GAZE Wielkiego TA Xiestwa ZNAŃSKIEGO 111111111111111 II i ni i · -o · Nakładem Drukarni Nadwo rnej W. Dekera i Spóiki. - Redaktor: A. H'aJlnoIIIK. JW 96. - W Poniedziałek dnia 25. Kwietnia 1836. Wiadolllości zagranIczne. Wolne miasto Krakaw. Z Krakowa, dnia 16. Kwietnia. Gazeta tutejsza zawiera następujące j. dnia wczorajszego datowane ogłoszenie Ceearskoaustryackiego Generała Kaufmann Edler von Traunstejnburg, dowódzzy wojska dzerzącego w imieniu trzech dworów opiekuńczych kraj wolnego miasta Krakowa: Ponieważ zamiar trzech opiekuńczych " dworów przy chwilowetn zajęciu wolnego miasta Krakowa przez ich wojska, t. j, oddalenie wielkiej liczby zgromadzonych w niem niebezpiecznych wychodźców i Judzi bez zatrudnienia, powiększę; części osiągnięty zosta), otrzymał więc niżej podpisany rozkaz, aby ustąpienie wojsk z kraju wolnego miasta w ten uskutecznić sposób, ażeby wojska po wsiach umieszczone a 3B znajdującego się w mieście ta część, która do pełnienia służb/ i utrzymania spokojności i porządku nie jest koniecznie potrzebna a która to ostatnia aź do wykonania przedsięwziętych w tym celu środków tu jeszcze zostanie, natychmiast odeszły. Równocześnie oznacza się gdniowy zakres czasu rachując od dnia dzisiejszego, jako ostatni termin dla tych, którzy stosownie do wezwania trzech najdostojniejszych dworów kraj wol nego miasta opuścić mają a dotychczas wyłamując się z pod rozkazu tego w kraju wolnego miasta bez pozwolenia się ukrywają,- albowiem droga odejścia na Podgórze otwarta dla nich tylko aź do wspomnionego czasu a każde do kategoryi tej należące indywiduum, co później bądź w kra-u wolnego miasta, bądź w granicach 3 opiekuńczych mocarstw ujęte zostanie, bez pobłażania temu rządowi, do którego pierwiastkowe należało, stosownie do brzmienia artykułu 6. dodatkowej konwencyi z d. 3. Maja 1815 r., wydane m zostanie. Oraz wzywają się wszyscy mieszkańcy Krakowa, ażeby w ukrywaniu osób takich żadnego nie mieli udziału, lecz o mierjscu pobytu ich natychmiast donieśli lub je same-na Podgórze stawili, kiedy w przeciwnym razie ostrą na siebie ściągną karę. " F 2 a n c y a. Z P ary ż a, dnia 14. Kwietnia. W Izbie Parów toczą się ciągle obrady nad projektem do prawa względem odpowiedzialności Ministrów. Z obiegających w giełdzie wczorajszej pogłosek dotychczas żadna się nie potwierdziła. Posiadacze papierów hiszpańskich względem wypłacenia przypadającego wkrótce kuponu procentowego w wielkiej są obawie, kiedy bankierowie , co dług czynny zaciągnęli, nie Maja procentu pieniądze nadeszły, czy też nie. Pan Rothschild oświadcza, że pienięthy tych jeszcze wprawdzie nie nadesłano, ręczy wszelako i gotów iśc w zakład, że rząd hiszpański jtszcze w ciągu bieżącego miesiąca kwotę na d, i. Maja przypadającą nadeśle. List z Bordeaux pod d. 13. b, m. donosi, iż 78 rybaków wypłynęło d. 23. Marca z La T este na 6 statkach, które podczas burzy na morzu dnia 28- Marca wraz z niemi zatonęły. Z tych nieszczęśliwych, było 12 bezźennychj. 10 źonalych lecz bezdzietnych, a 56 ojców familii zostawiło 160 dzieci sierotami. W całAm departamencie zbierają składkę, i prócz tego, podano do rządu prożbę o wsparcie. Pan (iuin złożył w Izbie Deputowanych sprawozdanie Kormnissyi względem budżetu wydatków na rok lAb. Sessya trwała tylko bhzko 2. godziny. Przyjęto najpierwej projekt do prawa, względem zrobienia kilku gościńców na wyspie Korsyce, a to większością 237 krestk przeciw t i; dalej projekt do prawa względem gościńca z Paryża do Treport, większością 220 kresek przeciw 18; nako nit c trzeci małoznaczny projekt do prawa skarbowego, większością 244 kresek przeciw 11. N; e były prawie żadnych rozpraw, i sessya skończyła