DODATEK PIERWSZY

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1830.09.08 Nr72

« . 4.

Gazety Wielkiego Xiestwa Poznańskiego.

Nm 72.

(Z dnia 8. Września 1830.)

Hiszpania.

Z Madrytu, dnia 16. Sierpnia.

W stolicy n-aB5Iey spokoyno, pomimo podpuszczania umysłów. Rząd każe wzmacniać załogi miast pogranieznych. Wyznaczono «ześć osób, które maią bywać na posiedzeniach rady w przedmiocie stosunków z Franeyą. Arcybiskup z Toledo bidzie prezydował.

A n g l i a.

Z L o n d y n u, dnia ag. Sierpnia.

G o n i e c oświadcza, ii nie istnieie żaden taiemny traktat, maiący za cel zabespieczenie Burbonom tronu francuzkiego, i ie publiczne uznanie nowego Króla przez Anglią wkrótce nastąpi. Dziennik Courrt-Journal donosi, iż Król naez podpisał iuź list powinszowania Królowi Franc jzów, i że, dla oszczędzenia czasu, poda mu go albo Lord Stuart, lub Sir F. Łamb, ieżeli iest w Paryżu. Słychać, H Karol X. wyiedzie za 3 tygodnie do Drezna. Podług dziennika C ourt - J ournal odebrał rząd depesze, ii Albania, pod korzystnemi dla mieszkańców warunkami, poddała się Porcie- Granice Grecyi maią być znacznie rozprzestrzenione. Podług fistów z Porto dnia II» m, b. siedzi J040 osób za przewinienia polityczne w taniecsnćm główne m więzieniu, które tylko na 400 osób iest urządzone. Lubo - mówi G o n i e c - przykre iest połażenie Ludwika Filipa i rządu Francuzkiego, llpże zręcznie trzeba łączyć umiarkowanie z odwagą, aby Francuzom dogodzić, bez wzbudzenia niespokoyności w mocarstwach zagranicznych, to iednafe nieupatruiemy nie takowego, coby obawy usprawiedliwić mogło. Co do Anglii, polityczne iey sys-teraa iest bardzo proste. Jest interesem i obowiązkiem gabinetu an* gielskiegG, żyć z Francyą poprzyiaeielsku, nie pytaiąc się o zdania innych rządów, ieżeli Francya postępować sobie będzie w takim sposobie, iż z honorem będzie dla gabinetu angielskiego, tak z nią wychodzić. Slemwszystkiem niemoźemy przed sobą ukrywać, iiprzewaga zapalonego stronnictwa w tym kraiu, nieszczęsne mogłaby pociągnąć za sobą skutki. Jeżeli Ludwik Filip posiada w opinii publiez» Hey tyle mocy, aby rządzić podlugnowey Karty i ziednać sobie szacunek; naymnieyszey nieulega wątpliwości, iż mu się uda, poskromić fakeye, któreby przeciw niemu mogły być wystawione; a my mamy nadzieię, iż branie się iego potrafi, dla dobra Francyi i dla spokoynośei innycb kraiów, usut-: A wszelki pozór wspieraniaprawkogokolwiekbądź, coby chciał stanąć na czele rządu francuzkiego, czy iako Monarcha lub iako naczelnik Rzeczypospolitey. G o n i e c radzi Królowi Ferdynandowi, ażeby sam stanął na czele rewolucyi hiszpanek iey i dał ludowi swemu rozumną Kartę. G o n i e c zapewnia z autentycznego źródła, ii Xięźna Angou-leme napróźno radziła Xi<;ciu Polignac, ażeby nie trwał przy swoim systemacie, i że całe nieszczęście Król. rodziny ciemnocie Królewskich doradzeów przypisuie. - Wybito tu medal na Lafayetta; wizerunek ma być bardzo dobrze trafiony. Gazeta T i m e s opowiada: "Dnia iednego podczas uroczystey uczty podobało się N, Kró« łowi wypić za zdrowie X. Wellingtona. Pewna dostoyna osoba przewróciła kieliszek, niechcąc być uczestnikiem tego toastu. To pociągnęło za sobą skutek, iaki tylko naybardaiey rego obraziła, starać się o przebaczenie Król. gospodarza. " W Lizbonie, iak listy z dnia II. Sierpnia donoszą, rozkazano wszystkim Hiszpanom, -ażeby opuścili kray przed końcem tego miesiąca, i udali się, gdzie chcą, tylko nie do Gibraltaru lub Brazylii. Z zabranego okrętu angielskiego zdięto nawet obicie miedziane. Infant włożył na Intendenta policyi odpowiedzainość za utrzymanie publicj.nćy spokoyności w Lizbonie (gdzie siedziano o wypadkach Paryzkich). Infant odmówił wyiaźnie Generalnemu Konsulowi Panu Mackenzie żądane wydanie zabranych okrętów angielskich, oświadczaiąc, ii tylko okręt S. H elena chce z wspaniałomyślności oddać na p 0wrót, na co P. M. nie tylko nie przystał, ale nadto skarżył z powodu złego obeyścia się z Vice-Konsulem, Panem Philips, którego bat, gdy się chciał udać na zabrane okręty, prawie pogrążonym został w morze. - G a z e t a d w o r s k a doniosła wkrótkości o wypadkach Paryzkicb. Gazeta T i m e s powiada: "Dowiedzieliśmy się z dobrego źródła, ii wyszło do rządu Portugalskiego kategoryczne wezwanie, ażeby wydał zatrzymywane nieprawnie okręty angielskie» Jeżeli w trzech dniach wezwanie to nie będzie miało skutku, wówczas okręty maią być wraz z eskadrą, która ie zatrzymuje, gwałtem wzięte. Podług Gazety T i m e s nadeszły od Posła w Madrycie, Pana Addington, doniesienia z dnia t2. m. b., podług których Król Hiszpański okazywał chęć przychylenia się do życzeń ludu. N aystarszy (?) syn Baszy Egipskiego, odbywszy podtóż po Anglii i Szkocyi, znayduie się teraz w Plymouth, Ma lat około 30 i obdarzony podobno wielkiemi zdolnościami. Mówi gładko poangielsku. Fregata egipska, s.toiąca w przystani Plymouthskiey, powiezie go zpowrotem do Alexandryi. Wypfowadzono enowu znaczne summy pie.

