GAZETA

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1824.02.07 Nr11

Wielkiego

Xiestwap O Z N A N S K I E G O.

Nakładem DrukarniNadworneyW. Dekera i spółki.- Redaktor: AssessorRaabski,

Nro. I I .

W Sobotę dnia 7. Lutego 1824.

WIADOMOŚCI KBAIOWE.

Z Berlina dnia 3. Lutego.

Ich Królewicz. MM. Xiążę Następca i Xięina Następczyni Meklenburgsko- Szweryńscy przybyli tu dnia 31. z. m. i zaięli przygotowane dla siebie mieszkanie w zamku królewskim. C. Ros yieki strzelec polowy W o r o n o w przebiegł tędy gońcem z P e t e r s b u r g a do M a d r y t u , C Rossyiski strzelec polowy T o rkatszew gońcem r Petersburga do Par y ż a , C RossyKfci strzelec polowy B e l o u e - 80w gońcem z Petersburga do Londynu» a K. Angielski goniec gabinetowy DraseeW z Londynu do Petersburga. C Boesyiski Półkownik i Adjutant skrzydłowy Essen przybył tu gońcem z Peter», burga.

WIADOMOŚCI ZAGRANICZNE.

KRÓLESTWO POLSKIE.

Z IVarszawy dnia 1. Lutego.

W Dzienniku Praw umieszczono wyrok N. Pana wydany w P e t e r s b u r g u dnia 18.

Grudnia r. z. upoważniający JO. Xcia Namiestnika do zwołania Seymików i zgromadzeń gminnych, w mieyscach i czasach przez Niegoż maiących być wskizanemi. Zgromadzenia te zayroą się wyłącznie odnowieniem 3c?ey części członków Izby Poeeleiićy wychodzących podług koki oznaczonych Josem na zebranie się Seymu roku 18 184 również zastąpieniem tych, z pomiędzy rzeczonych członków, którychby mieysca zawokoWały. Zay mą się także uzupełnieniem Rad Woiewódjskicb, niemniey ułożeniem listy Kandydatów na urzędy Adminiśtracyine i Sądowe. Przy robocie drogi w okolicy L e ś n o wo IoBalney wielkości, wyobrażający osobę Kazimierza Wielkiego Króla Polskiego. Ten zabytek starożytności iuż iest umieszczony w jrzysionku N owego Domu Towarzystwa Kroltw. Waiszawskiego Przyiacioł Nauk.

J O . Xiąźę W o ł koń s ki, powracaiący z F r a n c y i, po kilko dniowym pobycie w Warszawie, wczoray wyiechałdo Rossy i.

W Pekinie (w Chinach) iest teraz iednym z naypierwszych lekarzy nasz rodak W o y ci e eh o weki, który roku 1820 przybył tam z missyą Rossyiską. ()KOM.) Donoszą z Sieradza, iż tam tego roczne reduty bywaią tak liczne i świetne iak cigdy podobne niebywały. W Krakowie umarł przed 2 tygodniami Marcin Żeleński, niegdyś Pułkownik woysk Polskich, przeżywszy lat 90; byt on oycem chrzesnym ś. p. Gen. Dąbrowskiego. W tymże czasie JX. Leśniewski, Proboszcz w Szadku, pochował zwłoki swego oyca, który przeżył lat 96. RossyA.

Z Petersburga d. 13. Stycznia.

Mianowani zostali Szambelanami: Hrabia Konstanty Przezdziecki i Radzca Stanu Parowski, Kammerjunkrem Gotard Sobański. Potwierdzeni Prezydenci Sądów głównych w Gubernii Wittbekiey J a n Hr. P l a t e r i B e nj a m i n W e r e s z c z y ńS K i. Gubernii Mohylowskióy J a n S z p i1e w sk i i Jer z y Ł U B kin a. Gubernii Mińskiey A m b r o ż y Kor s a kiR u d o l f Piszczała.

