)[( 280w Niedzielędnia 28. Listopada 1852 Drukiem i nakładem Drukarni Nadwornej W. Deckera i Spółki w Poznaniu. - Redaktor odpowiedzialny: N. Kamieński w Poznaniu. Telegraficzne wiadomości. Paryż, d. 25. Listopada. - Wypadek głosowania jeszcze zupełnie nic jest znany. W 53 departamentach glosowało włącznie z armią 4,108,000 za cesarstwem, 185,000 przeciw. Książe prezydent przesłał ciału prawodawczemu, które dziś się zgromadziło, poselstwo osnowy następującej: chociaż senat i lud sam ma prawo zmiany konstylucyi teraz obowięzującej, to prezydent chce, aby ciało prawodawcze jako wypadek powszechnego głosowania, po świadczyło dobrowolny i przez narodowe poruszenie utworzoną pranowitość nowego panowania. W poeclstwic powiada nadto prezydent, że rząd mimo zmiany swej tormy pozostanie w dotychczasoweui umiarkowaniu. L o n d y n, d. 24. Listopada. - Wniosek Villiersa o uznanie zasad wolnego handlu przez izbę niższą, jako jedynie zbawiennych dla narodu angielskiego, odroczono do przyszłego czwartku. T u r y n, d. 21. Listopada. - W czora odbyło się krótkie posiedzenie izby deputowanych z powodu małej liczby' deputowanych. Valerio zapytał się, w jaki sposób izby maja. wystąpić na pogrzebie Giobertego. Pewne towarzystwo francuskie podejmuje się budowy kolei żelaznej francusko piemonckiej od Lionu do Chambery. Towarzystwo żąda zapewnienia 4 procentów od kapitału 35 milionów fr. B e r l i n, d. 26. Listopada - Król Jaiość ma zamiar osobiście zagalc posiedzenie izb na dniu 29. b. m. przed południem o 11 tej godzinie w białej sali zamku królewskiego. Książe pruski chcąc, aby syn jego przyszły następca tronu poznał bliżej adininistracyą państwa w praktyce, umieścił go w najwyższej izbie obrachunkowej w Poczdamie, gdzie będzie zatrudniony w różnych wydziałach. Z T u n i s u mamy wiadomości do 13. Listopada. Bej tunclański umarł, a w porcie tunelańskim stoją dwie tloty, francuska i angielska. Augielska chce bronić zasady tureckiej i uważa Tunis za prowiucyą turecką, francuska za niepodległe państwo, które z czasem może być przyłączone do Ałgicryi. Hamburg, 25. Listopada. - Wiadomo, iż po rewolucyjnym 1848. roku i miasto nasze wystosowało projekt zmienienia przestarzałej konstylucyi. Skutkiem nalegań wyznaczouo nareszcie komisyą złożoną z 9. członków, zkąd nazwisko »die N euner Vervassung«, kiórzy nową konstytucją ułożyli. Senat i obywatelstwo zgodziło się mocą decyzyi z 23. Maja 1850. na wprowadzenie niezwłoczne nowej przyjętej ustawy, która jednak dotychczas bez zastósowauia spoczywa w archiwum. W takiem zawieszeniu nowej od półtrzecia roku oczekiwanej zmiany, cierpliwie wyglądano chwili, której się spodoba senatowi zadosyć uczynić życzeniom prawie wczystkich jednogłośnie dopominających się obywateli. Śmierć kilku senatorów spowodowała w ostatnich tygodniach wybory nowych, które ETe odbyły "a zasadzie dawnej ustawy, i dały powód do podanej przez 130 członków stowarzyszeń obywatelskich (Collegii) prośby o ostateczne oglosienie nowej Między motywami, na których petycya oparta, znajdują sie i następujące: »Celem prośby jest oraz w y p o w i e d z i e ć P r 7 * e K ° U a n i e podpisanych, że trwale i rzeczywiste reformy miejsca ""li '''* U,08ą na podstawie ustawy obecnie obowiązującej, że nowa tylko ustawa na drodze pokoju ilegaluości, możliwemi uczyni reformy, ktorycn obecność wymaga, że wreszcie tylko w życie wprowadzona nowaustawa, zdoła wzmocnić nas przeciw burzom, które nas w bliskiej może przyszłości czekają... Prosimy więc dać nam dowód, iż w