niędzy za zakupione na stałym lądzie zboże, ile ie tylko miernego spodziewamy się żniwa. Dowiadujemy się z Filadelfii, ii nieporozumienia między Chińczykami a Jtupcamiangiełskimi załatwione zostałyl m T.

Niemcy.

Z F r a n k f o r t u n. M., dnia 31. Sierpnia.

Król. Pruski Generał piechoty R.iucb, Szef korpusu inżynierów ipionerów i Generalny Inspektor wszystkich twierdz, prztieelsał tędy w podróży z Berlina. Przybyły tu wczorayezego wieczora goniec I z Amsterdamu miał przywieść wiadomość, iż N. Kroi Niderlandzki, dowiedziawszy 8m o wypadkach w Bruxelli, wyiechał niebawnie do tey stolicy i ie przybycie iego zupełna I przywróciło spokoyność.

Z Auszpurga, dnia 34. Sierpnia.

G a z e ta Po w s z e c h na zawiera następu.

iącą: O b r o n ę K ról a F r a n c u z K i ego. Po krótkim wstępie, w którym powiedziano, że gazety zagraniczne umieszczając wszystko przeciw Karolowi X. powinnyby też umieszczać wszystko, co służy na iego usprawiedliwienie, tak daley rzecz prowadzi: "N <<1 ( wy skład rządu, konetytucyiną nazywany* Monarchią, wydziera przyimuiącym go dy. j nastyom, wszystkie dawne prawa, które sta- ' nowiły ich btzpiecztństwo, były istnienia ich rękoymią. Słusznie więc nietykalność Monarchy użyto za podstawę tego kształtu rządu, i wołano we Francyi iak we wszyei kich konstytucyjnych państwach, że Kroi nie może nigdy zbłądzić. Może on w rzeczy <<j. mey być uwiedzionym, gdyż, lubo iest Kro lem, nie przestał iednak być i człowiekiem Zawszą przecież spada wina na iego Mini- J strów, nigdy zaś iemu przypisywać iey ai możni. Cóż Burbouowie zrobili od czass odzyskania praw swoich? N adali Francy Kartę, która ią mieści w pierwszym rzędzii mocarstw uobyczaionych, Kartę, przyzna- I cą ludowi część praw, które tenże,' bez iiiy , wania ich na złe, posiadać może; Kartę. wskazuiącą Monarsze władzę, którą on w\-' konywać może nad swoimi poddanymi, :rn;' mogąc ich uciemiężać. Bezprzykładny kte-l <<1yt dowodził bogactwa narodu, którego ńie* ra d dl. I organicznemi wzrno£ni£ ustawami, Dzie«» to przedsięwziętym było przez Ministeryiii Viiiela; Miuiseeryum Martignaka ife*ziiiB«,«1 machom Jakob in iz m u. P. Marlignac poświęcił mu ią z nadużyciem wyborów i zupełną niezawisłością prassy. Trzy pełne utrapień lata były owocem tych niedorzecznych przyzwoleń. Znosił ie Karol X. bez szemrania; spokoyność, dostoieństwo ewoiey korony, religiyne uczucia, wszystko ten czcigodny Monarcha poświęcił życzeniu zachowania Karty, którą był zaprzysiągł! Tymczasem posępna przyszłość przeięła Europę trwogą; ocalenie iey wymagało zapor przeciw zamachom Jakobinizmu, i iedynie dla osiągnienia tego celu ustanowiono roj aiistowskie Ministeryum. Niezręczne branie się tego Ministeryum, żadney nie ulega wątpliwości; czyli zaś postępowało n i e p r a w n i e, r.ie iest ieszcze rzeczą dowiedzioną; lecz gdyby i tak było, cóż postępowanie ttgo M i n i s t e r y u m ma wspólnego z koroną Pranryi? Czy liż tu iest mowa o odpowiedzialności Króla a nie raczey o odpowiedzialności tegoż Ministeryum? Czy liż to qn, a nie raczey Ministrowie stanowią o prawności postanowień? Od któregoź to czasu, aby być Królem, potrzeba być prawoznawcą? Gdzież to napisano, iż fałszywy wykład ministeryalny znosi ową n i e t y k a l n ość, którą Burbonowie nabyli przez Kartę, ceną zaręczeń, które przy nadaniu Karty poświęcili? Nie zaiste, odpowiedzialność nie może tu bynaymniey spadać na Króla. W przeciwnym razie korona konstytucyina byłaby piłką, którą Izby, Ludy, Ministrowie, dorzucają sobie nawzaiem podług upodobania, i nawzaiem znowu z ręki do ręki odbieraią. Karol X. iest Królem, ponieważ 35ciu iego przodków zasiadało przed nim na tronie;