Dla ułatwienia stosunków handlowych miedzy Rossyą i Polską, ukazem z dnia 2g. pr. m. mianowany został osobny Główny Agei. t, który zostaie bezpośrednio pod Ministrem skarbu i mieszka wWars za wie. Urząd ten powierzony iest Generał-Majorowi Lang e, dotychczasowemu generalnemu Dyrektorowi cła grapie Polsko- Rossyiakichi*e

Bank assygnat kratowych w tym roku zu« pełney reformy doznał. Składa się teraz Z Dyrekcyi i dwóch osobnych sekcyi. Na czele pierwszey znayduie się Prezes z dwoma Dyrektorami od Rządu i dwoma ze strony kupców; a na czele ostatnich po trzech Dyrektorów. Etat całoroczny wynosi 2184 o o Rubli. Zatrudnieniem tego banku na przyszłość będzie tylko podpisywanie i wymienianie assygnat na spalenie przeinaczonych na nowe.

AMERIKA

PÓŁNOCNA.

Z Nowego- Forku d. 22. Grudnia.

Z Was h i n g t o n u donoszą, że rząd angielski przyrzekł uroczyście i podług wszelkich formalności zobowiązał się, całą swoią potęgą wspierać nasze kroki, dążące do odparcia napadów na kraie Ameryki południowcy. Dnia ig. t. m. znaydowali się Kolumbiyecy Posłowie u Prezydenta na obiedzie; ubiót ich po prostu czarny, nie mało odbiiał od stroiu innych Dyplomatyków, którzy swoie gwiazdy i ordery poprzypinali. Generał Kortes, Mexykański Poseł, przybył tu dzieiay w swoiey podróży do Washingtonu.

Główny kongres mexykanski zagaił na dniu 9. listopada Prezydent naywyższey władzy wykonawczey adresem, na który Prezydent kongresu odpowiedział. ANGLIA.

Z Londynu d. 24. Stycznia.

Papiery publiczne idą w gorę, co szczególniey przypisuią wiadomościom, które tu nadeszły od Sir W. Acourt, względem A m e ryk i południowcy.

Z nayświeiszych wiadomości z B r a z y l i i nie można ieszcze nic z pewnością powziąść o tamecznych wypadkach. We czwartek wieczór P. Canning, po mianey rozmowie względem stanu osad z Lordem B a t h u r s t, udał eię do C o m b o bawił aż do eoboty, dla ułożenia się względem głównych punktów rnowy, którą J. K. Mość posiedzenia parlamentowe nia zagalc.

Treść iey, jak powiadaią, ze względu na wewnętrzne położenie kraiu, 1 iego zewnętrzne stosunki, będzie bardzo pocieszane*. Monarcha wynurzy swoie oczekiwanie, iż pokóy w E u r o p i e będzie utrzymany, a razem zrobi nadzieię nowego zmniejszenia podatków. Równie spodziewała, się w raporcie finansowym Kanclerza E x e c h e q u e r przyiemnego doniesienia, ie Ministrowie będą, wstanie przedsięwziąć nową bardzo korzyItną operacyą z długiem państwa.

Z A b e r d e e n dostało tuteysze TowaWarzystwo zawiązane ku wsparciu Greków, oprócz dawnieyszey summy 150 funtów szter., znowu 50 funt. Komitet doniósł razem, iż otrzymał wiadomość o ezczęśliwem dostaniusię na mieyscedawnieyszego transportu wsparcia, składaiącego się z praa drukarakich, greckich i łacińskich typów, instrumentów matematycznych i chirurgicznych, przy których puściło się w podróż, czterech niemieckich Oficerów inżynierów i ieden chirurg. Drugi transport, w Październiku wysłany podobnie musiał iuż stanąć. Ten zawierał szczególniey wiele appaiatów, rakiet woiennych, armat górnych dla dwóch brygsd, woysbowe dzieła, instrumenta matematyczne i chirurgiczne, tudzież prassy drukarskie zwyczayne i kamienne. Towarzyszyło temu ośmiu kunsztmistrzów i ieden artylerzysta. Ładunki miały adres do Lorda Birona albo do Półkownika Leicester S t a n h o p e . Prezydentem Komitetu iest sławny członek parlamentów; P. J ó z e f Hu m e.