eię o w pół do 4iej. Słychać, iż Xiążę. N emours będzie miał udział w wyprawie do Medeah, Milhana l CherchelI, która za miesiąc, a najdalej za dwa, ma być przedsięwziętą w Afryce, co jednak potrzebuje potwierdzenia. Robienie osad karabinowych było dotąd pracą baidzo mozolną. Pewny rzemieślnik wynalazł teraz machinę robienia tychże, której tajemnicę rząd nabył od niego za 300,000 franków, i zaprowadza lę rnai-hinę w fabrykach broni, Z dnia 15. Kwietnia. W J o u r n a l de P a r i s czytamy: "Z Larrasoany z N awarry donoszą, że Generał Bernelle, dowódzca legii fraricuzkiej, zabrawszy nagłym napadem w nocy jednego oficera, jednego sierżanta i 3ch żołnierzy Don Carlosz w niewolą, przy tej sposobności w sposób godny narodu swego postąpił. Zamiast bowiem, coby tych jeńców miał kazać rozstrzelać na odwet, do czego miał prawo, pozwolił oficerowi ujętemu, aby doniósł na piśmie dowodzącemu w'N awarze Generałowi Don Carlosa, Że łos jego i innych ujętych żołnierzy zawisł od sposobu, jakim z jeńcami legionu francuzkiego w obozie Dor. Carlosa postąpią. Byi może, u,e takowe szlachetne postępowanie Generała Bernelle się przyczyni do złagodzenia klęsk tej wojny." Stolarz, który robił machinę piekielną Fieschiego a później podczas indagacyi w spisku N euillskim powtórnie został przyaresztowany ale zawsze uznany zupełnie niewinnym, w skutek kłopotu tego dostał pomieszania zmysłów. N ajnoweze wiadomości z Madrytu sięgają aż do d. 7, m. b. Adres3 był ciągle jeszcze przedmiotem żywych obrad w Izbie Prokuiadoiów. Głoszono w stolicy Hiszpanii, że Francya intfrwencyą swoje pod tym przyrzekła warunkiem, ażeby ministeryum hiszpańskie w duchu umiarkowanym urządzone zostało. Anglia. Z-Londynu, dnia 15. Kwietnia, We wszystkich portach wojennych panuje największa czynność. W Portsmoutbc e stoją między inuemi trzy okręiy o 120 działach i 4 o 80 działach w pogotowiu, aby na pierwsze skinienie wyjść pod żagle; wszakże zbywa tylko na majtkach a rząd wszelkiego dokłada starania, aby się o potrzebną ilość pos.arać. Okręt wojenny, tylko co z Malty przybyły, otrzymał rozkaz udania się natychmiast do wysp Shetland i Orkney, aby tam majtków zaciągnąć. Zresztą słychać, że podobnie i inny rząd (którego nie wymieniają) agentów do wysp rzeczonych wysłał, aby też witlką liczbę majtków zawerbować. Statek parowy "Carron" stoi w Portsmouthcie w pogotowiu, aby żołnierzy od artyleryi marynarskiej przyjąć na swój pokład i do Santanderu przewieść, 2 inny sutek parowy popłynął na morze Śródziemne, aby znajdujące się na elacyi tamecznej oddziały tyth korpusów zabrać na swój pokład i także do Hiszpanii sprowadzić. Król J mć otrzymał (jak wiadomo) w podarunku od Xiąźęcia Indyjskiego, Imama w Muscat, piękny 74rodziałowy okręt liniowy, który Kapitan Cargan marynarki wschodnio- indyjskiej sprowadził do Anglii, i który pod każdym względem wyrównywa takiemuż okrętowi angielskiemu. N a wspomnionym okręcie przybyły oraz dwa ogiery i dwie klacze najpiękniejszej rasy arabskiej, w podarunku dla Króla Jmci Wielkiej Brytanii, Monarcha 0świadczyl Kapitanowi Cargan, iż jest wielce obowiązany za te podarunki Imama, i kazał m u, aby wybrał jeden z najpiękniejszych statków królewskich na wzajemny podarunek ze strony Króla Jmci dla Imama. Kapitan Car« gan wybrał statek Prince Regent, krorego podziwiano bardzo piękną i proporcyonalną bu« dowę, i który po zupełnem uzbrojeniu będzie posiany Imamowi, C o u r i e r mniema, iż ta nie, a przyiem namienia , iż kraj, którym Imam włada w Persyi, Arabii i Afryce, jest większy, niż połączone królestwo Wielkiej Brytanii i IrJandyi, i ma kilka milionów ludności. Imam zajmuje się szczególniej swoją marynarką, i