JM. 169 w Czwartekdnia 22. Lipca 1852.

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1852.07.22 Nr169

Drukiem i nakładem Drukarni Nadwornej W. Deekera i Spółki w PO,IJ;IIaIIIII. - Redaktor odpowiedzialny: N. Kamieński w Poznaniu.

Telegraficzne wiadomości.

Paryż, dn. 18. Lipca. - Prezydent przybył dziś o wpół do 2, do Strazburga, po przepędzeniu nocy w Nancy." Pomimo deszczu ludność się ciśnie z radością.

Berlin, dn. 21. Lipca. - N. Pan raczył nadać kI. niderlandzkiemu ministrowi spraw wewn. Thorbecke, order orła czerwonego 1. klasy; radzcy szkól. kat. Vogel w Wrocławiu order orła czerw. 3. klasy na pętlicy; tudzież dozorcy drogi żwirowej Schulz w Meineweh powszedni;) oznakę honorową.

Berlin 20. Lipca. Wczora WIeczorem wyjechał książę pruski do Frankfurtu nad Menem.

W Sobotę zeszłą odbyło się posiedzenie konferencyi celnej. Pokazało się, że aby obrady nad okładem Wrześniowym doprowadzić do końca, potrzeba tylko jest jednego posiedzenia konferencyi Ostatnia narada konferencyi celnej względem układu Wrześniowego dziś się odbędzie. Domyślać się należy, że po tein posiedzeniu nastąpi mała pauza w obradach. - Sprawa związku umarłych, odkrytego w Bremen, zwróciła uwagę wszystkich rządów niemieckich. Ze sledzbva pokazało ąję, że związek bremeński sięgał aż do związków francuskich. Zdaje się przecie że zwią zek bremeński umarłych nie bardzo jest niebezpiecznym. Czyli ten związek bremeński zostawał w jakowej styczności z komitetem londyńskim demokratycznym, dotąd niewykrylo. Moiandia.

Amezterdain, 15. Lipca. - Staats Couraut oświadcza dzisiaj, że artykuł pewnego dziennika niemieckiego, w którym mowa o układach rządu 'austriackiego z holenderskim we względzie odstąpienia w Indy ach wschodnich miejsca dogodnego do przyjmowania osób z kraju wygnanych, a szczególniej Sumatry, niema wcale żadnej podstawy. MŁróleslwo jtolsliie.

War s z a w a, d. 18. Lipca. - N. Pan, na przepslawienie J O. księcia namiestnika Królestwa, udzielając radcy tajnemu Morawskiemu, dyrektorowi głównemu prezydującemu w komisyi rządowej przychodów i skarbu, trzy miesięczny urlop za granicę, najwyżej polecić raczył: aby podczas nieobecności dyrektora głównego obowiązki te pełnił ra'dca tajny Łęski, prezes dyrekcyi głównej T. K. Z. N. Pan, z uwagi na poświadczenie władzy oddzielnego korpusu kaukazkiego, o dobrem prowadzeniu się i sposobie myślenia Wincentego Kocha, praporszczyka pułku strzelców imienia jenerała-adjutanta księcia Czerniszewa, najmiłościwićj polecić raczył powrócić temuż Kochowi, godność szlachecką, której pozbawiony został w miesiącu LisIop. 1831. r" w czasie wysłania go do robót w twierdzy, za przestępstwa polityczne. Dnia 12go Lipca I. b. okropna pożoga zniszczyła miasto Praszkę, w powiecie wieluńskim, do zamożniejszych miasleczek zaliczone. Niewiadomo z jakiej przyczyny wybuchł pożar, o godz. Hej przed południem, rozszerzył się nadzwyczaj szybko i w przeciągu dwóch godzin całe miasto obrócił w perzynę. Ogień tak gwałtownie ogarniał wszystko, ze nic uratować nie zdołano; co wyniesiono z domów, spłonęło na rynku i ulicy. Sikawki tak z za pruskiej granicy jak z okolic przybyłe w liczbie 10, nie mogły przyczynić się do gaszenia pożaru, gdyż w środek miasta niepodobna było dostąpią lecz gaszono z brzegów co się dało. Domów i zabudowań spaliło się blisko 120. Komora celna i tuż przy niej cerkiew, jak niemniej towary na komorze będące, ze szczętem spłonęły; uratowano tylko skrzynię kasową, za sprawą i poświęceniem się zarządzającego komorą p- Dobrzańskiego; ocalono także kasę miejską, lecz spaliło się całe archi«"09. l WSzystkie papiery magistratu. Burmistrz Borowski zginął w płomieniach. Z pod gruzów wydobyto już przeszło 20 ciał «palonych, lecz nieszczęśliwych ofiar pewno daleko większa jest liczba. Urzędnicy komory Praszka z duszami tylko uciec zdążyli przed niszczącą pożogą, :Q, A ze na wet odzieży nie mają; znaleźli schronienie we Kovyale. Pozbawieni wszystkiego mieszkańcy miasta, rozpierzchli się po okolicznych polach, rozpaczne wydając jęki; widok tego niesły chanego zniszczenia najtwardsze serca do litości pobudza. Zewsząd spieszą na pomoc nieszczęśliwym pogorzelcom Praszki; 2000 ludzi, bez odzienia po większej części, bez żadnych zasobów, żyje od trzech dni tein, co doniosą z Wielunia i okolicznych włości. Rząd troskliwy o podanie im rrodków zasiłku, na pierwszą wiadomość o tym nieszczęśliwym wypadku, udzielił wsparcie na potrzeby pogorzelców.

JFrancya.