Kuryer, który w tych dniach ieszcze rozprawiał o stosunkach kraiów zamorskich, teraz raptownie zamilkł zupełnie. Doniesienia godne wiary głoszą, ie Król

»7

J mć Hiszpański pisał do ewohli dostoynycb Sprzymierzeńców, Cesarza Roseyiskitgo i Au.

stryackiego, i K rolo* Prus kit go i Angielski» go, donosząc o swoiem r.a tron przywrócfri.iu, a razem prosząc o pomoc do odzyskania posiadłości w A m e r y c e południowcy, które od przodków odziedziczył. Gazeta Nowo- Yorkeka, czyni lalą uwagę nad poselstwem Prtzydtnta M o n r o e: "Mowa ta iest daleko dłuższa, iak być powinna-, a to dla tego, że rozbiera Siczegóły wcale niepotrzebne. Od naywyźszóy Zwierzchności, która okazać ma wyk-z ogólny stanu publicznego Państwa, nikt nie żąda, aby, iak przełożony iakiego wydziału" w swoiem zdaniu sprawy, naymnieyszych ezcztgółów dotykał. Wszyscy Prezydenci maią najlepsze wzory w adressacb poprzednika swoiego, Generała Washingtona, pisanych do Kongressu. Życzymy, aby wszyscy naśladowcy iego, uczyli się pilnie z iego przykładu i tak w tey okoliczności, iak w calem iego postępowaniu z niego korzystali." Wydziałowi w L l o y d zrobiono wniosek, iskim sposobem możnaby z K a n a d y wyprowadzać drzewo na budowlą okrętów. Zbudowana ma być trama długości stóp 300, rra nióy położone będzie drzewo do budowli po bokach żelazem dychtowane i oblane smołą, potem ładuie się reszta drzewa, gdzie się tyle mieysca zostawi, ile potrzeba będzie na umieszczenie dwóch parowych machin. Ta warstwa drzewa płynąć będzie przez cały Atlantycki O c e a n i spodziewają się tym sposobem za Jednym transportem tyle dostać drzewa z K a n a d y , ile dawniey na 30 okrętach o 500 beczkach przywożono do Anglii.

HISZPANIA.

Z Madrytu d. /7. Styc%nia.

Królestwo nie iest ieszcze uspokoione . W niektórych prowineyach kusili się na nowo rewolucyoniści, by zamieszać spokojnośc pu praw tronu a wychwalała natomiast zniszczona konstytucyą. Zbroyni niepokoją go. Ścince, a Lawet chcieli napaść na bramy Wal c II C Y i. Z tego powodu rozkazał Minister WOYLY w imieniu Króla, aźtby we wszystkich prowiocyach, nie wyłączając wysp Balearekich, zaprowadzano bezzwłocznie wykonawcze i nieustające kommissye woyskowe, złożone z iedoego Brygadyera iako Prezydenta i 6 członków od Półkownika aż do Starszego sierżanta.

Król mianował Generała D o n P h i l i p de Fleyres Gubernatorem CiudadRodrigo.

Pisma publiczne zbiiaią rzuconą przez złośliwych ludzi pogłoskę, iakoby konstytucyini Alkadowie skazani być mieli na JO lat na galery, a ochotnicy milicyauie na więzienie aż do śmierci. Wyszło nowe rozporządzenie względem powszechney kassy woienrey i iey zarządu. Przeciw przychodzącym w znacznóy liczbie Egipcyanom i Amerykanom, pomnażającym ludność kraiu, bez oddawania się pewnym zatrudnieniom, wyszedł wyrok, skazuiący ich na wygnanie. Uwięziono księgarza, który za rządu Kortezów przedawni katechizm konetytucyiny. Od nieiakiego czasu nie słychać tu o morderstwach; ale też na patrolach nie zbywa. Dla uniknienia sprzeczek między mieszkańcami i Francuzami, zakazano ostatnim chodzić do oberży lub szynkowni. Podróżni przybywaiący z różnych stron państwa, zapewniaią, że bandy coraz bardxiey się mnożą; szczegól.-iiey maią bjć znaczne W Andaluzyi, Estramadurze, a nawe t w K a s t y l i i . C e II e s , który w p r z e - szłam roku «y3t)wił tu korpus ochotników, ma się zrl.aydow.>ć na tztle itek ey z tych band i podobno iuż był nie daleko stolicy. Zresztą widać z Restauratora, i* iw- M II; r c y!nanie bardzo spokoynie. W M a l a d z e, gdzie kilku zbiegów z G i b r a l t a r u rozruch wznieciło, Margrabia de Z a m b r a n o, rządca tameczny, ostrych musiał się chwycić środków. W K a d y x i e ieAz.-ze teraz znajdują się rewolncyoniśii N a r g a n e z, C a :i cel a da, poeta Quintana i Escario, dawnićy dowódca sztabu na wyspie L e o n . Wyszło tu rozporządzenie policyjne w 59.