zawsze okazywał się przyjaznym rządowi angielskiemu i handlowym interesom angielskim. Kommissya wyznaczona do rozpoznania pra wności wyboru Pana O'COIIIHI1 w Dublinie na członka Izby Niższej, oświadczyła większością jednej tylko kreski, iż. wybór ten był prawny. Generał Hrabia Carhcraft, Pułkownik sgo pułku gwardyi przybocznej, znany z wyprawy przeciw Kopenhadze, którą dowodził wraz z Lordem Gambier, umarł dnia i. b. m. w majętności swojej w Szkocyi, mając lat 82. Był Parem, baronem szkockim i kawalerem Cesarsko - roseyjskich orderów S\ Anny i S. Jerzego A tudzież portugalskiego oideru Wieży i Miecza. Courier pisze: "Jeden z dzienników portugalskich twierdzi, ii handel, który dawniej Portugalia posiadając Macao prowadziła, a który teraz znacznie się zmniejszył, winien upadek swój nieprzezorności dawniejszego prawodastwa. Zdaje się wprawdzie, iż wysokie opiaty zniweczyły ten handel; lecz gdy teraz posiadają go Anglicy i Amerykanie, trudno więc, aby lepsze prawodastwo zwróciło go Portugalczykom więcej, niżby sami w kraju swoim potrzebowali." Podług urzędowych wykazów, Lord Prezydent miasta Londynu i ]l urzędników miejskich, pobierają rocznie 54,800 lontów szterlingow pensyj. Pensye zaś 12 pierwszych ministrów Wielkiej Brytanii wynoszą tylko 4548 O funtów szterlingów; tak więc pensye iu urzędników miejskich przewyższają o g,3io funt, szterl. płacę 12 ministrów angielskich. Odebrano znowu z Irlandyi liczne doniesienia o oporze w płaceniu dziesięciny. W hrabstwie Mayo zabito 3 mieszkańców. Kobiety w N ottingham podarowały małżonce O'Connella kosztowny woal z tamecznej łabryki. Rapport kommissyi wyznaczonej do ułożenia prawa względem ubogich w Irlandyi, został podany parlamenlowi, i będzie ważnym przedmiotem obrad jego. Kommissya nie radzi przyjąć systemu, jaki był i jest teraz w Anglii. Z względu na szczególny stan Irlandyi, wsparcie ma być dawane tylko ubogim podeszłego wieku, chorym i zupełnie niezdatnym do pracy. Założenie domu ubogich i pracy nie jest stosownem w Irlandyi, Kommissya radzi nie tylko utworzyć biuro centrai* ne, jak niedawno uczyniono w Anglii, lecz oraz chce, aby komitety opłacających podatki w każdej parafii pomagały czynnościom te * go biura i one kontrollowały , jak jest w Szkocyi, Ra Izi oraz utworzyć inne biuro, któreby obmyślało umieszczenie i zarobek dla zirowycb robotników, niemających zatrudnenia , których liczą 500,000, używając ich do uprawy pustych gruntów, lub, gdzieby tej sposobności brakowało, ułatwiając im IDOŻUOŚĆ oddalenia się. Hiszpania Z Madrytu, dnia 31. Marca. Generał Cordova, który niedawno zaczął 38 rok życia swego, należy do rzędu tych którzy wysokie światło innych bardzo zręcznie urmeją sobie przywłaszczyć. Pod piękną urodą f otwartością żołnierską ukrywa nieograni - czoną ambicyą i nienasyconą chęć intrygowania, a będąc nader zręcznym w użyciu swo* ich środków i obfitym w wynajdowaniu źródeł pomocniczych, mógł obok dowództwa armii północnej kierować razem w Madrycie licznem stronnictwem, którego jest naczelnikiem. Wiadomy jest polityczny jego sposób myślenia. Z początku otrzymał dyplomatyczne posłannictwo do Portugalii, później mianowany dowódcą armii, napełnił ją swojemi stronnikami. Walcząc z Karolistarni w północnych prowincyach, czuwał troskliwie nad poruszeniami zapaleńców w południowych prowincyach; jest przekonany, ii zniszczenie Karolistów nadałoby większą siłę stronnictwu zapaleńców. Cordova nienawidzi to stronnictwo. Gdyby widział, iż zapaleńcy obejmują ster rządu, zaraz działałby wspólnie z umiarkowanemi Karolistarni. Dla tego w kampanii trzymał się polityki Fabiusza; dla tego ma wstręt ku najemnikom angielskim, i dla tfgo