P a ryż, d. 17. Lipca. - M o n i t o r umieszcza uastępujące uwagi nad pogłoskami, które się upowszechniły względem podróży księżny Lievcn do Niemiec: wiele dzienników zagranicznych codzień zamieszcza z Paryża korespondenrye, w celu wyprowadzenia w pole opinii publicznej w Europie, względem zamiarów rządu francuzkiego. Wczora jeszcze opowiadał dziennik jeden angielski obszernie i z najmniejszemi szczegółami o misyi dyplomatycznej, którą powierzono pewnej pani wysokiego urodzenia i wielkich zdolności umysłowych Owa misya, której niebyło nigdy w rzeczywistości, okrom wyobraźni korespondenta, jest wynalazkiem ku pokryciu najzłośliwszej iusyuuaeyi przeciw księciu prezydentowi. Rząd Francuzki, którego polityka odbywa się przy jasnym dnio, nicpotrzebuje chwytać się podobnych środków, które sa bronią tylko słabych rządów. Dworzec kolei żelazne'; parysko strasburskiej był od wczorajszego wieczora ozdobiony, równie Jak maszyny i wozy, przeznaczone na pociąg orszaku prezydenta. Dziś z rana przybył o godzinie 9 prezydent wraz z orszakiem do dworcu. Przyjmowała go rada administracyjna, a na jej czele hI. Segur i poprowadziła go do salonu, gdzie zastawiono dla'niego chłodniki. Muzyka grała melodią: Partompour la Syrie. Ministrowie spraw wewnętrznych, robót publicznych, spraw zewnętrznych i wojny, jenerał Magnan, wiceprezes rady etanu, prezes ciała prawoda>ułkovmech żyje prezydent! W Bar le Duc prezydent wraz z orszakiem jedli śniadanie. Dworscy wyprzedzili prezydenta, ponieważ daje ostatni wielki obiad w prefekturze. Dekret zamieszczony w M o n i t o r z e mianuje sędziów trybunału najwyższego stanu, postanowionego uchwałą senatu, tudzież ich zastępców. Izba oskarżająca składa się z 5 członków sądu kasacyjnego i 2 członków przeznaczonych na zastępców. Na sędziów wybrano 7 członków sądu kasacyjnego. Przez miesiąc ajenci policyjni spisali 5000 protokułów z właścicielami psów, których nicopatrzyli kagańcami; 3000 psów schwytali oprawcy, a podobną liczbę otruli Dziś jakby wymiótł wszystkie psy z ulic paryskich, żadnego nie widać. Zona Wiktora Hugo wyjechała wraz z córką do Jersey, gdzie jej mąż mieszka. Francuska żandarmeria składa się teraz z 26 departamentowych legii, włącznie z Mryką, z żaudarmeryi kolonialnej, republikańskiej gwardyi paryskiej i z dwóch kompanii weteranów, w ogóle 21,491 żołnierza. Moni tor o tej żaiidaruicryi tak mówi: dziś tworzy la podziwienia godna mttieya czoło naszej narodowej armii, na której chorągwiach ksiąie prezydent napisał dwa słowa: waleczność i karność. Czas politycznych knowań, nieporządku i wojen domowych, który mamy poza sobą, *dowiódł wartości tych żołnietzy z żandarmeryi i usposobienia ich patryotycznego i poświęconego sprawie porządku i prawa. Żaden z nich nieuchybił w owych dniach smutnych, gdzie prześli trudne doświadczenie. Nie sama przecie odwaga i poświęcenie odznacza żandarmów. Podziwienia godny i niesłychany fakt dowodzi, jak wielki jest honor i moralność lego korpusu. Przejrzeliśmy księgi wojskowej sprawiedliwości z ostatnich lat dziesięciu i przekonaliśmy się, że korpus liczący przeszło 20,000, stawił dwóch tylko żołnierzy z swoich szeregów przed sąd, za przestępstwa prawem przewidziane. W Szwajcaryi werbują wciąż żołnierzy do armii papieskie'} i sam kanion fi eiburski dostarczył ich 6,000. Gorliwość tę w werbowaniu żołnierzy przypisują okoliczności, że wkrótce załoga francuska ma wyjść z Rzymu. Domysł ten przecie jest zawczesny i nie ma żadnej podstawyFrancya nie cofnie swej straży naprzód wysuniętej w tak ważuem stanowisku. W Pireneach chmury wylewają niezmierną masę wody, tak, że wszystkie górne strumienia zamieniły się w ogromne rzeki, które zalewają cale wsie i doliny. Bagneres na wpół spustoszone zostało przez spienione wody. Wiadomości o żniwach są pomyśl ue. Spodziewają się znacznego zniżenia cen zboża. , . " " ,- Przed dwoma dniami M o n i t o r ogłosił dekret prezydenta ustanawiający we wszystkich powiatach (cantons) francuskich nom ssye statystyczne. Wiedząc, że dokładna statystyka jest podstawą systemu rzą tecznem jeźli się nad tern ważnem postauowieuiem z bliska rozszerzę. Aczkolwiek jeszcze za Karola W. następnie za Karola IX. i Ludwika XIV. dają się dostrzedz ślady, iż administracya francuska starała się o zebranie cyfr o ludności i produkcyi kraju, to wszakże dopiero cesarz Napoleon uderzony widokiem wielkich korzyści, jakie zarząd państwa odnosi z dobrej statystyki, utworzył w ministeryuin s. w. osobną dywizyą w celu zbierania i ogłaszania wiadomości statystycznych do każdego departamentu. Ówczesne wojny niedozwohły rządowi doczekać się rezultatów z lej nowej iustytucyi, ale wnet skoro nastąpił system parlamentarny, rząd składając projekta pod rozbiór obu Izb, obowiązany był motywować je, a motywa te czerpał w dokładnej znajomości faktów W późtiiejszym czasie rozszerzone zamiłowanie umiejętności ekonomicznych których światło polega właśnie na metodzie obserwacyi i analizj, jak niemniej coraz to większa troskliwość o rozwój interesów materyaluych kraju, wpłynęły korzystnie na postęp badań statystycznych. Utworzył w tym celu rząd lipcowy osobną gałąź służby publicznej w I. 1834. i odtąd wychodzą staraniem administracyi publikacye obejmujące szczegółową statystykę ludności kraju, produkcyi róluiczej i przemysłowej. Trzy ostatnie wolumina tego szacownego zbioru podają, szczegółowe daty do dzisiejszego stanu przemysłu we Francyi. Jednakowoż mimo troskliwości z jaką maferyały te były zbierane po całej Francyi, mimo suuiieuej kontroli pod którą były poddane, uieuniknęły zarzutów i powątpiewania o ich dokładności. Pokazały się w rzeczy samej omyłki i opuszczenia, niemal kouieczne w pracy lak ogromnej; zarzucano nadlo, że w obecnej orgauizacyi administracyi statystycznej, jest prawie niepodobna otrzymać dokumenta zasługujące na zupełną wiarę. Koniecznemi bowiem pośrednikami w lej pracy są merowie, a na 37,000 merów we Francyi, nie wielu znajduje się takich coby mieli ochotę i wiadomości potrzebne do zbierania materyałów, z taką skrupulatnością, jaka jtit niezbędna. Zresztą lak we Francyi jak w każdym uiemal kraju stoi na przeszkodzie podejrzliwość mieszkańców, klórzy we wszystkich po szukiwaniach statystycznych, dopatrują jakiegoś ukrytego zamiaru fiskalnego. Rząd obecny pojmując, że bez dokładnej statystyki nic można poznać ani materyalnego aui moralnego stanu kraju i wiedząc, że cna bez pomocy rządowej zebraną być nie może, w utworzeniu nowych komissyi statystycznych musiał mieć dwa względy na baczeniu, to jest zapobiedz lej przeszkodzie, jaką stawia niechęć mieszkańców w dostarczaniu wiadomości o ich produkcyi, czy to rolniczej, czy też przemysłowej, powo łać do zbierania dat łudzi, których sumienności i dostatecznemu wykształceniu zaufać można. W tym celu miał początkowo zamiar utworzenia w każdej gminie osobnego towarzystwa statystycznego, któreby pracowało pod przewodnictwem mera. Tak wielka ilość towarzystw, nasuwała władzy centralnej ogromną massę sił i kazała się domyślać wielkiej szczegółowości i sumienności faktów. Lecz z drugiej strony zważywszy, io na Sfi.KtO emin we Francyi. iest 34.158 takich, które uieliczą 20(JO mieszkańców, a zalein w 34,000 gminach byłoby niepodobuein zebrać dostatecznego i odpowiedniego persoualu dla towarzystwa statystycznego, postanowiono przenieść koinisyą z gminy do powialu i w jego stolicy powołać wszystkie zdatne żywioły do badań statystycznych. W skład więc takiej komissyi czyli towarzystwa statystyczuego w każdym powiecie, ma wchodzić mer powiatu, sędzia pokoju, proboszcz, członek Rady obwodowej i departamentowej, komisarz policyi, dyrektor poczty, nauczyciel publiczny, członkowie Towarzystwa agronomicznego, hygienicznego, towarzystw uczonych, pewna liczba bogatszych właścicieli i t. p. Tak zebrane maleryaly personalu dozwalają przypuścić, iż znajdzie się w nich potrzebna gorliwość i znajomość rzeczy, jak równie, że ich poszukiwania uiewychodząc bezpośrednio od rządu, nic będą obudzały w mieszkańcach podejrzliwości, o którą rozbijały się dotąd wszystkie zabiegi statystyki rządowej, Ze zaś komissyc te mają być nieustające, jest w nich i ta wielka' korzyść, ze w każdej chwili utrzymywać będą na widowni statystykę Francyi i śledzić wszystkie fakta w jej następnych rozwojach.

