Drukiem i nakładem Drukami Nadwornej Jf: Deckera i Spółki. - nedaktor odpowiedzialny: JI*. Kamieńtki. UWIADOMIENIE. Wyźsza władza postanowiła dla Deputowanych Zgromadzeń narodowych w Berlinie i Frankfurcie n. M. takie dyety jak dla Deputowanych na Sejm połączony, to jest po trzy talary dziennie, a co do ich kosztów podróźy uchwaliła, aby gdzie jest kommunikacya koleją żelazną lub statkiem parowym, po 15 sgr., gdzie zaś takowej nie ma, po talarze na milę jako wynagrodzenie kosztów podróży przyznawano. Poznań, dnia 10. Mąja 1848. Naczelny Prezes Wielkiego Księstwa Poznańskiego. Beurmann Berlin, d. 9. Mąja. - W przeszły piątek zgromadzili się akademicy, celem naradzenia się nad adressem do ministra wojny, ażeby w Krotoszynie uwięzieni polscy akademicy wypuszczeni wstali na wolność. Rosprawy trwały aż do godziny 10- Wiele mów miano za i przeciw Polakom, ale to tylko były utarczki nad przedmiotami szczegółowemi. Dazur rzekł, iż czuje przychylność dla Polaków, źe jest przyjacielem wolności, ale też zapomnieć nie może o Niemcach w prowincyi, a polityka niepozwala, ażeby się zapytywano samego serca, trzeba teź wziąć sprawę tę pod zimną rozwagę. Któż nam zaręczy, czyli Polacy, jeżeli ich woli zadość się uczyni i odda fortecę poznańską, przy pierwszej sposobności nie sprawdzą groźby wyrzeczonej i nie pobratają się z Rossyanami? Co się zaś tyczy akademików, tych wypuszczać nie można z Krotoszyna na wolność, ponieważ źołnierze i tak dosyć mąją do czynienia z powstańcami. - Salis zaś żywo przemawiał za Polakami, młodzież zabraną należy wypuścić i pozwolić udać się jej do swoich rodzin; słodką jest rzeczą i zaszczytną walczyć za wolność w otwarłem polu i poledz, ale okropną, być napadniętym znienacka. Przy gorącem sercu można być dobrym politykiem, ale przy samym zimnym rozumie tylko słodkojęzycznym dyplomatą. Adress wreszcie o wypuszczenie akademików polskich z Berlina przybyłych do WieI. Ks. poznańskiego, a schwytanych w Raszkowie przyjęto tak jak wniesiono. Poznań, dn. 9. Mąja. - Potyczka pod Rogalinem nie była tak znaczna, jak na początku powiadano. Z wysłanego wojska nocną dobą z Poznania tylko się biła jedna kompania, wspierana przez oddział złożony z 20 huzarów. Stratę powstańców polskich podąją na 20 ludzi. Reszta schroniła się do boru. Z wojska tylko jeden żołnierz ciężko został ranny, Z Grodziska. - VV Ruchocicach pod Grodziskiem na dn. 28. m. b. z moa wojsko pruskie aresztowało proboszcza miejscowego; odesłano go natychmiast do twierdzy głogowskiej, a dzierżawca Undenau miał go osobiście konwojować. Takiem postępowaniem ro ątrzony lud wiejski zaczął bić w dzwony, zebrał się w liczne tłumy i uderzył na dwór, lecz nie zastawszy Undenaua znaczne poczynił w nim szkody. Na wieść o tych wypadkach nadeszła komenda wojska pruskiego z Rakoniewic ku Grodzisku, tymże oddziałem dowodzący, za udaniem się komitetu tamtejszego, przyrzekł natychmiast posłać sztafetę za proboszczem ruchocickim, by go z więzów uwolnić, to było jedyną rękojmią przywrócenia i porządku i rozejścia się ro ątrwnego ludu. Tenże w istocie zaczął się z Ruchocic rozchodzić, tylko kolumna około 200 kosynierów złożona, zatrzymała »ię w przechodzić swym w mieście Grodzisku. - W tćm oddział pruski w pobliżu będący przypuszcza sztunn do miasta, po kilkukrotnych wystrzałach annatnych z piechotą wpada na słabe, bo na prędce zniesione barykady, zdobywa takowe bez oporu ze strony ludu, który w niepalną broń, ale tylko w kosy był uzbrojony i straszną zadaje mu klęskę. Ro ątrzeni żołnierze rozbiegają się po mieście, strzelają do zbrojnych i bezbronnych; nawet kobiety pierzchające nie znąjdąją