GAZE
Wielkiego
TA
Xiesfwa
ZNAŃSKIEGO
1 ""*" M - - u - - m m - ID . .
N akładem Drukarni Nadwornej PFe DeAera i Spó/fci. - Redaktor: JI. WannoB>**i.

«JI#141.

W Poniedziałek dnia 20. Czerwca 1836.

Wiadolllości krajowe.
z B e r l i n a, d. 17. Czerwca. Przybył lu: JVV. Królewsko-duński Minister sianu, H r , O i t o J o a c h i m M o l t k e , z Kopenhagi.
Wiadolllości zagraniczne.
Królestwo Polskie.
Z War s z a wy, dnia li. Czerwca.
Z listu pasterskiego JVV, X. Biskupa Płockiego umieszczamy tu wstęp i koniec: "Franciszek de Paula N epomucen na Pawłowie Pawłowski, z Bożej i Stolicy Apostolskiej Łaski Biskup Płocki, Kawaler Orderll 8. Stanisława. Całemu Duchowieństwu Swieckiemu i Zakonnemu, tudzież Wiernym Chrystusowym Dyecezyi Płockiej pozdrowienie i pasterskie błogosławieństwo," - Podobało sie; Najwyższemu na dniu 8- Lutego b. r. zakończyć cierpienia ziemskie, a przenieść do wieczności ś, p. Adama Michała Prażmowskiego, i w Kościele Bożym i w świecie uczonym znakomitego Męża. Zgonem Jego osierocony Urząd Pasterza tej Dyecezyi, który przed Nim chlubnie w księgach Kościoła naszego zapisani owi Gedeonowie, Maciejowscy, Zaiuscy, Dembowscy, Poniatowscy i Szembekowie niegdyś piastowali, a którego On prace w słabości swojej już Nam był powierzył, a mocy Bulli Ojca Swiętego Piusa VI I I. z dnIa JIa. Czerwca i8%9 roku, spada teraz na Nas, w całe; rozciągłości. Udzielając Wam tę wiadomość i czując razem całą ważność Naszego obowiązku czynimy do Was Prawowierni Bracia w Chrystusie,- jako do pracowników wspólnej Winnicy Pańskiej niniejszą odezwę, abyście w modłach Waszych błagali Wszechmocnego o pomoc Jego dla Nas, tak niezbędnie potrzebną. - Wy Kapłani, uczestnicy urzęiiu Naszego Pasterskiego, bądźcie wzorem i przy.
kładem prawdziwej pobożności chrześctańskiej. Przewodnicy w ziemskiej pielgrzymce do wie« cznej szczęśliwości! nauczajcie lud straży waszej powierzony i słowem i uczynkami, aby się o Was sprawdziło: ".iż jesteście solą ziemi i światłem świata. Dopełniaj cie wiernie obowiązków Waszych, a zmusicie zepsuty świat do należytego usług waszych ocenienia. Szanujcie sami Wasz stan r Wasze powołanie, a rozwieźli i n epomni na wszystko, co jest świętego, szanować pomirnowolnie Was bę.d<:t. Nauczajcie w duchu ewangielicznym, a umIeJcie nauki Wasze -do stanu obecnego społeczeństwa stosować, naśladując w tern Apostołów SS" którzy inaczej przemawiali do ludu, inaczej do uczniów dobranych, a inaczej do mędrców pogańskich. Umiejętne sie, zastóso pospolitego usposobienia i długiego rozmyślania włsenego. N ie ustawajcie więc nigdy w rozszerzaniu Waszych wiadomości i ćwiczeniu Waszych zdolności} a pamiętni zawsze na świętość stanu i powołania, gdy główni nieprzyjaciele duszy nacierać na was całą sił} będą, odpierajcież ją czytaniem ksiąg duchownych, jakie, by tez najuboższym opatrzony funduszem, Kapłan mieć może, aby tylko zechciał. Wszak gdy nauka Jezusa Chrystusa wyprowadziła narody z ich barbarzyństwa i objawiła światu moralność, na jaką się mędrcy ziemscy przez wszystkie wieki zdobyć nie potrafił;, i taż nauka Jezusa Chrystusa zawstydzać będzie na zawsze wszystkie systemata naukowe jej przeciwne, jako nie z tak górnego i nie z tak czystego źródła wypływające. Wy Kapłani, Nauczyciele ludu! będziecie prawdziwymi naśladowcami Mistrza i N auczyciela N aszego Jezusa Chrystusa, skoro obiedwie przestrogi N