Były dotychczas we Francyi rozmaite towarzystwa statystyczne prywatne, które w niejednem miejscu dzieliły sic na sekeye, ale w skutek odosobnienia, braku jednostajnego kierunku i popędu z góry, działanie ich było nieznaczne. Rząd spodziewa się, że one zleją się z komissyami slatyslycznemi powialowemi i tworzyć będą uajużyleczniejszy ich żywioł. Prezydent powołuje prefektów do zamianowania członków tych komissyi; w Paryżu i w Lyonie w każdym okręgu, będzie osobne towarzystwo pracujące pod przewodnictwem mera. Komissya wybiera dla siebie sekretarza, archiwistę i starać się będzie odpowiadać na pytania co do takich faktów statystycznych, które się zmieniają co rok i takich, które z uatury rzeczy nie częściej jak co pięć lat zbierać się dadzą. W pierwszych miesiącach każdego roku, prefekci zbiorą w departamentach ellaborala i odpowiedzi wszystkich komissyi powiatowych, takowe zreassumują i prześlą ministrowi spraw wew., dołączając zarazem nazwiska towarzystw i ich członków, które się gorliwością odznaczały. Taki jest w ogólnych zarysach plan tego ogromnego badania statystycznego, które rząd przedsiębierze. W porównaniu z dawną organizacyą, gdzie wszystka praca polegała na merze, fakta wszystkie przez mego były dostarczane nowa każe się spodziewać nierównie więcej pełności i "dokładności śledztwa. Ale gdy nowe towarzystwa, aczkolwiek mają cechę oficyalną, będą się składały z członków pracujących bezpłatnie, mianowane zaś przez prefektów złączy wola rządu, a nie gorliwość i dobra wola indywiduów, gdy więc towarzystwa takie będą mieszaną organizacyą, w której ani rząd dość skutecznie do pracy przynaglić nie może, ani łez indywidualne zamiłowanie członków do badania nie pobudza - obawiam się, zęby działanie tych towarzystw nie ograniczało się na pracy jednego odpowiedzialnego naczelnika, t.j. powiatowego mera. W Anglii niemal we wszystkich miastach są towarzystwa statystyczne dobrowolne, które korespondują z towarzystwem ceutraluem Loudyńskiem. Prace tych towarzystw są bardzo obfite i rząd niewaha się ich poradzić, kiedy się spodziewa znaleść skuteczne objaśnienie. Tam organizacya tych towarzystw opiera się na duchu assocyacyi i na dobrej woli, uczuciu publiczne'm człouków - opierać je na te'in same 'm we Francyi, gdzie ducha publicznego nie ma, niepodobna. Tworzyć komissye do każdej gminy lub powiatu przez skarb płatne, byłby to wydatek ogromny. Rząd chce pojednać te niedogodności i formuje towarzystwa wprawdzie bezpłatne, ale złożoue z urzędników, którym zależy na lem, aby o ich gorliwości minister miał jak najlepsze wyobrażenie. Jest to zapewne jedyuy środek, jaki pozostawał bez uszczerbku dla skarbu, a z nadzieją pewnych rezultatów. Anglia.

Londyn, 15. Lipca. - Wszystkie dzienniki znaCZnIejSZe podają mniej więcej podobną liczbę wyborców tak tego jak owego slrounicłwa. Chronicie mająca najświeższe sprawozdania zlrlandyi, powiada że tam dotąd wybrano 11 człouków ministeryalnych i I..I, liberalnych, tak iż obydwa główue stronnictwa w Irlandyi na równi stały; ale na tej wyspie katolickiej żadnych więcej posiłków ministerstwo spodziewać się pewnie uiemoże. Do najważniejszych wypadków dnia onegdajszego należy niezawodnie wybór reprezenzentantów w Oxfordzie i Edynburgu. Gladstone otrzymał 1U58 głosów, a więc zdaniem Chronicie mimo zaczepek albo dla zaczepek, na jakie był wystawiany, większość daleko znaczniejszą aniżeli w roku 1817, kiedy w ogóle tylko 797 głosów dostał; Inglisa zaś inlolerancya jego pozbawiła niemal 400 głosów. W Edynburgu wybrany został 1872 glosami sławny historyk Macaulay, który iak wiadomo na metyngu przygotowawczym wcale się nie pokazał. Wypadek ów jest metylko korzyścią nieobliczoną dla stronnictwa liberalnego, ale także przykładem świetnym, że u wyborców oświeconych talent i charakter więcej znaczny aniżeli zabiegi pospolite współubiegania się o wybór. Obok Macaulaya odniósł zwycięstwo dawniejszy reprezentant liberalny M. Cavan 1745 głosami.