usiłuje zmniejszyć ich znaczenie u narodu hiszpańskiego, co mu się już prawie powiodło. Tymczasem planom jtgo przeszkodziła depesza Lorda John Hay, dowódcy eskadry angielskiej przy brzegu kantabryjskim , .donosząca, iż tenże odebrał od rządu swpgo rozkaz wspierania wpjska Królowej. Wiadomość la była dla Cordov3 śruierttlnym cios«m, chociaż na pozór okjzywał z ląd radość. Z dnia I. Kwietnia, Spodziewano się, iż mowa z tronu obejmować będzie wierny obraz etanu kraju, usprawiedliwienie ministreryurn z użycia nadanej mu wiąkszej władzy, i zapowiedzenie dalszych środków, zmierzających do poprawy stanu kraju, Lecz wzmiaukowano tylko o nowym dacii rozpoczętych z krajami Ameryki hiszpańskiej. Nic wcale nienamieniono, iż rząd podług wyraźnej swojej obittnicy, zda Stanom (Cortes) sprawę z ważnych środków, kióryih mógł użyć na mr>cy uchwały nadającej mu większą władzę. Gdzież są owi uzbrojeni żołnierze w liczbie 70,000, którzy mieli spieszyć na pomoc armii północnej? Wszystkie prowincye: Aragonia, Katalonia, Walencya, Cuetica, Galicya, zostają w mocy Karolistów. Wyrażono w mowie z ironu: "Publiczna spokojność została wszędzie utrzymaną, wyjąwszy kdka mało znaczących « prędko przytłumionych zaburzeń." Na to odpowiedzieć mogą krwawe wypadki w Barcelonie, niesforność gwardyi naroi'owej w Malaga i Walencyi, oraz pochód Batanero przez obiedwie Kast yI i e; nakoniec n iech rząd zapyta się sam siebie w jakiej 1 zęści Hiszpanii postanowienia jego biorą skutek Polepszono los wierzycieli kiajowych! Inaczej przekonywają giełdy w Madrycie i Kadyxe, tudzież adresy z obu dwóch tych miast podane. Coź Królowa Rejentka odpowie Pułkownikowi Fontiveros., który złożony chorobą wskazał Generałów Mina i NOgueras za prawdziwych morderców małżonki jego, rozstrzf lanej w odwet z rozkazu Cabrera? "Ucywilizowane narody (słowa są tego pisma) wzdrygną się widząc, iż w Hiszpanii są Generałowie, którzy niewinne kobiety zabijają. Hiszpanie uciekają, przed Hiszpanam i; rodzice przed dziećmi a te znowu przed tamtfmi. Krwawy wizerunek niewinnel małżonki mojej ściga mnie w dniu i w nocy i woła o sprawiedliwość." Dalej twierdzi mowa z tronu: "Nie obarczono narodu żadnym nowym ciężarem, mimo uchwały nadającej większą władzę M' n i stro m. " Pan M end izabal ut r z y r n yw a ł , i ż n i e za c i ąg a n o w y c h P o ż Y c z e k , · Hy kraj brnie w długi« Gazeta angielska (. .Iobe umieściła juz'wykaz rzeczy, służących do uzbrojenia, które rząd angielski dos awił rządowi naszemu na kredyt. Gdy fabrykanci krajowi tylko za gotową japlatę chcieli dostarczać, musiał więc Pan Mendizabal sprowadzić z Anglii 100,000 łokci sukna, tyleż par trzewików; 2 A ,000 mundurów dostarczono z Bordeaux; lak więc złe towary, powiększające dług publiczny, szkodzą przemysłowi krajowetriu, i ofiary pieniężne idą za granicę, bkarb hiszpański nieprędko będzie mógł zapłacić e u i n m ę, jaką już w i n i e n kor p u s o w i n a j e m n i - ków angielskich, a nieszczęśliwi zakonnicy, wyrzuceni na ulicę, nia dostali od dnia 17. Września ani szeląga, aby się od śmierci z głodu uratowali. Nakoniec mowa z ironu S20obejmuje te smutne wyrazy: "Niedalekim jest czas, kiedy (przez robienie nowych gościńców) obmyśli się praca i przyzwoite utrzwnanie dla znacznej liczby nieszczęśliwych, których leraz nędza przym usza zaciągać się p o d chorągwie D o n Carlosa.