as?e dopiero wspomniane, głęboko w sercach Waszych zachowacie. Karmiąc zaś słowem Bożem Ojców i Matki, nie zapominajcie zasilać mlekiem duchownym i ich dziatek; wszak one połowę treód Waszych stanowią, wszak sam zbawicie! lubił z niemi przestawać. Są to pionki dro bne, które wyrósłszy taki owoc wydawać będą, jakie.zrazu w nich zeezczepicie. Od ich wczesnego przy sposobienia pomyślność dalszych nauk Waszych zależy: gdzie nie ma założonych fundamentów, tam nic trwałego budować nie mo źna. W katechizowaniu dzieci, ktoie Wam jak najmocniej zalecamy, nie oddzielajcie nauki Wiary od nauki uczynków; "bo pierwsza bez drugich, jest martwą.« Niechaj pierwsze wyobrażenia młodości, które są najtrwalsze»)), wpajają w dzieci to przekonanie, że zasadą świątobliwości, jest życie cnotliwe, Kiedy Rząd dobroczynny wskrzesza na nowo podupadłe przez klęski publiczne, szkółki elementarne, do Was Nau'zyciele duchowni należy iść w pomoc Rządowi. Wam przystoi zachęcać rodziców do korzystania z tego dobrodziejstwa; Wy macip zręczność zbijać przesą dy i wymówki, kiore lud prosty a czasem 1 klassy wyższe od przykładania się do tak chwalebnych zamiarów, odwodzić zwykły. Wam z powołania wypada dowodzić, ile zrąd i we względzie doczesnym i we względs e du*choWnym na całą społeczność spływać może pożytku. Do Was więc kończę słowy Leona Świętego Papieża: "Ipsum Vobis 2 cujus vice fungimur, loqui credite, quia et illius Vos af fectu monemus, et non aliud Vobis, quam quod ipse docuit. praedicamus, obsecrantes, ut succincti lumbos mentis vestrae cas tam, efsobriamvitam in Dei timore ducatis. Et quamvis omnes oporteat jJorere virtutibus, Vos tarnen Sa cerdotes, et Ministros praecpue ducet mentis pietatis inter caetera excellere" N akoniec prosimy was wszyscy wierni w Chrystusie, przyjmijcie z taką miłością braterską niniejszą odezwę naszą, z jaką ją do was czynimy. Kończymy ją tern: abyście wznosili modły wasze do Boga, za Ojca Sw. Grzegorza XVI., za Najjaśniejszego C' sarza i Króla Mikołaja I, i jego Następcę, za duszę ś. p, Adama Przaźmowsk.ego, zgasłego w Bogu Pasterza, za nas nakoniec, którzy za was wszystkich zdawać mamy Sędziemu Bogu w czasie ścisły rachunek, a gdy my wołamy i wo'ać całe życie_nasze będziemy: O Boże! wzywam Twej pomocy, jako Najłaskawszego Obrońcy mojego: rządź mnie Twoją mądrością, prowadź Twoja, sprawiedliwością, uweselaj Twoją łaskawością, broń Twą Wszechmocnością; niech mię pycha nie nadyma, pochlebstwo nie uwodzi, świat nie oszukuje; Wy wszyscy wierni w Chrystusie, Owieczki moje! proście Boga, aby mnie wysłuchał, i aby łaska Pana naszego Jezusa Chrystusa, była zawsze z Warni wszystkiemu" Niniejszy list Pasterski po wszystkich Kościołach tak świeckich, jako i zakonnych rozesłanym, z ambon zgromadzonemu na Nabożeństwo ludowi odczytanym, i na widok publiczny do czytania wystawionym mieć chcemy. - Dan w Warszawie, dnia 15. Kwietnia 1"'36 r. - Franciszek de Paula Biskup. K o s s y a.
Z P e t e r s b u r g a, d. 11. Maja (4 ) Czerwca.
Pan Minister Spraw Wewnętrznych oznajmił Rządzącemu Senatowi, że Najjaśniejszy Cesarz J mć, w dowód zadowolenia Swojego z czynne) i pożytecznej służby BiskupówWikaryuszow Grecko unitskich dyecer.yi: Białoruskiej Bazylego i Litewskei Antoniego, w dniu 25. Marca r. b. raczył ich udarować kosztownemi ozdobami, zwanemi panagia. J7 2 a n c y a.
Z P a ryż a , cjnia 9 Czerwca.