pewnym oznaczonym czasie ustawa wprowadzoną zostanie«. N a to senat dekretem odpowiedział: »iz na zebraniu obywatelskiem dn. 22. Czerwca b. r., uwiadomił osiadłych obywateli (Erbgesesseue Biirgerschaft), że skutkiem odezwy komisyi bunrieslagu, wyznaczonej decyzyą tegoż bundestagu z d. 23. Sierpnia 1851, wezwał senat II; )J; A a rady i obywatelstwa, która powołaną już była 27. Września 1849., ażeby się rewizyą ustawy zajęła; na lem samem zebraniu uwiadomił senat obywatelstwo, że podczas trwauia Inlermistitiuro zapełniać będzie opóźnione miejsca nowemi wyborami senatorów. Kiedy zaś przedstawiono propozycye komisyi, senat sam zajął się rewizyą ustawy, a nie może w takich okolicznościach życzeniom patentów zadosyć uczynić, póki rewizya skończoną nie będzie«. Obywatelstwo tą odpowiedzią, rade nie rade, konteutować się musi, bo nikt rewizyi nic kontroluje, chociażby wiek cały trwać miała. Brema i Hamburg odznaczają się od niejakiego czasu przeniewierstwem swych urzędników. Haase w Bremie od pół roku przywłaszczał sobie grosz publiczny; Lengerke również od 60 lat prawie zużywał pieniądze kameralne. Teraz zuów dwóch tutejszych policyautów Grewe i Meyer, rozbiwszy kasę policyjną, zemknęli do Anglii, zkąd ich po schwytaniu w Liwerpool sprowadzono i do więzienia wtrącono. Niewiadomo, co rozpoczęta indagacya wykaże. Tyle tylko wiem, że rozwiozłem życiem dawno juz uwagę publiczności na siebie ściągali; że wielu oszukali, i porzuciwszy rodzinę, zabrali z sobą nierządnice z domów publicznych. Oburzyło się na to niemało tutejsze obywatelstwo, tern bardziej, iż ci urzędnicy bezpieczeństwa sami, zamiast czuwać nad moralnością i porządkiem, dopuścili się hańbą nacechowanych występków. Przed kilku dniami przedstawiono tutaj poraź pierwszy piękną operę Scribego »Giralda« z muzyką Adama. Główną jej cechą jest lekkość i śpiewność kompozycyi muzykalnej i ciekawa nader osnowa intrygi. N aszemu smakowi francuzki gust lepiej przypada, aniżeli Niemcowi północnemu; przecież tym razem nieodmówił sprawiedliwości dobrze wykonanemu dziełu. Żałujemy tylko, że pp. Maurice i Wurda nie uraczyli nas wcześniej tą nowością na naszej scenie. Reichardt (dawniej w Wiedniu), Szylki (dawniej we Lwowie), patiic Geisthard (Polka) i Maksimilieu, mając sobie powierzone główne role, co do gry i do śpiewu z wdziękiem wywiązali się i zdania. Silny baryton Szytkiego, umiał miękkim i czułym wyrazem ubarwić aryę przypominającą «Błyskawicę«, w której DobrsLi nasz w Warszawie tyle razy Warszawian zachwycał: »Ach bez nadziei jakżeby żyć. ..«. Fani Geisthardt zachwycała tu niedawno waryacyami na temat mazura naszego Dobrzyńskiego w Warszawie, które śpiewała w »Cyruliku sewilskim«. Śpiewaczka ta choć małego wzrostu, odznacza się korzystnie skromuością gry przed iuuemi Niemkami, które effektu szukają w rzu tności gestów. - Dowiaduję się w tej chwili, iż udało się tutejszemu posłowi rosyjskiemu wraz z posłem ros. w Berlinie, p. Budberg, skłonić w. księcia oldenburgskiego do przystąpienia do układu londyńskiego (4. Lipca r. b.) pod względem dziedziczności tronu, i że w Kopenhadze poseł rosyjski pan U ngern Slemberg akta tyczące się owego przystąpienia gabinetowi już wręczył. N owiua la lem ważniejsza, ze tym sposobem pierwszy agnal, który przystąpił do traktatu, utorował lem samem drogę i innym linii GICcksburgów. J ak w przeszłym roku lak obecnie świat handlowy bardzo się niepokoi wieściami o wojnie. Nic uwierzycie jak sparaliżowane interesa oslalniemi nowinami, które nas tu z Berlina