« D a n i a Z Kopenhagi, dnia 6. Kwietnia. W skutku noty Posła angielskiego, Król nasz wydał postanowienie, aby Murzynów angielek,eh, wyprowadzonych od d. 1. Sierpnia 1834. z jakiejkolwiek osady angielskiej, wydano bez wynagrodzenia, jeźliby się z nimi obchodzono jako z niewolnikami; wydania zaś Murzynów dawniej wyprowadzonych, żądać można, lecz za wynagrodzeniem. B e I g i a. Z Bruxelli, dnia 12. Kwietnia. Xiąźę Ferdynand Sachsen - Coburg, który odjdynął do Lizbony, bardzo się na Dworze londyńskim podobał. Również zjednał sobie życzliwość wielu osób młodszy brat jego, Xiążę Au g u st, liczący teraz lat 18- X ęźnirzka Wiktorya Kent, córka rodzonej ciotki jego, jest rówienniczką Donny Maryi, i liczy lat 17. Rozeszły się tu pogłoski, źe Xiąźę August ma swego czasu zaślubić Xiężnirzkę Kent; lecz niewiadomo, na czi-m się wiadomość ta gruntuje. Gdyby związek ten przyszedł do skutku, naówczas Portugalia byłaby złączona ściślejszeroi stosunkami z Anglią i Belgią. Niemcy. Gazeta Wrocławska donosi w- liście prywatnym z Frankiortu nad Menem co następuje: Nasz Współobywatel, Baron Anzelm R o t s c h i I d , k t ó r y c o n i t d z i e I a u b ó s t w u m asta 600 złotych reńskich wypłacić rozkazuje, zgubił niedawno temu na drodze od swojej wie» ski przed Bockenhejmskąbramą do swego mieszkania w mieście pierścień z palca, ofiarowany mu przez ś. p. Cesarza Franciszka. Aczkol wiek pierścień ttn nie miał znacznej wartości wewnętrznej, tak drogim był przecież Panu RotschildowL źe znalezicielowi dochód roczny 350 zło: reń. wynoszący przyobiecał. Uboga dziewczyna z Roedellieimu, wioski Kurheskiej była tak szczęśliwa, że pierścień ten znalazła i o nazwisku właściciela dowiedziałasię. Wręczyła mu go i otrzymała zaraz nadzwyczajny podtrunek wynoszący 500 zł, reń. i zapis na per.syą dożywotnią. Skoro wróciła do domu, skłonili ją biedni rodzice, których posiadłość całkiem bjła zadłużona, do tego, ażtby pro« gospodarstwo swoje oczyścić mogli. Posłuszna córka poszła przeto raz jeszcze do Harona Rotschilda i wynurzyła mu życzenie swoje. Ten wypłaci! jej natychmiast w miejsce pensyi dożywotniej 350 zł. 7000 złotych reńskich. Z Fr a n K for t u n. M., (1. 12. Kwietnia. Journal de Francfort z dnia 10. b, m. zawiera artykuł o cukrze z buraków, a to z powodu projektu wniesionego w francuzkiej Izbie Deputowanych, aby nałożono podatek na fabrykacyą-cukru w kraju. Artykuł ten wspomina, ii jeszcze r. i g t! zaczęły powstawać łabryki cukru krajowego, kiedy N apoleon zamknął porty Eurepy dla towarów angielskich, i rząd irancuzki wszelkiemi środkami zachęcał chemików do wynalezienia su. rogatu trzciny cukrowej. Napoleon, przewidując przyszły wzrost fabryk cukrowych w kraju, wspomniał, iż przyjdzie dzień, w którym fabryki te ubiegać <ień wyciąć, częścią w niewolą zabrać. Dwa inne udjły się w ucieczkę i już więcej o nich nie słyszano. - Z Teheranu odebrano wiadomości z dn. 2. Lutego od Pana Ellisa, który sobie pobyt tameczny bardzo sprzykrzył, ponieważ się na dworze perskim, gdzie wpływ Rossyi przewagę bierze, w nader przykrein znajdował położeniu. - Poseł egipski doniół, źe wkrótce nadesłane będą 6 milionów piastrów jako pierwsza rata tegorocznego haraczu Mebmeda Alego. Stany zjednoczone północnej AmeryM. Z Nowego-Yorku, dnia 16. Marca. Gazety tutejsze donoszą o następującej odmianie w ministeryum naszem, poczytując ją za bardzo ważną, bez wymienienia przyczyny tej ważności: "Sekretarz Sianu Gass został mianowany Poslern przy rządzie francuzkim, a w miejsce jego, Mówca, Pan Polk, otrzymał urząd Sekretarza Stanu wydziału wojny. Mówcą, zaś będzie Pan Mason z Wirginii." Senat zajmował się znowu kwestyą względem usamowolnienia niewolników. Po pięknej mowie członka Senatu, Pana Calhou, odrzucono kilka petycyj za usamowolnieniem. Tylko Panowie Davis i Webster głosowali za przyjęciem tych petycyj. Wyspy Jońs hie. G a z e t t a di Z a r a donosi slosownie do listów z Korfu z dn. 22.. Marca, że flotta Angiel ska ciągle stoi na