W. Zachowawca pieczęci wrócił tu z Chartres. Mąir miasta tego, Pan Chasles, który w chwili pożaru właśnie był w Paryżu, zaś natychmiast po odebraniu tej wiadomości do Chartres się udał, umieścił w gazetach pismo, z którego wynika, że szkoda przez pożar zrzą »lżona bynajmniej nie jest tak znaczną, jak początkowo głoszono . Wewnętrzna część kościoła nic nie ucierpiała; oraz stoją jeszcze obie wieże; tylko roboty drewniane w nich i dzwony zniszczone, '" W Givors, pod Lugdunem, zawalił się d. 3. o godzinie ymej wieczorem żelazny most wiszący, zrobiony nad Rodanem, przy sposo Chciano go albowiem nazajutrz otworzyć dla publiczności. Zawaliło się oraz całe rusztowanie, przezco wiele osób zabitych i pokaleczonych zostało. Podają liczbę ich na 21; z pomiędzy tych 6 utraciło życie, a 15 poniosło uszkodzenia. Numer wczorajszy gazety legiłymisiowskiej "la France" został wczoraj (niewierny dla czego) na poczcie zabrany. M o n i t o r pisze co następuje: "Stosownie do gazet madryckich z d. 3. m. b. ustanowio no w Maladze J u n tę; wszakże usiłowania ie, aby wzniecić niespokojność, były nadaremne, przeto tez Junta d. 26. Maja fama się rozwiązała. W Kariagenie zaszły dnia 22. groźne zaburzenia; trwały one przez 3 dni, podczas których 10 Karolistów zamordowano. Nareszcie zdołała gwardya narodowa przywrócić epokojność; 40 wichrzyciełi przyaresztowano i zawieziono na okrętach do Kadyxu. Gubernatora gabinet z urzędu zioiył. Listy z Bajonny z dn. 7. m, b. potwierdzaj3 wiadomość podaną o usiłowaniach Karolisrdw, aby uderzyć na linie pod San Sebasfyanem ku portowi Passage. 10 batalionów na atak wykomenderowano, odparto je wszelako ra wszystkich punktach ze stratą 300 ludzi. W Wiltoryi aż do dnia 1. Czerwca nic nowego się nie wydał " rzy o. G a z e t t e de F r a n c e podaje siły zbrojne karolistowskie w Walencyi i Aragonii na 20,100 żołnierzy. W Walencyi dowodzi Cabrera, wAragonii <;juilez. Z dnia 10. Czerwca.
Poseł pruski, Baron W erther, wręczył wczoraj na posłuchaniu prywatnem N. Panu pismo notyfikacyjne monarchy swego względem rozwiązania J. R. M. dostojnej małżonki J. K. M. Xi<;cia Karola Pruskiego.
Na posiedzeniu dzisiejszem Izby Deputowanych rozpoczęły się obrady dotyczące się osady algierskiej. W M o n i t o r z e dzisiejszym czytamy następujący artykuł o sprawach hiszpańskich: "Donoszą Z Madrytu pod d. 4. m. b., że Generał Cordova z przyczyny starganego zdrowia wynurzył życzenie, aby go od urzędu uwolnion o, że wszelako nalegającym prośbom rządu zadosyć czyniąc, postanowił zatrzymać naczelne dowództwo; między nim i nowym Minieteryum panuje jak najlepsze porozumienie. Wszystkie władze w Maladze zostały oddalone.
Wiadomości z prowincyi brzmią pomyślnie.
Stosownie do listów z Jaca dogonił d. 3, m. b.
Gucrra podHueską hufce karolistowskie i rozgromił je. Przywódzców tego korpusu, Torreza, Oetena i Kanonika Moabiola wraz z 50ludźmi w niewolą wzięto i pod zasłoną 00« działu gwardyi narodowej do Jaca sprowadzono.
A n g l i a.
Z L o n d y n u, dnia 7. Czerwca.
Podług twierdzenia T i m e s nie wydarzyła się jeszcze nigdy do chwili zostawania Anglii z Fortą w stosunkach dyplomatycznych, aby się Turcy (ak obeśli Z poddanym angielskim jak obecnie z Panem Churchillem. Aby temu zapobitdz i Anglikom bezpieczeństwo zapewnić, zawsze Anglia przy zawieraniu traktatów prssytem obstawała, żeby Anglicy przebywający w Turcyi nie ulegali sądom ani prawom kryminalnym tureckim. Angielscy winowajcy przeto musieli być. aż do tej chwili na mocy istniejących traktatów sądzeni podług praw angielskich, i to za pośrednictwem zawierzytelnionych u Porty osób urzędowych angielskich. Gdyby Pan Churchille, mówi Tirnes, był poddanym rossyjskiin, byłaby zapewne Porta spiesznie się usprawiedliwiła z czynu takiego przed Posłem tego narodu i dała mu żądaną saiysfakcyą, ale AngliapokaźeTurcyi, że i ona potrafi równego domagać się uszanowania. Wyjazd Hrabiego Pozzo di Borgo ma nastąpić w końcu tego, lub na początku przyszłego tygodnia. Korrespondent gazety C o u r i e r donosi z Kairu pod dniem 20 Marca, iż między Mehfoedt m Alira i naczelnikiem Asseirdw, przeciw któremu pierwszy wysłał dwie bezskuteczne wyprawy, panuje największa nieprzyjaźń. Mehmed Ali uzbraja trzecią wyprawę, która ma się składać z 15,000 ludzi 1 (jeźli można) wytępić całe pokolenie przeciwnika. Zaniechano zamysłu zniszczenia piramid, o którym ten korresspondent nie dawno'" doniósł, a to z powodu wielkich wydaików, jakieby na to ponieść musiano. Wyrachowano bowiem, iż rozrzucenie piramid więcejby kosztowało, niż sprowadzenie takiej liczby kamieni z góc Makafan, jakąby dostarczyły.