ponieważ składa iedno z ogniwowego łańcucha Monarchów, który spaia Europę, a którego nie można skruszyć, bez sprowadzenia przezto zniszczenia wszystkich kraiów; ponieważ zawarty między narodem a nim pod imieniem Karty u kła d iest tego rodząiu, że ani naród, ani on zniweczyć go nie mogą. To iiednak było celem Jakubinów, a Ich zarzuty przeci w Królowi są tylko wyrayŚlonemi przez nieb pozorami, aby dopiąć te* go celu. Karta nie była naruszoną, żadna nagląca potrzeba nie wymagała zmiany dy

nast y! , iakto oni" w swoich odezwach utrzymuią. Jeżeli prawni Królowie opuszczaią ziemię francuzką, czynią to tylko dla tego, iż są przez naiemników Komitetu dyrygującego prześladowani. Lecz opuszczają go, zrobiwszy wprzód użytek z niezaprzeczonego prawa ustanowienia następstwa tronu, którego buntownicze stronnictwo Izb nie ma prawa ogłaszać za wakuiący; którego lud fraticuzki nie żądał mieć ogłoszonym za wakuiący, a który też hynaymniey niewakuie, gdyż do Henryka V. należy. Wszystkie przytoczone powody, aby obrać nowego Króla, są czczeini uroieniami. Gdyby nie były wyszły postanowienia, aby dać członkom Izby stu dni pozór do dopełnienia przysięgi, którą rozchodząc się wykonali w zamiarze wypędzenia Burbonów i pozyskania aktu dodatkowego; to za cztery miesiące byliby przez odmówienie podatków to sam * zrobili, co dziś robią!.... Nie iest to rewo»lucya, co się stało, iest to spisek, który siej przywodzi do skutku, spisek, który był wiadomy Ministrom, zanim postanowienia zo. stały wydane, a który oneż usprawiedliwia; spisek, który wskazał potrzebę tych postanowień. Nie lest to powszechny i naglący in. teres, tak to także w odezwach mówią, który Pilipa Orleana na tron powołuie, iest tt> zgrai a Republikanów, która iedną ręką kładzie mu na głowę koronę, aby ią drugą rę-' ką z niey zrzuciła. Rojalistoskie Ministeryum zawiadomione o sprzysiężeniu się na zrzucę« nie Karola X. z tron u, spodziewało się ocalić prawa tego Monarchy i Kartę, przez wydanie trzech postanowień organicznych i przez użycie siły ku ich wykonaniu. Leea iuż było za późno; opinia publiczna była podkopana, i potrzeba tylko ieszcze było zatlić lunt, aby Paryż uyrzeć w płomieniach. W mieście, gdzie każdego rana wstaie 20,000 ludzi, nie wiedząc gdzie się będzie obiadowało, nietrudno przywieśdź do skutku powstanie, gdy się płaci każdey osobie po 12 Pr., iak się tu stało. Teraz przeydzieroy fakta w porządku, w iakim zaszły, a potem zastanówmy się nad ich prawnością Postanowienia Królewskie, które służą rewolucyi za pozór a nie za przyczynę, niesą Karcie przeciwnemi; są one tylko przeciwnemi ustawom Ol-ga» Karty zmieniane były przez postanowienia, co iednsk nie sprowadziło rewolucyi. Jedno B tych postanowień ścieśnia wolność druku; E u r o p a w i e , c zy li s i ę z tem ni e ws tr zym yw an o , aż nadużycia do naywyższego stopnia posunięte były. Drugie zmienia sposób wyborów, nienaruszaiąc iadnego z warunków, Kartą tą zastrzeżonych. Trzecie nareszcie uiywa prawa, które służy Królowi, rozwiązać Izbę, aby zapobiedz odmówieniu podatków. N apróźno chcianoby zarzucać, iż Karta wymaga, ażeby się Izba wprzód zebrała, nim może być rozwiązaną. Warunek ten był dopełnionym, ponieważ 221 Deputowan 4 większość stanowiących, odmówiło swe współdziałanie. Gdyby ią po drugi raz zwołano, byłoby to tylko do tego posłużyło, aby stracić na Czasie, który przy wypróżnieniu kaes iest kosztownym, i zgotować Królowi nowe szyderstwa, a Francyi nie obrachowane nieszczęścia. Zresztą, ieieli to był bQe!, o czem iednak bardzo leszcze powątpiewać trzeba, tedy prawa wskazuią s p o s ó b s p r a w d z e n i a g o i u kar a n i a. Lecz iakiż to uchybienie formy ma związek z zrzuceniem z tronu trzech pokoleń Burbonów; iak może Izbie, która tylko przez Kartę istnie, dać prawo zniszczenia Karty; iak może ledney części Deputowanych, którzy byli poełani dla wspólnego z drugą Izbą i Burbonaou działania, dać prawo rozdrobnienia drugie? Izby i strącenia Burbonów r tronu? Jak może wydzierać Królowi, nadane mu przez Kartę prawo rozwiązania Izby, aby połowie Deputowanych nadać prawo rozwiązania władzy Króla? Są to Sam« niedorzeczności. Zresztą trzy te postanowienia były cofnięte, z czego się okaeuie, że nawet usunięty był pozór, którego oni użyli; lecz prawdziwy powód Jakobinów ieet zawsze ten earn: chcą oni żeby Francya, i»k ią B o n a p a r t e posiadał, miała kształt 95 federacyinych Rzephych. Aby tego dopiąć, podkopuią iuż oddawna wszystko, co wzmacnia Monarchią" czernią Króla, urągaią się z Karty, Ministrów, religii, r? .ucaią się do broni, zamiast użycia prawnych środków. Czterech isleznaczących ludzi tworzy'" mimo wszelką niedorzeczność, która się w. tym środku obiawia, władzę tiroioną, kto