pobłażania. W bliskości zamku grodziskiego żebrak w chlewie się ukrywający został zastrzelony. (Gaz. pols.) S z c z e c i n, dn. 5. Mąja. - Przed portem Swinemiinde zuajdąje się frsgata duńska, która wzbrania wszelkiego przystępu okrętom handlowym, dla tego zgromadzili się dziś w naszćm mieście na giełdzie kupcy, kapitanowie okrętów, celem naradzenia się, jakby zmusić tę fregatę duńską do opuszczenia przystani swinemiindskiej. Wybrano na ten cel komitet, który się ma naradzić względem środków zniszczenia tej fregaty. Ludzi przedsiębiorczych mamy, ale ogołoceni jesteśmy ze środków. Od lat 33 nie był tak pustym port swinemiindski, jak teraz. I około Piławy krąży duński okręt wojenny. Magdeburg, 6. Mąja. - Potwierdza się wiadomość, że korpus 3. annii ku granicy bawarskiej ruszy i 8. pułk piechoty stojący u nas garnizonem, już w przyszłym tygodniu nas opuści i do Norymberga pomaszeruje. Oprócz tego w tyra samym kierunku uda się 60 dział na tę wyprą« wę z stosownym zaprzęgiem i ludźmi. Wrocław, 6. Mąja. - Gazeta wrocławska zamieszcza z rady narodowćj (?) następujący adress mieszkańców Lwowa do gubernatora Galicyi, z którego możemy sobie łatwo utworzyć obraz obecnego stanu w Galicyi: Gubernatorze! Jako wykonawca woli monarszej, powinieneś być stróżem pierwszym zapewnionej nam konstytucyi. Ale codzień pogwałcaną zostaje nas/a narodowość i wszelka wolność konstytucyjna. Nasza cierpliwość jest wielka, ale i morze ma swoje granice granitowe, które w chwili burzy druzgoce i niszczy. Burza jest bliską, nasza cierpliwość się wyczerpała, W imieniu sprawiedliwości, tego anioła mściciela, który przypomniał Wiedniowi r. 1846, żądamy od ciebie gubernatorze Galicyi: 1) ażebyś wokólniku swym powiatowym z 22. Kwietnia dopisał i odczytał ten dodatek przed ludem w mieście, a przed gospodarzami rólnemi po wsiach, iż pańszczyznę podarowali obywatele, nie zaś rząd, który nie ma prawa disponowania cudzą własnością. Ze dotąd pańszczyzny nie zniesiono, to tylko rząd był winien, który wszelkie nasze postępowanie braterskie z ludem wstrzymywał. Jeżeli tego nie uczynisz gubernatorze, natenczas okażesz ludowi, zechcesz ponowić rzezie okropne jak w r. 1846. 2) Żądamy ogłoszenia za pomocą prassy rozkazu całego ministerialnego, z którego wyjęto okólnik, abyśmy się dowiedzieli o jego osnowie. 3) Żądamy, ażeby gwardie po pro windach jako gwardie narodowe tworzyli nasi ziomkowie, nie zaś urzędnicy, których znamy plany rozbójnicze, bo nie są one nam tajne. 4) Dalej uznana przez nas rada narodowa przedstawi ci dalsze nasze żądania, chcemy, abyś te punkta natychmiast zrealizował. Gubernatorze! Spokojnie i z godnością zaraierzamy otrzymać nasze prawa, ale postanowiliśmy także w ostateczności pójść nawet stanowczo aż do Wiednia samego. Starać się będziemy osięgnąć prawo nasze choćby z ostatnią kroplą krwi. Lwów itd. Hirschberg, 5. Mąja. - Dziś zrnna o godzinie 7mej obsadziło nagle 8 O O żołnierzy wszystkie ulice naszego miasta. Straż miejską strąbiono. - Chodziło tu o aresztowanie trzech naszych obywateli: piwowara Martina, stolarza Sachse i cukiernika Schulca, ponieważ są repub6kanami. Korneadant straży miejskiej piękną powiedział mowę, w której po kilka razy powtarzał, źe wszyscy republikanie są rewolucjonistami! Mieszczanie bardzo się zbudowali z tej mowy, a magistrat wraz z oficerami mieszczańskiemu ogłosili po rogach, źe teraz wróciła spokojność i porządek, Z nad Mczeli, dnia 5. Mąja. - Chcąc zrozumieć wypadki w Trier wszczęte przy wyboiach, a później przy barykadach, potrzeba wspomnieć o duchu, który już wcześniej panował przed wyborami pomiędzy ludem Trieru. Dla objaśnienia