C o u r i e r zbija pogłoski o zmianie rninisteryum, które stąd powstały, że Lord Brougham odwiedził niedawno Lorda Spencer, i że P. Edward Ellice odjechał nagle do Ameryki.
Hrabia Mulgrave wrócił już do Dublina.
S t a n d a r d zapewnia, iż ostatnia poczta lizbońska przywiozła do ratyfikacyi traktat handlowy zawarty z Portugalią. M o r n i n g - C h r o n i c i e zaprzecza twierdzeniu gazet oppozycyjnycb względem wpływu Francyi na upadek Pana Mendizabala i mianowanie Pana Isturiz; zapewnia oraz, iż na półwyspie Pyrenejskim dyplomatyka angielska nie walczyła z francuzką; nakoniec ostatnią odmianę ministrów hiszpańskich przy Cordova należał. . "'Korrespondent tej gazety, będący w Madrycie, donosi nawet o rozchodzące) się tam pogłosce, iź ajenci karolistowscy mieli wpływdo tej odmiany. Wzburzenie umysłów z powodu odmiany bilu względem władz municypalnych w hłandyi, rozpostarło się już z Irlandyi do Szkocyi i Anglii, W wielu miejscach odprawiano zgromadzenia, i uchwalono petycye. Według gazety M o rn in g - p o s t, bezzasadną jest wiadomość o przybyciu Biskupa z Leon do Anglii; udał się on do Laybach. Listy z Nowego - Yorku pod dn. 30. Kwietnia donoszą, iź wojna między Mexykanami 1 T exyanami trwa z niesłychaną zaciętością; korzyść przechyla się na stronę pierwszych. Xię,źna G loucester wyjechała z orszakiem swoim do Dover, gdzie wsiądzie na okręt, i uda się do Hannowt ru. Mniemają, ii Admirał Sydney Smith otrzyma wielki krzyż orderu bathskiego po zmarłym Kięciu Gordon.
Słychać, iź P. Mendizabal ma udać się do Paryża.
Z dnia 10. Czerwca.
fan Łomonossoff udawszy się stąd we wtorek do Falmouth, puści się stamtąd do Rio« J anejro, aby tam objąć funkcje Posła rossyjskiego w Brazylii, Wyjazd Hr. Pozzo di Borgo do Wioch rychlej nastąpi, aniżili się epodziewano. Hrabia będzie na wielkiej uczcie, którą Xiąźę Wellington na pamiątkę bitwy pod Waterloo dnia ig.- Czerwca corok daje i w kilka dni potem pożegnawszy się z N. Panem, do Paryża się uda. J7Liszpania.
Ti m ee zawiera następujące pismo prywatne z San Stbastyanu z d. 39 Maja: Wypadki wczorajszej walki, pod względem szczęśliwego dalszego pjowadzenia wojny, nie są małoznaczne, ile że wojaku Królowej posiadanie Passage zapewniły i kraj na kilka mil na wschód od San Stbastyanu z nieprzyjaciół oczyściły. Oaięgnięto także te korzyści bez ofiar; liczą albowiem tylko 12 do 15 ranionych, między tymi jednego oficera, a żaden nie poległ. Straty Karolistów dokładnie oznaczyć nie można, ponieważ swych ranionycli z sobą uprowadzili, ciała zaś poległych żony wieśniaków, tym końcem pozostałe, zaraz pogrzebały; musiała przecież być znaczna, gdy przez całą godzinę wystawieni byli na dobrze obrachowariy ogień dziesięciu dział i haubic legionu angielskiego, z różnych bateryi w cytadelli i na walach, jako też na ogień angielskich i hiszpańskich statków wojennych parowych: "Phoenix", "Salamander", "Isabelia I I." i "Reyna
Gobernadora" i kilku angielskich i hiszpańskich batów kanonierskicli. Skoro tylko wojsko przeprawiło się przez rzekę i wstąpiło na góry dla ścigania Karolistów , spostrzegło wiele osób, ciekawością tamże znęconych, na jednem miejscu 27 zabitych łudzi, których w godzinę już tara nie znaleziono, ponieważ ich kobiety pochowały. J ak majtkowie z fregaty "Castor" i korwety "Twe e d" z podziwienia godną szybkością most łyżwowy na rzece ukończyli, przesało wiele osób na drugą stronę rzeki, dla przypatrzenia się skutkom ognia działowego. Wszędzie widziano ślady spustoszenia, podziurawione i w części zapadłe domy, zawalone dachy, plamy albo długie strumienia krwi, gdzie albo zabici polegli, albo ranionych uprowadzono. Wszedłem do kilku domów, opuszczonych widocznie z wielkim pospiechem przez mieszkańców, bo w nie których jeszcze się śniadanie gotowało, albo w połowie tylko spożyte jeszcze ciepłe na stole stało, podczas gdy sprzęty domowe, kuchenne i suknie w największym nieładzie na podłodze leżały. - Kraj między San- Sebastyanem a Passage uprawiony jak najstaranniej ; aż do samych szczytów gór nawet piędź ziemi bezużytecznie nie leży, i prócz Anglii nigdzie nie zdarzyło mi się widzieć rolnictwa na tak wysokim stopniu doskonałości. Ale w tej wybornej okolicy nie dostrzegano ani jednej z tych osób, które eię do tego kwitnącego przyłożyły stanu. Wszystkie domy były opuszczone, drzwi porostvvierane, zapewne, żeby ich nie powybijano, a na kilka godzin w obwodzie nie widać było ani żywej duszy. Dziś zrana zwiedziłem znowu kilka domów, w których wczoraj byłem, i zastałem wszystko w tymże samym stanie; i najmniejszej odrobiny nie ukradziono. - Co tylko przybyła tu trynkadura z Santandf-ru, przywożąca wiadomość, że prowincye Katalonia, Walencya, Aragonia i Andaluzya ogłosiły swą niezawisłość od teraźniejszego rządu i w sposób nader energiczny domagały się przywrócenia Pana Mendizabala (?). W Samanderze zebrali się najznakomitsi urzędnicy, kupcy i inni mieszkańcy dla naradzenia się, czyby wypadało iść za przykładem tych prowincyi lub nie. Zgodzono eię przecież na to, aby jeszcze nieco poczekać a tymczasem przesłać energiczny adres do Królowej z domaganiem się przywrócenia Pana Mendizabala.