kotwicach na przystani wyspy Malty, ze wszelako gotowa na pierwsze skinienie wyjść pod żagle.j Podobnie upowszechniła się i na tych wyspach pogłoska, źe eskadra Angielska na Malcie wielkie z portów angielskich otrzyma wzmocnienie. - (Patrz art) kuł z Anglii.) ROZlllaite wiadolllości. Z P o z n a n i a. - Donoszą z Departamentu Bydgoskiego, źe dotychczasowe powietrze nader sprzyjało zasiewom i źe rolnik obfitych żniw się spodziewa. - Z wszystkich stron słychać skargi na panujące choro by, któie nader często przybierają charakter fe ber nerwowyrli i śmierć za sobą pociągają. - W ciągu zeszłego miesiąca utonęło 5 osób, » młoda jedna dziewczyna upadłszy na nóż tak go sobie w piersi wtłoczyła, źe zaraz życie zakończyła. - Chłopiec jeden ukąszony został przez psa wściekłego i znajduje się w kuracyi. - W wielu okolicach, a mianowicie w Powiecie Gnieźni tńakim, ostatnia burza wielkie szkody zrządziła; w jednej wsi wywróciła owczarnią, przyczćm 35 owiec zabitych zostało. - Zdaje się, źe handel sukna bqdz-je ciągle zapewniał korzyści sukiennikom Departamentu Bydgoskiego. Ci sami kupcy z Brunszwiku, którzy w Lutym b. r« zakupili znaczną ilość sukna, kupili znowu 2400 postawów w Marcu nietylko w Trzciance, ale także w Chodzicźu i Szamocinie, btalo się to przed walnym jarmarkiem i pociągnęło za sobą najpomyślniejsze skutki, ile źe i w ciągu jarmarku, gdzie ci kupcy znowu 1000 postawów kupili, nietylko się ceny w równi utrzymywały, ale nadto i w górę poszły,. Sukna te przesiane być mają, jak głoszą, do l'rankfortu nad Menem, Offenbachu, Bremy i t. d. a stamtąd wyprawią je zapewne za morze. - Pan Radtcker, dziedzic w Thurmmiihle, w Powiecie Szubińskim, otwoizjł w zeszłym miesiącu hamernią żelaza, wybudowaną zeszłe) jesieni, co mu nowe korzyści zapewnia. Znajdują się warnej dwie iłuczarnie , dwie fryszerki i piec do ropienia tego kruszcu. -- Najwyższy regulamin towarzystwa ogniowego dla Prowincyi Poznańskiej z d. 5Lutego b. r. zajmuje bardzo wszystkich właścicieli budynków i obiecują sobie z niego najpomyślniejsze skutki. Do towarzjstwa aptekarskiego w północnych Niemczech przyłączyło się 19 aptekarzy z Departamentu Bydgoskiego, i ci rozpoczęli pod przewodnictwem Pana Weissa, aptekarza w Bydgoszczy, czyn nego towarzystwa. Z Warszawy. Wkrótce ogłoszona, tu zostanie przedpłata na: "Zbiór pieśni i śpiewów ludu polskiego, Biało Chrobatów, Mazurów, Rusi z nad Bugu i t. d,," zebranych przez K. W. Wojciekiego, zaszczytnie znanego z dzieł, częścią już wydanych przez niego, częścią zostających jeszcze w rękopisrrre. Sły. chać, iż wsporrmione dzieło wychodzić będzie zeszytami, or3r ozdobione zostanie rycinami i muzyką, Spodziewać się należy, iź wydawca gzc2ędzić nie będzie nakładu na piękne i poprawne wydanie tego tak szacownego i od dawna z takiem upragnieniem u nas oczekiwane go dzieła. N owe dzieło dramatvrzne Fryderyka hI. Skarbka, pod tytułem: Zona Fra D i a v o l a, przyjęto w Teatrze Wielkim dnia ,13. Marca z powsztchnem zadowoleniem. o kostumie teatralnym. Dopokąd się Talma na scenie francuzkiej nie zjawił, żadnemu aktorowi francuzkiemu ani na myśl to nie przyszło, stpsować koetum na scenie do osób historycznych. Od Ludwika XLV. grano wszystkie trajedyje Kornelia, Kasyna, Woltę ra we frakach, t. j: w tak zwanych statsklejdach. Wyobraźmy sobie Iphigeniję w kolistym robronie; Machometa w puklastej peruce, whaftach i przy szpadzie, a mamy śmieszność w całej okazałości. - Przy Theatre franfais niejaki Vanhove grywał zawsze Mitrydata i Augusta w zielonym aksamitnym pancerzu, na którym dwie armaty srebrem wyszyte były; głowę miał zwykle upudrowaną, trzewiki ze sprąźfcami, szpadę, i białe rękawiczki. Jakież