przytaczamy »pór, który się toczył w gazecie trierskiej pomiędzy stronnictwami gotującemi się do wyborów. W jednym nadesłanym artykule do tej gazety, wymierzonym przeciw adwokatowi Zen powiedziano: Pan Zen powiada w swojej bardw mądrej rozprawie: »có£ się stanie z ową jednością peb1ą nadziei, kiedy każda cząstka Niemiec ciśnie się z swemi żądaniami, wymagając natychmiast ich spełnienia. Chętnie wyrzeczemy się praw naszych, skoro sejm walny niemiecki tego zażąda, ażeby się wszystkie państwa w jedność połączyły. Ale jeżeli pojedyncze państwa pozostać mają, będziemyź się wspierać na naszych prawach i żądać, ażeby mówi dalej: wy, co na ulicach i placach i po wszystkich szynkach głosicie oderwanie się prowincyi od Prus, nie od starych, ale od teraźniejszych, czyliście się nie zapytali, co na ich miejsce chcecie postawić, czyliście się zastanowili nad podobieństwem wprowadzenia tego w życie?« Że tego chcemy, to nie ulega wątpliwości, źe to przyjŚĆ może do skutku, to sam pan Zen w tym duchu przyznał jak my rozumiemy. Odpowiadamy na jego powyższe zapytanie innym ustępem z jego rozprawy: jeżeli większość ludności reńskiej w połączeniu z innem państwem, którego ludność pochodzi z nami z jednego pokolenia, postanowi utworzyć nowe więcej szczęścia i trwałości zapowiadające państwo, gdy tymczasem pokolenia pobratymczych północnych Niemiec do jednej silnej całości się wykształcą, natencias przeciw temu nie masz doŚĆ starego prawa; do sejmu atoli w każdym przypadku należy poprzeć silną rękę we wszystkich przypadkach, gdzie się objawia silnie wola ludu.« Zen i jego zwolennicy przepadli podczas wyborów pierwotnych w Trierze. Rendsburg, d. 3. Mąja. - Wcwra z rana opuściło wojsko pruskie Christiansfeld i przeszło poza Kolding. Główna kwatera jenerała Wrangla była wiecwrem dnia 2. b. m. w Gusby, pomiędzy Koldingiem i Fridericia. Wczora wiecwrem podobno przybył do głównej kwatery rossyjski rndzca legacyjny Ewers z poleceniami rossyjsko angielskiemi, jak głoszą. Parlamentarza duńskiego nieprzepuszczono. Po obsadzeniu miast Veite i Fridericia stanie jenerał Wrangel główną kwaterą w Kolding, a czaty rozstawi aż do Horsens. Rozwiązanie korpusu ochotników zawieszono. Holsztyn, d. 5- Mąja. - Wojska związkowe przeszły poza granicę jiitlandską 5 mil, a więc przeniesiono wojnę na ziemię nieprzyjacielską. Dania zdaje się być teraz skłonniejszą do pokoju. F r a n c y a. Paryż, dn. 5- Mąja. - Wiadomości urzędowe. Monitor ogłasza w swoim ostatnim numerze rozporządzenia rządu tymczasowego: 1) dekret przekazujący ministrowi wojny 8 O, 119 ,419 fr. nadzwyczajnego kredytu na annią. 2) dekret dotyczący francuzkićj monety. Rzeczpospolita każe bić a) złoto, po 4 O, 20 i 10 fr., b) srebro po 5, 2, 1, 1 i \ fr., nakoniec koprowinę po 10, 5, 2 i 1 centymie. Dawny napis Dieu protege la France zatrzymanym wstaje. Posiedzenie pierwsze zgromadzenia narodowego dn. 4. Mąja. Dupont de 1'Eure prezes ministrów, temi się słowy odezwał: obywatele zastępcy lqdu! rząd tymczasowy uchyla czoła przed narodem i składa uszanowanie najwyższej władzy, którą on posiada. Wybrani ludu! witamy was w wielkiej stolicy, gdzie wasza obecność powszechne obudzą uczucie szczęścia i nadziei, które nie będzie złudzone. Jako reprezentanci narodowego wszechwładztwa ustalicie nasze instytucye na szerokiej podstawie dcmokracyi i nadacie Francyi jedyną ustawę, która jćj jest odpowiednią: ustawę republikańską. (Całe zgromadzenie wstaje, podnosi kapelusze i woła z uniesieniem: niech'żyje rzeczpospolita!) Po ogłoszeniu wielkiego politycznego prawa w naszym łmyu zatrudniać się będziecie obywatele zastępcy ludu, uregulowaniem