G lob e naliczył do wczoraj południa 239 liberalistów woluohandlowych a 191 Derby- Disraelitów. W dopisku wymienia 13 członków, który cli H e r a l d w spisie swoim zamieścił samowolnie pomiędzy liberalno konserwatywnymi, lubo si«; oui sami do przeciwników jawnych gabinetu Derby liczą. - Wybór Macaulaya na zastępcę Edynburga, powiada T i m e s, jest wypadkiem, który w całym narodzie radość powszechną sprawi. Parlamentowi ostatniemu brakło baidzo tego wielkodziejopisa i mówcy - a cóżby to dopiero teraz było, kiedy rozmaite kola wyborcze niejednego męża doświadczonych zdolności politycznych i literackich pożegnały? kupców jest każdego czasu dosyć, a adwokatów aż zanadto w parlamencie. Warstwy żeglugi skarbowej i prywatnej, kole żelazne, targ, pozornie świątobliwy Exeter Hall i markiz of Exeter - wszystkie indywidualne i spólkowe iuteresa mają swoich reprezentantów. Ale izba niższa niema być samą giełdą, metyngiem dyrektorów kolei żelaznych, nie samym trybunałem, albo konwentem teologicznym. Szczupła garstka dyplomatów zaszkodzić wcale niemoże, dwóch albo trzech znamienitych mężów nadaje parlamentowi barwę i siłę żywotną. Przy tern jest niedorzeczności;! oklepana utrzymywać, ze mowa dobra nigdy na głosowanie skutku niewywarła. Bezpośrednio może nie. Rycerz kraju wschodniego, od którego grubej skóry strzały Demostenesa by się odbiły, przysłuchuje się 100,000 powodów za zniesieniem nadużycia okropnego, i 9dp Wiafla tgffiśuein i pełnobrzmiącem: nie! a adwokat srebrnojęzyczny ma może kiedy izbę za sobą, jak utrzymuje, iż Chancery pajęczyna jest błogosławieństwem i ozdobą starej Anglii. Ale któż dla tego twierdzić będzie, że F ox i Huskisson, Canning i Peel nadaremnie się odzywali. Głos ich w każdym przypadku wywiera wpływ na opinią publiczną po za parlamentem następnie na okręgi wyborcze, a przez te na reprezentantów, i trafia czasem tak kołując, ale za to z siłą daleko większą przez odskok, serce zatwardziałe i rozum zagwożdżony ich przeciwników. Niemniej tak się też zdarza, że mężowie wzniosłego umysłu nie chcą się zniżyć na posluoaczy głupstwa lub namiętności ludu i dla tego odprawę dostają. Ale skoro lud do rozumu przychodzi, zapoznanych znów w tryumfie napowrót prowadzi. Macaulay nieubiegał się o Edynburg, ale Edyuburg o niego, i przyrzeczeniem żaduem nieskrępowany, niezłożywszy żadnego wyznania wiary, wstępuje do parlamentu. Nawet o zdanie jego w przedmiocie, który obecnie Szkocyą najwięcej obchodzi (Maynootli) wcale się mu nienaprzykrzauo. Imioua Macaulay i Gladstone w każdym przypadku uchronią przyszłą izbę niższą od nazwy Par/iamenhim Indoctum. G lob e pisze od kilku dni waryacye na terna, że trzej związkowi toryzmu nazywają się: .»przekupstwo, zastraszanie i spospolite kłamstwo.« Dla poparcia twierdzenia tego przytacza czyny istotnie dokonane. Times nawet wczorajsza orzeka uroczyście wyrok ostateczny na głowę Derbe, go i jego całej spółki. Nieimi u inch ani śladu wiary rzetelnej w zasadę Połowa ministerstwa na iiietyngach obłudnie stroiła minę zwolenników wolnego handlu, druga polowa obrońców systemu opiekuńczego. A kiedy już wybory po okręgach się odbyły, zaczynają buty protekcyjnej nabierać nawet owi którzy na chwilę wolnemu handlowi hołd składali. Chlebem powszednim 30 milionów łudzi jest terna, którem się zajmować »zwolennicy hulający naszego prezesa rycerskiego za niegodne uważają.« "Z obrzydzeniem coraz większem czytamy codziennie mowy i manifesta stronnictwa tego, z którego, j.ik się zdaje, uczciwość wszelka wygnana, i z którego żadnego słowa rzetehiegd wycisnąć niepodobna. Lord* Derby opierał prawo swoje do posady ministeryalnej na wierności swej dla sprawy systemu opiekuńczego - na zasadzie błędnej; ale lepiej jest błądzić aniżeli w błąd wprowadzać, lepiej na błędzie najuczciwszym budować aniżeli na uniyśluem oszustwie.« Oto dokuczenie niepospolitego artykułu p. John Lemoinne w J ournal des D e b a t s o polityce wolnohandlowej w obec dzisiejszych wyborów w Anglii: »Faktem jest niezaprzeczonym, że od wprowadzenia wżycie systemu wolnej zmiany, wielki widzieć się daje wzrost dobrego bytu w masach: wszystkie bowiem przedmioty pierwszych potrzeb znacznie staniały. Od owego cz;isu wprowadzają corocznie o 30 do 40 milionów korcy zboża więcej aniżeli dawniej: niechże Kto teraz przekona lud, że musi oddać ten kawałek chleba, albo, że musi go płacić drożej, do utrzymania dochodów wielkich właścicieli ziemi! Od owego czasu konsumpeya herbaty, kawy, masła, tyluniu; niechże kto spróbuje zredukować teraz do skromnej racyi, ludzi, którzy zakosztowali tej obfitości! udowego czasu ubóstwo, "ta'szkaradna plaga, ten robak toczący wielką Brytanią, zmniejszało się z każdym rokiem. W roku 1841. było w Anglii i Walili razem 1,300,000 ubogich, żyjących na koszcie parafii, w I. 1851. było ich 918,000. Niechże kto spróbuje spędzić na powrót do owych okropnych więzień zwauych domami roboczemi, ludzi, którzy znajdują dzisiaj zarobek w wolnej pracy! Sir James Graham słusznie mówił pewnego razu, że robotnik w własuem mieszkaniu, żołnierz w własnych koszarach wiedzą, ze mają chleb tańszy i wiedzą dla czego. Tern dla czego jestfree tra de, jest wolność handlowa, "różno rozumować będą najwięksi ekonomiści, nie zdołają oni trafić do przekonania lepiej, jak fakla. Lud ma w ogóle wyobrażenia proste: widzi on, że od chwili jak ma wolność, ma i chleb; i bez dalszego rozumowania przychodzi do konkluzyi, że go winien wolności. Czuje on, że wolniej używa rąk i nóg swoich, że lepiej pracuje, lepiej oddycha, słowem, że lepiej h)e_ »Protekcya może więc być uważaua za upadłą na zawsze; podobna ona, jak to mówią do tych kaczek co się jeszcze kręcą, gdy im utną głowę. Proiekcyoniści mogą się jeszcze ruszać i występować nawet z mowami, ale nie ma tam już życia. Nawet experymenta nie tylko byłyby bezowocne, ale nadto szkodliwe. W dzisiejszej Anglii sami tylko rewolucyoniści mogliby praguAć większości protekcyjnej w parlamencie. Co się może n ajszczęśliwszego zdarzyć lordowi Derby, to jest, abyby ł 'PO bitym w kwestyi wolności pracy"i w ten sposób ujrzał się uwolnionym od szalonych obietnic jakie od tak dawna czyni swojemu stronnictwu, bo gdyby był tyle zaślepionym, aby usiłować reakcyą, wywołałby burze ludowe, które przeraziłyby arystokracyą, a może i samą monarchią w jej podwalinach wstrząsnęły. »Pierwsze usiłowanie reakcyi na tej drodze byłoby hasłem straszliwej agitacyi o reformę wyborczą. Jest to kwestya obecnie uśpiona, bo ten naród praktyczny nie wiele się troszczy oprawa abstrakcyjne, byle mu pozostawiono korzyści istotne. Ale skoroby się spostrzegł, że jego codzienny interes jedynie pod strażą ogólniejszej reprezentacyi może być zabezpieczonym, rzuciłby się wówczas w ruch refoi mistyczny, któregoby nic powstrzymać nie zdołało i który dościguąlby granic rewolucyjnych. Już bil 1831. roku silny cios zadał monopolowi arystokracyi: było to już zwycięztwo północy nad południem, gminu nad zamkami, mieszczaństwa nad baronami, Anglosasów nad Normandami. Od owego czasu siły przemysłu zwiększyły się dziesięćkroć, a gdyby dzisiaj wszczęła się walka inicdzv miastami a wielką własnością gruntową, wypadek byłby wątpliwym. " Są w dzisiejszym systemie wyborczym anomalia, które nie wytrzymałyby jednogodzinnej dyskusyi. Oto naprzyklad dwa hrabstwa: Dorset i tVlid'dlcsex, z których każde ma czternastu w parlamencie re prezeutantów; ale pierwsze liczy 177,000 mieszkańców, drugie 1,895,000 to jest dziesięć razy więcej, Willshire i Westriding w J orkshire mają po 18 reprezentantów, ale pierwsze ma'241, 000 mieszkańców, drugie 1,340,000, hrabstwo Dcvoiishire mające 572,000 łuduości, wybiera 22 reprezentan tów; Laucashire majqce jej przeszło 2,060,0410 wysylu ich tylko 28. Sij małe burgady własnością tego lub owego wysokiego buroua będące, jak iip. Arundel, niclicząco nad 3000 mieszkańców i reprezeulowane w parlamencie, a są gminy jak Bigkenhead liczące 25,000 mieszkańców wcale nie reprezentowane. Nowe dzielnice Londynu Chelsea i Kensingtoii z ludnością 56,000 i resp. 44,000 nie mają również reprezentantów. Liverpool z 376,000 i Mary le Hone z 370,000 wybierają po dwóch tylko członków parlamentu. · Gdy więc przyjdzie zastosować reprezentacyą do ludności, uie obej dzie się bez pewnego zachwiania dzisiejszej równowagi. Zmieni się stan rzeczy, gdy położony będzie na szalę Londyn za 2' miliona mieszkańców i Liverpool, i Manchester i Leeds, i Bristol i Sheffield i Birmingham, wszystkie le miasta, gdzie żelazo, ogień, para, elektryczność w bezprzestatinym wrzeniu dla całego pracują świata. Będą one czekać i milczeć jak długo dadzą im spokojnie pracować; ale gdyby chciano naruszyć wolność ich przemysłu, usłyszanoby wówczas, jak w wojnach średniowiecznych bijące dzwony alarmowe miast przeciwko zamkom. »Anglia czuje, że wielkość jej stosunków: handel to, przemysł i kredyt stanowią jej potęgę. Chcieć ją zamknąć w jej wlaściwein terytoryum, byłoby zredukować ją do stanu jakiegoś niemieckiego państewka: podobnie, jak gdyby niegdyś Wenecya zamknięta była w swoich lagunach. Dla tego kończę," jak zacząłem; twierdzeniem, że nowy parlament nie tknie się wolnego handlu«. John Lemoinne. Hiszpania.

