WIADOMOŚCI KIIJIIO WE. Z Berlina d. -Jla f. Października. N. Król ttttfi pertwi« rdzić iv- )bor Hadzcy Bt ctncyiirego i ProtN ssors, Bra. K i u r a e i , tu Rektora uniwersytetu tuteybz go aa rok Jego Królewiczoska Mość Xiążę A u g u s t Pruski wyjechał do Rhein sb erga. iW. Barpn Stein von Altenstein, rzeczywisty tayny Minister etanu, wyiechat do Lip ska. Ces.Rossyiski strzelec polowy Wo r a rt o ff przeiechał tędy gońcem z L o n d y n u do Petersburga. Z Diisseldorf d. 27. Września. Wczoray z południa około godziny 5tey przybył tu Jego Królewiczoska Mość Xią£ę [Fryderyk, Sztf i4tey dywizyi, a około JJmey godziny "wieczorney Xiążę W i l h e l m , Wtóry eyn N. Króla, z wielkich manewrów Jesiennych, które się odbyły w okolicy C r e - fe Id. WIADOMOŚCI ZAGRANICZNE. KRÓLESTWO POLSKIE. Z Warszawy i. u Października. J. C. M., W. Xiążę Konstanty, onegday rano wyiechał przez B r z e ś ć L i t e w s ki na W o ł y ń ; z powrotem' spodziewany iest za tydzień. N. Pan raczył nayłaekawiey zaszczycić iWW. Pułkowników Sowińskiego i Mecisze ws kiego, orderem S. Anny 2giey Łlassy z brylantami. Podpułkownika Kołacz ko ws kiego S. Anny stgiey klassy, a Podpułkownika Kobylańskiego i Kapi tana Wy ko W s ki ego j ; «rdąr*ra S. Włodzimtt-rz-» 4tey kbsay. U hversytit fcLrókwsko-Warszawski w d. 3. P źd/icr i»j r. b., toitet «prayezły «war. tek o godzi ie «otey frana w kościele P P . Wijytek odbędzie publiczce posiedzenie na pamiątkę swoiego założenia. Na posiedzeniu takowe m zdany będzie przez Rtktora raport o stanie pomienionego instytutu, a przez Professorów: Mile i Jarockiego, czytane będą, rozprawy w materysch naukowych. Przed jciu doismi kilku mieszkańców ulicy Białoskórniczey było świadkiem uastępuiącego zdarzenia: Blisko przez 20 lat koń pracujący u Drwala, postradawszy zdrowie i siły, niezyekał tyle względu, aby mu łaskawy chleb przeznaczono, iuź ledwo kiedy dawano mu trochę siana, niedano mu przytułku wstayni, i nazaiutrz miano go kazać wydać w ręce oprawców. Biedny koń zdawał się przeczuwać ten wyrok; zwolna i długo przechadzał się nad Wisłą, głowa spuszczona, i na wpół zamknięte oczy wydawały znaki smutku i żalu, nakonjec rzuca się w Wisłę, i-cituzywaiąc zwyczayney koniom zdolności pływania, tonie. Ci, którzy patrzali na to zdarzenie, zapewniaią, ie ten koń iakby umyślnie tym sposobem postradał życie. A li S T- B. V A. Z Wiednia dnia 26. Września. N. Cesarz A l e x a n d er, który za przybyciem tu swoiem zaszczycić raczył odwiedzinami Margrabię L o n d o n d e r r y, Posła Angielskiego, był u tegoż na obiedzie dnia 19. m. b. - W Inspruku czynią już przygotowania na preyięcie obudwóth Cesarzów i innych dostoynych osób, które przez T y r o l d o W e r o n y poiadą. Wczoray wieczorem przybył tu Lord Strangford, Poseł Angielski przy WyDkiey Porcie. · NIEMCY. f f . r N Kroi P f f A b N Kro, Prucn u y A h a dura _,j ", n , · E r i ur. u , C A r a u t ł oocltg w F u l d z i e , · TM*OD r "« 0813t cj"em wojska tureckiego z XieStw wyprąVV fe n , ( B h Przypomrna.