GAZETA

Gazeta Wielkiego Xięstwa Poznańskiego 1832.05.12 Nr111

Wielkiego

Xiestwa PO ZNA N SKI EGO

Nakładem Drukarni Nadwornej W. Dekira i SpólU. - Redaktor: A. Wannowśki.

JV U l. _ yv Sobotę dnia 12. Maja 1832.

Wiadomości krajowe.

Z B e r l i n a, dnia g. Maja.

Przybył tu; Królewsko-Francuzki goniec gabinetowy S1. R o m a i n, z Petersburga. Z dnia 9. Maja.

N. Król raczył najmtłościwiej, dotychczasowego Sędziego przy Sądzie Appellacyjnym, Ferdynanda Amnion, mianować Nadprofcuratorem Sądu Ziemiańskiego w Dusseldorfie. N. Król raczył Assessora przy Sądzie wyższym krajowym, B l li h d o r n, mianować Sędzią przy Sądzie wyższym krajowym w Wrocławiu.

ŁWljWWWWWW

Wiadomości zagraniczne.

Niderlandy, Z Amsterdamu, dn. 30. Kwietnia.

Królestwo Jmć powrócili dzisiaj przed południem stąd do Hagi. Z Bruxelli, dnia 29, Kwietnia.

Wrględein wyciągu z protokułu 57go, przez gamety nasze udzielonego, M o n i t o r B e 1gij ski następujące czyni uwagi: Niektóre gazety belgijskie, czerpające swe wiadomości 2 obcych dzienników, usiłowały, skutki osta

tniej ratyfikacyi traktatu z d. 15. Listop, opisać niesłusznie jako mniej zaspakajające. Chcąc im dać wiarę , należałoby sądzić, że Belgia przymuszoną została do poczynienia nowych koncessyi. Trzeba więc zdanie to sprostować; ratyfikacye, wyjąwszy zastrzeżenie względem związku niemieckiego, są bezwarunkowe. Oświadczenia, przed i po wymianie ratyńkacyi naetąpione, nie są więc warunkami; owe oświadczenia ściągają się do życzenia mocarstw, aby się Belgia z Holandyą względem niektórych szczegółów wykonania tych ratyfikacyi porozumiała. Jeśli Ministeryum belgijskie protokułu owe oświadczenia zawierającego, niepodalo do publicznej wiadomości, pochodzi to stąd, że mu tenże niezostał udzielony. Zresztą byłyby też takowe udzielenia bardzo niepotrzebne, gdyż wsporonione oświadczenia na żaden sposób niemogą zniweczyć aktu pierwiastkowego bezwarunkowego, jtdynego, który Belgia przyjąć może- Później dokładniej rozwo. dzić się postanowiliśmy nad tym ważnym przedmiotem, który pewnym pisarzom, 6KOrym do rozsiewania pogłosek i domyelow, staćby się mógł otwarłem polera do dalszych wniosków. " I n d e p e n d e n t i M e m o r i a l B e i g e zawierają w dodatku tę wiadomość: "N astępujące uwiadomienie telegraficzne nadeszło dzi ydana w Paryiu d. Z&. tuvhtnia o goj po południu. Mioieser spray ziiycb do Prefekta depsrtstneniu pól- R.?t\fikacya traktatu r d, 13, Lii i veearza wszech Ross) i d. i:rr- III. o, oueszta x Petersburga. Wypraw Pan nast gońca, aby Posłowi francuzkiemu w Bruxelli udzielić tej wiadomości, (p o d p.) Chtv ale, Dyrektor telegrafów.'''' - Rę· iokladne odpisanie: baron M e c h i u , Prefekt " Wielki Marszałek dworu do publicznej podaje wiadomości, że wszystkie osoby, pragnące podać petycye Królowi, w każdym dniu od 10. godziny przed południem aź do 6. wiew pałacu zastaną urzędnika, mającego eob'e polecone przyjęcie onycb. Kroi alhowie odtąd sam na publicznych miejscach 1 Supplik przyjmować niebędzie.

Gazeta'P Ii are zawiera następujące doniesienie 1 Antwerpii z d. 28. Kwietnia: "N ocy wczorajszej stanęły przed cytadelą 3 statki s asnunieyą; miało być tam bardzo wiele ragrewskich. - Podróżujący, który onegesj wieczorem przez Bredę przejeżdżał, po* visu?, że widział na całej drodze aź do Zunders wojsko holenderskie w wielkićm poruszeni u; niezmierna liczba wozów, dostawionych przes I ieśniaków z miejsc przyległych, postępów;- za niem. Politique pisze, co następuje: "Wszystkie . oniesienia z nad granicy w lem się zgadzają, że wojska holenderskie w półnosnśt» ;<: rabanekiśm Xiestwie w wielkim 6ą ruchu.

F r a n c y a.