rą wznoszą nad władz<; Burbonów; PP .Łebau, Audry, Mauguin, Schonen, powaźaią się, zmienić ustawy swego kraiu; owa Komin issy a municypalna, któreyżaden członek nie należy do municypalności Paryzkiey, przepisuie Francyi, aby rozdarła Kartę i wy. pędziła naystarszą odnogę Burbonów. "Wła- JJ dza ich - śmie ona mówić - przywłaszcza sobie prawa Francuzów." Wy nieszczęśliwi! Francuzi niemaią żadnych innych praw, proc * · tych, które im od dziewięciu wieków rodzina ich Królów nadaie! "Trzeba - mówi dale y tai rewołucyina Kommiseya - powrócić w posiadanie porządku i wolności." Łęce porządek istniał; trzeba go tylko było nienaruszać, aby go utrzymać. Go się zaś wolności tyczy; zawsze wy macie w ustach to wielkie słowo; ta test podstawa waszych myśli; iak przodkowie wasi radzibyście w ich imię- » nt u panowali, instytucye Francyi poobalali; lecz, wsławiwszy się mniey od tamtych, upadniecie. Znamy oddawna wasze zamiary, od dawnaśmy ie obławiali.; nasze mowy nieprzekony wały, czyny wasze przekonają, S Monarchia Francuzka, którąście chcieli zburzyć, otrzyma podsta>wę, ktorey nie potraficie więcey wstrząsnąć. Z wielką powagą "przechodzi się stary Lafayette z Jako binami; ten naystarszy z pomiędzy rewolucjonistów zawsze ieet widzialnym na teatrze rewolucyi, kiedy chodzi o zrzucenie któ>rego Uurbona J z tronu. Panowie Mauguin i Bavoux wyśmiali rewoiucyą, musiano zaimponować (tumowi, potrzebowano giowy Xiąż<<jcia, aby na nię włożyć korona, dopóki nienadeydzie chwila, żeby ią znowu skruszyć. Nieszczęśliwy Xiąź-ę, Izy, którerniś skropił ofiarowaną Ci koronę, są przepowiednią łee, które będą daleko większą zaprawione goryczą. 1 N ieskończenie opłakiwać będziesz chwilę II, ułudzeoia; naypięknieysze stosunki życia po. święcasz wątpliwemu położeniu; chwytasc się niepodobnych rzeczy, chcąc zaślubić koronę 2 tróykolorową chorągwią, chcąc zniweczyć prawa swego Monarchy, których mu 219 Deputowanych i 114 Parów urydrzeć nie« potrafią; wstępujesz przy te m na'tron, którego utworzenie iest tylko igraszką, gdyż go uczniowie zbudowali. Trzy te pokolenia I Królów, którzy się W cichości oddaJąją" nie- I eercacli, a owa Karla, którą podziwia Europa, (skreślona iest głoskami, których nikt zatrzeć nie po Infi. Potnniy na przyszłość, ia&ą Ci goluią, po urazach, które oni słuchać mueieli. "Dochoway przysiąg", mówili rewolucyoniści, którzy Cię Ha tron wznieśli, "lub obawiay się kary!" Twoi rojalietoscy poddani pracować hędą nad .powrotem prawnego Króla, Twoi liberalni poddani nad utworzeniem Rze-czypospolhey > cudzoziemcy nad przytłumieniem rewołucyi. Sam przeciw wszystkim stoiąc, musisz uledz..,. I to więc nazywaią rewolucyą; takietni to przen-iewierczeioi sposoby detronizuią Jakobini nayprzód prostą gałąź domu Burbonów, aby następnie tieironizować i iedyną uboczną gałąź, któreyby im się ieszcze obawiać przychodziło. Karol X. iest dla nich zbrodniarzem, ii dozwolił Ministrom swoim, aby wymierzonemu na iego tron spiskowi oparli się trzema postanowieniami, które na chwilę ściemniały ustawy organiczne; Jakobini zaś nieśmiertelną okryli eię sławą, rozdrobniwszy Izbę Parów, wypędziwszy Króla, zmieniwszy umowę zasadową. Król, który się poświęcił dla zachowania Karty, udawany iest za człowieka, który zdradził swe przysięgi, a 333 Parów i Deputowanych, niszczyciele Karty, twierdzą, iż pozostali wierny o?j swoim przysięgom, rozdzieraiąc umowę, którą dotrzymać przyrzekli. Ich prawem działania tak iak niedziałali, iest pełnomocnictwo, dane na zasadzie Karty, którą zniweczyli, pełnomocnictwo, dane iedynie na to, ażeby pracowali pospołu z drugiemi gałęziami władzy prawodawczey, którą zniszczyli, i żeby pomagali Królowi, którego do ucieczki przymusili. Trzydzieści dwa miliony Francuzów niemogłyby obrać Króla Franc.yi, gdyż Monarchia iest dziedziczną, a 333 spiekowych poważa się obalić dawny tron i utworzyć nowy, zniszczyć Kartę, bez którey niebyliby ani Parami ani Deputowa. " nyml.

Rozll1aite wiadoll1ości.