ąc sobie, iak to luź często te zapow.adar.o, zdaie sie, li Turcy natgrawal, ate tylka z łatwowierni chrześcmnsbey Potwierdza «te oraz, ,z wszyscy Gre.y będą mumii opuście xieetwa, 1 1", obawa, ieoawet obc>m poddanym w przy. · złota pobyt bardzo hędzte utrudnianym. "n ", ,m%esma II ]l Wxtqstwach Wołoszczyzny i MnłJaw.» wszystko wkrótce przywrom em będzie dostaru, wrakimsięznaydowało przedwy. buch. ,e "rem powsta-r", 1 przed fand** Al s a n d r a I p s t b n t e g o, z tą tylko rófnną ń oba kratę zubożo ,e, 5, noszone, wyluH.ione, 1 prawte wszędzie clo puHyni pad«bne. S Rad - A d li - ieielidawdeyszy , R D s £, b B * 11 *«, hK wówczas, wyrą.wszy f£ Ma 'HM Greków Eoj J\wie phHO C bsda »a y cd. ue y a« 1 } . li r « d V IIlylyg4B"rr eYIlI Mianować, Wojewodą czyli Hospodarem Xiąie G r * 6 * S i u L I i T o " eg z e y znakomitych rodzin Wołoszczvzriv 1 hl za d a w fl i t Y s z y c h s r e c k k h X lI, j , )K " - A e go, A U sa n dAa M o ruse go. S u"z a , «J , , p o w 3 g c J j Ć A ]lpierwszych Bojarów kraiu. Pia.Towat on urząd Whhiego Bana, ktÓ1Y przodkuie w dywanie wołoskim. Rodzina G hi ka, kf*. rey Grzegorz ieat głoWą, zacznę w xies ! w i e o z i (r z y »łptół lubo po niezliczonych oerpwniach, które kray od roku znosił, niez»ać moźna. Grzegorz G hi K a i Xiaie B r a n k o war, »których oHalni »pracował urząd W. Spatara (HHmarr polny) mieli za p»aeszł>ch Hospodarów navwick.z, wpływ pomtedzy tuteyazymi Hospodarami T y L czasem X A h ra n K o w 3 " któ1Y za bardzo bogatego u.hodzii, naypurwszy zaraz za wyb-hni.niem powstaoh w się s . Lh schroni» Ul; do Sie d mi ogr o dz a z czdną ewokh sbrbow. Ale zafo wszystko, co Ltawił wruwecz B o . ««, a dobra lego i domy wfeyakie, *ą do szczytu zrabowane i spustoszone, Nowy Hospodar mianował iui Loch naypierwszych dygoit.ray. W. Banem został B a r b a a 3" B a K r e a k o , człowi, K wi.lkich zdoh,oś i, rńiiąćy taHe zaletę dobrego pa:ryo!y. bir-gły w róinych ięzykftch europeys i k h > a " 3 A _ t me iest bez wykształcenia woyakowego, W. Spatarem mianowany Akarlat Michałesko. Obadway byli w K o n s t a n t y n o p o l u , zląd tu przybyli w marzeniu Kalmakanów (namiestników) nowego Xiąźccia, dla trafna»!, wodzvrzadu ai do przwazdu irgo. TyrJI przyda-.y został do pomocy M i c hał z, Filip esko ieden Z Widiach Bojarów, itóry fi t»Ji«p»,w ettliiika, piastowany zawsze przej iednego Z Grtków Konstantynopolitańskich, którego każdy nowy Xiąźę z pomiędzy swych polubitików wybierał, a który też zwykle pierwszym był iego Ministrem, powierzony także teraz będzie iednernu z B »jarów. Przyszły dywaa, iak dawniey, składać się będzie z W« B3IIa, iako Prezesa, W. Spatara, W. Poetelnika, dwóch W. Wornifców (W. Sędziowie, dotąd takie zwykle Grecy), dwóch tytularnvch Worników i czterech Logothttów, niett> iey Metropolity i Arcy- Bislupa Bukarestskiigo, pod którym trzech Biskupów w Woł o s z c z y z n i e zestaie. Dywan Efendi, Tuiczyn, który iako pełnomocnik Porty w dykanie wołoskim zasiadać i glosować może, mianowanym bywa od Sułtana. Metropolitę mianuie Patryarcha w K o n s t a n t y n o p o l u , Dotychczasowy Metropolita, Dyonizyusz, mąż znakomity naukami, rodem z J a n i n y , niepowrócił ieszcze z Kro n e t a d u w S ied m i o g r o d z u, dokąd był uszedł, i pewnie niepowróci wcale, gdyżby go może za powrotern wielkie spotkały niebezpieczeństwa. Wiadomo albowiem, fe iako Grek przywią zany iest duszą i sercem do sprawy swego narodu, i podebno nawet znacznemi summami wspierał powstanie swych ziomków. Lubo tylko iest posądzany oto, to wszelako nieprzepuściliby mu zapewne Turcy. Takie rodzina nowego Xiąięcia G hika znayduie się ieszcze w S i e d mi o g r o d ź u. Siła zbroyna w Wołoszczy znie składała