T 11 5 79 sulatu Francuz l iego, które zrabował kazał kapać rozpalony oley na piersi zony t goż A gicn, Jęcz rząd ma iuż ośladę tych rhaniegenta, dla wybadania z niey, gdzie się ieymąź nych zamachów. W tych dniach spaliły ukrywa, który potem g tysiącami plastrów SIę zn wu tym sposobem dwa .folwarki z gużycie swoie opłacić musiał. mnam1. -- Woda spada, ale nIe cena zboża. List z Kadyxu donosi Iż W. -K'l Przyb?,ł tu Xiążę Sachsen- MeininP e r a zgromad . ł .' k lC o ł g e n. Elcktorowna Heska każdey chwili spnZl SWOle woys o 1 zalą d .

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1817.06.28 Nr52

d d L . Zlewana. warowna posa ę prze lmą" dla dania odporu rokoszanom pod dowództwem Generała S a i n t M a r t i n, który ruszywszy z B u enoe-Ayres przebył Co rd illeras, i zaiął iuź trzy Kapitanie w Chili (J ag o, Valp a r a i s o, C o n c e p t i o n ) . Z e wszystkich prowincyi Hiszpańskich w południowey Araeryce, Nova Grenada pod wodzą Generała M o r iII o iest icscze iedyną, w kfórey dotychczas nitpokazały się ślady powstania. Peru, Chili, Bue DOS-Ayres, (czyli Paraguay), C a r r a c a s, Ve n e z u e l a (czyli Terra firma) i MexYKo, albo iuż odpadły lub groią odpadnieniem. Generałowie R e n d e a u i Art i gas stoią na lewym brzegu rzeki La P l a t a przeciw Portugalczykom. Tey to żądzy niepodległości" która się po całey Ameryce rozszerzyła, przypisać należy powstanie w P e r n a m b u - c o . Wiadomość o spaleniu arsenału morskiego w Caracas podKadyxera zdaie się potwierdzać; niewiadomo dotąd iakim sposobem zaiął się ogień; szkoda ztąd wynikła wynosi 2-Ł milliona Franków.

Donoszą z Bilbao, ii 6 osób, pomiędzy któremi piąciu naczelników naj znakomitszych rodzin, a szósty Podpułkownik, «kazano na szubienicę za dany przytułek kilku abiegłym patryotom na śmierć osądzonym. Kilka innych osdb skazano na trzy-cztery-j sześćletnie więzienie za podobne przestępstwo. Z Bruxfllt dnia tj. CzertjJca.

Dnia 13. m. b. powrócił tu Król z swoiey podróży, którą odbył wzdłuż M o z y dla obeyrzenia warowni. Często w mteyszey okolicy podkładaj e

Popisy prawego skrzydła woysk zaymuiących odbędą się dopiero po żniwach. Z Londynu dnia 13. Czerwca.

Pogłoska o mordach w A l g i e r z e nie potwierdziła się dzięki Bogu. N a posiedzeniu izby dolney dnia J O. Oświadczył się Pan Fr an cis Burdę tt w nader silnych wyrazach przeciwko despotyzmowi Ministrów i przeciw zawieszeniu prawa Habeas-Corpus. Pan C a n n i ng powstawał dzielnie przeciwko temu. Dwie fregaty, iedna szalupa i ieden ezoner, iednakże bez wojska, wypłynęły były z Ri o J a n e i r o, przed odeyściem ztaratąd ostatniego pakietbotu, dla oblężenia porta Pernambuco; ido 3,000 ludzi woyska popłynąć tamże mieli na statkach przewozowych. Gubernator P e r n a m b u c o został aresztowanym z rozkazu Króla za to, iż niebronił należycie tego miasta. Raiah N epaulski rozstał się z tym światem.

Jedna z iego tak nazwanych Królowych, i pię£ panien pokoiowycb, spaliły się dobrowolnie z iego trupem. Jedna Z nich miała 16 lat

Rozmaite wiadomości.