W zamieszczonem W gazetach francuzkich piśmie z Madrytu z d, 3. m. b. czytamy: "Rząd wydał rozkaz do Kartageny , aby wszystkich. tych, co w rzezi oetatnej udział mieli i których ująć można7 natychmiast przed sąd wo: jenny stawiono i jeżeliby byli winnemi, nie przykład. Po prowincyach codziennie odkIywają spiski karohstowskie. Władze galicyjskie coiylko groźny spisek, w którym wiele osób znamienitych uczestniczyło, przytłumiły. Zabrano przy tej sposobności składy broni i pieniędzy, Nawet w dzierżonym przez armia, północną dystrykcie przyaresztowano wielu spiekowych, a między temi byłego Kommissarza legionu portugalskiego, Odprowadzono ich wszystkich do Burgos."
B 6 l g i a.
Z Bruxelli, dnia 7. Czerwca, W tym roku będzie także obóz dla wojska w Beverloo, dokąd część załogi tutejszej uda się d. 1. Lipca. Prowincya Liittich posiada 216 machin parowych, mających ogólnie siłę 5>445 "oni. Największa z tych machin ma silę 3000 koni, a najmniejsza JA konia. We Francyi żadna z takich" machin nie ma siły większej, jak 100 koni. Przydając do owych machin w pro wincyi Liittich te, które się w innych w prowincyach znajdują, ogólna siła tych machin równać się będzie sile 20,000 koni. Największe machiny parowe są w Charleroi i Hennegau. Machiny parowe we Francyi, których jest 946 w ruchu, wyrównywają sile 14,051 koni.
A u s t 2 Y a.
O pobycie Xią£ąt Orleańskiego i N emursliego w Wiedniu i o zostających z tymie w styczności uroczystościach (już nam po części wiadomych) donosi jeszcze Korespondent Gazety powszechnej z Wiednia dnia 2.
Czerwca, co następuje: Xiąźęta francuzcy, którzy sobie zamierzyli pozostać tu al do dnia 7., zabawią ai do dnia 10. - Początkowo było ich myślą udać się takie do Bestu, ale polem zaniechali te;£e, gdy czas ich podróży doJkładnie jtst obliczony. Podoba im się tu bardzo i takie z wielką uprzejmością wszędzie przyjmowani bywają. Wczoraj odwiedził ich N. Cesarz osobiście i codziennie niemal odbierają zaproszenia do dworu. W imieniny Cesarskie byli na obiedzie w Schoenbrunn, na którym znajdowały się wszystkie członki rodziny Cesarskiej, wyjąwszy chorą Arcyxiężnę Teressę. Środę przepędzili Xiąźęta w BadeTiie, gdzie byli na obiedzie u Arcyxiecia Karola. Po obiedzie zwiedzali romantyczne okolice Badenu, r pojechali do Veslau, należącego do bankiera Geymiillera. Wczoraj zrana wystąpiła na ich cześć tutejsza załoga. Blisko 8,000 ludzi stanęło na placu wolnem między murami miasta a przedmieściami (G lacis) gdzie Xiążęta z świetnym orszakiem o godzi
nie 9. przybyli. Mieli na sobie mundury francuzkie generalskie i wstęgę orderu legii honorowej przewieszoną przez ramie. (Podobnie byli ubrani w czasie przyjmowania Ciała dyplomatycznego 1 na balu danym przez Xiecia Metternicha) X'ążęta przejechali naprzód wzdłui szyku wojskowego, a następnie zatrzymali się w środku glacis, gdzie wojsko kompaniami przed nimi defilowało, poczem powrócili środkiem tłumów zgromadzonego ludu do zamku. Wieczorem byli w teatrze, gdzie, ubrani po cywilnemu zabawili aż do końca sztuki. Tego poranku udali się do pałacu Xiecia Lobkowiza, skąd się przypatrywali processyi Bożego Ciała. Processya ta już dawno nie by.