się za greckich Hospodarów z korpusu Arnautów, których w Konstantynopolu, Macedonii i Albanii zaciągano. A fe kray wycieńczony niebyłby w stanie utrzymywać tak drogiego obcego woyska, dlatego, słychać, siła zbroyna pod nowymi Xraictami ograniczać się będzie na Pandurach, kraiowcach, którzy ttieiako milicyą kraiową składaią. Podług ostatnich wiadomości z K one tan. t Y n o P o l a, mIano tam nadzieję bliskiego poskromienia rokoszu greckiego. Torty są w Mo rei i dosyć na tern. Zapewne łagodność ich wychwalaną znowu będzie w pi. smach publiczoych, iak po wyląd.wa.,iu ich Da wyspę S c i o . Alić Eu ro p a utnie cenić obietnice tureckie. Nie iest może dałrkirn czae, w którym pokaże eię, czyli pogr ika Lorda Sł ra n gf o rd a, ii zAdać będzie paszportów, gdyby się ponowić miały podebr.e, iak na wyspie S c i o , okrucieństwa, szczerą była lub nie. Szanowny ten Lord już się podobno trochę mieszał na ieduey zostat /uh rozmów z Reis -Efendim, który niechcąc wcale słuchać o wdawaniu się dworów sprzymierzonych do obcych interessów i napomykaiąc nowe przykłady we względzie postępowania Porty, miał dodać te słowa: "Porta wysoka nigdy się niewdawala w postępowanie Anglii podczas buutowania się Greków na wyspach Jońskich, których tak karała, iak Porta karze ich teraz w M o r e i; gdyby i dziś wybuchło powstanie w j o n i i, zawszeby zarówno sobie postępowała. Zawsze wysoka Porta obchodziła eię łagodnie z Grekami, i na przyszłość zawstydzać ieszcze będzie chrześciiaństwo swą wspaniałomyślnością" Jeżeli to w samey rzeczy prawda, iak nasze listy twierdzą, i przy tern gorąco pragną, ażeby Bóg miłosierdzia raczył istotnie zmiękczyć Berca tych barbarzyńców, jakiż potomność wyda kiedyś wyrok? Teraznieysi nowi Hospodarowie, osobliwązym, a prawienie* podobnym do uwierzenia, sposobem, dosta, pili tych urzędów - przez licytacyą. Już tę doetoyność okupił był inny Bojar, a nie G h i k a , gdy ten nagle większą ofiarował Summe, i tamtego wyparł z domu xiążęcego, który on iuż był zaiął. Jeżeli to prawda, to łatwo wykryć przyczynę tak długiey prze« włoki w mianowaniu nowych Hospodarów, Xiążę o s kar i matka iego przybyli d. i a. W r z t ś n i a d o B e r n y, Jl dni a l 5. ru szyli w dabzą drogę do Wioch. FRANCY A. Z Paryża dnia 2$. Września. Monitor dzisiejszy zawiera następujący wyrok Króla: "My L u d w i k i t. d. na raport Naszego W. Strcia pieczęci, zastępującego Ministra spraw. wewnętrznych , z którego okazuiesię, iź przedsięwzięte na granicy PiTeneyskiey środki zdrowia stały się teraz zbytecznemi; aieby iednsk mieszkańcom teyźe granicy potrzebney udzielić opieki, postanawiamy iak następu;e: Art. l. Przepisane rozporządzeniem N aszem z dnia 27. Września »82 l, JIa granicy Pireneiuw środki zdrowia, ustaia od d. l. Października r. b. Art. a. Woysita użyte na utworjenit kordonu zdrowia, pozostaną., iako korpus obserwaeyiny, w swoich dotychczasowych stanowiskach i t. d. Xiążę Wellington miał dnia )J;r.III. b. długie prywatne posłuchanie u Króla, a polem był na wulkiey dyplomstyezney uczcie ii Hrabi V i 11 e l e, Prt zesa Rady Ministrów. Dnia 22. odjechał Xiążę do We r o ti y. Lord B u r g h e r s h, Poseł Angielski przy dworze W. Xiążęeia Toskańskiego, wyjechał III ztąd ouegday do We r o n y . Osądzeni na śmierć byli woyskowi, B ol i e e, P o m i er, G o u b i n i R a o u l x, zostali dnia 2 i. straceni. G