U dzielono nara z Dekanatu Lwóweckiegonastępujących wiadomości: "Dnia 10. Sierpnia r. bojumarł w Pniewach w poranku dni swoich JX. Antoni Dornachowski, Beneficyat S. Ducha przy Kościele Parafialnym tamże. Ten szanowny, pracowity Kapłan, lubiony w Parafii, kochany od Konfratrów, którym się nigdy od pracy ku chwale Boźey nie umiał wymowie, zabespieczył sobie słodką pamiątkę w Dekanacie.- Dekanat Lwówecki obchodzić będzie ;w Biezdrowie dnia 13. Września r. b. rocznicę za ś. p. JX. Baltazara Kurkowskiego, Professora Emeryta w Seminaryum Dyecezalnćm Poznańskiem. JX. Rutkowski, Pleban Biezdrowski, przyimuie wszystkich Konfratrów z Dekanatu do siebie. JX. Grzywieński, Proboszcz Wróniecki będzie łaiał Msząś. de req u i e m, a JX. Zienkiewicz, Pleban Brodzki o zasługach zmarłego Męża pomówi." Gazeta Państwa Prus. zawiera w artykule z Berlina, d.4, Września, co nas-tępuie: "Duch buntu, 'który się obiawił w rozmaitych mieyscach w Belgium, uwiódł dnia 30. z, m takie w Akwiegranie do bezprawiów część robotni« ków fabrycznych, zniżeniem płacy zniechęconych. -Celem przywrócenia «pokoyności połączyli się w<;ierwszey chwili, przy zupełnym niedostatku woyska, tameczni naymaięmieysź obywatele, i podług ostatnich wiadomości mia« no nadzielę, iż usiłowania kh potrafią położyć tamę niesfornościom. Chcąc iednak wspierać silnie obywateli w chwalebneen ich przedsięwzięciu" i zapobiedz wszelkim dalszym skutkom, General dowodzący . korpusem pos!a£ szybkim pochodem doAkwisgranu część korpusu na odbywanie popisów pod Coblenz zebranego. Współcześnie ruszyło woysko w pochód zCoblenz do Kolonii, gdzie obywatele przestraszeni bezimiennemi buntowniczerai obwieszczeniami, upraszeli usilnie o załogę. Takie 4tykorpu8.odebrał rozkaz, aby niezwłocznie ruszyłw pochód ku Renowi. Król.Generalny Prokurator poiechał z Kolonii do Akwis. granu, w celu niezwłocznego rozpoczęcia śledztwa. " Jego K. M, Xią£ę August Pruski przybył do Akwiegranu.

Korrespondent Lignicki donosi zBerlina za rzecz pewną, ii N. Pan niebędzie przytomny manewrom nad Renem i że nie powątpiewała o uznaniu nowego Króla francuzkiego być rozpoczęte poufne udzielenia w tym względzie między dworami Londyńskim, Berlińskim, P»tersburskim i Wiedeńskim.

W dni u dzisieyszym rozpoczyna się seym Węgierski. Uniwereał zwołujący nań Stany Królestwa Węgier., w treści istomey zawiera: " U płynęło iuź przeszło trzydzieści i ośm lat panowania Naszego, któreśmy szczęściu po wierzonych sobie od Boga ludów poświęcili. Zaszłe w tym przeciągu czasu bezprzykładne zdarzenia przewyższyły wypadki i innych wieków; wszystko atoli przebyliśmy szczęśliwie za pomocą ufności w Bogu i miłości naszych ludów, któreśmy według danych Nam lylu, wiekami niepożytych dowodów synowskiego ku Nam wiernych poddanych Naszych przywiązania i przychylności, co z wdzięcznością wyznaiemy, ziednali sobie nieustanną usilnościJj i oycowską troskliwością o ich dobro. .Lecz dni życia są pouczone, a te, których Nam Bog łaskawie pozwolić raczy, chętnie poświęcimy Królewskiemu powołaniu Naszemu, a w szczególności temu wszystkiemu, czego po N as szczęście ukochanego Królestwa N aszego Węgierskiego i połączonych z niem kra3ów wymaga. Wśród tych prac i usiłowań Naszych, oycowskie serce N asze pragnie ieszcze tey tylko pokrzepiaiącey, naywiększey pociechy: aby Nayiaśnieyszy Następca tronu, nay ukochańszy Nasz pierworodny eyn, ArcyXiążę Ferdynand, iako bezpośredni Nasz Następca także w ukochanem Królestwie Nagzem Węgierskiem 2 połączonemi z niem krajami, ra poprzedniczem przyięciem ustanowioney dvplomatyczney assekuracyi i złożeniem na nię przysięgi, iako przyszły Króli Pan prawnym zwyczaiem, świętą koroną Węgierską ukoronowany, i tym węzłem, który N am do zgonu naydroiszym będzie, węzłem ufności i miłości ku wspaniałomyślnemu N arodowi W ęgierskiemu, i przysięgą bronienia i utrzymania staroźytney iego konstytucyi był zobowiązany, przyczem iednak zachowuiemy sobie naywyźezą. królewską władzę, prawo nadawania przywileiów i wykonanie praw Maiestatu. Celem więc przedsięwzięcia tey radosney koronacyi Króla, postanowiliśmy złożyć i wszystkim wiernym Stanom Naszego Królestwa Węgierskiego i połączonych z nim kraiów ogłosić powsze