doszły, gdzie także spekulanci uważają wojnę za niechybną. Popłoch między kupcami ogólny. Nawet między temi, którzy przed świętami Bożego narodzenia w przeszłym roku głowy nieśliacili, w obecnej chwili bardzo nią kiwają, nie dowierzając nawet w tej chwili nadcszłćj wiadomości w M o n i t o r z e francuskim, o redukcyi armii francuskiej na 370,000 wraz z armią algierską; tak, że zmniejszenie całej armii o 30,000 ludzi, mogłoby być dowodem, iż we Francy i o wojnie nic myślą. Wraz z lem donoszą o "buskiem zaślubieuiu księżniczki Waza, której portret wręczony został księciu prezydentowi w Paryżu. Koronacya nastąpi w Maju. Wracając raz jeszcze do Danii, muszę nadmienić, że teraz dopiero wykrywa się treść traktatu zawartego przez p. Recdtz w Warszawie, że po przybyciu jego do stolicy polskiej, przyjęty został z nadzwyczajnemi honorami i uprzejmościami, i ułożył traktat o którym dotychczas głucho wszędzie było. Teraz na sejmie w Kopenhadze pokazało się, że wpływ Rosyi przeważny wymógł, iż lex Regia zmieniono, wyłączając kobiety od dziedzictwa Ironu duńskiego. Takim sposobem tylko oldenburska i gliicksburska liuia zostały się przy prawie dziedziczenia tronu, a za niemi_Rosya auguslenburska wykluczona. Utrzymują, że pod tym warunkiem tylko Rosya zagwarantowała całość państwa duńskiego Pau Recdlz. któiy »a la przystał i okoliczności 1851. roku dokonały reszty, tak że w Kopenhadze ratyfikowano ugodę. - Pau Bediz od tej chwili jakby zAasł na horyzoncie dyplomatycznym, a Dania postawioua między AuflK), Francyą i Rosyą odciągnąć się nrc mogła. Na przyszłość egzysteneya jej zależeć będzie od stosunków przyjaznych między temi mocarstwami. Z jednej strony interesa handlowe ciąguą ją do Angl«, z drugiej własne utrzymanie całości państwa zmuszą ją do łączenia się z mocarstwami silnemi. Prosta więc rzecz, że uległa wpływowi Rosyi i ze to ostatnie mocarstwo ustaliło wpływ swój i widoki na odziedziczenie kiedyś tronu duńskiego. (Czas.) ill*2UHCbIU. U . Paryż, d 23. Listopada. - Abd eTKader chcąc okazać wdzięczność puścił do glosowania. Jakoż mer wystawił osobna urnę w meroslwie dla Abd el Kadera i jego orszaku. O wypadku tego glosowania zda sprawozdanie mer w osobnym protokule. Pokaże się, czy który Arab nie stanie w opozycyi. Głosowanie na"cesarstwo zakończyło się. Dzienniki wyglądają dziś jak tablice logarytmowe. Wypadek głosowania w liczbach i porówna nie z dawniejszemi głosowaniami, to osnowa dzienników. Głosowanie paryskie na cesarstwo porównane z głosowauiem na dniu 10. Grudnia 1848. i 20. Grudnia 1851., taki daje wypadek: Uprawnionych do Dane glosy. Za Ludwikiem Przeciw Ludw. glosowania. Napoleonem. Napoleonowi, I. 1848. 310,288. 245,158. 131.573. 113,585. 1. 1851. 291,795. 216,693. 132,981. 80,691. I. 1852. 221,816. 188,733. 137,382. 44,482. Z tablicy tej pokazuje się, że liczba głosujących za Ludwikiem Napoleonem oil 20. Grudnia 1851. wzrosła o 4 procent, chociaż głosujących liczba się zmniejszyła. Szósla część zapisanych na listach nie głosowała, a piąta tylko oświadczyła się przeciw Lud. Napoleonowi. Jeden okręg 5 (w okolicy Porle S1. Martin i Porte S1. Denis) czyni wyjątek. gdzie z 29,498 prawo mających głosowania, 12,501 ni jeżeli się na ten cel nie znajdzie fuudusz w skarbie państwa. Odczytał naslępnic owo podanie do ministerstwa. Reprezentant gminy profesor Muller oświadczył, ie żałuje iż prośba la odeszła do ministerstwa, bo wniósłby sam do magistratu, aby siluiejszemi dowodami poparł swą prośbę magistrat. Do łych powodów silniejszych liczy