Madryt, 10. Lipca.- Według listu jednego nadesłanego do rządu z Havanuy, kiedy właśnie parowiec wiozący pocztę, »Caledonia,« odpływał, czyniono przygotowania wielkie dla odparcia napastników, kló rzy z Teksas wylądować postanowili. W Hawauuie samej wzburzenie ogromne panowało. Wszystkie okręty wojenne tamże w portach drzemiące na pełne morze wypłynęły dla zasłaniania brzegów wyspy. Kapitan jeneralny wydał rozkazy jak najsurowsze ze względu na rozbójników morskich; wszyscy, którzy tylko w ręce hiszpańskie wpadną, natychmiast rozstrzelani być mają. Wyglądamy tu z wielkiem natężeniem na doniesienia późniejsze. Miasto Sautander ofiarowało jenerałowi Don Jose de la Coucha szablę kosztowną w podarunku, a zarazem dało do zrozumienia, że umie cenić zasługi je" o handlowi hiszpańskiemu na wyspie Kubie wyświadczone, szabla ta\osztować um 10,000 piastrów; rękojeść u niej złota, dyamentanii wysadzana. Z listu jednego 2 Lizbony dowiadujemy się, że wdowa po Don Pedro niebezpiecznie zasłabła, i ze niema j»)Z prawie widoków, aby do zdrowia przyjść mogła. Dzienniki francuskie zamieściły wiadomość prywatną z Madrytu, 7P; w okolicy Puerto Principe 50 partyzantów, którzy chorągiew buutu p" dnieśli, schwytano i niezwłocznie rozstrzelano. WlochyRzym, d. 9. Lipca. - Komentarz do ostatniego motu propriopieskiego, pochodzący z źródła półurzędowego, daje teraz bliżej poznać zamiary, jakie przy zaprowadzeniu na nowo urządzeń cechowych i korpjracyjuych głównie przemagały. Lubo papież w motu proprio powiada: «uwzględuieuie obecności i praw istniejących zakazuje nam, myśleć o przywróceniu dawnych prerogatyw na korzyść tej lub owej klasy kupców i rzemieśluików« to jednakowoż komentarz każe się spodziewać, że przy układaniu statków nowych pomyślano o ograniczeniach pewnych dotychczasowej wolności prowadzenia procederu. VVPraw(jzi e t v fi S P o . sobera wyuagrodzono by pośrednio jeduej części osób handlem"się trudniących i rzemieślników za podatki nowe procederowe już w roku zeszłym zadekretowane, ale cóż pocznie prolelaryat rzemieślniczy, któAmu ograniczenie zamierzone niemniej jak podatki nowe tak dotkliwie dadzą się we zuaki? Edykt ów we względzie opodatkowania wszy "'.kich kupczeniem się trudniących, któ.y w kraju prowadzącym handel zupełnie bierny właśnie roziropnym środkiem finansowym nazwany być niemoże, wywołał już dosyć niezadowolenia po prowineyach. Pojawy najnowsze z Monterolondo i Palombera powtórzyły się na mniejszą stopę w Tivoli, Frascati i innych miejscach pobliskich. - W Vellelri powiada, korespondent, byłem sam świadkiem, jak pewien nieubogi posiedziciel jatki rzeźniczej, szynku winnego i handlu materyalnepo, nazwiskiem Baguzzini, pozwolił się raczej sfantować, aniżeli coby podatek nowy procederowy miał zapłacić. Egzekucya wykonaną została w obec znacznego zbiegowiska ludu. Poborcy położyli areszt ua jedne bale ryżu, której potem nikt do domu fantowego odnieść uiechcial. N areszcie kilku odartych drążników za dobrą zapłatą podjęło się tego zatruduieuia niewdzięcznego, które lei wśród wielkiego tłumu ludu gwiżdżącego i syczącego z wielkim mozołom wykonali. Ale kiedy do domu fantowego uznojeni ciężar len przywlekli, oświadczył im kasyer, że niema już gdzie pomieścić lak wielkiego przedmiotu. Zaledwo więc tę bale ryżu z domu napowrót ua ulicę wyniesiono, przybiegło około 20 silnych chłopaków i wśród okrzyków radosnych w lot odniosło ją ochoczo i bezpłatnie napowrót do sklepu Raguzziniego. Na nowo upowszechnia się pogłoska, że owe kilka tek miuisteryatnych pozostawionych ludziom cywilnym, prałaci objąć mają. Najnowszy kousystorz tajny wybrano podobno do rozstrzyguienia we względzie tego przeobrażenia rządu rzymskiego. W interesie prawdy powiedzieć nam wypada, że pogłoski rozsiewane przez dzienniki rzymskie i fraucuzkie, jakoby zagranicą werbowano do wojska papieskiego jedyuie ludzi wyznania katolickiego, są zupełnie zmyślone; albowiem pomiędzy 700 rekrutami, którzy z zagranicy do Vlaceraty przebyli, znajduje siq więcej jak 100 protestantów. Wprawdzie wszelkiego dokładają starania, aby młodzież tę wyrwaną z wszelkich związków religijnych i socyalnych zwolna na łono" kościoła katoli - ckiego nawrócić. W przypadku tym zazwyczaj bywają ponętą najwięcej łudzącą cudzoziemców obietnice posunięcia na wyższy stopień i czarne oczy Włoszek. Toskania, d. 8. Lipca. - Poseł austryacki uczynił podobno przedstawienia prezesowi ministerstwa z powodu mowy, jaką tenże miał przy okoliczności rozdzielania medalów londyńskich. Proklamowane w niej przez ministra Baidassoroni zasadjr wolnego handlu, niemogą wzbudzać sympatyi wielkiej ministerstwa, które swoją politykę handlową na systemie opiekuńczym opiera. Bezwątpienia w interesie Auslryi leży, aby Toskanią do związku handlowego austryacko-włoskiego wciągnąć. Wielki książę Toskanii na wniosek Austryi przedstawienia surowe poczynił. Mówią o zmianie ministerstwa; Bocella objąć ma przewodnictwo w nowem ministerstwie. Wielki książę pozwolił, jak słychać, ua wybudowanie kolei żelaznej z Florencyi do granicy rzymskiej. Turyn, d. 11. Lipca. - Armonia ogłosiła, iż przyjmuje podpisy na protestacyi przeciw prawu o małżeństwach cywilnych. Dziennik ten polieya znów dnia 10. zabrała. - Układy pomiędzy Bzyuiem a Sardynią podobno przerwane zostały. Kury a rzymska obstawała, jak mówią, za cofnieniem praw Siccardego. Austrya.