tak skutecznćm rządu czynności, aby stosunki pracy według potrzeby na zasadzie słuszności i miłości braterskiej mogły być urządzone. Nadeszła właśnie chwila dla rządu tymczasowego, do złożenia w wasze ręce nieograniczonej dyktatury, którą rewolucya jemu zdała. Wiecie, źe dla nas dyktatora tylko była mornlną władzą śród trudnych stosunków, przez które kroczyliśmy. Wierni początkowi i naszemu osobistemu przekonaniu, nie wąchaliśmy się ani jednej chwili w ogłoszeniu rzeczypospolitćj, która w Lutym powstała. Dziś rozpoczynamy prace w zgromadzeniu narodowćm, z okrzykiem, który nas zawsze łączyć powinien: niech żyje rzeczpospolita! Dalszy ciąg posiedzenia podaliśmy wczoraj, tu jeszcze dodamy, źe kiedy za zgodą wszystkich reprezentantów ludu, całe zgromadzenie udało się pod -wiłd perystyl izby, ażeby zwiastować urzędowe ogłoszenie rzeczypospoli» tej, śród huku z annat ogłosił Ledru-Rollin silnym swym głosem rzeczpospolitą. Następnie wszystkie wojskowe muzyki zagrały, wszyscy dobosze uderzyli marsz jeneralny, a niepoliczony lud wołał przez 10 minut: niech żyje rzeczpospolita. Posiedzenie odrocwno o godzinie 7., wieczorem był Paryż illuminowany, a po ulicach przechadzały się tłumy aż po północy. National powiada w artykule dotyczącym polityki zewnętrznej, źe wypadki w Poznaniu, Krakowie, Galicji, Baden i Włoszech okaząią, że wolność niedawno odzyskana, znów wszędzie jest zagrożoną i źe ludy znów przegrają sprawę z gabinetami, jeżeli tak dłużej potrwa. A li S t r y a. W i e d e ń, dn. 6. Mąja. - Zaledwie nowe położenie rzeczy nastąpiło, a już zdrowy rozsądek nakazywał, ażeby w Galicyi nastąpiła reorganizazacya, ażeby odwołano! niemieckich urzędników, których stare instrukeye z dawnych czasów wcale nieodpowiadały konstytucyjnej zasadzie, ponieważ krew rozlewana ludu, pobudza go do zaciętej nienawiści przeciw Austryakom. Należało wybrać gubernatora w tej prowincyi Polaka i powołać pospolite ruszenie. Gdyby Rossya w tern dopatrywała napaści na siebie, lub postanowiła z tego powodu uderzyć na Austryą, - tem lepiej! Nawet stronnicy pokoju, którzy napominają wciąż, ażeby Rossyi nie zaczepiano nie mogą zaprzeczyć, że przyjdzie z nią nakoniec do wojny, celem zwaUczenia rossyjskiej polityki naddunajskiej. Dla czegóż więc pozostawiać jej dosyć czasu, do zebrania niezmiernych sił wojennych. Austrya zaś chwyciła się przeciwnych środków, a kiedy kapitulacya nastąpiła w Krakowie, napisał jenerał Castiglione do rossyjskiego dowódzcy, źe nit potrzebuje w pomoc rossyjskiego korpusu, ponieważ Kraków kapitulował. Komitet pięćdziesięciu we Frankfurcie napisał projekt do niemieckiej ogólnej konstytytucyi, lecz się nie podoba naszym tu obywatelom. Ucwna a próżna przedmowa Dahlmana, rosprawia obszernie i nierozsądnie o »ympatyi niemieckiego posłuszeństwa do rządzących dynastyi, a bardw mało wspomina o wszechwładztwie ludu. Także oświadczają się przeciw najwyższej godności sukcessyjnćj rzeszy i zasiadaniu głowy państwa we Frankfurcie. Nasze miasto podobne jest od dwóch dni do obozu, gwardie narodowe przechodzą się po ulicach miasta wolnym krokiem, ażeby się tłumy ludu nie nie zbiegały. Dziwny środek! dobroduszny a ciekawy lud wiedeński dla tego się tylko zbiera, aby przypatrzyć się panom gwardzistom narodowym. Cesarz, ministrowie, magistrat uniżone wydają odezwy do ludu, ale dopiero studentom udało się wyjednać u rządu przyrzeczenie zamianowania ministerstwa dla robotników, niechcą aby zwrotu długu przedawnionego, nie zażądano przez przelew krwi. Studenci dalej żądąją bezzwłocznej proklamacyi prawa wyborów, żadnego podaktu, aby być wybieralnym na deputowanego