artykułach ustanawiające, że ogólny zarząd policyiny Królestwa oddany b; ć ma Generalnemu Intendentowi Policyi w M a d r y c i e zost3waiącemu bezpośrednio pod Ministrami woyny i sprawiedliwości; zarządzaćbędzie policyą Madrycką, maiąc pod rozkazami ewemi Kommissarzy policyjnych po dzielnicach miasta. N aypierwszą czynnością władzy policyi. rey będzie, rqBY pospisywać wszystkich poddanych, wyrażaiąc wiek i płeć. Baron S t r o g o n o w przejeżdżał tędy do Lizbony.

Z osad naszych Gazeta tuteysza donosi nam różne korzystne wiadomości. Podług listu z L i m y z dnia g. Września 5000 powstańców wysiadłszy na brzeg pod A r i c a, niemal doszczętnie zniszczonymi zostali przez woyska roialistowskie. Podbicie górnego P e r u prawie dokonane, gdjż prócz zamkniętych w C a II a o powstańców nie uj dać tam nigdzie woysk nieprzyiaciflskich. Równlez dowiadujemy się względem Ve r aC r u z, że zapośredi ictwem okrętu angielskie go działania nieprzyjacielskie między miastem i twierdzą były na chwilę zawieszone, lecz rozpoczęły się na nowo, ponieważ powstańcy niedotrzymaii warunków rychley umówionych. Z H a w a n n y cztery okręty Hiszpańskie z woyskiem i zapisami dla twierdzy zawinęły do Ve r a - C r u z , poczem bez zwłoki opanowały wyspę S a c r i fi c e e, »by przezto zabezpieczyć ważną twierdzę Ulloa.

O tern, co w Nowćy Hiszpanii za następuiących udziela szczegółów: "Chcąc położyć koniec przemycywaciu po 'prowincysch, titore się tam pod opieką eamych urzędiiików działo, Minister Mexykanski wnioał w kongresie o zniesienie wszelkich ceł wcwtąirz Straiu, i o złażenie znaczney liczby owych urzędników. Takowa odmiana dopiero była zapowiedzianą, a iuż wznieciła głośne wieli» narzekania. W tern wyszedł Wyrok rządu Mexyfcanekiego ueuwaiący z mieysc swych wszystkich urzędników w- Guad a i a x a r a , O a i a c o i innych prowineyach. N iechęć stąd powszechną powiększyłooświadczenie Ministra, że ani na zaległe, ani na bieżące wydatki niernasz pieniędzy. Rozpaczaią-cy grozili targać się na ubcą własność. Było to wymierzone do kupców europeyskich, znanych z pracowitości" i oszczędności. W 2gieł*u na ulicach wszczętym iedni wołali: "Wróćcie nam rząd Hiszpański!" drudzy: "Niech źyie Rzeczpospolita!" Niektórzy żądali nawet I t u r b i d y, którego rozrzutność lepiey się im podobała, a niżeli sknerstwo rządu związkowego. Tym czasem handel w M e x y K U ze wszystkićm ustał, i nie było bezpieczeństwa w mieście. Oraz dowiedziano się, że śmiały S a n t a n a w 500. ludzi dokazywał sobie w prowincyi S. L u d w i k a , którą całą chciał podburzyć, mniey powodowany miłością dobra powszechnego, aniżeli zemstą przeciw rządowi. Tysiące Oficerów od powstania w r. 1 820. mianowanych, a zawiedzioną nadzieią zniechęconych są zawsze gotowi powstać przeciw każdemu, który etanie na czele rządu, byle przez to utrzymywać się i maiątku Jakiego nabyć. Teraz przygaszony wprawdzie ogień w P o t o s i, ale się wciąż pali w G u a d a l a x a r a, O a i a c a 3 innych okolicach. W C e l a y a była nawet mówi o związku, którym to końcem miasta Potosi, Valladolid, Qiiereiaro, Zac a t a c a s i G u a n a x u a l o iuż mianowałyl i gbyły swych deputowanych. Podług nieb stolicą być powinno nie M e x y k o, l e i z C e. la y a, iako w środku psństua położone. N a te wiadomości nowy rząd Mexy kański wysłał pod Generałem N e g re' e korpus przeciw buntom'ni kom. Słabi przeciwnicy przi d nim ustępowali, niezaniechawszy atoli zamiaru, któremu wielu sprzyia: bo G u a d a l a x a r s gotowała się do obrony, a przeciw N e g r et e m u ruszył Q u i n t a n ar. Zanosi się w tamtych kraiach na wielkie zaburzenia; iednak zdaie się rzeczą niepodobną przy wieśdi do ekutkusystem związkowy." F R A N C Y A.