chne zgromadzenie, czyli S e ym na Środę naBtępuiącą po czternasiey Niedzieli po Świątkach, czyli na uroczystość N arodzenia N ayświętszey Maryi P anny, przypadającą na dzień ósmy miesiąca Września r. b. 1830 do wolnego królewskiego miasta Naszego Prr-szburaga i Sarni onemu przewodniczyć. Po odprawioney szczęśliwie uroczystości wyzey rzeczoney koronacyi Deputacya Stanów kraiowych na tym Seymie, stosownie do ósmego rozdziału uchwały z roku 1827 zda swoię sprawę, poczerń tern chętniey zezwolimy na wydrukowanie iey czynności, im szczerzey Sobie życzymy, aby na zasadzie tych czynności, na przyszłym Seymie, który wszcze< gólności ku ich rozpoznaniu naznaczamy, i na dzień drugi Października następuiącego 1830. roku niezawodnie zwołamy, zbawienne uchwalone zostały prawa. Gdy zaś wiele na tem zależy, aby prace, które temu przedmiotowi maią być poświęcone, nie były żadną inną troską ani sprawą przerwane, naradzać się będziemy z wiernemi Stanami Naszemi, stosownie do czwartego rozdziału uchwały z r. 1827. ieszcze na tym Seymie względem subsidiów w rekrutach, albowiem pułki węgierskie, które zawsze były wzorem waleczności, nie będąc od tylu lat uzupełniane, tak wycieńczały, żeby ani sławie narodu odpowiadać ani nawet potrzebney w czasie] pokoiu służbie woyskowey wystarczyć nie zdołały. - W reszcie na zażalenia i postulata, które na ostatnim Seymie nie mogły być załatwione, wydamy nayłaskawiey Nasze rezolucyie, a względem innych spraw, które się do wzrostu dobra publicznego stósownemi i uźytecznerni będą zdawały, z wiernemi Stanami N aszemi będziemi się naradzali." Król. francuzki Poseł w Wiedniu, Hr. Rayneval, przeiechał d. 28. Sierpnia przez Karlsruhe, udaiąc się do Paryża. Tenże dziennik donosi z Drezna pod d. 23.

Sierpnia, iż tam zpewnośsią utrzymaią, że Karol X. i rodzina iego mieszkać będą w Saxonii, Już d. 23. m, b. znaleziono w niektórych dzielnicach miasta Bruxdli przylepione następuiące afisze: We Wtorek: i Hum in acy a; w Środę: rewolucya. "Uważano to za pogróżki niektórych zapaleńców, nie myśląc iżby się mogły kiedy sprawdzić." Mówiono o zaburzeniach w Loedyum; podług naynowszych ztamtąd wiadomości zario« Wyznaczono tam Kommissyą do czuwania nad porządkiem publicznym i przedsięwzięto inne środki ostrożności, Dziennik "K alo li k" donosi zGandawy, iź tam spokoyność nie została za wichrzoną; straże podwoiono i słychać było o urządzeniu gwardyi obywatelskiey. Korrespondent N oryrnbergski donosi pod napisem Darmstadt d. 13. Sierpnia: "Mówią tu wiele o listach w pałacu W. Xiecia, koło teatru i w innych mieyscach porozrzucanych, w których odgrażaią śmiercią Intendentowi, Baronowi Turkheim i Dyrektorowi, Taynem u Badzcy Nadwornemu Kustner, a nawet ubliźaią zupełnie uszanowaniu, iakie się rządzcy kraiu przynależy. Straż przyboczna W. Xieiny, w iey siedzibie wieyskiey Vagenheim składała się dotąd z 24ludzi i 1 trębacza; wczoray wysłano tu ztąd drugie tyle ludzina wzmocnienie tey straży, i dano każdemu żołnierzowi po 60 ostrych ładunków. W. Xiąźę nie będzie przyimował powinszowań wd. S. Ludwika, rocznicę imienin swoch." Donoszą z Bremy, iż Wezera podniosła się 1 do nadzwyczayney, w tey porze roku, wysokości (13 stóp j c ale). Wiele pastwisk a nawet role zalane są wodą. Hałas o wynalezieniu nowych machin do zagniatania chleba zrobił pewnego niemieckiego piekarza autorem. Powiada on, iź tui Józef II. w r. 1787. czy 1788- kazał w piekarni woyskowey doświadczać machin takowych, lecz że ich znowu zaniechano, ponieważ bez: oszczędzenia czasu nierównie gorszy chleb niemi wyrabiano. Autor dowodzi następnie, iź cała dusza piekarza znayduie się w chwili zagniatania chleba w końcach palców i w dłoni, nakoniec prawdziwie po autorsku kończy temi słowy: "Stemwezysckiem to tylko chciałem powiedzieć, że do upieczenia dobrego chleba, trzeba coś więcey niż machiny. Niechcę się sprzeczać z filozofem który twierdzi, iż człowiek cały iest machiną. Jestem tylko piekarzem nie filozofem, lecz to wiem, że choćby człowiek lako piekarz był tylko machiną, iednak machiny tey inną zastąpićby niemoźna." Prawa angielskie przepisuią karę więzienia i pieniężna" ieżeli młodzieniec pocałuie pa«nienkę n1Zey 18 lat maiącą wbrew iey woli. Ostatni raz wymierzono tę karę w Londynie w roku 1824.

Wykręt Kotki.

/\. Nadesłano.) W pewnej zamożnej dosyć zagrodzie, Trzymał człek koty ku swej wygodzie.

S tych kotka stara znana z zalotów, Młode swe wnuczę, kocie dość ładne Tak pielęgnuje, ze do obrotów Równie jak stara stało się składne.