W i e d e ń, d. 13. Lipca. - Miary i wagi wiedeńskie zaprowadzone zostały na Bukowinie. Osoby zagraniczne ciągnące w Austryi jakikolwiek zysk z fabryk, rzemiosł, "kandlu lub przedsiębiorstw, opłacać będą lak jak miejscowi podatek zarobkowy. Nowe rozporządzenie ważną niezmiernie wprowadza poprawkę do taryfy celue'j. Fabrykanci krajowi mieli wolność sprowadzania machin żelaznych z zagranicy przez lat 2 za cłem bardzo umiarkowanem, teraz otrzymali podobneż ulżenie wszyscy jakimkolwiek przemysłem trudniący Się. Z Weuecyi donoszą dn. 9. b. m. W ostatnich dniach aresztowano znowu 6 osób skompromitowanych polityczuie. Są to powiększćj części zamożni cudzoziemcy, którzy od niejakiego czasu tu bawią. Spisek ma być bardzo zagmatwany, a podobno, że nic ua tern koniec aresztowań. Gazeta (iradecka utrzymuje, że Commachio pod Ferrarą ma być oguiskiem rewolucyjnego związku rozgałęzionego w lombardzko weneckieui. Gazeta Augsburgska pisze z nad Padu 1. Lipca: W ostatnich dniach zaszły w najznakomitszych miastach królestwa lombardzko weneckiego liczne aresztowania po większej części osób zamożnych, oskarżonych o udział w sprzysiężeniu, którego przywódzcy przebywają w Mautui i głównie do stanu duchownego należeć mają. Do porozumienia się z Londynem używali oni jak mówią szczególnego środka. Z Londynu nadsyłano bowiem różnobarwne chustki farbowane, które po wypłukaniu ich w wodzie, traciły powierzchowną barwę i przedstawiały listy drukowane. Imiona skompromitowanych są już wiadome i w nie dalekim czasie przyjdzie zapewne do innych jeszcze aresztowań. Jakkolwiek iiiep o " dobna nic litować się ze względu na nieszczęśliwe następstwa, które na tyle rodzin ściągną owe nierozsądne i kary godne przedsięwzięcia; wszakże p [ZY pierwszej sposobności nastręcza się to przekonanie, że zarod leg B szukać trzeba w próżniactwie, któremu się oddaje mlOdzle\... liszych i przedniejszych klas we Włoszech. Bez K\ < * o*W '''j J J; Urtfrpraktycziiego zdaje się jej, że życie przepędzane uajwię i v - ]I b przez konspiracye nabiera dopiero zuaczeuia.« Smyrna 25. Czerwca. Lalo wystąpiło tu z całą potęgą swoją. Co dzień prawie miewamy 28 do 29 stopni ciepła według R. w cieniu, przytern od tygodnia ciągłe wiatry południowe, co upał niemal nie dozniesieuia sprawia. Do tego powietrze tak dalece zepsute z powodu mnóstwa szarańczy, które w morzu się potopiły, iż choroby wszelkiego rodzaju się zjawiły. Szarańcze wzdłuż całej zatoki na stopę wysoko leżą i gniją, a nasza dyrekcya zdrowia nie chwyta się żadnych środków ostrożności dla ochronienia mieszkańców od chorób zaraźliwych. Impartial pali kadzidła, teraz jak dawniej, w każdym z numerów swoich temu lub owemu baszy z powodu tępienia szarańczy; my zaś, powróciwszy wczoraj z podróży wewnątrz kraju, możemy jako świadkowie naoczni zaręczyć, że od wielu lat szarańcze nie dokazywały tyle, co w tym roku. W A diD>, Baindir, Balukoster, Virgagatsch, iiuschak i Menomen niewidać ani jednego prawie listka zielonego. Silny wiatr południowy wiejący od dni kilku nagnal ich wprawdzie miliardy do morza, ale drzewa oliwne i krzewy bawełniane, tabaka, wino i zboża po polach po większej części do szczętu ogryzione.