Z Paryża dnia 27. Stycznia.

Xiążę Ca rigna n otrzymał od Króla Ferd y n a n d a V I I order złotego runa, który nań za wdział Xiążę M o n s i e u r przy dopełnieniu przepisanych formalności. Rząd staraiąc się wszelkiemi sposoby o powściągniecie chaniebnego handlu niewolnikami, wzmocnił w tym celu stacyą morską na brzegach A fry ki. Listy z M a d r y t u z dnia Iggo donoszę, o śmierci Margrabi C a s a Y r uj o . Wydział iego obiął Minister łaski i sprawiedliwości, Pan Heredia, a Calomanta, Sekretarz rady Kastylskiey, mianowany Ministrem sprawiediiwości. Hrabia M a r c e II u s, pierwszy Sekretar« poselstwa w L o n d y n i e, wyiechał w oadzwyczaynych poleceniach do M a d r y t u . Odebraliśmy tu zaspokaiaiące wiadomości o stanie zdrowia Oyca S. Hrabia C h a t e a u b r i a n d otrzymał order pruski Czarnego orła. Dziennik sporów zapowiadając żałobne nabożeństwo za Ludwika XVI daie napo* mnićnie «biorcom: "D ziś, powiada, oddy* chamy swobodniey pod berłem oycowslićm, i rany nasze zagoinne; lecz miłość nasza nie przesilcie na tern, żeby wiedzieć, lZ prawa monarchia wyższą iest nad wszelkie na nią

zamachy; niedostaie iey dotąd owcy pewności, niepodległości, które zabezpieczając tok rządu, ułatwiaią iego czynność, i przyśpieszałyby zezwolenie na nowe dobrodzieystwa. Obiorcy Fra n cy i! waszym duszom francuskim nadewszystko niech obecna będzie pamiątka dni» ai. Stycznia. Oby wybory wasze rojalistowekie nieraką przyniosły pociechę Braciom, dostoynćy córce Króla męczennika, zwycięskiemu Xią£ęciu i smutr.óy wdowie, która iak iey prababka, niesie wam na swym ręku nadzieję F r a n c y i. Obiorcy! zgromadzaiącsię końcem pełnienia nayważnieyszego obowiązku obywatelskiego, potnniycie na Ludwika XVI, pomniycie oraz na szlachetnych dziedziców iego korony, pomniycie nakoniec na was samych." - jak Dziennik sporów przemawia do obiorców, wzywaląc ich do obchodu żałobnego r tak Gwiazda po uroczystości siara się działać na umysły obiorców, odzywaiąc się w len sposób: "Pytaycie się, obiorcy, które to ręce zbrodnicze targnęły się na namazańca Pańskiego, które okrutne głosy wyrzekły nań wyrok śmierci? Nazywali się oni, iak dziś, obrońcami wolności narodowcy. W imieniu wolności zabili świętą ofiarę, a Marat nazwał się nawet przyiacielern ludu. M a r a t! oiakte nazwisko! iak okropne wznawia wspomnienia; a przeClez ubóstwiano M a r a t a ; sprośne iego szczątki w Panteonie złożono. A któż to zrobił? Dzisiaysi liberalni i to wam powiedzą. Przeglądaiącich szeregi, znaydziecie w nich ieszcze takich, którzy chwałę iego głosili mowami i hymnami, i popiersie iego nosili w tryumfie. Po ustaniu tak sprośnego bałwochwalstwa, byłoż może to stronnictwo, co się patryotycznćm nazywa, które go w grób rzuciło stósownieyszy? Bynaymniey! uczyniła to młodzież prawdziwie francuska, która dawne «we prawa kocha z zapałem; która stronę Jakobinów wyraźnie nienawidzi. Otóż macie wybór między tymi młodzieńca«