pismo p. naczelnego prezesa Beurmana z d. 2. Stycznia 1848, w którem; donosił magistratowi, iż odebrał od p. ministra oświecenia oświadczenie, iż król J mść potwierdza założenie szkoły realnej w Poznaniu, w miejsce zniesionej szkoły obywatelskiej i to kosztem państwa, przy pomocy opłaly szkolnej i elalu zniesionej szkoły, wynoszącego 4460 tal., pod warunkiem jednak, aby urządzenie, administracya i powoływanie nauczycieli wyłącznie zawisło od rządu. Pan Miiller żąda, aby przy pierwszej sposobności przypomniano władzy, tę wolę najwyższą. Pan radzca Dahne przyrzeka to w imieniu magistratu. Wniosek o reperacyą fon tany po prawej stronie odwachu, a zniesienie foniany po lewej stronie z powodu niedostatku w nie'j wody oddano pod rozsądzenie komisyi na ten cel wysadzonej. Zgromadzenie załatwiwszy niektóre jeszcze kwestye mniejszej wagi, odroczyło się. Z pod Krzywinia. - Na d. 23. b. m. odprawiło się w Krzywiniu żałobne nabożeństwo za dusze ś. p. nieodżałowanego a tak niespodzianie zgasłego ks. Karola Antoniewicza. I zaiste, słuszna, aby to miejsce, które polem swym skrapiał w czasie misyi i które świadkiem prac jego gorliwych apostolskich było, i po zgonie wdzięczność swą mu okazało. Przybyło też 14 kapłanów i wielka rzesza ludu, by mu ostatnią oddać posługę.- Kalafal skromnie przybrany żałosne -czynił wrażenie a osobliwie 4 chorągwie z misyi pozostałe, podług których lud na 4 stany w czasie misyi podzielony był i do których nieboszczyk tak dobitne i jędrne miewał nauki, czarną krepą przewiązane i przez reprezentantów 4 stanów w żałobę ubranych strzeżone, rzewnie do czułego serca przemawiały. W końcu nabożeństwa wymowne usta księdza Filipina Prusinowskiego godnie odpowiedziały cafćj uroczystości. Tak więc ziemia na się chcieli a sądzimy, iż każdy znający bliżej zmarłego i obecnie pogrążony w smutku nad stratą, którą ponieśliśmy, pospieszy w pomoc, by pamięć jego na ziemi naszej utrwalić. Sit terra ei levis. B a r d o p o d Wrześnią, 26. Listopada. - Nieszczęsna cholera okrążywszy powiat wrzesiński, zajrzała nareszcie w dniu ś. Marcina do naszej wioski Bardo leżącej w pograniczu powiatu średzkiego i liczącej blisko 400 dusz. Szczęściem dla nas, że mamy dziedzica - klóry czuwa nad naszym losem - który nie tylko panem, lecz zarazem istotnym jest ojcem i dobrodziejem, własnym kosztem sprowadza dla wszystkich chorych bez wyjątku doktorów z Wrześni i potrzebne lekarstwa, a z kuchni i piwnicy swojej pokrzepia i wzmacnia biednych i do zdrowia przychodzących. W doglądaniu chorych dopomaga jego rzqdzca B. . . . ., jest to czło wiek rzadki, ludzki i niezmordowany w tak ważnej czynności, - w dzień i w nocy ciągle obchodzi cholerycznych, zaopatrzony w krople, spirytus i proszki na wonity - stosując się do instrukcyi doktora; - u a ka żde doniesienie wśród nocy o świeżo zapadłym na cholerę, wstaje, bie gnie z latarnią i ratuje bliźniego; dowodem tego są wyzdrowieni, o których życiu sam lekarz powątpiewał. Takim mężom należy się wdzięczność publiczna. · Skoro epidemia ustąpi nieomieszkamj', o liczbie zmarłych na nią donieść. Wiadomości handlowe. Giełda zliożona. Berlin, d. 2G. Listopada. - Pszenica 59-65 tal. Zyto 49-54J tal. Jęczmień 39-41 lal. Owies 26-28 tal. Groch 52--55 tal. Rzep zimowy 72-70 tal Rzepik zimowy dito. Rzepik lalowy 61-60 tal. Siemię lniane 60-58 lal. Olejrzepiowv lĘ (al., siemieniiy U' -III tal. Okowila 241 tal. Szczecin, 26. Listopada. - Pszczenica fiO-64. Zylo 49-51 tal. Olej rzepiowy 9 . Okowita \b\, Listopad 151, na wiosnę 17 tal.