N. Cesarz Rossyiski, Król Polski, udzielił zasłużonemu P e s t a lo c e m u przywiley na przedai dzieł iego w R o s s y i i P o l s c e , . i kazał podpisać 5000 rubli na pewną liczbę exemplarzy. Podobny przywiley uzyskał. ten szanowny starzec od N. Króla Pruskiego, a Ministerium spfaw wewnętrznych, drugiego oddziału, podpisało 4.00 tal. na stosowną liczbę exemplarzy. W iedney z gazet Niemieckich czytamy na Koś c i u s z c e, pod datą z miasta Szwajcarskiego S o.l ury: "Rok iuź minął,- iak przenueszkuie w na· zych murach prawdziwy bohatyr Polski i obrońca oyczystey wolności T a d e u s z K oś c i uszko. Uważany on iest tu i w okolicach miasta naszego iako wspaniały dobroczyńca ubogich. Wszędzie cierpiącey ludzkości słodką niesie pomoc, nayczęściey przecież przez cudze ręce. Skoro się gdzie pokaże, otaczaią go licznie zebrani ubodzy i «Izieci, idkby oyca swoiego. Dla poratowania prawdziwty nędzy obitźdża on wioski.Aby się dokłaili iey prztkonać o sposobie postępowania męża tego, przytoczemy następuiący urzędowy wypis: "Franciszek Xawery Amieth, przysięgły Rzeczy pospolitty Solurskiey Notary usz, ogłaszam, iż stanął przedemną dnia niżey wyrażonego Generał T a d e u s z Ko ś c i us z k o przemieszkujący teraz w S o l u r z e, i rzecz naetępuiącą do protokółu podał: "Powodowany tą cz.yetą prawdą, ii poddaństwo przeciwne ićst prawu natury i pomyślności kraiowey, oznaymuię, iako na"zawEze znoszę poddaństwo tak z teraźniey"szych włościan iako i ze wszystkich ich po"tomków w dobrach moich Siechuowicze, "leżących w Polsce w Województwie Brzes k i e m. Ogłaszam przeto wszystkim tey "włości mieszkańcom, ii od tey chwili eą j ,ludźmi. wolnemi, i rzeczy wistemi posiada

czami własności, które dotąd mieli. Uwal"niam ich od wszystkich dawnych opłat, da"nIn, i osobistey służby bez wyłączenia, "z których się dotychczas Dziedzicowi dó bl "i dworu uisczać musieli." "Po takowym złożonym urzędowym akcie, oświadczył daiey JW. Generał K ości uszko, ii dobra i dwór ewóy Siechnowicze na teraz i późniey przekazuie swey siostrzenicy, Katarzynie Estkowiy, i.tey potomkom.

Co dla więkezey urzędowości, JVV. Generał, tudzież iego świadkowie, Pułkownik F r a n - ciszek Grimm, członek witlkicy Rady Bzepltey Solurskiey, i Xawery Zeltner, również członek Rządu, własnym podpistm stwierdzili. Dan w S o l u r z e s. Kwietnia 1817.

(Tu podpisy.)

Do H a m b u r g a miał zawinąć okręt z cukrem i kawą dla Xiedza P r a d t. Guzeta Francuzka, która o tem wspomina, dodaie", że ten okręt zapewne przybył z S1. Do mi 11 go, w dowód wdzięczności za napisanie przez niego dzieła o Osadach.

Zdarzył się niedawno w G r a e t z przypadek, iż lew morski, na pozór bardzo łaskawy, tak dalece, iź Pan iego zwykł był kłaść mu rękę w pasczę, schwytał go za też rękę, i żadnym sposobem niemocna mu było pasczy otworzyć. Musiano go więc zabić, a temu człowiekowi rękę «rznąć; poczem ów człowiek wkrótce umarł. «

D o n i e s i e n i e . Cytryny, Apelzyny zielone i czerwone, Pomarańcze, Rum, Śledzie holenderskie, Piwo Szcz. cińskie, przedaie w słusznych cenach D. Szlesinger W kamienicy JPana UrzYianowhiego naprzeciwko Ratusza pod Nrerh 39. /

DON/ES/ Komedyi pod tyrałem: ""LOS NA TYSZOWCE" tudzież komedyi pod t Y t iA A P" j? <1> A LI PR O T E K T O R O W I E " dostać można w tuteyszey Expe«tycyi Gazet. CeflAexeropla*A l Zlot, *5 gf_

Dodatek.

Z Poznania dnia 2j3. Czerwca.

Piękne dwa wieczory dla miłośników sceny Polskiey! Jutro ulubiona powszechnie opera: FAMILIA SZWAYCARSKA; w Poniedziałek L U D G A R D A, tragedya oryginalna. - Czyniąc Redakcya gazety z swoiey strony to doniesienie, życzy naysczerzey, ażeby wciągu krótkiego iescze pobytu u nas Szacownego towarzystwa dramatycznego Polskiego, spełniły się owe przed kilkoma laty wyrzeczone prztz opisującego teatr tuteyszy słowa: że teatr Poznański iest za wielki przez cały rok, a za mały przez czas Świętojański. OJ doltiey Elby dnia 13. Czerwca.