mi, którzy tymczasem do zgromadzeń obiórczych weszli, a następcami tych, którzy ubóstwiali M a n t a ! " Pierwsze spisy obiorców Departamentu Sekwany i poiedyńczych iego obwodów, od kilku dni przybite. Zdaie się, ze podług dawnieyszych są ułożone; bo widać fa same osoby w tych samych mieyecach pobytu i pomieszkaniach; są nawet nazwiska niektórych zmarłych. To przytacz*rąc, pyta się Konstytueyotństa: Alboź to umarli łatwieyszy maią przystęp, aniżeli źyiący? Są to pomyłki, które się przy układaniu przyszłych spisów pewno iuź nie zdarzą. Las Casas w pamiętnikach swoich udzielił niektóre szczegóły tyczące się byłego Króla Szwedzkiego G u s t a wal V , niezgadzaiąee się z prawdą. Odebrał więc od Xiążęcia tego list z wezwaniem, żeby błędy te poprawił. (Jak wiadomo, Pan ten pod nazwiskiem Pułkownika G u s t a w s o n bawi teraz w H e r v e pod Le o d y u m.) W tłumaczeniu się swoim Las Casas składa winę na słabowite zdrowie, na mylne wieści, o wszystkich Królach rozeiewane, a nade wszystko na pośpiech, z którym iego .pamiętniki były drukowane. W liście tym wciąż nazywa Pułkownika Sire i Królem Jmcią. Ten zaś wodpiłie z dnia 6. Stycznia przez Dziennik sporów udzielonym powiada: "N ie należęiuż do liczby Królów. Zrzekłszy się korony w rewolacyi roku 19 oj , nieuźywam tytułu Królewskiey Mci. Będąe z urodzenia Xiążęeiem, za chlubny poczytuię sobie zaszczyt, żem praw ich bronił; wykluczony zaś z ich rzędu mam tylko tytuł Pułkownika, co było stopniem moim w woy.

k " e u. Gazety tuteysze umieściły opis następującego zdarzenia: W roku 18 J 2 oddział kozacki znalazł w okolicy S m o l e ń s k a dwoie dzieci, dziewczynkę maiącą lat 8, i chłopca maiącego lat 4; wzruszeni nieszczęśliwym ich losem, wzięli ie z sobą do pobliskiey wio, W kilka tygodni pewny obywatel z pobliskiego miasteczka B i e l , W2iąl te dziatki do swego domu i dostrzegł, że mówią po włoeku; znaiąc ten ięzyk, zapytał o nazwisko ich oyca, lub krewnych? naco dziewczynka odpowiedziała, ie oyciec był Francuz a matka Włoszka, którzy ich' w tłumie ccfaiącey lic armii francuzkiey, na drodze zgubili. W roku i 8 » 8 Generał S e p i a k h e n iadąc przez miasteczko B i e l, dowiedział się przypad - kiem o losie tych sierot, zabrał ie z sobą, i przedstawił Monarsze; dziewczynka oddaną została do Smoleńskiego klasztoru, chłopiec zaś. do Instytutu szlacheckiego w C a rek i e r a S i e l e na wychowanie.