Kronika miejscowa.

Poznań, dn. 21. Lipca. -Wczoraj z rana o godzinie 6. wyszły dwa szwadrony uzarów 7. pułku do Bonn. Przed wyjściem, wystąpiły na placu przed teatrem, a po przeglądzie przez jenerała komenderującego, który z innymi jenerałami i korpusem oficerów na plac ten przybył, ruszyły owe szwadrony w pochód przez bramę berlińską. Leszno, d. 17. Czerwca. - Powszechne dają się tu słyszeć narzekania, że nie masz i nie masz deszczu. Od trzech tygodni ani kropla deszczu nie upadla ua spieczoną ziemię. W skutek tego jarzyny bardzo ucierpiały, a szczególniej ziemniaki. Dowiadujemy się, że w innych okolicach, jak około Szmigla, Kościana w przeszłym tygodniu padały deszcze. Pomiędzy ludem tutejszym panuje wielka bieda, świadczą o tern wychudłe ich postacie, które cierpią z powodu panującej drożyzny. O s t r o w o, d. 19. Lipca. - Do wczoraj zapadło w naszeui mieście 32 osób na cholerę, z tych 17 umarło.

Bydgoszcz, dn. 17. Lipca.- Pruska gazeta donosi: wyznaczona przez naczelnego prezesa pana Puttkammcra suma 90 tal, z funduszu rządowego na najlepsze klacze chodowanc w naszym okręgu przez włos'cian juz rozdzieloną została. Z 31 włościańskich gospodarzy, którzy z swego chowu klaczami wystąpili, dwóch otrzymało główne nagrody po ]0 tal., 7 po 5 tal., inni po 2 i 1 talarze. Zdaje się, że wkróce prowineya poznańska będzie w możności współubiegania się z inne mi prowiucyami pruskiemi w dostawianiu koni do remonty.

Hozmaite U >iaa»mości.

Gaz. Tryestska pisze z Wiednia, że nowe prawo o małżeństwie pozostawi zwierzchnościom politycznym i cywilnym wpylw bardzo Ograniczony, ft rbn)wcizi\ioja%o O%AÓ A J«rj«.jjUoAi .v IjTo «n«eA<<iSo<<U h>r»o)<t?io na duchowieństwo, lak dalece, że proboszcze dyecezyi będą mieli moc stawiania przeszkód w zawarciu małżeństwa wtedy nawet, kiedy ze sIro->

SPRZEDAŻ KONIECZNA.

Król. Sąd powiatowy w Środzie.

Wydział pierwszy.

Folwark wieczysto -dzierżawny Opatówko, w W. X. Poznańskiem, w tymże Departamencie, w powiecie Średzkim położony, należący Pannie Annie Marskiej, oszacowany na 16,044 Tal. 8 sgI. 1 fen. wedle taxy, mogącej być przejrzanej wraz z wykazem hypotecznym i warunkami w Registralurze, ma być dnia 10. Stycznia 1853. r. przed południem o godzinie lIstej w miejscu zwykłem posiedzeń sądowych sprzedany. Wszyscy niewiadomi pretendenci realni wzywają się, ażeby się pod uniknieniem prekluzyi zgłosili najpóźniej w terminie oznaczonym. Niewiadomy z pobytu wierzyciel Henryk Walenty Władysław Salkowski zapozywa się niniejszem publicznie.

OBWIESZCZENIE? Trzy i pólprocentowy list zastawny Nr. j A bHusiborz w powiecie Średzk im, na 100Tal., wraz z kuponami do niego należącymi od Sgo Jana 1847., amortyzowany został wyrokiem prawomocnym Król. 'Sądu powiatowego w Środzie i dnia 23. Marca 1852. r., co niniejszem w myśl . 130. Tył. 51. Części I. Ordynacyi processowej , do publicznej wiadomości podajemy. Poznań, dnia 17. Lipca 1852.

DYI.jeozYi1i łmstwa.

do wszystkich do klassy A. listy podatku procederowego należących procederowników. Zakrycie wydatków etatowych Izby handlowej należy z przepisu do mających prawo wyboru. Tymi są procedernicy klassy A. Potwierdzony przez Król. Reeencyą etat tulejsze'j Izby handlowej wymaga składki po 4 SgI. od każdego Talara podatku procederowego, w tej klassie opłacanego. A zatem każdy 2 te) klassy procedernik WI

ny władz politycznych udzielonem już będzie pozwolenie. Stronom pozostaje rekurs do komisyi mieszanej duebowno-świeckiej. Przepisy tyczące się rozwodów, będą niezmiernie surowe, a w ogóle powaga kościoła przedewszyslkiem szanowaną. Dzisiejsza (i a z. w i e d e ń s k a zawiera rozporządzenie cesarskie z d.

3. Lipca I. b. obowręzujące w całej monarchii, wedle którego rzeczywiście oficerowie czynni pensyonowani tudzież żołnierze wojska nie mogą wystawiać weksli. Rozporządzenie to ogłoszone jest w dzienniku powszechnym praw państwa pod dniem 10. b. m. a obowiązywać ma w tydzień po jego ogłoszeniu, zatem d. 18. b. m. nie stosuje się wszakże do dawniejszych czynności wekslowych. Wieśniak Panteleew, w gubernii tulskiej, ukąszony został w twarz przez pluskwę, którą natychmiast zagniótł; lecz ukąszone miejsce zaczęło puchnąć, puchliua rozeszła się po szyi i gardle, i we dwa dni wieśniak umarł w okropnych mękach. Pałac wystawy londyńskiej zakupił p. Francis FulIer, członek komitetu, na rzecz dyrekcyi kolei żelaznej brightonskiej, która go pod Sydenham wystawić zamyśla, z przeznaczeniem na zimowy ogród i miejsce zabaw, dokąd poprowadzona będzie uboczna kolej. Cmach ten będzie stosownie do celu swego praerobiony przez pp. Foxa i Hendersona. Na powszechne żądanie .szanownej publiczności, wyszła w Lipsku z druku edycya druga 12tu Śpiewów J. Nowakowskiego, ofiarowanych księciu Kazimierzowi Lubomirskicmu, dzieło 31, zawierające w sobie: 1) Kochanka do Gwiazdy; 2) Wiosna; 3) Wspomnienie Neapolu; 4) Wojak; 5) Przyczyna; 6) Gdzie lubi; 7) Poseł: 8) Życzenie: 9) Mazurek: »0 mój jasiek złoty;« 10) Wianek; 11) Marzenie i 12) Mazurek powszechnie lubiony: »Cóż ja winna.«

Przybyli do Poznania dnia 21. Lipca.