Dosyć się kotów do niej zaleca, Lecz ta swojemi obroty, Choć przymileniem miłość podniecaj Potrafiła znudzić koty.

Aź nareście kot wytrwały W swych podskokach, w miłość stały Przybył do niej, nuie pląsać, Ta się jęła trochę dąsać, Skakać w lewo, skakać w prawo, Lecz kot ścigać nie przestaje» Chwyta kotkę z swoją sław% 1 w zakład łapkę dostaje.

N a to rzecze kotka stara s Gdyś potrafił ująć kocie IJfieohajźe z was będzie para; Żyjcie w stałości i cnocie! Wszystkie koty juź myślały, Ze to będzie związek stały.

Lecz o dziwy! jakaż zmiana! Po dniach kilku przyrzeczenia, Kotka niegdyś rozkochana Zapał i słowo odmienia.

Do Babki swojej przyskoczy, A łzami zalawszy oczy Ja kechać nie mogę rzekła I ze starą w kąt uciekła.

Kot niewiedząc skąd przyczyna Wielki chałas rozpoczyna.

Zbiegaią, się radzić koty 1 na tem rada ustała: Zęby kotka za niecnoty Do śmierci panną, została.

OBWIESZCZENIE. stein w Żerkowie po uznaniu iey za deletniąj Ilość drzewa na opał na porę zimy w TOKU w czynności z dnia 17. m. b. z mężem swym jglf dla Król. Praesidium Naczelnego, dla wspólność maiątku wyłączyła. Pila, dnia 22. Lipca 183a Kral. Pruski Sąd Ziemiański*

Kroi. Regency i, Król. Konsystorza i Kollegi.un szkolnego praeter propter około 120 sążni olszowego, 10 sążni smolnego drzewa sosnowego na łuczywo, ma być drogą publiczney dostawy łącznie z dowozem dostarczoną* i li.werunek powyższy naymniey źądaiAeemu wypuszczonym być. Do licytacji tym ceKT odbywać s'ę maiącey vi dniu. i5tvm W r z.e ś n t . a r. b przed poluanIem t) godzInIe u ey w gmachu Król. Regencyi przed Sekretarzem Regencyi Petzke, termin wyznaczono, na który chęć dostawy maiący do stawienia się i uczynienia podań swych ninieyszem wzywai A się. Poznań, dnia 25. Sierpnia 1830.

Królewsko - Pruska ftegencya.

Wydział dochodów stałych, dóbr i lasów narodowych»

OBWIESZCZENIE Wzywam wsiysthch gospodarzy obowiązauych do utrzymywania mkwaterunku, iżby podczas teraźnieyszeyniebytności załogi tuteyezey kwatery ella żołnierzy przeznaczone wybielić i wyczNScić kazafi. Poznań, dnia 27. Sierpnia 1830.

Nad- Burmistrz,

OBWIESZCZENIE.

Itzig Salomon Wiener kupiec tuteyszy i Ryke Line Raphael panna, wyłączyli wspólność maiątku i dorobku przez układ przedślubny z dnia 22. Czerwca r. b. Poznań dnia 25. Czerwca 1830» Król. Pruski Sąd Ziemiański,

OBWIESZCZENIE.

Podaiemy ninieyszem do wiadomości publiezney, iż Teofila Urszula Raabe, zamężna za N adkontrolkrem granicznym We U,

OBWIESZCZENIE.

Podaie się ninieyszem do pubiIczney wiadomości, iż na mocy intercyzy dnia 2 if go Lipca r. b. przed nami sporządzoney, Jan Henryk Steffens kupiec tuteyszy i oblubienica le S, o D o r o t a F r y d e ryk a S z l e g e ł wspoL JJ maAtku dorobku b ł « « ponurzy so ą wy a

Poznań dnia 11. Sierpnia 1830.

Królewsko-Pruski Sąd

Pokoiu.

ZAPOZEW EDYKTALNY.

W dniu 2. Czerwca r. z. zmarł Augustyn Ferdynand Frank kupiec w Rawiczu, niezostawiwszy , ani potomstwa, ani testamentu. Celem legitymacyi sukcessorów, którzy się zgłosili, iako też celem podania pretensyów i t h ' t i ienia, t H niewiadomych, y c z e uzasa n z s r o y wyznaczyliśmy termin na dzień 16. Listopada r. b. przed Delegowanym W. Ferner Referend. S; Z. zrana o 9 godz. w naszey Izbie instruk.

cyiney i zapozywamy na takowy ostatnich ninieyszem publicznie z tern zagrożeniem, iż w razie niestawienia się z pretensyami Bwoiemi do znacsney massy pozostałości stosownie , do przepisu . 494. i 495. Ty t, 9, Cz. I. Pow. Pr. KI. prekludowani będ$, Wschowa, dnia 5, Czerwca 1830.

Król. Pruski Sąd Ziemiański,

DONIESIENIE.

Mam zlecenie młyn wodny, o 2ch gankach. I z jagielnikiem tu w Poznaniu położony, na lat 3 i 6 do wydzierżawienia lub do sprzedania, de Frankenstein, na Garbarach pod czarnem Orłem*

C;DODATZX DRVGI.) l stwa Poznańskiego Nr. 72.

(Z dnia 8. Września 1830.)

OBWIESZCZENIE.