Znad granicy Hiszpańskiey d. IJ. Stycznia.

Jak twierdzą, porządek publiczny w Sarag o e s i e ieezcze nie przywrócony; w B a rc e Ilon i e zsś zupełna panuie spokoyność, nikogo ani nie obrażają, ai<i nie więżą. Zapaleni nawet Korttzów stronnicy żadnych nie doznali przykrości. Powiadaią Sobie, że Gubernator francuski dochód z miasta i zcełł wypuścił w dzierżawę na rok. Dziennik Paryski dodaie, że krok ten szczególną zwraca na SIę uwagę. W Madrycie i Kordowie rozgłoszono fałszywą zupełnie wieść o buskiem zrzeczeniu się tronu przez Króla F e r d y n a n d a , na rzecz brata iego Infanta Don Carlos. Pogłoskę tę rozniesiono także w innych prowincyachHisz paoii, mianowicie »Nawarze, Arragonii, Biskai i t. d. KRÓLESTWO NEAPOLITAKSKIE.

Odebrane z N e a p o l u wiadomości zawierają, eo naetępuie: "Sekta Bezkoszulowyrh w H i s z p a n i i (Descamisados) znalazła w Neapolu naśladowców. Od Lipca r. z, znaydowało się pod tern nazwiskiem potaieII II e towarzystwo w tey stolicy, odnoga Węglarzy, którego członkowie należeli iuż byli do scen rewolucyinych z Lipca igao. Ichl-i I

godłem było ImIę M a n u e l, znane w rocznikach Demagogów. Ich zamiarem: iafc tamtych obalić towarzyski porządek i zamiast prawego Rządu zaprowadzić anarchią. Osobliwie było w ich planie pomagać Hiszpańskim liberalistom, gdjbywoysko Francuskie w H i s z p a n i i poniosło było klęskę. Policya odkryła towarzystwo, poyauła wszystkich, a Kommiseya woyskowa pod przewodnictwem Pułkownika F r a n c e s c o de F r a n c h i s prowadziła śledztwo. Dwaj herszty spisku, Pietrantonio de Łaur e n t i i s i G i u s e p p e C a r r a b b a, skazani zostali na szubienicę, nadto, pierwszy na zapłacenie 2500, drugi 2000 dukatów kary pieniężney, reszta członków klubu na dłuższy lub krótszy czas na więzienie i kary pieniężne wróżney ilości. De L a u r e n t i i s i Ca rr a b b ę stracono dnia 16. Grudnia r. z.

na targowicy de Santa Maria di Capua. WŁOCHY.

Dnia 23. Stycznia.

Gazeta Medyolańska z dnia 32. m. b. zawiera wyrok ustanowionćy specyalney KOIIImiesyi z dnia 21. przeciw osobom przeświadczonym o należenie do spisku Piemontskiego 182 1, który się aż do Lombardyi rozszerzał. Dziewiąciu zbiegłych spiekowych, po poprzedniem publicznem zapozwaniu, osądzono zaocznie na śmierć; między tymi znayduiąsię J ó z e f P e c h i o z F lor e n e y i i FilipUgonezBrescia i były Generał Dem e e s t r e s . Siedmiu przytomnych, osądzonych na śmierć, N. Cesarz ułaskawił, a Hrabię F r y d e ryk a C o n f a lon i e r i z M e - dyolanu i Alexandra Filipa Andrya n e, skazał na więzienie do śmierci, innych zaś na kilkoletnie więzienie. C o n f a lon i e - ri utworzył był w Medyoianie posiłkową Juntę, urzęduiącey w Turynie głównej Junty tegoż spisku. Andryane, dawniej Adjutant francuskiego Generała M e r l i n W ciągu stu doi, który po przywróceniu Bur