ła tak świetna jak tego roku. N, Cesarz iN. Cesarzowa wraz z całym dworem cesarskim znajdowali się na niej. Dziś wieczorem będzie na cześć Xiąiąt koncert u Xi<;cia Esterbazego w pałacu na Mariahilf, Jutro teatr w Schoen, brunn, na który i Ciało dyplomatyczne zaproszono. Od dawnego czasu nie byl Wiedeń tak ożywiony jak w tej chwili; uroczystość jedna po drugiej następuj e, i nie wiedzieć kiedy się skończą, ile że niezadługo znowu zawita tu Kroi neapolitański. Na zgromadzeniu u Xiecia Metternicha w imieniny Cesarskie rozpoczął bal Xiąię Orleański z J. O. Xiężną Meuernichową; w drugą parę poszedł Xiąię N emurski z Xięiną Lsterbazową, a w trzecią Arcyxiąfę Franciszek Karol z Panią St. Aulaire, małionką Posła francuzkiego. Xiąię Orleański, który już we dnie nie był zupełnie zdrów, opuścił bal o J ij., a Xiąię Nemurski nieco później. Na wieczorze tymże najwięcej zajmowały uwagę Xiąiąt bogate węgierskie ubiory wielu Panów; które bez wątpienia każdego cudzoziemca zadziwieniem pr?ejmują, Xiąięta sami powszechnie tu lubieni.
Szwajcaria.
Z Z u r i c h, dnia 2. Czerwca, (Gaz. powsz.J) - O planach ujętych wychodźców niemieckich nic dotąd pewnego nie wiemy. Tyle tylko głoszą, że zamierzali wkroczyć do W. X. Badeńsfciego. Jakkolwiek szalonemi byłyby wszystkie takowe przedsięwzięcia, jakkolwiek nie można było liczyć na żaden pomyślny wypadek, przecież wszystko to nie, sprzeciwia się bynajmniej prawdopodobieństwu podania takowego. Owszem zdaje 6ię przeciwnie, że oburzenie z powodu spełznienia na niczem ich nadziei i bezskuteczność wszystkich ich usiłowań, zmusiło ich niejako do tego, aby przed swojem zupełnem zniknięciem ra3 jeszcze przynajmniej wątłi» pochodnię choć na chwilę zapalili. W oczach Niemców, którzy zaiste nie potrzebują się obawiać kilku  przyprowadzonych ludzi, rzecz ta cala nie ma żadnego znaczenia. Jest ona owszem tylko znakiem, źe zaślepienie przepełniło do szczętu miarę swoje i bliskie jest upadku. Z tern większą zaś spokojnością, nie obawiając się zewnętrznych rewolucyi, patrzeć będą na rozwijanie s>ę wewnęirznycti ulepszeń, które ciągle olbrzym:m postępują krokiem. Dla Szwajcaryi jest ona nierównie ważniejsza, ponieważ się teraz i lud przekonał, en to za ludzie, których Niemcy wykluczyły, i których sposób myślenia tak rnało się z naszym zgadza. N ie trzeba się dziwić, źe opłonienie z łudzenia u tylu Szwajcarów potrzebowało tak długiego czasu i tylokrotnie powtarzanych zbrodniczych czynów tych ludzi, których początkowo za niewinne ofiary despotyzmu poczytywali. Szwajcar bowiem przez swoje wychowanie i udział, jaki ma w życiu publicznem, napojony jest od samego początku zaraz zasadami republikań - skiemu N ajzagorzalsi nawet arystokraci mają w sobie znaczną część tego żywiołu. Wolność indywidualnego rozwijania się, która w samej Szwajcaryi najrozmaitsze sprzeczności każdego rodzaju wydaje, wzbudza podejrzenie ku każdej wyższej władzy, i bardzo łatwo obawia sę z jej strony ograniczenia lub pognębienia. Szwajcar przeto nie tak łatwo poczytuje za zbrodn ą republikański kierunek duszy, chociaż się ten nawet w cz\nach objawia, ponieważ sam ten sposób myślenia posiada i cieszy się z niego. Aby więc rozróżnić porządki rozmaitych państw, i aby w jednein urządzeniu państwa nie tylko za przewrotne, ale nawet i zbrodnicze uważać, co w drugiem jest dobrem i cnotliwem, do tego potrzeba wyższego wykształcenia nad to, jakiego się po 0golu ludu spodziewać należy. Prjecież im bardziej Szwajcarowie wiedzieli, jakiego rodzaju byl krwichciwy republikanizm owych wychodźców, jak oni sobie przewrotnie i haniebnie nawet w naszym postępowali kraju, ja« c\to zdziczali i ponurzy są ludzie, tym bardziej znikało współuczucie i zaczęto nawet słuszniej i sprawiedliwiej oceniać środki przedsięwzięte przez różne rządy niemieckie. Ujęcia przeto tychże nawet i radykaliści nasi nie ganią; przekonywają się bowiem, źe każde przestawanie z takimi ludźmi szkodzi im tylko samym i zaufanie u ludu zmniejsza. Niemieckie państwa zaś uznają także, źe związek szwajcarski nie tchnie żadną ku nim niechęcią, lecz ie owszem umie oceniać stosunki przyjacielskie z swymi sąsiadami. Tą rażą zaprawdę poiicya Ziirychska nie czekała na żaden wnio selc, lecz owszem sama za pierwszem doniesieniem wzięta się do dzieia.