Z P a ryż a, dnia 28- Kwietnia.

Król darował dla chorujących na cholerę f,QO,OOO fr. · - Kassa municypalna zebrała 0góiem 597,509 fr., a oprócz lego dla sierót po zmarłych na cholerę 10,627 fr« Prezes Rady Ministrów miał wczoraj dzień bardzo niespokojny. Powiadają, że doktor?y uznali ?a potrzebę zostawić go w kąpieli przez 5 gadiin. N oc niebyła tak zatrważającą, a d"'ibisj etan zdrowia jego znowu się znacznie polepszył. Dziennik handlowy donosi: Słychać, ie się PP. Barihe, Montalivet i Sebastyani dzisiaj podali do dymissyi. Powiadają, że Baron Louis toż samo uczyni. Zdaje się to Ć wprawdzie niepodobnem do prawdy, · głoby jednak rzeczywiście nastąpić, roi już zadecydował względem osaniejsca Prezesa Rady Ministrów, ień M o n i t o r a wnioskowano wpraie Król chce się istotnie doczekać

*111wy«dr< ia Pana Perler, lecz rzecz sap wne się m», gdyż w podobnym razie nieczyim>< -by ziPY»'n li tego i owego, es? się chce skłonić do przyjęcia prezeeostw r» WypląJ*4 v.'iec można z pewnością, że choć tymczasowo wkrótce atoli inny Prezes Ra mianowany zostanie. Z większych miast prowincyonalnyeh n nadeszły jeszcze żadne wiadomości o wyl chnieniu cholery. Lyon cieszy się z sta. zdrowia najpornyślniejszego. Gruchnęła wieść, że dzisiaj odkryto epii w Montmartre, o którym wszelako dolycbev.. zbywa na dokładniejszych wiadomością* chociaż niektóre gazety już i hersztów buntu i miejsce zgromadzenia wymieniają. M« sager powiada, że się chce pewniejszych doczekać uwiadomień, zanim czytelnikom swoim czegoś o całej sprawie udzieli. Dnia 22. Kwietnia przybył do Paryża Pa« Andrade , wysłany 2 Terceiry do Hrabiei : Funchal; jest to jtdyny dyplomat, który z , wszystkie plany swego pana,

Journal du Commerce zamieścił na-Stępujący wykaz stanu skarbu francuzkiego: Dnia 21. Grudnia 183b defekt w skarbie II y nosi ł fr. 885.7 4-»9?? Budżet wyd alków na r. 1831- * 1,172,512,4 >5 Nadzwyczajne kredy ta . ś 61,689,c Budżet wydatków r. 1832. r 1,106.618,270 Nadzwyczajne kredy ta i t. d. r ig,370,c Ogół wydatków na r. 1831/2, fr. 2,645,931,612 Dochody, z których wydatki te mają b pokryte, są: Zwyczajne dochody nar. 1831.fr. 943000,000 dito dito ,1832. r 957,000,0. Dochody nadzwyczajne to jest Pożyczka na rok 1831. · · Pożyczka narodowa Przedaż lasów skarbowych s 30Cent dodatkowych nar. 183 -.

Potrącenie z pensyi .

120,000,0 20,000,Oc 30,000,000 46,000,01.0 6,000,ocfr. 2,122,000,000 Gdy potrzeby kraju czynią s 2,645.931,61:.

Dochody zaś tylko . 2,122,000,00c Więc niedobór Czyni . fr. 523,931,61 *' który skarb powinien pokryć w r. 133"'. pm wydanie renty lub biletów skarbowych. I chwałą budżetu, rząd jest upoważniony d puszczenia w obieg renty do 315 milionói Jeżeli to uczyni, przypuszczając nawet, ie z wrze pożyczkę po go franków, ciężary kraj przez opłatę procentu i umorzenie nowej pi źyczki, pomnożą się corocznie o 21 milionów, a defekt skarbu, dług bieżący, zawsze wynosić będzie przeszło sbo milionów. Z M a d r y t u, dnia i 3.