drugiej izby, żadnych zamianowań przez cesarza do pierwszej izby, tylko lud ma wybierać, niezwłocznego zwołania sejmu. Jak smutne jest postępowanie dworu, jaka obawa jego przed kocią muzyką, to przechodzi wszelkie pojęcie i dla tego każe pilnować swego zamku przez gwardią narodową, jakby chodziło tu tylko o nieprzyjemne.uczucie disharmonii, gdzie każdy dzień zwiastuje nam nowe odpadanie prowincyi, gdzie uważni nienamiętni dostrzegacze widzą już w duchu granice federatywnych państw, albo wyraźniej i otwarcićj mówmy, różnych rzeczypospolitych federatywnycb, na które rospaść musi i rospada Austria. Do Pragi zwołano wielkie zgromadzenie Słowian w końcu mieś. b. odbyć się mające; na południu Austryi zostanie, jak się dowiadujemy, dnia 15. Mąjł niepodległość wielkiego państwa sławiańskiego południowego ogłoswną. Czyliź to państwo upraszać będzie o nadesłanie mu księcia z linii habsb ko lotaryngskiej? Deputacia polska w Wiedniu założyła w imieniu całego narodu polskiego najuroczystszą protestacią przeciw zlaniu reprezentacyi galicyjskiej z sejmem państwa odbyć się łruQącym w Wiedniu. Protestacią tę podpisano pod d. 27. Kwietnia. - Krakowski narodowy komitet wydał pruklamacią do ludów Europy i prosi o pomoc dla Polaków, owej ofiary ostatniego półwieku. Proklamacią tę datowano w Krakowie d. 27. Kwietnia, o 3 godzinie z moa. Czechy. Praga 2G. Kwietnia. - Dodatek do Gazety Pragskiej mieści następne obwieszczenie czeskiego rządu krajowego: W odebranych ministeryalnych reskryptach z d. 15. i 2 1. Kwietnia r. b. rozporządzono, aby na sejm narodowy zwołany do Frankfurtu nad Meuem do postanowienia konstytucyi rzeszy niemieckiej wysłano deputowanych ze wszystkich krajów rzeszy niemieckiej a to w sposób proponowany przez zgromadzenie frankfurtskie i uchwalony przez sejm tejże rzeszy. (Tu następuje uchwala zgromadzenia przygotpwawczego i podział Czech na obwody wyborcze ). Według osnowy tychże reskryptów ministeryalnych jakoteż wyraźnemi tych ustaw słowami niemniej jak w pozostawieniu zuperoej wolności wyborów wyrzeczono jawnie i oczywiście, iź wolno tak każdemu z osobna do wyborów powołanemu jakoteż całym obwodom wyborezyra pójść za tem wezwaniem alboli też wcale z niego nie korzystać. To więc postanowienie za zezwoleniem ministra spraw wewnętrznych komitetowi narodowemu przedłożone spowodowało tenże komitet narodowy na posiedzeniu wcwrajszera następny memoryał Jego Cesarskiej Mości uchwalić: Cesarzu! Prezydujący komitetowi narodowemu naczelny burgrabia i prezydent królestwa czeskiego na dzisiajszćra posiedzeniu ogłosił postanowienie ministeryalne, aby rozpocząć obór deputowanych na sejm narodowy frankfurtski do uchwalenia konstytucyi niemieckiej. Wierny Waszej Cesarskiej Mości komitet narodowy składa w tym względzie przez umyślnie ku temu wybraną deputacyą proźbę u trenu, aby Wasza C. Mość zechciał ministerstwu zaniechanie przedsięwzięcia i pozwala sobie uwagę W. C Mości zwrócić na to, że, nie narzucając się na reprezentanta całego kraju, sądzi, iź na to zasługuje ze wszech miar i okoliczności, żeby go uważano za zbór ludzi, którzy dostatecznie znąją przekonanie i uczucia obu narodowości i wszystkich klass populacyi czeskiej. Powody, które komitet narodowy do powyższej proźby skłaniają, są następne: Jak jest niewątpliwćm, ż« sąsiedzki, przyjazny a korzystny w każdym względzie dla materyaroych stosunków sojusz z Niemcami jak najprędzej powinien być zawarty, tak również jest pewno, źe taki sojusz, ma być stałym, ani bezpośrednio ani pośrednio nie może być zawartym w skutek jakiegokolwiek przymusu i gwałtu. Stosunki najnowsze rozwiązały zawiązany dawniej <