MAZAR: Kosiński 2 Targowej górki; Rosc z Warszawy.

HOTEL ŁAUKA: Wiinsche z Lipska, Frankenstein z Berlina.

HOTEL BAWARSKI: Rychlowska z Ziranowndy; Korytowska z Rogowo; Schiffman z Bydgoszczy, Trunk z Schadewalde, Hilczyński z Konina, Farpart z Strzyżewa. Kron z Obrzycka, Knon- z Ragnit, Leudloffz Skwierzyny. FOl> CZARNYM ORŁEM: Milkowski z Macewa, Dobiejewski z Piętrowa.

HOTEL DREZDEŃSKI: Lesscr zBerlinn, Flotho z Wrocławia, Gante z Bielefcldu, Wagner z Trzemeszna, Wilhnlz z Pleszewa, Kowalski z Orpiszewa, Nass z Proskaii, Wothe z Neudorf. HOTEL RZYMSKI: Długołęcki z Samostrzela, ks. Szeydurski z Ottorowa.

POD ZŁOTĄ G ĘSIĄ: Schulz z Kolnie, Mieczkowski z Zajezierza, hr. Skórze« ski 7. Nidnniia, Iffland z Kołatki. HOTEL PARYSKI: Radoński z Dominowa, Cegielski z Wódek, Karoński z Srebrnej góry. Filnski z Strumień, Rudnicki zRzeszyna, Kolski z Arkuszewa, Korapf z Dębnicy. POD WIELKIM DĘBEM: Prądzyński z Biskupic POD BIAŁYM ORŁEM: Dullin z Skoków, Weinhold zDombrówki.

HOTEL BERLIŃSKI: Piichert z Bogdanowa, Deike i Schwcder Y. Strpipow.

HOTEL EICHBORNA: Blumberp; zWitkowa, Blumcnthal i Gottheimer z Saniocstyna. Bradt i Ftiudlcr t. Kogoźim. I-III > ŁABĘDZIEM: llolzinan z Zaniemyśla POD KORONĄ: Aleksander, Scliolllander i Bali z Wrocławia, Wollfram i Hirschberg z Rogoźna, Hirskorn z Hochzeit, Abraham z Zielono-góry.

nien będzie złożyć dodatek 4 SgI. do Talara podatku procederowego. Spis tych procederników oraz z oznaczenie dodatku opłaty wręczonym został Szanownemu Magistratowi, a ten upoważnił kassę kamelaryjną do ściągania składek. Izba handlowa, uwiadomiając o tern Panów procederników, których to dotyczy, wzywa ich zarazem, aby składki, jakie na każdego z nich przypadną, w przeciągu 4 tygodni w kassie kamelaryjnćj złożyli. Brak czasu niedozwnla jej wydać osobnych do każdego interessenta wezwań z oznaczeniem ilości składki nań przypadającej; sądzi też, że niema tego potrzeby, gdyż każdy zna ilość opłacanego podatku, a zatem wiedzieć łatwo może, od ilu Talarów po 4 SgI. złożyć powinien. Gdyby niektórzy interessenci wezwaniu temu zadosyć nie uczynili, natenczas własnej wiuie przypisać muszą, jeżeli sobie przez ściągnienie od nich należytości drogą exekucyi, kosztów przysporzą. Poznań, dnia 21. Lipca 1852.

Izba handlowa w Poznaniu.

We czwartek dnia 22. Lipca I. b. sprzedawać będę z przyczyny przeniesienia się pewnego Państwa w lokalu aukcyjnym na Garbarach pod Nr. 38. przed południem począwszy od godziny Otej publicznie i najwięcej dającym, za gotówkę, następujące mahoniowe, brzozowe i inne meble, jakoto: szafy do szkła i sukien, komody, krzesła, stoły, lustra, łóżka z materacami, naczynia porcelanowe, sprzęty kuchenne, domowe i gospodarskie, przylem szopy w dobrym stanie, bieliznę i rzeczy. Zo bel. Komm issarz a ukcyjnyOd dziś dnia sprzedawać będziemy po cenach zniżonych zapas kapeluszy słomianych i wlosianych i garnirowanych i niegaruirowanych. Poznań, dnia 22. Lipca 1852.

M. Vetter & Comp.

Odebrawszy już z ostatniego Frankfurlskiego jarmarku walnego najnowsze i najmodniejsze francuskie i angielskie materye, polecam z nich gotowe ubiory dla mężczyn po umiarkowanych ale stałych cenach. M. Graupe, Marchand Tailleur pour le Civile (f- Mi/itaire, przy rynku Nr. 79.

Kurs giełdy Berlińskiej.

Unia 20. Lipca 1852.

Pożyczka rządowa dobrowolna . . . . .

dito z roku l 8 5 O . . . . .' . «lito z roku 1852.. . . ! .

Obligi długu skarbowego. . . . . . . . . .

dito premiów handlu morskiego. . dito Marchii Elektoralnej i N owej .. dito miasta Berlina . . . . . . . . . . . . Listy zastawne Marchii EJekt. i Nowej dito Prus Wschodnich . . . (lito Pomorskie. . . . . . . . .

dito W.X. Poznańskiego. . dito W.X.Pozn., nowe. . dito PiU3 Zachodnich .... dito Szląskie. . . . . . . . . . . Bilety rentowe Poznańskie. . . . . . . . .

Frydrychsdory. . . . . . . . . . . . . . . . . .

Louisdory · ;. · · .,. . . . . . . . . . . . . . .

Akcie kolei żelaznej Starog. Poznańsko

« W TATtGO\\Ew mieście Poznaniu.

Pszenicy, szefel . . .

Zyta, szefel . . . . .

Jęczmienia, szefel . .

Owsa, szefel . . . .

Tatarki, szef el . .... Grochu, szefel . . . . .

Ziemniaków, szefel . . · Siana, centnar. . . . . . .

Siomy, kopa . . . . . . .

Masła, garniec. . . O . . 8 . . . .

Spiritusu (beczka 12 kw.) O JTral

UloB> pO. 5 f(

S» pr. kuraul

papie- /{II lorami « izna. 1041 1044 931 l23ł 91» 104 100 5 31 4 34

99.5 lOS,} 98 964 98 1011

4f u

4"

00* lm m 93{

Unia 21 Lipca.

tRV2. r. 0.1 do tal.. \i-ir. I fll.lm.l. i t. i 27 10 14 6 10 - W 10 10 25 f' 25 '25 4 10 - 1 20 17 15