. przed południem o godzinie litej w mIeJSCU zwykłem posiedzeń sądowych sprzedana. Wszyscy niewiadomi pretendenci realni wzywają się, ażeby się pod uniknieniem prekfuzyi ogłosili najpózuićj w terminie oznaczpnym. Niewiadomy z pobytu współwłaściciel Wojciech Jan Nepomucen Jankowski, zapozywa się niniejszćm publicznie. Poznań. dn ia 28. Października 1841.
OBVVI EiiZCZE NIE.
Podaje się niniejszem do publiczne"/ wiadomości, iż pozostałość szynkarki Justyny Małeckiej z Poznania, nad którą process skro między wiadomych wierzycieli po upłynieniu 4 tygodni rozdzieloną zostanie, Poznań, dnia 23. Marca 1842.
Królewski Sad ZiemsKO miejsKi.
OBWIESZCZENIE.
W skróconćin postępowaniu konkorsowśm,' które nad pozostałością proboszcza Woj c i e - ch-a L e w i c k i e g o otworaonem zostało, ma być w dniu 10. Czerwca r. b. o godzinie 9tej przed Ur. Mrawiriskim, Uadzcą Ziemsko-miej>kim tu w miejscu, znajdująca się massa podzieloną, co się wszystkim nieznajomym wierzycielom do wiadomości poda c. Grodzisk, dnia 21. Marca 1842.
K ról. P r u s k i S ąrd Z i e m s k o - m ie j ski.
W boru, o który toczy się spór między N 0wąwsią- Podgórnem a Cieślami, w powiecie Wrzesińskim, podpisany Administrator przedawać będzie sposobem licytacyi, za gotową zaraz zapłatę, dnia 28. Kwietnia r. b. od g o d z i n y lOt ej r a n n ej i dni następnych: a) 220 sążni drzewa sosnowego w szczapach czyli kloftach, b) 330 sążni drzewa sosnowego gałęziowego, c) 215 wielkich belek z smolnego drzewa sosnowego, po części luź na sposób kupiecki obrobionych. N a terrninA ten laprasza chętnych kupna.
Wodzisko pod Pogorzelicą, dnia 7- Kwietnia 1842. Administrator Sadowy Pr ad z v nsk'i.
Powróciwszy z larraarku Lipskiego, polecam niniejsztm najnowsze roady paryzkie, oraz ma terie na suknie w rozmaitych gatunkach i cenach, również hałty, kamiielki i rękawiczki męzkie. Poznań, dnia 14. Kwietnia 1842.
A- T v c t p" «T P B )K E II A U:. * =$ - % Mając zamiar wyproznlC doszczętnie skład mój zegarów i zegarków, zwracam uwagę szanownej Publiczności, iż od dnia dzisiejsze'o poczynając odprzedaję wszelkie zegarki stofpwe, gotowalniane, i wprawdzie Paryzkie porcelanowe, bronzowe i alabastrowe, Wie denskie i Berlińskie zegarki tego rodzaju za zwyczajne ceny nabycia, także znaczną liczbę wyborowych złotych, srebrnych zegarków cy» lindrowych i nakręcanych, i wszelkie Szwarcwaldskie zegarki wiszące za bardzo slusznq Cenę przedawać będę Wszystkie zegarki są uregulowane i uręczam na rok bieg ich porządny. N B. ty szelkie wydarzające się w tym zaW O dzie naprawki uskuteczniać będę dokładniestoza połowę dotychczasowej ceny, przyrzekając' roczną gwarancyę. Mieszkam teraz w Starym rynku JI? 79. na pierwszćm piętrze. Poznań, dnia 15. Kwietnia 1842.
J. N. T h i e I e, zegarmistrz.
*. ' Młodzieniec ilobregO wychowania, umiejący po polsku i po niemiecku, znajduje jako uczeń pomieszczenie w cukierni Braci YalIlIallI.. vv stary m rynku.
Kurs giełdy Ił« rlińsUiój.
Dnia 14. Kwietnia 1842.
Sto-! N«"t'i'. kurant \
Obligi długu państwa Pr. ang. obligacje 1830. .
Obligi premio» handlu morek.
Obligi Kui-uiarcliii .... Berlińskie obligacje wiejskie E I bialskie dilo' . . . . .
Gdnu.skie dilo vr T.
Zachodnio - Pr. listy zastawne Listy zast. W. X. Poznańskiego Wschodnio - Pr. listYvzast.
Pomorskie dito .
Kuf- i NONouiarćh. dito'.
Szląskie dito
A. 1* * j e Kolei Berlińsko - Poczdamskiej dito dito alii-j« a'priin-is Kolei Magdebursko"- Lipskiej dito dilo akcje a prioris . Kolei Berlińsko - Auhaltskiej dito' dito akcje a prioris . Kolei Diisseldorf. - Elberfęld.
dito dito akcje a prioris . Kolei uadieńskiej,. ,.
dito dito akcje n prioris .
Złoto "al marco . . . . . .
Fr. vdrjclistiory. . . . .
Inne monety złoto po 5 tal.
DUeonto.
.. ,
Ceny targowe w mieście POZNANIU.'
Pszenicy szelel ' .
Zyta dt Jęczmienia dt Owsa . dt Tatarki dt.
Grochu . dt Ziemiaków dt.. Siana cefrnar .4 Slómy kopa Masła garniee.
Spirytusu beczka .
orC 4 4papie- gotowi rami. zna. IfWŁ- 104V 103V 103 A to'f U 102V.
lO-lV 103 * 48 ' i<wV 102V lubV 105V 103' , 10-. ;-» 103
IW SB 4bl2«V *< .102Q - f '1 'r a 107'102'A- · ·
108V 4 · u_ 5 » 85V 5. JOOV 5 96-r 4 101V l3!, 3
'Z ' 100V 9Ł.
l-Jl 4
Unia 15. Kwietnia 1842. r.
o do
Tli, sgr. fen-l'l'al. sgc fen.
l 6 6 6 6 6 B 1112 -123 -!22 -23 117 -! 9 - 26*8 5 11»
Powyższy artykuł jest częścią publikacji Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1842.04.18 Nr89 dostępnej w Wielkopolskiej Bibliotece Cyfrowej dla wszystkich w zakresie dozwolonego użytku. Właścicielem praw jest Wydawnictwo Miejskie w Poznaniu.