Przeważne stronnictwo kraj nie zająwszy wpływ naszego I 6tra Hr. Aleudia, wmówiło dność jego i stosunek do Kró. -, mu połączyć sie, z tymi mężami, którzy od pewnego czasu są w znaczeniu u Króla J mci. Dotychczasowe postępowanie Hr. Aleudia było więc tylko dyplomatyczną przezornością, dla rozpoznania dworu od którego, jak wiadomo, juź od lat kilku był oddalony; a jeżeli, co jest bardzo podobne do prawdy, pozyska zaufanie Monarchy, wkrótce rozpocznie zmiany, jakich oczekiwano od chwili jego mianowania. Może tei stąd sprawy Europy wezmą inny 0brot, gdyż Fan Aleudia, mimo wszelkich zapewnień dyplomatycznych, mocno postanowił wspierać Dorn Miguela w przypadku zaczepki 'ze strony Dom Pedra.. Wkrótce okaże się co sądzić o tej sprawie; pierwszym krokiem, jak się zdaje, będzie stanowcze mianowanie Pana Aleudia Prezesem Rady Ministrów; dotychczas bowiem, tylko tymczasowo sprawował ten urząd. Dwór powróci d. 24. do Madrytu, dla przyjęcia Xiężniczki Neapolitańskiej, która już może przybyła do Barcellony. Niezwłocznie po zaślubieniu Infanta DoinSebastyana. Król z całą swoją rodziną uda się do S. lldefonso, gdzie będzie urządzona nieprzebyta kwarantanna. Skutkiem postanowienia królewskiego, odejmującego miastu Cadix prawo wolnego portu a które z dniem 18. Września ma wejść w wykonani«, w Sewilli handel bardzo się oźy. wia, osiada tam wielu bogatych kupców; mieszkania bardzo podrożały i Sewilla wkrótce stać się rnoźe jcdnern z najpiękniejszych miast Hiszpanii. Prefekt P. Ariona odznacza się popieraniem wszelkich instytucyi korzystnych dla handlu. Mówią, że rząd ustanowi w Sewilli giełdę na wzór Madcjtskiej.

Portugalia, Z Lizbony, dnia 11, Kwietnia.

Galera "Xiężniczka Bejra" zarzuciła kotwicę na Tagu, Przywiozła oprócz depeszów Gubernatora Madeiry wiele listów prywatnych, które wszelako wszystkie co do jednego, jeśli co o polityce zawierały, policya zabrała. Tą drogą więc nic zgoła niedowie<<!zieliśrny się o stanie tej wyspy, Z depeszów rządowych tyle wynika, że JRegencya Terceirska zostając w porozumieniu z wielu znakomitymi obywatelami wyspy, na dwóch punktach ma składy broni. - Z Porto donoszą, że statek wojenny Dom Miguela, ścigany przez okręt jeden Dorn Pedra, szukał schronienia w porcie jednym Gallicyi.

A »--S / i « .

Z L o n d y n u, dnia 24. Kwii I pazetziegc · .. >:<9€? .«oa? a to ss oetreiooici "'-ii reiormy ra łm się Minisji miarkowanymi Anti-rtformieuuu niektórych punktów bilu porozum .., jska to, względem powiększenia członl >w n, politalnych i komorników 10 funt, i ime płacących, aby sobie takim sposot pieczyć w Komitecie większość bez ;.II;;«'?«q nia nowych Parów. K li r y er powiada, że wiadomi »przy? wróceniu Lorda Cochrana do daw · go rangi była zawczesną. Morning Herald powiada: Poi popędliwość i niektóre osobistości ze 3)J,p dwóch, ostatnie dyskussye wlzbieu wiały stopień talentu, który Izbi. wszelki zaszczyt. J estto factum łumo się bardzo pocieszające, lecz nien Hej pocieszające dla tego, że w niektórych Uteji a nuje wielka skłonność obwoływar a dziedzicznej arystokracyi za anomalią i ciężar niepotrzebny. Jakkolwiek może być wari dorzeczność takiegowidoku, towsz;;., pewns, że talent prawdziwy, zawsze mieć I si wpływ przeważny na sprawy putb z dów. Dziedziczne Parostwo Angh; trzebuje obawiaj się zniesienia dópokt nieprzestanie okazywać krajowi i światu tego samego stopnia talentu, jaki okazało przy ostatniej sposobności. Podług listów prywatnych zKan.

wanych 35 Grudnia dówódzca, statku "Chai> lenger," Kap. Freman tle, żądał osobistej rozmowy z tamtejszym Gubernatorem, IIa doręczenia temuż listu Lorda Bentinck, czyni przedstawienia względem przy K czynionych w ostatnim czasie ze stronj czyków. Gubernator odmówił w ia Sle oświadczając, że jeżeli coś zaszłp, towarz; może jak dotychczas podać petycyą. W Kantonie obiecywano sobie jednak bardzo wiele po energii władz angielskich. Listy z Patras w Grecyi z 12. Marca, donoszą o przybyciu do tamecznychbrzeąówokrętM liniowego "Pelikan" przeznaczonego na obronę handlu angielskiego i jońskiego, . czasie 's raźniejszych niepokojów. Dnia g, przybyłaj rossyjska fregaia-i francuzki wojenny łu wspólnego działania w obronie miasta wodach Lewanty pokajało się znów łych statków rozbójniczych. Podług urzędowych, parlamento zów Z dnia l. Stycznia 1832., stan v,< lestw Zjednoczonych był następują tyleryi 4,589» 3) żołnierze marynarki w służbie Jadowej 4,324; 4) Sztab milicyi 2,627; 5) ochotnicy w Anglii 20,39g; 6) Yeomanry Irlandyi 31,422; 7) policya w Irlandyi 7,367. Z dnia 2 7' Kwietnia.