Włochy.
Z R z y m u, dnia 31. Maja, (Gaz, powsz.) Stosownie do wieści pewien dwór zagraniczny ofiarował pośrednictwo swoje do zawiązania układów, mających zmierzać do uznania rządu w Portugalii. Ile mi stosunki tutejsze-są znajome, rozumiem, źe rząd nie będzie się wzbraniał wdania się w podobne układy, przypuściwszy, źe z Lizbony pierwszy do tego krok uczynią i na to wzgląd mhć zechcą, źe katedra św. Don Miguela Królem Portugalii uznała, lZ więc wypada w sposób jaki go wynagrodzić. Przewodniczący sprawie tej dyplomatycy trudne będą mieli zadanie, chcąc interesom i lej i owej strony dogodzić; wszakże da się rzecz załatwić, kiedy ze strony kościoła by tylko religią ocalić, wszystkie inne podrzędne stosunki zapewne poświęcone zostaną. Don Miguel, na którego gazety zagraniczne ciągle powstają, tutaj bardzo lubiony i popularny; nie czyta zapewne pism tych, kiedy w wiejskiem zaciszu polowaniem prawie wyłącznie się bawi. W tym celu przebywa w miejscach nadbrzeżnych, niemyślac zapewne w obecnej chwili o powrocie do Portugalii. T u 2 C Y a.
Z Konstantynopola, d. 25. Maja.
(Gaz. powsz,) - Spory między Lordem Poneonby i Porią zajmują ciągle uwagę publiczności. Dotychczas wzbraniał się Sułtan dać żądaną satysfakcyą i nie oddalił Reis Efendego, czego jednak Poseł wyraźnie miał się domagać. Ujrzał się więc Lord w kr\tycznem położeniu, kiedy zerwawszy bezpośrednie związki swoje z Porta za pośrednia wt m Posła irancuzkiego z nią traktuje. Długo takowe przesilenie potrwać nie może; albo musi Porta ustąpić, albo Lord Ponsonby z stolicy tej się oddalić, kiedy posunąwszy się zbyt daleko, cofnąć się teraz nie może. Wyglądamy z obawą wypadków tej nieprzyjemnej sprawy.
ROZlllaite wiadolllości.

Panij Talma (teraźniejsza Hrabina Chalot) opowiada w pamiętnikach swoich następującą anegdotę: "Zmarły aktor Prevue, na zalecenie wielu przyjaciół, przyrzekał zająć się wykształceniem pewnej młodej panienki cudnej piękności, która miała chęć wstąpić w zawód sceniczna. Osoba ia mówiła ojczystym językiem bardzo czysto, głos miała dźwięczny i przyjemny, co wszystko tuszyło, źe ją publiczność z uniesieniem przyjmie. Preville, ażeby ten piękny posąg ożywić, kazał się jej uczyć roli Aryjadny. Pewnego dnia zwracał  dzić jej wyobraźnię, wystawiając źywerni barwy cierpienia tej nieszczęśliwej, przez kochanka zdradzonej i opuszczonej Xiezmczki. "Teraz", mówił dalej, "przej miej się Wćpanna tern uczuciem, trzeba całą duszę wylać, i zapomnieć, źe jesteś aktorką; proszę odegraj swoje rolę. '* Młoda dziewczyna odrecytowała rolę, lecz najozj<;blej. Preville wrzał niecierpliwością: "Jakto!" jawołał, "Wćpanna zim ną jt eteś w takiej rozczulającej sytuacyi? patrz, powtarzając tylko te wiersze, sam-od jez wstrzymać się nie mogę. Wzrusz się Wćpanna! wzrusz się (krzyczał do niej z całego gardła), plącz Wćpanna. I jęcz - zaczniej laz jeszcze. Ale już widzę, Wćpanna nic nie czujesz." zaniechajmy Aryjidnę; pogadamy ze sobą o rzeczach, tyczących się W ćpsnny samej. Zapewne kiedyś zechcesz Wćpanna riojśćzamąź, nie prawdaź? Proszę odpowiedz mi," - «U, zapewne; któiby tego nie chciał." -"Otoź, gdyby np. jej kochanek, czy narzeczony, od dalii się od W ćpanny, gdyby ją porzucił, zdradził, cóźbyś uczyniła natenczas?" - "Cobym uczyniła...?" - "Odpowiedz Wćpanna szczerze, bez ogródki..."