Poseł Turecki, Ismael-Gibralter, przybył do Sztokolrau. Nie iest on zwyczaynym Kapitanem morskim, ale ma stopień równy naszym Admirałom i dawniey dowodził na okręcie liniowym Tureckim. Przyetoyny ten człowiek w średnim wieku, nosi zielony ubiór, który oznacza szlachectwo. Oprócz rodowitego języka, mówi z łatwością po Włosku, Francuzku, i Angielsku. Towarzysz iego, Kapitaa morski E ffe n d i, młodzieniec, nosi takie ubiór Turecki, ale czerwony, co dowodzi, iż nie iest szlachcicem. Sekretarz Włoch, nazwiskiem Carriere de St. Victor, chodzi w sukniach Europeyekich. Podczas drogi, sekretarz siedział na koźle maiąc puginał i parę nabitych pistoletów. Basza Egiptu, M u h a m e dAl y , który wysłałGibraltera, iest rodem Albanczyk; dowodził dawniey kaprem przy Archipelagu. Przybył do Egiptu w czasie, kiedy Amanci, składujący naywiększą część tamecznego woyska, obrali go swoim dowódcą. Uwolnił się ud Mameluków, ipokonćł W ehabitow, przez co ziednał sobie przy h; I uść" orty. Zostawał w przyjacielskich zuią?k?ch z dowódcami Angielskiemi na środziemiiem morzu, i bardzo _ wiele zyskał, dostarczając zboża do woyska Angiet* skiego w H i s z p a n i i . Ma st synów, z których młodszego wysłał do Stambułu z kluczami miasta Mekki, odebranego Wehabitom, a starszy został Baszą o 3 buńczukach i dowódcą w J a d d a. Sam zaś otrzymał dostoyność Chana, która nadaie przywiley, iż Wielki Sultan nie może dowolnie rozrządzić życiem iego. Przybyli do Szwecyi Agenci Tureccy pozamawiali w fabrykach kratowych znaczną ilość strzelby artylleryiney i arnunicyi. G ł 0szą, iż Konsul Szwedzki w TUinis, Pan Wetterstedt, uda się w interesach handlowych do Baszy Egipskiego. Podług »'»nych wiadomości, Agenci Tureccy w Stokh o l m i e niedoznaią znakomitego przyjęcia.

Doniesienie o Koncercie.

Jutro w Niedzielę, to iest dnia 29- CzelWca i 8 i? - Królewski koncermistrz K M c, *tr zllerlina będzie miał zasczyt dać wraz ze swoi? mną z tomu Longhi z Neapolu, w lokalu Ioiy WolnoMularskiey (wredutowey niegdyś sali) na ulicy Kramarskiey K O N C E R T, vr którym da się słyszeć na skrzypcach, a źoha iego na harfie. O sczegółach Koncertu doniosą oddzielne afISze.

Biletów na 9. Złł. dostać można B Pana Kupkę, kupca w rynku naprzeciwko ratusza, u Koncercisty w pałacu rządowym na dmgiem piętrze, i przy kasieli .'..

A VERflS SEMENT.

rai recu des Vins de Medoc, hiut Saurerne, chateau Margeaux, chateau la Fitte, Nuits, VOInay, Cbambertin, Roroanee, Champagne rougeet blanc, "CbabIes, Montcacher, Nierensteiner, HOw'hheimer, Schloss-Johannisberger, Wirrzburger, Stein et Stroh w ein d e r S u. Łiqueurs f Bombonsfm», Fruits confits, Parfumene, Bijouterie, Quincailierie, HabI'b de Thal, garnij en fleurs et rubans, brode% en or etargent, Fabricjues de Parts; an Forrepiano de Vicnne. Bischof a i Rth.

la HOJIe, j*ó»e abswref au respeccabie public qne ee* Vins et autres Marchandises sont de pramiere juste prIX 1 L. F. Gravin sur la pbce Nro Tp.

D O JN ł E S 1 E N I E.