o u b i n umieraiąc aawołałt Niech iyie wolność! W Strasburgu były weysfeowy Caron -aeinomyślnie przez Sąd woienny na śmierć został skazany; towarzysz iego R o g e r 4. przeciw 3. kreskom uwolniony. Przez uchwałę Ministra spraw wewnętrznych z dnia l 7. m. b gazeta wychodząca p - N skar s zakazana została we i r a n c j i . W Departamentath Vsucluie, Ta?n 1 G a r on ne ukończone iest winobranie. d r y t u ; tyrirtzanem począwszy o d W j t t o - ry i drogi tak eą niepewne, iż tenże goniec przez trzy dni zabawić tam musiał, i tylko ruszyć mógł w dalszą drogę pod eskorta z bo ludzi, którą go odprowadziła aż »0 ko lic ę, przez woyeko Generała E s p i n o s a aaiętą. Z Baionny d. iS- Września. KonstytacyoDtś-i e alić mieii klasztor Ar a n z a z a, który służ>ł R.ijalbtom za kryiowkę. -; Paseł Atigii Iski przy dworze hiszpańskim, bir W. A' C o u r t, wyjechał wesoray do Madrytu. Z Perpignan d. ij. Września. Ostatnia poczta z S e o - U r g e l oieprzywiozła nowty gazety. Oświadczył bowiem Ma-giabia M a t a fI o rid a 3 iż nadto iest zatrudnionym, iżby mógł układać donitsittiii! i dla tego ogranicza się na udzieleniu krótHey a pomyślney wiadomości, ii r z e c z y do? brze s.toią. HISZPANIA. Z Madrytu dnia 13. Września. Królowa Imć piawie ze wszystkie«» wy Buen Rs15ro. Wczoray i onegday zamknięto wcześniey, iak zwykłe, brJIHY miasta, a to podobno zostroinoś i, po.-«śewaź oddział powstańców » Vrążv od dni kilifu w orulicy tuteyezey. KaJW{ nohik z T o l e d o stoi na czele tego oddziału, klóry zresztą składa się z 150 ludzi, iazdy i 250 ludzi piechoty. Dnia 12. zwołał Minister woyny wszyetlich Generalnych Inspektorów woyakoWych, i żądał od nich dostawienia 40,000 ludzi w dwóch miesiącach. Hrabia d e l A b i s b a l oświadczył, ie co się tycze piechoty, ta za 40 dni stanie w pogotowiu, byle tylko pieniądze na to odtbrał. Minister przeznaczył natychmiast potrzebne na to fundusze. Cała N a war r a, wyiąwszy samą warownię I r a t i , opuszczona iest przez Rojali6tÓw, którzy swe siły zgromadzsią w Katalon i i, gdzie, iak się zdaie, zamierzają stoczyć stanowczą bitwę; juz nawet słychać, iż Earoa E r o l e s z Q u e s a d a i Trapistą, zbili T o r ryj ora, i ie go podobno z Kat a lon i i wypędzili. Mianowany Posłem do Rzymu Don Jo ag. Villanueva, iest Kanonikiem w C li e n c a. Z Urcel dnia 13. Września. Przed kilku dniami przybył tu Generał Q u e s a d a z szczupłym orszakiem, wykonał wczoray Regencyi przysięgę wierności, a dziś Wyiechał znowu do swego woys&z. - Przy» byli tu także Don Eguya Alvarez z Tol e d o i Trapista. Rozmaite wiadomości * W P o z n a n i u i w okolicach w przeciągu niewielu dni, kilka osób utraciło życie, ezęa - ścią nieszMeH'wjrm przypadkiem, częlcłą ea> mobóyrzym sposobem. Z ślubiny Królewicza Szwedzkiego mai$ się odbyi za 10 miesięcy. Kjq>HK3 poranna Londyńska powiada, iż od f.cvney osoby, która była przytomną, gdy N. Cesarz A l e x a n d e r przeglądał woyeko w Moskwie, dowiedziała się, iż Oficerowie i żołnierze podali mu więcey 80 próśb,' ażeby rozpoczął kroki nieprzyjacielskie przeciw T u r c y i. Pani C a ta l a n i podięła się bawić Publiczność Dublińską przez 30 wieczorów. W Danii zrayduie się drzewo, podług kronik mieyscowych maiące lat 100 c; iest to dąb nit uschły, a mający 5 łokci średnicy. W Edinburgu iabłka i ziemniaki w równey są cenie. Dwa okręty przybyłe ze