było zadziwienie tego człowieka z zielonym pancerzem, gdy ujrzał Taltnę , grającego w szkarłatnej tunice Prokula w Brutusie. Nie wierzył oczom swoim i w głos zawołał: " P r z e b ó g , c o się d z i ej e ! czy te n m ł o d y c z ł 0wiek oszalał!" Publiczność przyjęła Talmę z uniesieniem, a Vanhove już chciał z rozpaczy podać prośbę oswoję uwolnienie; lecz musiał się z czasem uspokoić, i pójść w ślady Taimy. Kazał przywołać jego krawca, i dał mu robić kostum do roli Agamemnona. W ośmiu dniach przynosi krawiec ubiór. Vanhove odskoczył z przerażeniem: "Co ja widzę, wszak, to wełna?" - "Tak jest-Panie, wełna; Grecy nosili płaszcze 2 wełny, zapytaj się Pan tylko Pana Taimy." - "Ależ płaszcze z wełny mogli nosić Grecy nizkiego urodzenia, nie zaś Pan Najjaśniejszy, Agamemnon, Król tak wielki! ten zapewnie miał strój przynajmniej z aksamitu?" - "Grecy aksamitu nie znali, racz się fylto Pan zapytać Pana Talm y ." - "I dz i e sobie do licha z swoim Panem Talma - a gdzież są kieszenie?" - "Grecy kieszeń nie nosili, racz się Pan tylko zapytać Pana Taimy," - »C o? i być źeto może? a gdzież Agamemnon chował swoje tabakierkę?" - "Agamemnon tabaki nie zaźywałj racz się Pan tylko zapytać Pana Talm y." - "A niech cię piorun trzaśnie wraz z twoim Panem Talmą! to jest właśnie bicz Boski, który pn rewolucyi niebo na nas zesłało!" Gdy Vanhove w swoim nowym kosturnie jako Agamemnon na scenę wyetąpił, ileż nie miał kłopotu! nie umiał sobie dać rady, zdało mu się, że go żywcem w wór zaszyto, a gdy już swoje długą tyradę odwrzeszczał i za kulisy wybiegł, znużony padł jak długi na kanapę, i zawołał zadyszały: "Zmiłujcie się, dajcie Agamemnonowi choć much tabaki, bo wam piątego aktu nie doczeka!" J eden dziennik angielski opowiada następujące zdarzenie: Dwie córki znanego Generała Zavala wpadły były w ręce Krystynosom, stojącym załogą w Bilbao. Podczas codziennych potyczek z tyralierami Zavali, używali Krystynosowie tych panienek za tarczę, biorąc ich zawsze ze sobą. Nigdy się nie mógł Zavala odważyć żołnierzom ewoim rozkazać straelae w. stronę, gdzieby córki narażone być mogły na niebezpieczeństwo, lecz z oburzeniem i najtkliwszym żalem odwracał Aię zawsze od tak zgroźnego widoku. K lóż zdoła skreślić okropność położenia j e go! U czucie ojca srodze walczyło z powinnością wod/a. Nieszczęśliwy, blizkim był rozpaczy. Po długiej, strasznej z samym sobą walce postanowił nareszcie najsłodsze uczucie poświęcić twardej powinności. W szale rozpaczy uporządkował swój oddział i ukrył go W chaszczach pomiędzy wioską Guernica i morzem. Uwiadomieni o tej zdradzie Krystynosowie wkrótce gościńcem nadeszli, wiodąc, jak zwykle, dziewczynki na czele. Próżna prEeźorność, Ze łzami w oczach rozkazał Zavala żołnierzom swoim dać ognia na nieprzyjaciela. N iespodziewane wystrzały pomieszały szyki Krystynosów , co postrzegłszy Zavala, sam na czele z pałaszem w ręku dał znak do natarcia na przerażonego nieprzyjaciela. Do koła padali żołnierze w szeregach Krystynosów , dziewice zaś obie ocalały łaskawem zrządzeniem Opatrzności. Pobici, strwożeni Krystynosowie uciekli do miasta, szczęśliwy Zavala w uścisku drogich córek używał najmilszej rozkoszy, najpiękniejszej nagrody zwycięztwa! T e n przypadek przywodzi nam na pamięć podobne, lecz nie tak szczęśliwym skutkiem uwieńczone Olsztyna w I. 1587- Zdarzenie to w formie dramatycznej zachował nam wierszem Alex. H i. Fredro. (O b: Haliczanin, t. I I. stI. 165) (Rozm. L«'.) Ponieważ nowo urządzona szkoła rysunków i malarstwa Pana Gillern, malarza, zaopatrzona jest w wyborne wzory i gipsowe odciski i uczniowie jego w krótkim czasie dobre uczynili postępy w rysowaniu i malowaniu, przeto instytut ten, godzien uwagi równie przez swój wewnętrzny skład, ja ' < i metodę uczenia, miłującej kunszta publiczności chętnie polecamv. Poznań, dnia 12. Kwietnia 18.36. Król. Pruska Regeneva I. i II. UBWiEsZLZEiNIE. 