- "Oto wybrałabym oobie i n n e g o" - "Co ?.. Wćpanna byś sobie innego wybrała?... Mościa p anno, ostatnia to moja nauka; nie wyobrażaj s o b e, abyś kiedykolwiek mogła wystąpić w trajedyi Jub kornedyi; możesz być szwaczką, moduiarką, kawiarką, wszystkiern inne m , prócz rktorką. Żegnam Wćpannę!" W Paryżu zrobiono uwagę, iż damy w tym roku przyjęły sirój głowy od koni Pana Schick. ler. Trzeba wiedzieć, iż bankier-Schickler jest najbogatszym w Paryżu i wielkim miłośnikiem koni, które nie stoją w stajniach, ale w marmurowych salonach, gdzie za biletami odwiedzają ciekawi te pomieszkania końskie, Karolina Lamb, małżonka Lorda Melbourne, była jedną z owych kobiet, które płonęły szaloną, lecz zawsze nieszczęśliwie kończącą się miłością dla Lorda Byrona. Pewnego razu, w czasie niebytności poety, wpadła ona do jego mieszkania, i na pierwszej kartce jakiegoś romansu napisała: "Pamiętaj o mnie." Byron, znudzony jej dziwactwami i natrętną miłością, która od trzech lat trwała w pierwsjem uniesieniu, napisał pod temi wyrazami: »Nie wątpiój pani, pamiętam o tobie, I twój małżonek o tobie pamięta; Jakie tapomniee w tak nie długiej dobie Zonę niewierną... szatana natręta?« Dowiedziawszy się o tern, obrażona kobieta, zemściła się na poecie, wystawiając go jako zawołanego rozpustnika w romansie swoim: "GJenarvon". .To pewna, le się w tych obra
zach oboje nie trafili, albowiem niepojęte jakieś rozjątrzenie kierowało ich pędzi«rn, Byron w późniejszych latach daleko o niej lepiej i czulej sądził; a Lady przypadkowie snotka«. szy orszak, który prowadził zwłoki Byrona w r. 1824., wpadła w okropne mdłości; wkrótce rozłączyła eię z mężem i odtąd prowadziła życie jiełne cierpień, które wkróice zgasło. W szynku wina na ulicy Biskupiej w Londynie przechowują, jako drogi zabytek, portret pewnego człowieka, który przez lat 20 uczęszczał do tej szynkowni, i codziennie piejć butelek wina wypijał, z czego pokazuje się, ii sam na siebie w tym domu wypił 36,505 butelek; mimo tego iył jednakże 92 lat.
Żałować należy, źe nasi szynkarze nie umieją być wdzięczni podobnym bohaterom! (R.L.)
An toni, Król Saski. -. Zmarły dnia G.
Czerwca 1836 Kroi. Saski Antoni Klemens Teodor, był jedynym z najstarszych wiekiem Monarchów Europy. Urodził on się dnia 27.
Giudnia 1755» a przeto skończyłby był r. b.
giszy rok życia. Wstąpił na tron dn. 5. Maja i82j po bracie swym Królu Fryderyku Auguście, i ogłosił w dniu r3. Września 1830 synowca swego Xiecia Fryderyka Augueia Współ-Rejentem. Wdowiec od roku 1827 po Maryi Ttre sie, siostrze Cesarza Franciszka Igo , nie zostawił po sobie żadnego potomstwa.
Ponieważ jedyny brat zmarłego Monarchy, Maxymilian," zrzekł się dnia 13. Września 1830 prawa do następstwa tronu saskiego na rzecz syna swego; przeto teraz tenże: Fryd e ryk A u g u s t, dotychrzesny współ- rejent, objął rządy uaństwa- Ma on lat 519 ("r. 18» Maja 1797) i zaślubił najprzód? Arcy Xiężniczkę Karolinę, siostrę Cesarza Ferdynanda Igo, która roku 1832 umarła; a potem Maryą, siostrę dzisiejszego Króla Bawarskiego, liczącą teraz lat 31. Dotąd nie ma żadnego potomstwa. 1. - " . 1 . '-J b __.............Ul..... --...... m Ul ID; - P H» S PRZEDAŻKON łECZN A.
Główny Sąd Ziemiański w Bydgoszczy. Majętność Wi tkowska w Powiecie Gnieźnińskim, przez Dyrekcyą Ziemstwa oszacowana na 84,796 Tal. 15 sgr. ip fen. wedle taxy mogącej być przejrzanej wraz z wykazem hypotecznym i warunkami w Registraturze, mają fcyć dnia 29. Października 1836. przedpołudniem o godzinie 10tej w miejscu zwykłem posiedzeń sądowych sprzedana. Niewiadomi z pobytu wierzyciele, mianowi .
cie gukcessorowie Adwokata Waclav»a Wiłperta zapozywają się niniejszem publicznie.