Dnia 28- Czerwca r. b. w sali k3ssyna w domu Speychertuwy na ulicy Wrocławskiey, kosztem Łabsy kasiyna dany będzie b al, który się zacznie o godzinie dziewiątej wteczorney. Uwiadomiaią sie o tern Sąanowni Członkowie Towarzystwa i Ci, którzy iako zamie\scowi przez którego zCzlonfcow wprowadzeni bydi mogąDyrekcya Kassyna Poznańskiego.

u o nleslenie literackie, 4 Miłośnikom literatury Francuzkiey dono- Y i szg ninieyszem nayuniźeniey, iź znów spro- · *j wadziłem z n a c z n y z a p a s F r a n c u z k i c h iii * książek, miedzy iuoremijnayduie się wie- 51 le godnych zalety pism dla dzieci* V, które wraz z moim zwyczaymym składem Y fil dzieł francuskich (których katalog bezpłatnie l1 () u mnie iest wydawany) Szanowney Publicz- II] ności za naysłusznieysz« ceny ofiaruię. Po- 9 dobnieź. znayduią sie u mnie różne dzieła O w Polskim ięzyku w wszystkich materyach fil j] do upodobanego wyboru. H P o z n a ń d. 2 1. Czerwca 1817. A Jan Fryderyk Kiihn, 5 na Wodney ulicy Nro- 175- fj

Wina Węgierskie, Pewna osoba chcąc się pozbyć zadawnionego mteressu zniewoloną była przyiąć stare dobre wina Węgierskie na zaspokojenie swoiey pretensyi. Wina te prze dane będą wpoiedyńczych butelkacfc lub teź ryczałtem. O mieyscu, «nach , i próbkach tych win, zawiadomi Expedycya Gazet.

OBWIESCZENIE.

Wieś Gąsawy w Powiecie Obornickim sytuowana do nieletnich Dembińskich po niegdy Jozefie i Salomei małżonkach Dembińskich pozostałych dzieci należąca, ma bydź z strony niiey wyrażonego Sądu Ziemiańskiego wypuscjoną w trzechletnią dzierżawę od Sgo Jana r. b. do tegoż czasu J 8 - O. W dniu im Lipca r, b zrana o godzi.ne jotey przed Deputowanym W. Karcttwshun Kon2 syliarzem Sądu Ziemian lei'go w mieysca posiedzenia Sądu naszego. U aiunki do przeyrzenia s$ w Registraturze U rodzonego Frost. P o z n a ń dnia 10. Czerwc* rgf7Kro Uwsko-Pruski S>ąd Ziemiański, v. li 2 Y g e r.

OBWIESCZENIE.

Dobra Dzterzc'inica w Powi-cie Sz-ernskm sytuowani do pozostałości niegdy Jana Wohkiega ndeżące z postanowienia Sądu naszego na dwa lata to iest: od Sgo Jana 1817 do tegoż czasu f8' 9 roku przejpubiiczrn licytacyą w terminie, wtem cera na dAien 30. Czerwca r. b, z ra ia o godzinie 9tey prz;d Deput iwanym W. Bfirżeckiin Assessoren] Sądu Zie nań kiego wyznaczonym, wydzierżawione bydź maią. Wzywamy wię._ chęć maiących, dobra te dzierżawić r nadmienieniem, ii warunki dzierżawne u Ur. Korczyńskiego Regi tratóra przeyrzaae bydź mogą. P o z n a ń dnia 2.3 Czerwca 1817Króliwsko - Pruski Sąd Ziemiański.

v. A r y g e r.

Cy t a c y a Edyktalna.

Jescze pod dnem 19 Lutego r. b przez były tuteyszy Trybun( ł handlowy upadłość bywszeg» tuteyszego Liweranta Isdka Eliasza Szlamrna ogłoszono, a w sjcutek na nowo poszukiwanego przez niego dobrodzieystwa usrąpienia dóbr dziś nad maiątkiem lego formalny konkurs otworzonym, or.iz otwarty areszt wyrzeczonym został. Wzywaią sie przeto nimeyszvm wszyscy ci, którzy do dłużnika tego iakowe pretensye mieć mniemaią, aby takowe mi na terminie do hkwidacyi przed Delegowanym, W. Krausa KoniyliarzemSąduZiemiańskiego dnia 4. Października r. b. przed południem o godzinie 8* osobiście, lub przez dozwolonych Pełnomocników zgłosili się, ilość i rodzay swych pretencyi dokładnie podawali, w razie zaś niestawienia się oczekiwali, iż zpretensyamiswemi do massy prekłudowani, i w tey mierze przeciw drugim wierzycielom wieczne milczenie im nakazanem będzie. Z resztą wszystkim tym, którym zbywa w mieyscu na znaiom ści, UUr. Kommisrze sprawiedliwości Szulc, Pigłosiewicz i Mogiłofvski za Mandataryuszów przedstawiają się. B y d g o s z c z dnia 25 . Kwietnia 181 7 Królewsko-Pruski Sad Ziemiański, Dt. Hevtlke,