7 Wszystkie osoby tuiejsjego miasta bez względu na ich stosunki, w czasie od dnia 1. Siyczma 1812. roku ai do ostatn;ego Grudnia agio. I. urodzone, również i te osoby, które wiek ten juź przestąpiły, atoli przed Kotnmiesyą naboru wojska jeszcze nigdy się nie stawiły, wzywają się niniejszem na mocy instrukcyi dla naboru wojska z dnia 13. Kwietnia )],825« I. N I. 25., aby się celem zapisania ich w regestra rodowodowe (role) u właściwych Kommiesarzy okręgowych natychmiast zgłosiły. Za osoby w tute'szein mieście urodzone, łub tu zamieszkanie swoje mające, atoli na teraz nieobecne, ich rodzice lub opiekuni stawić się powinni. Ci, którzy wezwaniu niniejszemu natychmiast zadosyć nie uczynią i w przyszłości zaniedbanie to dostatecznie usprawiedliwić nie będą w stanie, bez względu na powody reklainacyi, jakieby mieć mogli, przed wszystkirmi innymi zaciężnyini do służby wojskowej użyci i - uznani do takowej za niezdatnych - podług przepisów prawnvch ukarani zostaną. Zarazem zwraca się uwaga na postanowienie, umieszczone w dzienniku za rok 1832. w Numerze 28. na stronnicy 249., podług którego reklamacyom do Kommissyi powiatowej naboru wojska podać się mogącym przepisane dowody kompletnie dołączone być muszą, albowiem po ukończeniu czynności tejże Kommissyi na żadne reklamacj e wzgląd miany być nie może. Poznań, dtiia 17. Kwietnia 1836. Król. Dyrektoryum policyi miasta i. Powiatu. """""" Z W O Ł A N I E . Wszyscy, mniemający mieć pretensye z czasu urzędowania byłego zawiadowcy froniestu Wschowskiego Ri c h t er, do kaucyi urzędowej przez tegoż w ilości 400 T al. stawionej wzywają się niniejszem, ażeby się na terminie na d z i e ń 3 O. M aj a 1836. o godzinie niej zrana przed Deputowanym Referendaryuszem Głównego Sądu Ziemiańskiego Wittelsr wyznaczonym, z swemi pretensyami popisywali, albowiem w razie przeciwnym z takowemi prekludowanymi zostaną. Poznań, dnia 13. Stycznia 1836. Królewski Główny Sąd Ziemiański. Wydział l. SPRZEDAŻ KONIECZNA. Sąd Ziemsko-Miejski w Poznaniu N ieruchomość introligatorowi J a n o w i Filipowi Lehmann należąca, tu w Poznaniu na ulicy Zamkowej I>od Nr. 288- i 289. sytuowana, oszacowana na 1.3,103 lal. 15 sgr. II fen. wedle laxy mogącej być przejrzanej wraz z wykazem hypoiecznym i warunkamf w Registraturze, ma bvć nie na dniu 1. Kwietnia 1836., jak w patencie eubhastacyjnym z dnia 17. Lipca powiedziano, lecz tylko dnia l. Lipca 1836. przedpołudniem o godzinie loiej w miejscu zwykłem posiedzeń sądowych sprzedane. Poznań, dnia 3. Grudnia 1835Król. Pruski Sad Ziemsko mieiski. OJ Guspodarzom wiejskim "'\J8 poleca handel nasion braci A u e r b a c h przy Butelskiej ulicy następujące nasiona bardzo do. brrgo gatunku i doświadczonego rostkowania, jako to: czerwoną i białą koniczynę, francuzką l uc ernę, angielski i francuzki rejgras, (życicę trwałą), eporek, brzankę, sparcelę (wykę wonną) i wiele innych nasion, według cen naju miarko wańs zych targowych. Najprzedniejsze siemię lniane z Rygi, jako też świeże brabańskie sardele w tej chwili otrzymał fi u s t a w B i e l e f e l d . W Ł o p u c h o wie pod Murowaną Gośliną Stoją HO thisfp skop y na przedai. Wyciąg z berlińskiego Kursu papierów i pieniędzy. Dnia 2i. Kwietnia i S >&. Papiera- IGotowimi zną Obligi długu państwa Obligi bankowe ai do włącznie lit. H'. . . . . . Zachodmo- Pruskie lis1jr zastawne . . . . . Listy zastawne W. Xitstwa Poznanskiego. Wschodiuo- Pruskie Ozimskiepo 1021 101J 102» 1021