Z powodu zbliżającej się chwili obrad nad bilem w Komitecie częste się odbywają po wielu miejscach zgromadzenia, aby przez wynurzenie sposobu myślenia ludu, przez petycye i cym podobne środki powodzenie bilu zabezpieczyć. Na takiem zgromadzeniu w Edynburgu było przeszło 60,000 ludzi obecnych; na posiedzeniu tutejszej Rady gminnej postanowiono doręczyć adres dziękczynny Hrabiemu Grey i Lordowi Althorp i każdemu ofiarować prawo obywatelstwa cytyi w puszce złotej 100 funt. wartości. W Portsmouth podczas przedstawienia Niemej z Portici reformilci najżywsze wydawali okrzyki radości. Bezecność fanatyków, kazania mówiących W języku nieznajomym, tIwa ciągle, Presbyteryum kościoła tutejszego Szkockiego, w którem te bezprawia zachodzą, daje wprawdzie opór tym szaleńcom, lecz zdaje się, że ci fizycznych chcą użyć sił. - W bliskości MancheStru dwaj kalwiniści, uchodzący za świętych w swoich gminach i którym dozór szkół niedzielnych był powierzony, musieli czem prędzej uciekać z kraju, gdyż doftuściwszy się występków nie naturalnych byli ścigani przez po

U mnIe zupełnie wyszedł i przez wszystkie księgarnie w War s z a w i e , w W i l n i e, w Poznaniu, w Lublinie, w Kaliszu, w Krakowie, wLwowie i t. d. jest do nabyCIa:

JAN TRZECI i DWÓR JEGO czyli Polska w siedmnastjm wieku, przez Bronikowskiego.

Alexandra

Wolne tłumaczenie z niemieckiego oryginału.

5 Tomów.

8, (61 arkusz.) brosz. Złt. 20.

Uwaga i ciekawość wszystkich uczonych, jatą Autor ten, pełen ducha i umysłu, wydawszy już w r. 1830. pierwsze dwa tomy-tegoż najnowszego Romansu swego na się zwrócił, niemało się powiększyły, gdy przyspieszenie wydania dalszych trzech tomów przez niespo- :Q

1 .»u-----. CTB B II).J}I C,lI,3 B BHdziane przeszkody odwlekłem zostało. Te prze« cieź teraz szczęśliwie sąpokonane; dzieło ono niby nowy wieniec zdobi twórcę swego, a publiczność może się przekonać, że z samej na wet odwłoki zyskałn. Pomimo tego powszechnie już okazano chlubną pochwałę uznanemu Bronikowskiego talentowi w romantycznej wyobrażeniu charakterów, zdarzeń i obyczajów ojczystych; niepotrzeba więc zachwalać dzieło namienione zawierające w sobie najznaczniejszą, dziejów poisitich epokę. To tylko jeszcze mam honor namienić, ii tłómaczenie wypłynione z pod pióra wyćwiczonego zupełnie ducha oryginału oddaje i za doskonałe uznanem być może. Papier jest czysty a druk poprawny.

Tegoż samego Autora wyszły moim nakładem i w zapasie każdej księgarni znajdują się: Moina; powieść Z niedawno uplynionego czasu, 8. 1828. brosz. Złt. 4.

Myszq wieża wśrzód jeziora Gopła; powieść słowiańska Z pierwszej połowy J wieku. 8. 1827. brosz. Złt. 4.

Olgierd i Olga, czYli Polskawjedenastym wieku.

Tom 1 - 3. 8. 1829. 1830. brosz. Złt. 12.

W WrocławI W .u w miesi9..cu Maju 1832. r.

ilhelm Hogumił Kom.

Wieś Kąkolewo w Pow. Bukoskim jest do wydzierżawienia odS.Jaraa 1832. Owaiunkach dowiedzieć się można od W. Miszewskiego w Umułtowie pod Poznaniem.

Doniesienie handlowe.

Doświadczona skrzętność syna mego J ó z e - fa upoważnia mię przypuścić go do współki w handlu moim, w skutek czego istnąea dotąd fiima handlu tego zmienia się, i od dziś dnia, tak ja, jak równie i mój syn podpisywać się będziemy: A, Freudenreich i Syn.

Poznań, dnia 10. Maja 1832.

Znaczny dobór naj nowszych strojów paryzkich, jako to: kapelusze, cztpki, wstążki, krawaty, kwiaty, pióra, rękawiczki, chustki blondynowe, suknie z materyi c h a 11 y zwanej i wszelkie do stroju damskiego należące artykuły, otrzymał i poleca w cenie najumiarkowańszej C. Jahn, w Poznaniu, w rynku Nr. 52.