bonów na tron powrócił do prywatnych stosunków, oddalił się z Paryża w roku ig 19. z przyczyny długów i udał się do G e n e w y , gdzie nawiązał swe zbrodnicze związki. W Grudniu 1 822. puścił się do W ł o c h, został w M e d y o l a n i e aresztowany i z papierów iego okazało eię, iż był emiesaryuszem stkty Piemontskiey, znar.ey pod nazwiakitm: "Wzniośli doekonali Mistrze." Przy tey okazyi umieszczono zarazem obraz zabiegów, które w L o m b a r d y i począwszy od r. 1314 rnieysce miały. Zaledwie E u r o p a po trzydziestu latach krwawych woien i zgubnych rewolucyi, które wstrząsnęły rządy w ich posadach, i zaniosły między wszystkie ludy nędzę i rozpacz, poczęła kosztować pierwsze dobroczynne owoce pokoiu, gdy nit godziwi burzyciele spokoyności starali się weztlkiemi sposoby, zniweczyć zwycięstwo odwiecznych zasad religii, moralności i towarzyskiego porządku, ku których obronie połączyli się byli heroicznym węztern wszyscy Monarchowie i wszystkie ludy. L o m b a r d y» nie była od zamachów tey buntowniczey zgrai o' bronioną. Spisek, uknowany przez sektę, która się była od nieiakiego czasu zakradła do tego krain, został na końcu roku ig 14 czynnością władz austryackich odkryty i zniweczony. Kiedy ten zbrodniczy zamach został w roku J 8 < 4 zniszczonym, nowe niebezpieczeństwa groziły spokoyności W ł o c h i całey E u r o - py w roku Ig i 5. M u r a t ruszył z woyskiem sc Królestwa N eapolitańskiego do innych części W ł o c h, a węglarszczyzna, która dotąd tron iego podkopywała, zaczęła mu teraz być pomocną do wykonania ambitnych iego zamiarów. Zaród iadowity tego związku demagogicznego rozszczepiano wówczas w rozmaiiych woyskiem M u r a t a obsadzonych Jtrwach; stemwszystkifra zbyt wcześni« zwycięztwe stanęło na stronie woyska Austryackiego. Spokoyność polityczna zabrała rnieysce owych zawhhrzeń. Lecz naygłębszaspokoyność, Łtórey ulywała E u r o p a, nre przytłumiła głosu owych niebezpiecznych ludzi * Toivsrzystw» taietnne szerzyły się coraz bsrdziey w ciemnościach, w których zamiary swe ukrywały. Dwa nayznacanieysze tayne towarzystwa we W ł o s z e c h ietnęły iuż 1 S 1 6, C a r b o n e r i a i A d e 1 f i a. Obadwa, równe w swey demokratyczr.ey dążności, z których iedno miało na celu zaprowadzenie prawa względem podziału gruntów, a drugie opowiadało królobóystwo, różniły Się tylko swym rytuałem. Pierwsze miało swe łono w królestwie N eapolitańskiem, drugie we Francyi. Podczas kiedy te tayne Szerzyły się towarzystwa, rozwiiały eię inne ieszcze sekty pod rozmaitemi nazwiskami, a wszystkie zamierzały obalenie rządu monarchicznego we W ł 0e ze eh. N asiono węglarstwa rozciągało się w roku 181 7 z obcych kraiów do austrya-' ckiey Prowiocyi P o l e s i n e . Stern wszyetkiem zabifgi lyrh sekiarzów niezdołały się ukryć długo przed okiem rząduaustryackiego, W pierwszych dniach Stycznia i 8 '9 poymano wii'Owaycow; zrobiono im i rozstrzygnie« no processa stosownie do przepisów prawa; Wśród t go czasu wybuch rewolucyi Neapoliiańskiey w Lipcu 1820 objawił przed całym światem istnienie i charakter węglarszezyjirtyj która tęź rewolucyą ułatwiła i przyśpieszyłaś Utłumił rząd i ten spisek zaraz W pierwszych dniach Października 182» w* samem wykluwaniu się. Kiedy władze zaięte były dochodzeniem tego spisku, szklarze i wichrzyciele w całych W ł o s z e c h, ośmieleni wypadkiem rewolucyi N ea-pelitańskiey, łączyli się* z sobą coraz śtiśley, a burzliwy duch śektarski zoaydo»ał i we Włoskich Prowtncyach nierozważnych stronników.

( D o koń c z e n i « n a s t ąp i. )

(D6ihtet,)