Do publiczney koniecsney przedaży majętności Hamerskiey (Hammer Boruy) w powie« cie Babimostskim leźącey, która z przynależącemi do niey pięciu folwarkami, wsią czynszową Boruy, trzema gminami olenderskiemi, młynami i borami na «01,233 tal. 20 sgr. sądownie ocenioną została, przypada powtórny terminna dzień 3, Grudnia r. b, który ele tu w mieyscu posiedzeń sądu odbywać będzie. Chęć kupienia maiąci wzywaią się nań ninieyszem. Taxe i warunki kupna codziennie W Begiftraturze naszey przeyrzeć można. Międzyrzecz d. 28< Czerwca 1830.

Królewsko - Pruski Sad Ziemiański.

PATENT SUBHASTACYINY.

Wieś szlachecka Suchary w Powiecie Wyrzyskim pod miastem Niklem położona, do massy konkursowey pocztmistrza Ritter należąca, która podług taxy sądownie w roku 1824. <<juprządzoney na 13,811 Tal. 20 sgr. iest ocenioną, i za którą 13,600 Tal. podano, na żądanie wierzycieli z powodu nieopłacenia summy kupna, w drodze resubhastacyi publicznie 'i"ywiecey daiącemu sprzedaną być ma, któm końcem termina licytacyine na dzień 8. Maia 1830., dzień 7. Sierpnia 1830»» termin zaś peremtoryczny na dzień 9. Listopada 1830. zrana o godzinie 9. przed Konsyliarzem Sądu Ziemiańskiego Wllym Kroll w miejscu, wyznaczone zostały. Zdolność kupienia mąjących uwiadamiamy o terminach tych z nadmienieniem, iż wieś

ta naywięcey daiącemu przybitą zostanie, leźeli prawne temu niezaydą przeszkody. W Pile, dnia ag. Grudnia 1829.

Król. Pruski Sa d Ziemiański.

Publiczna sprztdai koni Z Króhwshiey stadniny.

D n i a 27. W rz e śnia zrana o gedzinie 9« będą w Królewskiey uieźdżalni w Poznaniu dziesięć ogierów i sześć klaczy z Królewskiey stadniny Sierakowskiey, publicznie naywięcey daiącemu za gotową zapłatę sprzedane. Konie te mogą być dwa Oni wprzódy, to iest dnia 25. i a6. Września w etayni 6. regimentu ułanów w Poznaniu widziane, oraz można się przekonać o ich rodowodzie i o różnych warunkach. Sieraków, d. 6. Września 1830.

K ról e w s k a s t a d n i n a W i elko Xiestwa Poznańskiego.

A U K C Y A.

Z pozostałości zmarłego JW. Taynego Ministra Stanu i Finansów M o t z, będą *.. w środę i czwartek, dnia 23. i 23» Września, zawsze przedpołudniem od 9. do 12 godziny, a z p o ł u d n i a od 2. do 6. godziny, w zamku w Kolnie pod Międzychodem n. W. następuiące przedmioty, iako to: W ś r o d ę d n i a 2 2. W r z e ś n i a, rozmaite meble, między któremi kilka wielkich zwierciadeł, dywany, sofy, stoły, k o m m o d y i t . P o, daley p o ś c i e l, b i e - lizna stołowa i innaigardynyj W czwartek d. 23. Września, przed południem, porcelana, szkło, bronze i platynowane towary, daley białe i czerwone francuzkie wina w sadkach i butelkach, wina reńskie, winanawety i ezampanw butelkach, naywięcey ofiaruiącym za niezwłoczną zapłatą sposobem aufccyi sprzedawane.

Skrzydło z nader pięknego piramidalnego mahoniowego drzewa, odznaczaiące sięA trwałą robotą i pięknym tonem, mogące takie co do okazałey powierzchowności iako coś osobliwszego być poleconem, stoi na przedaż u nauczyciela muzyki Fuhrmann, przy ulicy S. Marcinskiey Nr, 3.

Wyciąg Z Berlińskiego kursą papierów "* i pieniędzy.

Dnia 4. Września i 830.

Papiera- Gotowi - I mi

- 4 J

Obltgi długu państwa . · Obligi banko we ai do włącznie lit. H. ..... Zachodnio- Piuskie listy zastawne . . . . . Listy zastawne W. Xi<;stwa Poznańskiego... .

Wschodmo-Piuskie bzlaskiepo po 96

9SŁ 100 100Ł 107

Poznań, dnia 7

Września i830.

Papierami. GotowiŁii A . Od sta* Kurs obligów m. Poznania 99£ 4

Znayduie się, nowe skrzydło z wybornego , tonu do sprzedania na S. Marcinie pod Nr. 35, Ceny zboża w Berlinie.

Dnia 8, Września 18 30, Lądem: Tal. śgr. fen. Tal. igr. fen.

Harlemskich. cebul kwia- Pszenica 3 25 2 5 towych Żyto l 16 dostać można u Fryderyka Gunther Jęczmień wielki l I I I za S.Marcinem. Tuzin, z czterech ko- Jęczmień mały 28 9 lorów, kosztuie 1 T al. 5 sgr., iakoteż Owies 1 20 poiedyńcro po 5, 7 i 10 sgr. Groch Woda: Tal igr. fen. Tal. egr. fen.

Pszenica {biała) Zyto l «O I IS Jęczmień wielki l I Jęczmień mały 53 00 krów i 2 stadniki z nizin Gdańskich, stoią Owies 26 23 od dnia dzisieyszego na przedaż u gościnnego Groch ł F o e r s t e r na Romenderyi. Kopa słomy g 6 I i at Poznań, dnia 7. Września 1830. Cemar siana ]l 10