stałego lądu do L e i t h z jabłkami, wyrzuciły ie w morze, ponieważ cło przewyższało ich cenę. W H i s z p a n i i iest wielki niedostatek: pszenicy, ale za to równie wielka iey obfitość W Anglii i Irlandyi. Michał Angelo, Artysta ten, (przeżył lat89, umarł wRzy« mie r. 1563) mąż rzadkiey siły umysłowey i olbrzymiego jeniuszu, był równie wielkim malarzem, iak rzeźbiarzem, wieszczem i budowniczym 5 lecz też równie był wielkim, przez niebiańskie przymioty ewey szlnchetney duszy. Hołdował patryarchalney obycrayności. Hoynym był dla przyjaciół, dla każdego, wyjąwszy nadętą niewiadomość; był uprzeymym, łagodnym i powszechnie dobroczynnym. I t ak: będąc mechanikiem, gdy budował sobie sam rusztowanie do pierwszego arcydzieła swoiego w kaplicy S y x t i u a , do akutku przyprowadził. Sługę swoiego Urbirta obdarzył aoooTalarów Niderlandzkich, aby tenże niepotrzebował po śmierci swoiego pana szukać nowey służby; lecz" sługa uprzedził go w śmierci. An gel o, acz iuż 8° lat przeżył, pocieszał sługę do samego zgonu iego, i nic przyiimnieyezego nad sposób, iakim. opisuie stratę tego sługi» W liście do przyjaciela wyraża: że ten, co dla niego był życie poświęcił, nauezył go umierać nietylko bez boleści, ale nawet z upragnieniemt »Był mi wiernym sługa. (słowa pomienionfgo listu); obiecywałem sobie znaleść w nim podporę moiey starośii, śmierć mi go wydarł a, i t> Ho mi pozostaie nadzieia, że się znowu zobacztmy. Przez Spokoyność, z którą umierał, wefcazał mi Bóg, ie go znaydę w raiu. N ie tyle dręczyła go myśl, że musi umierać, iak że mnie w tym. zwodniczym świecie pośród samych niepokaiów zostawuie." Rozmaite doniesienia. W następuiący czwartek dnia 10. m. b. będzie muzyka na sali podpisaney Resursy, i odtąd co dwa tygodnie podobnież w dni czwartkowe. Zaprasza się Szanownych Członków Resursy na IIl, zabawę. Poznań dnia 5. Października 18«S. Dyrekcya Resursy w domu łozowym. N ie wszyscy Cessyonaryusze handlu Salamona Moyiesza Lewy pltn pnteneya nr mnie przed N otarvusztm Ur. (i i t r s z e m wystawłftj wezwane moi e z dnia 6. Lipca ig2S. w gazecie tut"'yszey P(.? .jańskiey N ro. 56. umiesz-czone wcze"'ci zostało bezskuteczne; aby zaś mych Klifmów od excepcyi przedawnienia * I ubezpieczyć, donoszę W W. Interessenio-ni, j! którzy do dziś dftia j tenipotencyi niewystaui. ł i, i łegityraacyi swoiey ni tzłuzyli, ii ieżt ii mi tey w ciągu dni 14 od dziś rac buiąc nie- "I złożą, natenczas iuź źadney nieprzyimę i zniewolonym bt"'dę o sol.dainą odstawę ta. kiey tylko ilości :boża i wynadgrodzenieszkÓL?, processa nowe rozp >cząć, i niektóre dawne kontynuować, ile na moich Mandantow z obrachunku Kalkulatora sądowego przypadn ie, albowiem żądać niemoźna, aby J W W. Klienci moi w inieressie tak zadawnionym poszukiwanie prawa swego aż do czasu wystawienia innych plempotenxyi odłożyli. W Poznani u dnia 3. Października l 8 '" . Joneman, Radzca Sprawiedliwości. D o m 2 wielkim ogredem iarzynnym i sadem pod Nrem 106 przy Dominikanach położony, iest od Bożego narodzenia r. t do wydzierżawienia. O warunkach uwiadomi właścicielka i e g o P a n i S c h m i d t ó w a p o d N r e m l 07 pizy, Szerokiey ulicy mitszkaiąca. Poznań dnia 5Ir. Września 182r. SPROSTOWANIE. Zapozew Edyktahiy Prześwietnego Sądu ziemiańskiego w Bydgoszczy z dnia Ig, Kwietnia r. b. tyczący się otwarcia piocessu suk* cessyino-likwidacyjnego nad m